Аль-Бакара 2:51–96

مۇشۇ نېئمەتلەردىن، بىزنىڭ مۇساغا ھىدايەت ۋە نۇردىن ئىبارەت تەۋراتنى نازىل قىلىش ئۈچۈن قىرىق كۈننى تاماملاشنى ۋەدە قىلغانلىقىمىزنى ياد ئېتىڭلار، شۇ مۇددەتتە سىلەردىن نۇرغۇن كىشىلەر موزايغا چوقۇندى، مۇشۇ قىلمىشىڭلار بىلەن سىلەر ئۆزۈڭلارغا زۇلۇم قىلدىڭلار

تەۋبە قىلغاندىن كېيىن سىلەرنى ئەپۇ قىلدۇق، سىلەرنىڭ گۈزەل شەكىلدە ئاللاھقا تائەت-ئىبادەت قىلىپ شۈكۈر ئېيتىشىڭلار ئۈچۈن سىلەرنى جازالىمىدۇق

مۇشۇ نېئمەتلەر جۈملىسىدىن؛ ئۆز ۋاقتىدا سىلەرنى ھىدايەت تاپسۇن دەپ، ئازغۇنلۇق بىلەن ھىدايەتنىڭ، باتىل بىلەن ھەقىقەتنىڭ ئارىسىنى ئايرىيدىغان تەۋراتنى مۇسا ئەلەيھىسسالامغا بەردۇق

مۇشۇ نىمەتلەر جۈملىسىدىن؛ ئاللاھنىڭ سىلەرنى موزايغا چوقۇنغاندىن كېيىن تەۋبىگە مۇۋەپپەق قىلىشىدۇر، ئۆز ۋاقتىدا مۇسا ئەلەيھىسسالام سىلەرگە: سىلەر موزاينى مەبۇد قىلىپ چوقۇنۇش بىلەن ھەقىقەتەن ئۆزۇڭلارغا زۇلۇم قىلدىڭلار، سىلەرنى پەيدا قىلغان ياراتقۇچىڭلارغا تەۋبە قىلىڭلار، بەزىڭلار بەزىڭلارنى ئۆلتۈرۈڭلار، مۇشۇ تەرىقىدىكى تەۋبە قىلىش سىلەر ئۈچۈن دوزاختا مەڭگۈ قىلىشقا ئېلىپ بارىدىغان كۇپۇرلۇقتىن ياخشىدۇر، ئاللاھنىڭ ياردىمى ۋە مەۋەپپەق قىلىشى بىلەن بۇ ئىشنى ئادا قىلدىڭلار، ئاللاھ سىلەرنىڭ تەۋبەڭلارنى قوبۇل قىلدى، چۈنكى ئاللاھ تەۋبىنى بەك قوبۇل قىلغۇچى ۋە بەندىلىرىگە ناھايىتى مېھرىباندۇر

ئۆز ۋاقتىدا ئەجدادلىرىڭلارنىڭ مۇسا ئەلەيھىسسالامغا جاسارەت بىلەن خىتاپ قىلىپ: ئاللاھنى ھېچ قانداق توساقسىز، ئوپ-ئوچۇق كۆرمۈگىچە ساڭا ھەرگىز ئىشەنمەيمىز دېگەن سۆزىنى ياد ئېتىڭلار. سىلەرنى كۆيدۈرگۈچ ئوت سوقتى، بەزىڭلار بەزىڭلارغا قاراپ تۇرغان ھالەتتە ئۆلدۈڭلار

ئاللاھنىڭ سىلەرگە ئاتا قىلغان نېئمەتلىرىگە شۈكۈر ئېيتسۇن دەپ، ئۆلگەندىن كېيىن سىلەرنى تىرىلدۇردۇق

بىزنىڭ سىلەرگە قىلغان نېئمەتلىرىمىزدىن: سىلەر زېمىندا ئىسسىپ كەتكەندە قۇياش نۇرىدىن سايىدىشىڭلار ئۈچۈن بۇلۇتلارنى ئەۋەتتۇق، ھەسەلگە ئوخشاش تاتلىق ئىچىملىك، بۇدۇنىگە ئوخشاش كېچىك قۇشنىڭ كاۋىپىنى چۈشۈرۈپ بەردۇق. بىز سىلەرگە رىزىق قىلىپ بەرگەن پاك نەرسىلەردىن يەپ-ئىچىڭلار دېدۇق، ئۇلار مۇشۇ نېئمەتلەرگە نانكورلۇق قىلسىمۇ بىز ھېچ نەرسىنى كىمەيتىۋەتمىدۇق، لېكىن ئۇلار ساۋابتىن بولغان نەسىۋىسىنى كىمەيتىش ۋە ئۆزلىرىنى ئازابقا دۇچار قىلىش بىلەن ئۆز نەپسىگە زۇلۇم قىلدى

ئاللاھنىڭ سىلەرگە: بەتۇلمەقەددەس شەھرىگە كىرىڭلار، ئۇ يەردە خالىغىنىڭلارچە كەڭتاشا يەپ-ئىچىڭلار، بەيتۇلمەقەددەس دەرۋازىسىدىن ئاللاھقا بويسۇنۈش يۈزىسىدىن سەجدە قىلغان ھالەتتە كىرىڭلار ۋە ئاللاھقا يېلىنىپ: پەرۋەردىگارىمىز! گۇناھىمىزنى كەچۈرگىن دەڭلار، تىلىكىڭلارنى ئىجابەت قىلىمىز، توغرا يول تۇتۇپ ياخشى ئەمەل قىلغانلارنىڭ ئەمىلىگە ساۋاپنى زىيادە قىلىپ بېرىمىز دېگەن ۋاقتىدىكى نېئمىتىنى ياد ئېتىڭلار

ئۇلاردىن ئۆزلىرىگە زۇلۇم قىلغۇچىلار بۇيرۇلغان ئىشنى ئالماشتۇردى، دېيىلگەن سۆزنى باشقا سۆزگە ئۆزگەرتتى، ئۇلار شەھەرگە كاسىلىرىنى سۈركەپ كېرىپ، ئاللاھنىڭ بۇيرىقىنى مەسخىرە قىلغان ھالەتتە: بىر تاغار ئاشلىق دەپ كىردى، ئۇلار ئاللاھنىڭ بۇيرىقىغا خىلاپلىق قىلىپ، ھەق يولدىن چىققانلىقى ئۈچۈن، ئاللاھ ئۇلارنى جازالاپ ئاسماندىن ئازاب نازىل قىلدى

سىلەر چۆلدە بولغاندا ئاللاھنىڭ سىلەرگە ئاتا قىلغان نېئمىتىنى ياد ئېتىڭلار: سىلەر بەك ئۇسساپ كەتكەندە، مۇسا ئەلەيھىسسالام پەرۋەردىگارىغا يېلىنىپ سىلەرنى سۇغۇرۇش ئۈچۈن سۇ تەلەپ قىلدى، بىز مۇسا ئەلەيھىسسالامنى ھاسىسى بىلەن تاشنى ئۇرۇشقا بۇيرىدۇق، تاشنى ئۇرغاندا تاشتىن سىلەرنىڭ قەبىلىلىرىڭلارنىڭ سانى بويىچە ئون ئىككى بۇلاق ئېتىلىپ چىقتى، ئۇلارنىڭ ئارىسىدا جىدەل چىقمىسۇن دەپ ھەر بىر قەبىلىگە ئۆزىنىڭ سۇ ئىچىدىغان ئورنىنى بېكىتىپ بەردۇق ۋە ئۇلارغا: سىلەر جاپا تارتماستىن، ھېچ ئىش قىلماستىن ئاللاھنىڭ سىلەرگە ئاتا قىلغان رىزقىنى يەڭلار، ئىچىڭلار ۋە بۇزۇقچىلىق قىلماڭلار دېدۇق

ئاللاھنىڭ نېئمىتىگە تۇزكورلۇق قىلغان ۋاقتىڭلارنى ياد ئېتىڭلار، پەرۋەردىگارىڭلارنىڭ سىلەرگە چۈشۈرۈپ بەرگەن تاتلىق ئېچىملىك بىلەن بۆدۈنە كاۋىپىنى يېيىشتىن زېرىكىپ مۇسا ئەلەيھىسسالامغا: بىز ئۆزگەرمەيدىغان بىر خىل يېمەككە سەۋىر قىلالمايمىز دەپ، مۇسا ئەلەيھىسسالامدىن: بىز ئۈچۈن پەرۋەردىگارىڭغا دۇئا قىلساڭ، بىزگە زېمىننىڭ كوكتاتلىرىدىن تەرخەمەك، سامساق، يېسىمۇق ۋە پىيازلارنى ئۆستۈرۈپ بەرسە دېدىڭلار، مۇسا ئەلەيھىسسالام: سىلەرنىڭ بۇ تەلىپىڭلاردىن ھەيران قىلىپ: سىلەرگە ھېرىش-چارچاشسىز كەلگەن بۆدۈنە كاۋىپى بىلەن تەرەنجىۋىن ئىچىملىكىدىن ئىبارەت ئېسىل نەرسىنى ئاددى بولغان سەي-كۆكتاتلارغا تىگىشەمسىلەر؟، بۇ يەردىن بىر شەھەرگە كىرىڭلار، ئۇ يەردە سورىغان نەرسىلىرىڭلار بار دېدى. ئۇلار ئۆزلىرىنى ھاۋايى-ھەۋەس، نەپسى-خاھىشىغا ئەگىشىپ ئاللاھنىڭ ئۇلارغا بەرگەن نەرسىسىدىن تەكرار يۈز ئۆرىگەنلىكى ئۈچۈن خارلىق، مۇھتاجلىق ۋە قېيىنچىلىقتا قالدى، ئۇلار ئاللاھنىڭ دىنىدىن يۈز ئۆرۈپ، ئايەتلىرىنى ئىنكار قىلىپ، ئاللاھنىڭ پەيغەمبەرلىرىگە زۇلۇم قىلىپ، ئۇلارنى ھەقسىز ئۆلتۈرگەنلىكى ئۈچۈن، ئاللاھنىڭ غەزىبىگە ھەقلىق بولدى. ئاشۇلارنىڭ ھەممىسى ئۇلارنىڭ ئاللاھقا ئاسىيلىق قىلغانلىقى ۋە ھەددىدىن ئاشقانلىقى سەۋەبىدىندۇر.

مۇشۇ ئۈممەتتىن ئىمان ئېيتقانلار كىشىلەر، مۆئمىنلەر ۋە مۇھەممەد ئەلەيھىسسالام پەيغەمبەر قىلىپ ئەۋەتىلىشتىن ئىلگىرىكى ئۈممەتلەردىن ئىمان ئىيتقان يەھۇدىلار، خىرىستىئانلار ۋە بەزى پەيغەمبەرلەرنىڭ ئەگەشكۈچىلىرى بولغان سابىئىنلار، ئاللاھقا ۋە ئاخىرەت كۈنىگە بولغان ئىمانىنى روياپقا چىقارغانلىقى ئۈچۈن، پەرۋەردىگارىنىڭ ھوزۇرىدا ئەجىر-ساۋاپ بار، ئاخىرەتتە قورقۇنچ يوق، دۇنيادا ئېرىشەلمىگەن نەرسىلىرى ئۈچۈن غەم-ئەندىشە بولمايدۇ

سىلەردىن ئاللاھقا ۋە ئاللاھنىڭ رەسۇلىغا ئىشىنىش توغرىسىدا مۇكەممەل ۋەدە ئالغان ۋاقتىمىزنى ئەسلەڭلار، ئۆز ۋاقتىدا، سىلەرنى ئەھدىگە ئەمەل قىلىشنى تەرك ئېتىشتىن ئاگاھلاندۇرۇپ ۋە قورقۇتۇپ، تۇر تېغىنى ئۈستۈڭلارغا كۆتۈردۇق، سىلەرگە نازىل قىلغان تەۋراتنىڭ ھۆكۈملىرىگە ھورۇنلۇق قىلماستىن جىددى ئەمەل قىلىشقا، ئۇنىڭدىكى ھۆكۈملەرنى ئېسىڭلاردا تۇتۇپ تەپەككۇر قىلىشقا بۇيرۇدۇق، سىلەر شۇنداق قىلىش بىلەن ئاللاھنىڭ ئازابىدىن ساقلىنىسىلەر

سىلەردىن چىن ۋەدە ئالغاندىن كېيىن كۆپچىلىكىڭلار ئەھدىنى بۇزۇپ، ئاسىيلىق قىلىپ ۋەدىگە ۋاپا قىلمىدىڭلار، ئاللاھنىڭ سىلەرگە؛ خاتالىقنى ئەپۇ قىلىش ۋە تەۋبەڭلەرنى قوبۇل قىلىشتىن ئىبارەت بولغان پەزلى-مەرھەمىتى بولمىسا ئىدى، ئەلۋەتتە سىلەر ئاسىيلىق ۋە يۈز ئۆرىگەنلىكىڭلار سەۋەبىدىن زىيان تارتقۇچىلاردىن بولاتتىڭلار

سىلەر ئەجدادلىرىڭلارنىڭ ئەھۋالىنى تولۇق بىلدىڭلار، يەنى ئۇلار بىلىق تۇتۇش چەكلەنگەن شەنبە كۈنىدە بىلىق تۇتۇش ئارقىلىق ھەددىدىن ئاشتى، ئۇلار ساختىپەزلىك قىلىپ شەنبە كۈنىدىن بۇرۇن قارماق تاشلاپ-تورنى يېيىپ، بېلىقلارنى يەكشەنبە كۈنىدە سۈزدى، ئاللاھ ئۇلارنىڭ ھىلە-مىكرىنى جازالاپ، ئۇلارنى ئازابقا ئۇچرىغۇچى خارمايمۇن قىلدى

بىز ھەددىدىن ئاشقۇچى بۇ كەنت ئەھلىنى ئەتراپتىكى خوشنا كەنتلەر ۋە ئۇلاردىن كېيىن كېلىدىغان كىشىلەر ئۈچۈن ئۇلارغا ئوخشاش ئىش قىلىپ ئازابقا ھەقلىق بولۇپ قالماسلىقى ئۈچۈن، ھەددىدىن ئاشقۇچىلاردىن ئىنتىقام ئالىدىغان قۇدرەتلىك ئاللاھنىڭ ئازابىدىن قورقىدىغان تەقۋادارلار ئۈچۈن ئىبرەت قىلدۇق

ئاتا-بوۋاڭلار بىلەن مۇسا ئەلەيھىسسالام ئارىسىدا يۈز بەرگەن ۋەقەنى ئەسلەڭلار، مۇسا ئەلەيھىسسالام ئۇلارغا ئاللاھنىڭ كالا ئۆلتۈرۈڭلار دېگەن بۇيرىقىنى يەتكۈزگەندە، ئۇلار بۇيرۇقنى ئورۇنداشقا ئالدىرماستىن، كاجلىق قىلىپ، بىزنى مەسخىرە قىلىۋاتامسەن دەيدۇ، مۇسا ئەلەيھىسسالام: مەن ئاللاھنى ئىنكار قىلىدىغان ۋە كىشىلەرنى مەسخىرە قىلىدىغان نادانلاردىن بولۇپ قىلىشتىن ئاللاھقا سىغىنىپ پاناھ تىلەيمەن دېدى

ئۇلار مۇسا ئەلەيھىسسالامغا: بىز ئۈچۈن پەرۋەردىگارىڭغا ئىلتىجا قىلغىنكى، بىزگە ئۆلتۈرىدىغان كالىنىڭ سۈپىتىنى بايان قىلىپ بەرسۇن دېدى. مۇسا ئەلەيھىسسالام ئۇلارغا: ئاللاھ ئۇنى قېرىمۇ ئەمەس، ياشمۇ ئەمەس، ئوتتۇرا ياش بولسۇن دەپ ئېيتتى، پەرۋەردىگارىڭلارنىڭ بۇيرىقىنى ئورۇنداشقا ئالدىراڭلار دېدى

ئۇلار ئۆزلىرىنىڭ كاجلىقى تەرسالىقىنى داۋاملاشتۇرۇپ، مۇسا ئەلەيھىسسالامغا: بىز ئۈچۈن پەرۋەردىگارىڭغا ئىلتىجا قىلغىنكى، بىزگە ئۇنىڭ رەڭگىنى بايان قىلسۇن» دېدى. مۇسا ئېيتتىكى: ئاللاھ ھەقىقەتەن ئۇنىڭ رەڭگى قارىغۇچىلارنى زوقلاندۇرىدىغان ساپسېرىق بولسۇن دېدى

ئۇلار ئۆلىرىنىڭ تەرسالىقىنى داۋاملاشتۇرۇپ مۇسا ئەلەيھىسسالامغا: پەرۋەردىگارىڭغا ئىلتىجا قىلغىن، ئۇنىڭ قانداق ئىكەنلىكىنى بىزگە بايان قىلسۇن، يەنى دېھقانچىلىققا ئىشلىتىلگەن كالىمۇ، ياكى سەمرىتىش ئۈچۈن بېقىلغان كالىمۇ؟ بۇ بىزگە مۈجمەل بولۇپ قالدى، بىزدە بۇنداق سۈپەتتە سۈپەتلەنگەن كالىلار كۆپ، ئاللاھ خالىسا بىز بوغۇزلىنىش تەلەپ قىلىنغان ئۇ كالىنى چوقۇم تاپىمىز دېدى

مۇسا ئەلەيھىسسالام ئۇلارغا: ئاللاھ بۇ كالا يەر ھەيدەپ، ئېكىن سۈغۈرۇپ خارلانغان بولماسلىقى، ئەيىپ-نۇقساندىن خالى، ئالىسى يوق ساپ-سېرىق بولۇشى كېرەك دەيدۇ دېدى، ئۇلار: ئەمدى بىزگە كالىنىڭ سۈپىتىنى ئىنچىكىلىك بىلەن تولۇق بايان قىلىپ بەردىڭ دەيدۇ، ئۇلار تەرسالىق ۋە كاجلىق قىلغانلىق سەۋەبىدىن ئۇ كالىنى بوغۇزلىيالماي قالغىلى تاس قالدى.

ئۆز ۋاقتىدا سىلەر بىر كىشىنى ئۆلتۈرۈپ، قاتىلنىڭ كىملىكى توغرىسىدا دەتالاش قىلدىڭلار، ھەر كىشى قاتىل دېگەن تۆھمەتنى ئۆزىدىن يىراقلاشتۇرۇپ باشقىلارغا دۆڭگەيدۇ، ئاشۇ گۇناھسىز ئۆلتۈرۈلگەن كىشىنىڭ ئىشىدىن سىلەر يوشۇرماقچى بولغان ئىشنى ئاللاھ ئاشكارا قىلىدۇ

سىلەرگە ئۆلۈكنى سىلەرنى بوغۇشلاشقا بۇيرىغان كالىنىڭ بىر پارچىسى بىلەن ئۇرۇڭلار، شەكسىزكى ئاللاھ بۇ ئۆلۈكنىڭ قاتىلدىن خەۋەر بېرىشى ئۈچۈن ئۇنى تېرگۈزىدۇ دېدۇق، ئۇلار شۇنداق قىلدى، ئۇ كىشى ئۆزىنى ئۆلتۈرگەن قاتىلنى خەۋەر بەردى، مۇشۇ ئۆلۈكنى تىرگۈزگەندەك ئاللاھ قىيامەت كۈنى ئۆلۈكلەرنى تىرگۈزىدۇ، سىلەرنىڭ ئەقلىڭلارنى ئىشلىتىپ ئاللاھغا ھەقىقى ئىمان ئېيتىشىڭلار ئۈچۈن سىلەرگە ئۆزىنىڭ قۇدرىتىنى بايان قىلىپ بېرىدىغان دەلىللەرنى كۆرسىتىدۇ

مۇشۇ تەسىرلىك ۋەز-نەسىھەت، شانلىق مۆجىزىنى كۆرگەندىن كېيىن دىللىرىڭلار قېتىپ تاشتەك بولۇپ كەتتى، بەلكى تاشتىنمۇ قاتتىق بولۇپ، ئۆزگەرمەس بىر ھالەتكە كەلدى، ئەمما تاش يۇمشايدۇ ۋە ئۆزگۈرىدۇ، تاشلار ئارىسىدا ئىچىدىن سۇ ئېتىلىپ چىقىپ ئېرىقلار ھاسىل بولىدىغانلىرى بار، تاشلاردىن يېرىلىپ ئارىسىدىن سۇ ئېتىلىپ چىقىپ، زېمىندا بۇلاق بولۇپ ئېقىپ ئۇنىڭدىن ئىنسانلار ۋە چارۋىلار مەنپەئەتلىنىدىغانلىرى بار، تاشلاردىن ئاللاھدىن قورقۇپ تاغ چوقۇسىدىن دومىلاپ چۈشىدىغانلىرى بار، سىلەرنىڭ قەلبىڭلار ئۇنداق ئەمەس، ئاللاھ سىلەرنىڭ قىلمىشىڭلاردىن غاپىل ئەمەس، بەلكى ھەممە ئىشلىرىڭلارنى بىلىپ تۇرغۇچىدۇر، شۇنىڭغا ئاساسەن سىلەرنى جازالايدۇ ياكى مۇكاپاتلايدۇ

ئى مۆمىنلەر! يەھۇدىلارنىڭ ھەقىقى ئەھۋالى ۋە گەردەنكەشلىكىنى بىلگەندىن كېيىن، ئۇلارنىڭ سىلەرنىڭ چاقىرقىڭلارغا ئاۋاز قوشۇپ ئىمان ئېيتىشىنى ئۈمىد قىلامسىلەر؟. ئۇلارنىڭ ئۆلىمالىرىدىن بىر گۇروھ ئادەم تەۋراتتا ئۆزلىرىگە نازىل قىلىنغان ئاللاھنىڭ كالامىنى ئاڭلاپ بولۇپ، لەپزى ۋە مەنىلىرىنى چۈشۈنۈپ بولغاندىن كېيىن، ئۇنى ئۆزگەرتىۋېتىدۇ، ئۇلار بۇنداق قىلىشنىڭ كاتتا جىنايەت ئىكەنلىكىنى بىلىدۇ

يەھۇدىلارنىڭ قارمۇ-قارشىلىق پىرىنسىپى ۋە ساختىپەزلىكىدىن، ئۇلارنىڭ بەزىسى مۆمىنلەرگە ئۇچراشقاندا، ئۇلار مۇھەممەدئەلەيھىسسالامنىڭ ئاللاھ تەرىپىدىن ئەۋەتىلگەن ھەقىقى پەيغەمبەر ئىكەنلىكىگە ئىشىنىدىغانلىقىنى، تەۋراتمۇ بۇنىڭغا شاھىت بولىدىغانلىقىنى ئېتىراپ قىلىدۇ، يەھۇدىلارنىڭ بەزىسى بەزىسى بىلەن يالغۇز قالغاندا، مۇشۇ ئىتىراپ قىلغانلىق سەۋەبىدىن بىر-بىرىنى ئەيىبلىشىدۇ، چۈنكى مۇسۇلمانلار پەيغەمبەرئەلەيھىسسالامنىڭ راست پەيغەمبەرلىكىگە ئۇلاردىن سادىر بولغان شاھىتلىقنى ئۇلارغا ھۆججەت قىلىدۇ

مۇشۇنداق نۇمۇزسىزلىق يولىدا كېتىۋاتقان ئاشۇ يەھۇدىلار، خۇددى ئاللاھنىڭ ئۇلارنىڭ ئاشكارا-يوشۇرۇن ھەممە ئىشلىرىنى بىلىپ تۇرىدىغانلىقىنى، ئۇلارنى بەندىلەر ئارىسىدا رەزىل قىلىدىغانلىقىنى بىلمەمدىغاندۇ؟

يەھۇدىلاردىن بىر گورۇھ كىشىلەر بولۇپ، ئۇلار تەۋراتنى تىلاۋەت قىلىشتىن باشقىنى بىلمەيدۇ، ئۇنىڭ ھۆكۈملىرىنى چۈشەنمەيدۇ، ئۇلار ئۆلىمالىرىنىڭ توقۇغان يالغانلىرىغا ئىشىنىپ، ئۇ توقۇلمىلارنى ئاللاھ نازىل قىلغان تەۋراتنىڭ جۈملىسىدىن دەپ قارايدۇ

كىتابنى ئۆز قوللىرى بىلەن يېزىپ ئازغىنا ماددىي مەنپەئەت ئۈچۈن ئۇنى يالغاندىن ئاللاھ تەرىپىدىن نازىل بولغان دېگۈچى كىشىلەرنى ھالاكەت ۋە دەرتلىك ئازاب كۈتىۋاتىدۇ. ئۇلار ھەقىقەتنى ۋە توغرا يولغا ئەگىشىشنى، دۇنيادىكى رىياسەت ۋە مالدىن ئىبارەت ئازغىنە مەنپەئەتگە تېگىشىۋېتىدۇ. ئۇلارنىڭ ئاللاھقا يالغاننى توقۇپ قولى بىلەن يازغانلىرىغا قاتتىق ئازاب ۋە ھالاكەت بولسۇن! ئۇلارنىڭ تاپقان يۈز-ئابرۇي ۋە ماللىرىغا قاتتىق ئازاب ۋە ھالاكەت بولسۇن

ئۇلار يالغانچىلىق ۋە چوڭچىلىق بىلەن: بىزنى دوزاخ ئوتى ساناقلىق كۈنلەرلا كۆيدۈرىدۇ دەيدۇ. ئى پەيغەمبەر! ئۇلارغا: سىلەرگە ئاللاھ شۇنداق قىلىشقا ۋەدە بەرگەنمۇ؟ ۋەدە بەرگەن بولسا ئاللاھ ۋەدىسىگە ھەرگىزمۇ خىلاپلىق قىلمايدۇ ياكى سىلەر يالغانچىلىق ۋە بۇھتان قىلىپ ئۆزۈڭلار بىلمەيدىغان نەرسىنى ئاللاھ نامىدىن دەۋاتامسىلەر؟

ئىش ئۇلار ئويلىغاندەك ئەمەس، ھەقىقەتەن ئاللاھ گۇناھ قىلغان ۋە ھەر تەرەپتىن گۇناھقا چۆمۈپ كەتكەنلەرنى دوزاختا مەڭگۈ قويۇش بىلەن ئازابلايدۇ، ئۇلار ئەبەدى دوزاختا قالىدۇ

ئاللاھقا، ئاللاھنىڭ رەسۇلىغا ئىمان ئىيتقان ۋە ياخشى ئەمەل قىلغانلارنىڭ ئاللاھنىڭ ھوزۇرىدىكى ئەجىر-ساۋابى جەننەتتۇر، ئۇلار جەننەتتە مەڭگۈ قالىدۇ

ئى ئىسرائىل ئەۋلادلىرى! سىلەردىن ئېلىنغان تەكىتلەنگەن ۋەدىنى ئەسلەڭلار، ئاللاھتىن باشقىغا ئىبادەت قىلماڭلار، ئاتا-ئانىغا، ئۇرۇق-تۇغقانلارغا، يېتىملەرگە، مىسكىنلەرگە، ھاجەتمەنلەرگە ياخشىلىق قىلىش، كىشىلەرگە چىرايلىق سۆز قىلىش، ياخشىلىققا بۇيرۇپ، يامانلىقتىن چەكلەش، كىشىلەرگە قوپاللىق قىلماسلىق، نامازنى بۇيرۇلغان بويىچە تولۇق ئادا قىلىش، زاكاتنى چىن كۆڭلۇڭلاردىن رازى بولۇپ ھەقلىق كىشىلەرگە بېرىشتىن ئىبارەت ئىشلاردا سىلەردىن چىن ۋەدە ئالدۇق. سىلەردىن ئازغىنە كىشىلەردىن باشقىلار بەرگەن ۋەدىسىدىن يېنىۋالدى

ئۆز ۋاقتىدا تەۋراتتا سىلەر بىر-بىرىڭلارنىڭ قېنىنى تۆكمەسلىككە، بىر-بىرىڭلارنى يۇرتلىرىڭلاردىن ھەيدەپ چىقارماسلىققا ئېلىنغان چىن ئەھدىنى ئەسلەڭلار. ئاندىن بىز سىلەردىن ئالغان ئاشۇ چىن ئەھدىنى ئېتىراپ قىلدىڭلار ۋە ئۇنىڭ توغرا ئىكەنلىكىگە گۇۋاھلىق بەردىڭلار

كېيىن سىلەر ئەھدىنى بۇزۇپ بىر-بىرىڭلارنى ئۆلتۈردۈڭلار، ئىچىڭلاردىن بىر تۈركۈم كىشىلەرنى يۇرتىدىن قوغلاپ چىقاردىڭلار، گۇناھ ۋە دۈشمەنلىك قىلىش بىلەن ئۇلارنىڭ قارشى تەرىپىدىكىلەرگە ياردەم بەردىڭلار، ئۇلار دۈشمەنلەرنىڭ قولىغا ئەسىرگە چۈشۈپ كەلسە، ئۇلارنى پىديە بېرىپ قۇتقۇزۇشقا تېرىشتىڭلار، ھالبۇكى، ئۇلارنى يۇرتلىرىدىن ھەيدەپ چىقىرىش سىلەرگە ھارام قىلىنغان ئىدى (يەنى بىر-بىرىڭلارنى ئۆلتۈرۈش ۋە يۇرتىدىن ھەيدەپ چىقىرىشنى راۋا كۆرۈسىلەر-يۇ، ئۇلارنىڭ ئەسىرگە چۈشۈپ دۈشمەنلىرىڭلارنىڭ قولىدا بولۇپ قېلىشىنى راۋا كۆرمەيسىلەر). سىلەر قانداقمۇ ئەسىرلەرگە پىديە بېرىپ قۇتقۇزۇش ۋاجىپ دېگەن ئايەتنىڭ بىر قىسمىغا ئىشىنىپ، بىر-بىرىڭلارنىڭ قېنىنى تۆكۈشنىڭ ھاراملىقى ۋە يۇرتىدىن ھەيدەپ چىقىرىشنىڭ ھاراملىقىدىن ئىبارەت بولغان يەنە بىر قىسمىنى ئىنكار قىلىسىلەر؟. سىلەردىن شۇنداق ئىشنى قىلغان كىشىنىڭ جازاسى دۇنيادا خارلىق ۋە ئېتىبارسىزلىق بولسا، ئاخىرەتتە ئەڭ دەھشەتلىك ئازابقا ئۇچرايدۇ، ئاللاھ سىلەرنىڭ قىلمىشىڭلاردىن غاپىل ئەمەس، بەلكى ئۇ ھەممىدىن خەۋەرداردۇر، شۇنىڭغا ئاساسەن سىلەرنى جازالايدۇ ياكى مۇكاپاتلايدۇ

ئەنە شۇلار ئاخىرەتنى دۇنيا ھاياتىغا ئالماشتۇرغانلار، مەڭگۈ قالىدىغان نەرسىنىڭ بەدىلىگە يوقىلىدىغان نەرسىنى تاللىغانلار، شۇنىڭ ئۈچۈن ئاخىرەتتە ئۇلاردىن ئازاب يېنىكلىتىلمەيدۇ. قىيامەت كۈنىدە ئۇلارغا ياردەم بەرگۈچىمۇ بولمايدۇ

ھەقىقەتەن بىز مۇسا ئەلەيھىسسالامغا تەۋراتنى بەردۇق، ئۇنىڭدىن كېيىن ئارقىمۇ-ئارقا پەيغەمبەرلەرنى ئەۋەتتۇق، مەريەم ئوغلى ئىساغا ئۇنىڭ پەيغەمبەرلىكىنى ئىسپاتلايدىغان ئۆلۈكنى تىرىلدۈرۈش، قارىغۇ ۋە بەرەس كېسەللىكىنى ساقايتىشتىن ئىبارەت بولغان ئوچۇق مۆجىزىلەرنى بەردۇق، ئۇنى رۇھۇلقۇددۇس يەنى جىبرائىل بىلەن كۈچلەندۈردۇق. ئى ئىسرائىل ئەۋلادلىرى! ھەرقاچان بىرەر پەيغەمبەر كۆڭلۈڭلارغا ياقمايدىغان بىر نەرسە ئېلىپ كەلسە، تەكەببۇرلۇق قىلىپ، ئاللاھنىڭ ئەلچىسىگە چوڭچىلىق قىلىسىلە، بىر قىسىم پەيغەمبەرلەرنى ئىنكار قىلدىڭلار، يەنە بىر قىسىم پەيغەمبەرلەرنى ئۆلتۈردۈڭلار؟

يەھۇدىلارنىڭ مۇھەممەد ئەلەيھىسسالامغا ئەگەشمەسلىكتىكى ھۆججىتى ئۇلارنىڭ: بىزنىڭ دىللىرىمىز پەردىلەنگەن، سېنىڭ دېگەن سۆزلىرىڭ ئۇنىڭغا يەتمەيدۇ ۋە ئۇنى چۈشەنمەيدۇ دېگەن سۆزىدۇر، ئىش ئۇلار ئويلىغاندەك ئەمەس، ئۇلارنىڭ كۇفرى سەۋەبلىك ئاللاھ ئۇلارغا لەنەت قىلدى، ئۇلاردىن ئاللاھ نازىل قىلغان كىتابقا ئىمان ئېيتىدىغانلار ناھايىتى ئاز بىرقىسىم كىشىلەردۇر.

ئۇلارغا ئاللاھ تائالا تەرىپىدىن ئۇلاردىكى تەۋرات ۋە ئىنجىلدىكى توغرا بولغان ئومۇمى پرىنسىپقا مۇۋاپىق قۇرئان كەرىم نازىل بولغان ۋاقىتتا ئۇنىڭغا ئىشەنمىدى، قۇرئان نازىل بولۇشتىن ئىلگىرى ئۇلار: ئاخىرقى پەيغەمبەر ئەۋەتىلگەن ۋاقىتتا، بىزگە مۇشرىكلارغا قارشى ياردەم بېرىلىدۇ، بىز غەلىبە قىلىمىز، ئۇ پەيغەمبەرگە ئىشىنىمىز ۋە ئەگىشىمىز دەيتتى، ئۇلار قۇرئان كەرىمنىڭ ھەق ئىكەنلىكىنى بىلگەندە ۋە مۇھەممەدئەلەيھىسسالامنىڭ تەۋراتتىكى سۈپىتىنى تونىغان ۋاقىتتا ئۇنى ئىنكار قىلدى ۋە ئىشەنمىدى، ئاللاھ ۋە ئاللاھنىڭ پەيغەمبىرىنى ئىنكار قىلغان كاپىرلارغا ئاللاھنىڭ لەنىتى بولسۇن

يەھۇدىلارنىڭ ئۆزلىرىنىڭ ئاللاھ ۋە ئاللاھنىڭ پەيغەمبىرىگە ئىشىنىشتىن بولغان نەسىۋېسىنى، ئاللاھ نازىل قىلغان قۇرئانغا كاپىر بولۇش ۋە ئاللاھنىڭ پەيغەمبىرىنى ئىنكار قىلىشقا ئالماشتۇرىشى نېمە دېگەن يامان ئىش!. بۇ ئۇلارنىڭ مۇھەممەد ئەلەيھىسسالامغا بېرىلگەن پەيغەمبەرلىك ۋە قۇرئان كەرىمگە ھەسەت قىلغانلىقى سەۋەبىدىندۇر، شۇنىڭ بىلەن ئۇلار ئۈستى-ئۈستى ئازابقا تىگىشلىك بولدى. بۇ ئۇلارنىڭ مۇھەممەد ئەلەيھىسسالامغا ئەگەشمىگەنلىكى ۋە تەۋراتنى ئۆزگەرتىۋەتكەنلىكى سەۋەبىدىندۇر. مۇھەممەد ئەلەيھىسسالامنىڭ پەيغەمبەرلىكىنى ئىنكار قىلغان كاپىرلار ئۈچۈن قىيامەت كۈنى خار قىلغۇچى ئازاب بار

ئەگەر ئاشۇ يەھۇدىلارغا: ئاللاھ تائالا ئۆزىنىڭ پەيغەمبىرىگە نازىل قىلغان ھەقىقەت ۋە توغرا يولدىن ئىبارەت بولغان قۇرئان كەرىمگە ئىشىنىڭلار دېيىلسە، ئۇلار: بىز ئۆزىمىزنىڭ پەيغەمبەرلىرىمىزگەنازىل قىلىنغان كىتابقا ئىشىنىمىز دەيدۇ، ئۇلار قۇرئان كەرىمنىڭ ئۆزلىرىنىڭ يېنىدا بولغان كىتابقا مۇۋاپىق كىلىدىغان ھەق كىتاب ئىكەنلىكىنى بىلىپ تۇرۇپمۇ، ئۆزلىرىنىڭ كىتابلىرىدىن باشقا مۇھەممەد ئەلەيھىسسالامغا نازىل بولغان قۇرئان كەرىمگىمۇ كاپىر بولىدۇ. ئەگەر ئۇلار ئۆزلىرىنىڭ كىتابلىرىغا ھەقىقى ئىشەنسە ئىدى، ئەلۋەتتە قۇرئان كەرىمگە ئىشەنگەن بولاتتى. ئى پەيغەمبەر! ئۇلارغا جاۋاپ بېرىپ: سىلەر تەۋراتقا ئىشىنىدىغان بولساڭلار، ئىلگىرى نېمە ئۈچۈن سىلەرگە ھەقنى ئىلىپ كەلگەن ئاللاھنىڭ پەيغەمبەرلىرىنى ئۆلتۈردۈڭلار؟ دېگىن

ھەقىقەتەن پەيغەمبىرىڭلار مۇسا ئەلەيھىسسالام سىلەرگە ئۆزىنىڭ راستلىقىنى ئىسپاتلايدىغان ئوچۇق ئايەتلەرنى ئېلىپ كەلدى، ئاندىن مۇسا ئەلەيھىسسالام پەرۋەردىگارى بىلەن ئۇچرىشىدىغان جايغا كەتكەندىن كېيىن موزاينى ئىلاھ قىلىپ چوقۇندۇڭلار، سىلەر ئىبادەتكە ھەقلىق بولغان ئاللاھقا شېرىك كەلتۈرۈش بىلەن ئۆزۈڭلارغا زۇلۇم قىلدىڭلار

ئۆز ۋاقتىدا سىلەردىن مۇسا ئەلەيھىسسالامغا ئەگىشىش ۋە ئاللاھ تەرىپىدىن ئېلىپ كەلگەن ھەقىقەتنى قوبۇل قىلىش توغرىسىدا چىن ئەھدە ئالدۇق ۋە سىلەرنى قورقۇتۇپ تۇر تېغىنى ئۈستۈڭلارغا تىكلىدۇق. سىلەرگە بەرگەن تەۋراتقا تېرىشچانلىق بىلەن ئەمەل قىلىڭلار، ئۇنىڭ ھۆكۈملىرىگە بويسۇنۇش ۋە قوبۇل قىلىش تەرىقىسىدە قۇلاق سىلىڭلار، بولمىسا ئۈستۈڭلارغا تاغنى باستۇرىمىز دېدۇق. سىلەر: قۇلىقىمىز بىلەن ئاڭلىدۇق، ھەرىكىتىمىز بىلەن ئاسىيلىق قىلدۇق دىدىڭلار. ئۇلارنىڭ كۇفرىلىق تۈپەيلىدىن دىللىرىغا موزاينىڭ مۇھەببىتى سىڭىپ كەتتى. ئى پەيغەمبەر! ئۇلارغا: ئەگەر سىلەر مۆئمىن بولساڭلار، ئىمانىڭلار سىلەرنى ئەجەب يامان ئىشقا بۇيرۇيدىكىنا؟ سىلەر مۆئمىن ئەمەس، چۈنكى ھەقىقى ئىمان بىلەن كۇپىرلىق بىرگە بولمايدۇ

ئى پەيغەمبەر! ئۇلارغا ئېيتقىنكى، ئى يەھۇدىلار! ئاخىرەت دىيارىدا، جەننەت پەقەت سىلەر ئۈچۈن بولۇپ، سىلەردىن باشقا ئىنسانلار كىرمەيدىغان بولسا، مۇشۇ ئالى ئورۇنغا تىزدىن ئېرىشىش ۋە دۇنيا ھاياتىنىڭ جاپا-مۇشەققەتلىرى، غەم-قايغۇلىرىدىن قۇتۇلۇپ راھەتلىنىش ئۈچۈن سىلەرنى جەننەتكە يەتكۈزىدىغان ئۆلۈمنى تەلەپ قىلىڭلار ۋە ئارزۇ قىلىڭلار، ئەگەر سىلەر مۇشۇ دەۋايىڭلاردا سەمىمى بولساڭلار

ئۇلار دۇنيا ھاياتىدا قىلغان ئاللاھقا كاپىر بولۇش، پەيغەمبەرنى ئىنكار قىلىش، كىتابنى ئۆزگەرتىش قاتارلىق يامان ئەمەللىرى سەۋەبىدىن ھەرگىزمۇ ئۆلۈمنى ئارزۇ قىلمايدۇ، ئاللاھ ئۇلاردىن ۋە ئۇلاردىن باشقا زالىملارنى ئوبدان بىلگۈچىدۇر، ھەر بىرىنى قىلمىشىغا يارىشا جازالايدۇ

ئى پەيغەمبەر! يەھۇدىلارنى دۇنيا ھەرقانچە خار، ئىتىبارسىز بولسىمۇ ھەممە كىشىلەردىن، ھەتتا ئۇلار ئۆلگەندىن كېيىن تېرىلىشكە ئىشىنىدىغان كىتاب ئەھلى تۇرۇپ، ئۆلگەندىن كېيىن تېرىلىش ۋە ھېسابقا ئىشەنمەيدىغان مۇشرىكلاردىنمۇ بەكراق ھېرىسمەنلىكىنى كۆرۈسەن. ئۇلارنىڭ ھەر بىرى مىڭ يىل ئۆمۈر كۆرۈشنى ياخشى كۆرىدۇ، ۋاھالەنكى، ئۇزۇن ئۆمۈر كۆرۈش ئۇلارنى ئاللاھنىڭ ئازابىدىن يىراقلاشتۇرالمايدۇ، ئاللاھ ئۇلارنىڭ قىلمىشلىرىنى ئېنىق كۆرۈپ تۇرغۇچىدۇر، ئاللاھقا ئۇلارنىڭ ئىشلىرىدىن ھېچبىرى مەخپى قالمايدۇ، شۇنىڭغا ئاساسەن ئۇلارنى جازالايدۇ