Al-Mukhtasar · Tafsir · in Persian
Az-Zumar 39:58–75
39:58Page 465
أَوۡ تَقُولَ حِينَ تَرَى ٱلۡعَذَابَ لَوۡ أَنَّ لِي كَرَّةٗ فَأَكُونَ مِنَ ٱلۡمُحۡسِنِينَ ٥٨
Or [lest] it say when it sees the punishment, "If only I had another turn1 so I could be among the doers of good."
یا آن‌گاه که عذاب را مشاهده می‌کند آرزوکنان بگوید: کاش امکان بازگشت به دنیا برایم فراهم بود تا به‌سوی الله توبه می‌کردم، و از نیکوکاران می‌شدم.
39:59Page 465
بَلَىٰ قَدۡ جَآءَتۡكَ ءَايَٰتِي فَكَذَّبۡتَ بِهَا وَٱسۡتَكۡبَرۡتَ وَكُنتَ مِنَ ٱلۡكَٰفِرِينَ ٥٩
But yes, there had come to you My verses, but you denied them and were arrogant, and you were among the disbelievers.
امر این‌گونه نیست که آرزوی هدایت را گمان کردی، زیرا آیات من نزدت آمدند اما آنها را تکذیب کردی و تکبر ورزیدی، و از کافران به الله و آیات و رسولانش بودی.
39:60Page 465
وَيَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِ تَرَى ٱلَّذِينَ كَذَبُواْ عَلَى ٱللَّهِ وُجُوهُهُم مُّسۡوَدَّةٌۚ أَلَيۡسَ فِي جَهَنَّمَ مَثۡوٗى لِّلۡمُتَكَبِّرِينَ ٦٠
And on the Day of Resurrection you will see those who lied about Allāh [with] their faces blackened. Is there not in Hell a residence for the arrogant?
و روز قیامت چهره‌های کسانی را که به دروغ شریک و فرزند به الله نسبت داده‌اند به عنوان نشانۀ بدبختی‌شان سیاه می‌بینی، آیا جایگاه متکبران بر ایمان به الله و رسولانش در جهنم نیست؟! آری، به‌راستی‌که جایگاه آنها در جهنم است.
39:61Page 465
وَيُنَجِّي ٱللَّهُ ٱلَّذِينَ ٱتَّقَوۡاْ بِمَفَازَتِهِمۡ لَا يَمَسُّهُمُ ٱلسُّوٓءُ وَلَا هُمۡ يَحۡزَنُونَ ٦١
And Allāh will save those who feared Him by their attainment;1 no evil will touch them, nor will they grieve.
و الله کسانی را که با اجرای اوامر و اجتناب از نواهی پروردگارشان تقوای او تعالی را پیشه کرده‌اند با وارد نمودن به مکان رستگاری‌شان یعنی بهشت از عذاب می‌رهاند؛ نه عذاب به آنها می‌ر‌سد، و نه بر بهره دنیوی که از دست داده‌اند اندوهگین می‌شوند.
39:62Page 465
ٱللَّهُ خَٰلِقُ كُلِّ شَيۡءٖۖ وَهُوَ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٖ وَكِيلٞ ٦٢
Allāh is the Creator of all things, and He is, over all things, Disposer of affairs.
الله آفریدگار همه چیز است، و هیچ آفریدگاری جز او نیست، و او بر هر چیزی نگهبان است، و ادارۀ هر چیزی به دست او است، و آن را هرگونه که بخواهد به کار می‌اندازد.
39:63Page 465
لَّهُۥ مَقَالِيدُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۗ وَٱلَّذِينَ كَفَرُواْ بِـَٔايَٰتِ ٱللَّهِ أُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡخَٰسِرُونَ ٦٣
To Him belong the keys of the heavens and the earth. And they who disbelieve in the verses of Allāh - it is those who are the losers.
کلیدهای گنجینه‌های نعمت‌های آسمان‌ها و زمین فقط برای او است، که آن را به هرکس بخواهد می‌بخشد، و آن را از هرکس بخواهد بازمی‌دارد، و کسانی‌که به آیات الله کفر ورزیده‌اند به‌سبب محروم ماندن از ایمان در زندگی دنیایی، و به‌سبب ورود به جهنم در آخرت که برای همیشه در آن می‌مانند، همان زیانکاران هستند.
39:64Page 465
قُلۡ أَفَغَيۡرَ ٱللَّهِ تَأۡمُرُوٓنِّيٓ أَعۡبُدُ أَيُّهَا ٱلۡجَٰهِلُونَ ٦٤
Say, [O Muḥammad], "Is it other than Allāh that you order me to worship, O ignorant ones?"
- ای رسول- به این مشرکان که از تو می‌خواهند بت‌های‌شان را عبادت کنی بگو: - ای جاهلان به پروردگارتان- آیا به من دستور می‌دهید که غیر الله را عبادت کنم؟! جز اللهِ یگانه، هیچ‌کس سزاوار عبادت نیست، پس هرگز غیر او را عبادت نمی‌کنم.
39:65Page 465
وَلَقَدۡ أُوحِيَ إِلَيۡكَ وَإِلَى ٱلَّذِينَ مِن قَبۡلِكَ لَئِنۡ أَشۡرَكۡتَ لَيَحۡبَطَنَّ عَمَلُكَ وَلَتَكُونَنَّ مِنَ ٱلۡخَٰسِرِينَ ٦٥
And it was already revealed to you and to those before you that if you should associate [anything] with Allāh, your work would surely become worthless, and you would surely be among the losers.
و -ای رسول- به تحقیق که الله به تو و به رسولان پیش از تو وحی کرده است که: اگر دیگران را همراه الله عبادت کنی به‌طور قطع پاداش اعمال صالح تو نابود می‌شود، و بدون تردید در دنیا با تباهی دین، و در آخرت با عذاب، از زیانکاران خواهی بود.
39:66Page 465
بَلِ ٱللَّهَ فَٱعۡبُدۡ وَكُن مِّنَ ٱلشَّٰكِرِينَ ٦٦
Rather, worship [only] Allāh and be among the grateful.
بلکه تنها الله را عبادت کن، و هیچ‌کس را با او شریک مگردان، و از سپاسگزاران او تعالی در قبال نعمت‌هایی که بر تو بخشیده است باش.
39:67Page 465
وَمَا قَدَرُواْ ٱللَّهَ حَقَّ قَدۡرِهِۦ وَٱلۡأَرۡضُ جَمِيعٗا قَبۡضَتُهُۥ يَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِ وَٱلسَّمَٰوَٰتُ مَطۡوِيَّٰتُۢ بِيَمِينِهِۦۚ سُبۡحَٰنَهُۥ وَتَعَٰلَىٰ عَمَّا يُشۡرِكُونَ ٦٧
They have not appraised Allāh with true appraisal,1 while the earth entirely will be [within] His grip2 on the Day of Resurrection, and the heavens will be folded in His right hand.3 Exalted is He and high above what they associate with Him.
و مشرکان، الله را آن‌گونه که سزاوار بزرگی‌اش است بزرگ نشمرده‌اند چون مخلوقات ضعیف و ناتوانش را با او شریک قرار دادند، و از قدرت الله که یکی از مظاهرش این است که زمین با کوه‌ها و درختان و رودها و دریاهایش در روز قیامت در قبضۀ او است، و تمام آسمان‌های هفت‌گانه با دست راست او تعالی در هم پیچیده می‌شود، غافل مانده‌اند. الله از آنچه مشرکان می‌گویند و به آن باور دارند منزه و پاک و برتر است.
39:68Page 466
وَنُفِخَ فِي ٱلصُّورِ فَصَعِقَ مَن فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَمَن فِي ٱلۡأَرۡضِ إِلَّا مَن شَآءَ ٱللَّهُۖ ثُمَّ نُفِخَ فِيهِ أُخۡرَىٰ فَإِذَا هُمۡ قِيَامٞ يَنظُرُونَ ٦٨
And the Horn will be blown, and whoever is in the heavens and whoever is on the earth will fall dead except whom Allāh wills. Then it will be blown again, and at once they will be standing, looking on.
روزی که فرشته ی مأمور دمیدن صور، در آن می دمد؛ تمام کسانی که در آسمان ها و زمین هستند می میرند، مگر آنان که الله متعال نمردنش را اراده کرده باشد. سپس دوباره فرشته برای زنده کردن، در صور می دمد؛ به ناگاه همگى جان مى گيرند و به پا مى خيزند و در انتظارند که پروردگار با آنان چه خواهند كرد.
39:69Page 466
وَأَشۡرَقَتِ ٱلۡأَرۡضُ بِنُورِ رَبِّهَا وَوُضِعَ ٱلۡكِتَٰبُ وَجِاْيٓءَ بِٱلنَّبِيِّـۧنَ وَٱلشُّهَدَآءِ وَقُضِيَ بَيۡنَهُم بِٱلۡحَقِّ وَهُمۡ لَا يُظۡلَمُونَ ٦٩
And the earth will shine with the light of its Lord, and the record [of deeds] will be placed, and the prophets and the witnesses will be brought, and it will be judged between them in truth, and they will not be wronged.
و زمین با نور تجلی پروردگار نیرومند برای داوری بین بندگان روشن می‌گردد، و نامه‌های اعمال مردم گشوده می‌شود، و پیامبران آورده می‌شوند، و امت محمد صلی الله علیه وسلم آورده می‌شوند تا به نفع پیامبران علیه اقوام‌شان گواهی دهند، و الله عادلانه میان همگی آنها داوری می‌کند، و در آن روز به آنها ستم روا نمی‌رود، یعنی بر بدی هیچ انسانی افزوده نمی‌شود، و از نیکی‌اش کاسته نمی‌گردد.
39:70Page 466
وَوُفِّيَتۡ كُلُّ نَفۡسٖ مَّا عَمِلَتۡ وَهُوَ أَعۡلَمُ بِمَا يَفۡعَلُونَ ٧٠
And every soul will be fully compensated [for] what it did; and He is most knowing1 of what they do.
و الله جزای هرکسی را، بر اساس عملش که خیر باشد یا شر، به‌طور کامل می‌دهد، و الله از آنچه انجام می‌دهند آگاه‌تر است، و ذره‌ای از کارهای خیر و شرشان بر او پوشیده نمی‌ماند، و به‌زودی در این روز آنها را در قبال اعمال‌شان جزا خواهد داد.
39:71Page 466
وَسِيقَ ٱلَّذِينَ كَفَرُوٓاْ إِلَىٰ جَهَنَّمَ زُمَرًاۖ حَتَّىٰٓ إِذَا جَآءُوهَا فُتِحَتۡ أَبۡوَٰبُهَا وَقَالَ لَهُمۡ خَزَنَتُهَآ أَلَمۡ يَأۡتِكُمۡ رُسُلٞ مِّنكُمۡ يَتۡلُونَ عَلَيۡكُمۡ ءَايَٰتِ رَبِّكُمۡ وَيُنذِرُونَكُمۡ لِقَآءَ يَوۡمِكُمۡ هَٰذَاۚ قَالُواْ بَلَىٰ وَلَٰكِنۡ حَقَّتۡ كَلِمَةُ ٱلۡعَذَابِ عَلَى ٱلۡكَٰفِرِينَ ٧١
And those who disbelieved will be driven to Hell in groups until, when they reach it, its gates are opened and its keepers will say, "Did there not come to you messengers from yourselves, reciting to you the verses of your Lord and warning you of the meeting of this Day of yours?" They will say, "Yes, but the word [i.e., decree] of punishment has come into effect upon the disbelievers."
و فرشتگان، کافران به الله را گروه گروه خوارکنان به‌سوی جهنم می‌رانند، تا اینکه به جهنم برسند فرشتگان نگهبان جهنم که بر آن گماشته شده‌اند درهای جهنم را برای‌شان می‌گشایند، و با توبیخ این‌گونه از آنها استقبال می‌کنند: آیا رسولانی از جنس خودتان نزدتان نیامدند تا آیات نازل شدۀ پروردگارتان به شما را برای‌تان بخوانند، و شما را از دیدار روز قیامت، به‌سبب عذاب سختی که دارد بترسانند؟! کافران با اقرار علیه خودشان می‌گویند: آری، تمام این موارد حاصل شده است، اما فرمان عذاب بر کافران واجب گردید، و ما از کافران بودیم.
39:72Page 466
قِيلَ ٱدۡخُلُوٓاْ أَبۡوَٰبَ جَهَنَّمَ خَٰلِدِينَ فِيهَاۖ فَبِئۡسَ مَثۡوَى ٱلۡمُتَكَبِّرِينَ ٧٢
[To them] it will be said, "Enter the gates of Hell to abide eternally therein, and wretched is the residence of the arrogant."
برای خوار و نومید کردن آنها از رحمت الله و خروج از جهنم به آنها گفته می‌شود: از درهای جهنم وارد شوید و برای همیشه در آن بمانید، و جایگاه متکبران و برتری‌جویان بر حق، چه بد و زشت است.
39:73Page 466
وَسِيقَ ٱلَّذِينَ ٱتَّقَوۡاْ رَبَّهُمۡ إِلَى ٱلۡجَنَّةِ زُمَرًاۖ حَتَّىٰٓ إِذَا جَآءُوهَا وَفُتِحَتۡ أَبۡوَٰبُهَا وَقَالَ لَهُمۡ خَزَنَتُهَا سَلَٰمٌ عَلَيۡكُمۡ طِبۡتُمۡ فَٱدۡخُلُوهَا خَٰلِدِينَ ٧٣
But those who feared their Lord will be driven to Paradise in groups until, when they reach it while its gates have been opened and its keepers say, "Peace be upon you; you have become pure; so enter it to abide eternally therein," [they will enter].1
و فرشتگان با نرمی، مؤمنان را که با اجرای اوامر و اجتناب از نواهی پروردگارشان تقوای او تعالی را پیشه کرده‌اند گروه گروه گرامی داشته به‌سوی بهشت می‌برند، تا اینکه به بهشت برسند. درهای بهشت به روی‌شان گشوده می‌شود، و فرشتگان گماشته‌شدۀ به بهشت به آنها می‌گویند: بر شما از هر آسیب و هرچیز ناگواری سلامتی باد، دل‌ها و اعمال‌تان پاک شده‌اند، پس به بهشت درآیید و برای همیشه در آن بمانید.
39:74Page 466
وَقَالُواْ ٱلۡحَمۡدُ لِلَّهِ ٱلَّذِي صَدَقَنَا وَعۡدَهُۥ وَأَوۡرَثَنَا ٱلۡأَرۡضَ نَتَبَوَّأُ مِنَ ٱلۡجَنَّةِ حَيۡثُ نَشَآءُۖ فَنِعۡمَ أَجۡرُ ٱلۡعَٰمِلِينَ ٧٤
And they will say, "Praise to Allāh, who has fulfilled for us His promise and made us inherit the earth [so] we may settle in Paradise wherever we will. And excellent is the reward of [righteous] workers."
و مؤمنان وقتی به بهشت درآیند می‌گویند: تمام ستایش‌ها از آنِ الله است که وعده‌ای را که بر زبان رسولانش به ما داده بود محقق گردانید، چون به ما وعده داده بود که ما را به بهشت درمی‌آورد، و زمین بهشت را برایمان به میراث داد، که در هر مکانی از آن که بخواهیم جای می‌گیریم، پس چه نیکوست پاداش عاملانی که اعمال صالح را در جستجوی وجه پروردگارشان انجام می‌دهند.
39:75Page 467
وَتَرَى ٱلۡمَلَٰٓئِكَةَ حَآفِّينَ مِنۡ حَوۡلِ ٱلۡعَرۡشِ يُسَبِّحُونَ بِحَمۡدِ رَبِّهِمۡۚ وَقُضِيَ بَيۡنَهُم بِٱلۡحَقِّۚ وَقِيلَ ٱلۡحَمۡدُ لِلَّهِ رَبِّ ٱلۡعَٰلَمِينَ ٧٥
And you will see the angels surrounding the Throne, exalting [Allāh] with praise of their Lord. And it will be judged between them in truth, and it will be said, "[All] praise to Allāh, Lord of the worlds."
و فرشتگان در این روز مشهود گرداگرد عرش حلقه می‌زنند، و الله را از آنچه سزاوارش نیست و کافران آن را به زبان می‌آورند منزه و پاک برمی‌شمارند، و الله میان تمام مخلوقات به عدالت داوری می‌کند، آن‌گاه هرکس را بخواهد گرامی می‌دارد و هرکس را بخواهد عذاب می‌کند، و گفته می‌شود: تمام ستایش‌ها از آنِ الله پروردگار مخلوقات است به‌سبب قضاوتی که در آن برای بندگان مؤمن خویش رحمت، و برای بندگان کافر خویش عذاب را حکم کرد.
Text: Quranic Universal Library (Tarteel), via spa5k/tafsir_api (MIT), at a fixed version. The ayahs: Quran Foundation. Sources and licences