Al-Mukhtasar · Tafsir · in Telugu
Al-Hijr 15:65–99
15:65Page 265
فَأَسۡرِ بِأَهۡلِكَ بِقِطۡعٖ مِّنَ ٱلَّيۡلِ وَٱتَّبِعۡ أَدۡبَٰرَهُمۡ وَلَا يَلۡتَفِتۡ مِنكُمۡ أَحَدٞ وَٱمۡضُواْ حَيۡثُ تُؤۡمَرُونَ ٦٥
So set out with your family during a portion of the night and follow behind them and let not anyone among you look back and continue on to where you are commanded."
అయితే నీవు రాత్రి కొంత భాగం గడిచిన తరువాత నీ ఇంటి వారిని తీసుకుని బయలుదేరు,వారి వెనుకే నీవు పో. మీ లో నుంచి ఎవరూ వారికి ఏమి జరిగిందో చూడటానికి వెనుకకు తిరుగకూడదు. మీకు అల్లాహ్ ఎక్కడకు వెళ్లమని ఆదేశించాడో అటు వెళ్ళిపోండి.
15:66Page 265
وَقَضَيۡنَآ إِلَيۡهِ ذَٰلِكَ ٱلۡأَمۡرَ أَنَّ دَابِرَ هَٰٓؤُلَآءِ مَقۡطُوعٞ مُّصۡبِحِينَ ٦٦
And We conveyed to him [the decree] of that matter: that those [sinners] would be eliminated by early morning.
మరియు మేము నిర్ధారించుకున్న ఆ ఆదేశము అది ఈ జాతి వారందరు తెల్లవారే సరికి వారి చివరి వరకు సమూలంగా నిర్మూలించబడుతారన్నది మేము లూత్ అలైహిస్సలాంకు వహీ ద్వారా తెలియపరచాము.
15:67Page 265
وَجَآءَ أَهۡلُ ٱلۡمَدِينَةِ يَسۡتَبۡشِرُونَ ٦٧
And the people of the city came rejoicing.1
మరియు సదూమ్ వాసులు లూత్ అలైహిస్సలాం అతిధులతో అశ్లీల కార్యమును ఆశిస్తూ సంబరపడుతూ వచ్చారు.
15:68Page 265
قَالَ إِنَّ هَٰٓؤُلَآءِ ضَيۡفِي فَلَا تَفۡضَحُونِ ٦٨
[Lot] said, "Indeed, these are my guests, so do not shame me.
లూత్ అలైహిస్సలాం వారితో ఇలా పలికారు : వీరందరు నా అతిధులు.మీరు వారితో ఏది ఆశిస్తున్నారో దాని ద్వారా నా పరువు తీయకండి.
మరియు మీరు ఈ అశ్లీల కార్యమును వదిలి వేసి అల్లాహ్ కి భయపడండి. మరియు మీ ఈ దుష్చర్య ద్వారా మీరు నన్ను అవమానపరచకండి.
15:70Page 265
قَالُوٓاْ أَوَلَمۡ نَنۡهَكَ عَنِ ٱلۡعَٰلَمِينَ ٧٠
They said, "Have we not forbidden you from [protecting] people?"
ప్రజల్లోంచి ఎవరిని చేర్చుకోవటం నుండి నిన్ను మేము వారించలేదా ? అని అతని జాతి వారు అతనితో అన్నారు.
15:71Page 266
قَالَ هَٰٓؤُلَآءِ بَنَاتِيٓ إِن كُنتُمۡ فَٰعِلِينَ ٧١
[Lot] said, "These are my daughters1 - if you would be doers [of lawful marriage]."
లూత్ అలైహిస్సలాం తన అతిధుల ముందు తన తరపు నుండి క్షమాపణ కోరుతూ వారితో ఇలా పలికారు : మీ మహిళలందరిలో నుంచి వీరు నా కుమార్తెలు. ఒక వేళ మీరు మీ కోరికలను తీర్చుకోవాలనుకుంటే వారిని వివాహం చేసుకోండి.
15:72Page 266
لَعَمۡرُكَ إِنَّهُمۡ لَفِي سَكۡرَتِهِمۡ يَعۡمَهُونَ ٧٢
By your life, [O Muḥammad], indeed they were, in their intoxication, wandering blindly.
ఓ ప్రవక్తా నీ జీవితం సాక్షి నిశ్చయంగా లూత్ జాతి తమ కామ కోరికల్లో హద్దు మీరి త్రోవ తప్పి తిరుగుతున్నారు.
సూర్యోదయం అయ్యే సమయంలో వారు ప్రవేశించినప్పుడు ప్రాణాంతకమైన పెద్ద స్వరం వారిని పట్టుకున్నది.
15:74Page 266
فَجَعَلۡنَا عَٰلِيَهَا سَافِلَهَا وَأَمۡطَرۡنَا عَلَيۡهِمۡ حِجَارَةٗ مِّن سِجِّيلٍ ٧٤
And We made the highest part [of the city] its lowest and rained upon them stones of hard clay.
అప్పుడు మేము వారి బస్తీలను తలక్రిందులగా త్రిప్పి వేశాము. మరియు మేము వారిపై బంక మట్టితో తయారు చేయబడిన కంకర రాళ్ళను కురిపించాము.
15:75Page 266
إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَأٓيَٰتٖ لِّلۡمُتَوَسِّمِينَ ٧٥
Indeed in that are signs for those who discern.
నిశ్చయంగా లూత్ జాతి వారిపై కురిసిన ఈ వినాశన ప్రస్తావనలో యోచన చేసే వారి కొరకు సూచనలు కలవు.
15:76Page 266
وَإِنَّهَا لَبِسَبِيلٖ مُّقِيمٍ ٧٦
And indeed, they [i.e., those cities] are [situated] on an established road.
నిశ్చయంగా లూత్ జాతి బస్తీలు రహదారి పైనే ఉన్నవి. వాటి వద్ద నుండి వెళ్ళే ప్రయాణికులు వాటిని చూస్తూ ఉంటారు.
15:77Page 266
إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَأٓيَةٗ لِّلۡمُؤۡمِنِينَ ٧٧
Indeed in that is a sign for the believers.
నిశ్చయంగా ఈ సంభవించిన దానిలో దాని ద్వారా గుణపాఠం నేర్చుకునే విశ్వాసపరుల కొరకు సూచన ఉన్నది.
15:78Page 266
وَإِن كَانَ أَصۡحَٰبُ ٱلۡأَيۡكَةِ لَظَٰلِمِينَ ٧٨
And the companions of the thicket [i.e., the people of Madyan] were [also] wrongdoers,
దట్టమైన వనవాసులు కల షుఐబ్ జాతి వారు అల్లాహ్ పట్ల తమ అవిశ్వాసం వలన,తమ ప్రవక్త ను తిరస్కరించటం వలన దుర్మార్గులుగా ఉండేవారు.
15:79Page 266
فَٱنتَقَمۡنَا مِنۡهُمۡ وَإِنَّهُمَا لَبِإِمَامٖ مُّبِينٖ ٧٩
So We took retribution from them, and indeed, both [cities] are on a clear highway.
కావున వారికి శిక్ష పట్టుకున్నప్పుడు మేము వారి మీద ప్రతీకారం తీసుకున్నాము.నిశ్చయంగా లూత్ జాతి వారి బస్తీలు,షుఐబ్ జాతి వారి ప్రాంతములు ఒక ప్రధాన మార్గంలో ఉన్నవి దానిపై నడిచే వారి కొరకు.
15:80Page 266
وَلَقَدۡ كَذَّبَ أَصۡحَٰبُ ٱلۡحِجۡرِ ٱلۡمُرۡسَلِينَ ٨٠
And certainly did the companions of al-Ḥijr1 [i.e., the Thamūd] deny the messengers.
నిశ్చయంగా హిజాజ్ మరియు షామ్ (సిరియా) మధ్య కల ప్రాంతమైన హిజ్ర్ వాసులైన సమూద్ జాతివారు తమ ప్రవక్త అయిన సాలిహ్ అలైహిస్సలాంను ఎప్పుడైతే తిరస్కరించారో ప్రవక్తలందరిని తిరస్కరించారు.
15:81Page 266
وَءَاتَيۡنَٰهُمۡ ءَايَٰتِنَا فَكَانُواْ عَنۡهَا مُعۡرِضِينَ ٨١
And We gave them Our signs, but from them they were turning away.
మరియు ఆయన తన ప్రభువు వద్ద నుండి ఏవైతే తీసుకుని వచ్చారో అందులో ఆయన నిజాయితీపై వాదనలను,ఆధారాలను మేము వారికి ప్రసాధించాము. ఒంటె వాటిలోంచిదే.కాని వారు ఆ ఆధారాలతో గుణపాఠం నేర్చుకోలేదు,వారు వాటి గురించి పట్టించుకోలేదు.
15:82Page 266
وَكَانُواْ يَنۡحِتُونَ مِنَ ٱلۡجِبَالِ بُيُوتًا ءَامِنِينَ ٨٢
And they used to carve from the mountains, houses, feeling secure.
మరియు వారు తమ కొరకు గృహాలను నిర్మించుకోవటానికి పర్వతాలను తొలిచేవారు. తాము భయపడే వాటి నుండి నిశ్చింతగా వాటిలో నివాసముండేవారు.
వారిపై తెల్లవారుతుండగా భయంకర గర్జన శిక్ష వారిని పట్టుకుంది.
15:84Page 266
فَمَآ أَغۡنَىٰ عَنۡهُم مَّا كَانُواْ يَكۡسِبُونَ ٨٤
So nothing availed them [from] what they used to earn.
అప్పుడు వారు సంపాదించుకున్న వారి సంపదలు,నివాసాలు అల్లాహ్ శిక్షను వారిపై నుండి తొలగించలేక పోయాయి.
15:85Page 266
وَمَا خَلَقۡنَا ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضَ وَمَا بَيۡنَهُمَآ إِلَّا بِٱلۡحَقِّۗ وَإِنَّ ٱلسَّاعَةَ لَأٓتِيَةٞۖ فَٱصۡفَحِ ٱلصَّفۡحَ ٱلۡجَمِيلَ ٨٥
And We have not created the heavens and earth and that between them except in truth. And indeed, the Hour is coming; so forgive with gracious forgiveness.
మరియు మేము భూమ్యాకాశములను,వాటిలో ఉన్న వాటన్నింటిని విజ్ఞత లేకుండా శూన్యంగా సృష్టించలేదు. మేము వాటన్నింటిని సత్యంతో మాత్రమే సృష్టించాము. మరియు నిశ్చయంగా ప్రళయం ఖచ్చితంగా వచ్చి తీరుతుంది. ఓ ప్రవక్తా మిమ్మల్ని తిరస్కరించిన వారి నుండి మీరు విముఖత చూపండి,వారిని ఉత్తమ రీతిలో మన్నించండి.
15:86Page 266
إِنَّ رَبَّكَ هُوَ ٱلۡخَلَّٰقُ ٱلۡعَلِيمُ ٨٦
Indeed, your Lord - He is the Knowing Creator.
ఓ ప్రవక్తా నిశ్చయంగా మీ ప్రభువే సర్వాన్ని సృష్టించి వాటి గురించి జ్ఞానం కలవాడు.
15:87Page 266
وَلَقَدۡ ءَاتَيۡنَٰكَ سَبۡعٗا مِّنَ ٱلۡمَثَانِي وَٱلۡقُرۡءَانَ ٱلۡعَظِيمَ ٨٧
And We have certainly given you, [O Muḥammad], seven of the often repeated [verses]1 and the great Qur’ān.
నిశ్చయంగా మేము ఏడు ఆయతులు కల ఫాతిహాను మీకు అనుగ్రహించాము. మరియు అది మహోన్నతమైన ఖుర్ఆన్.
15:88Page 266
لَا تَمُدَّنَّ عَيۡنَيۡكَ إِلَىٰ مَا مَتَّعۡنَا بِهِۦٓ أَزۡوَٰجٗا مِّنۡهُمۡ وَلَا تَحۡزَنۡ عَلَيۡهِمۡ وَٱخۡفِضۡ جَنَاحَكَ لِلۡمُؤۡمِنِينَ ٨٨
Do not extend your eyes toward that by which We have given enjoyment to [certain] categories of them [i.e., the disbelievers], and do not grieve over them. And lower your wing [i.e., show kindness] to the believers.
అవిశ్వాసపరుల్లోంచి పలు వర్గాల వారికి మేము ఇచ్చిన అంతమైపోయే ప్రాపంచిక సంపద వైపునకు నీవు నీ దృష్టిని సారించకు.మరియు నీవు వారి తిరస్కారముపై బాధపడకు,విశ్వాసపరుల కొరకు అణకువను చూపించు.
15:89Page 266
وَقُلۡ إِنِّيٓ أَنَا ٱلنَّذِيرُ ٱلۡمُبِينُ ٨٩
And say, "Indeed, I am the clear warner" -
ఓ ప్రవక్తా మీరు ఇలా పలకండి : నిశ్చయంగా నేనే శిక్ష నుండి స్పష్టమైన హెచ్చరిక చేసే వాడిని.
15:90Page 266
كَمَآ أَنزَلۡنَا عَلَى ٱلۡمُقۡتَسِمِينَ ٩٠
Just as We had revealed [scriptures] to the separators1
అల్లాహ్ గ్రంధాలను వేరు వేరు భాగములుగా చేసుకుని కొన్నింటిని విశ్వసించి కొన్నింటిని తిరస్కరించిన వారిపై అల్లాహ్ కురిపించినట్లు మీపై కూడా సంభవిస్తుందని మిమ్మల్ని నేను హెచ్చరిస్తున్నాను.
ఎవరైతే ఖుర్ఆన్ ను విడి విడి భాగములు చేసుకున్నారో వారు దాన్ని మంత్రజాలము (జాదూ) లేదా జోతిష్యము లేదా కవిత్వము అన్నారు.
15:92Page 267
فَوَرَبِّكَ لَنَسۡـَٔلَنَّهُمۡ أَجۡمَعِينَ ٩٢
So by your Lord, We will surely question them all
ఓ ప్రవక్తా నీ ప్రభువు సాక్షిగా దాన్ని(ఖుర్ఆన్ ని) విడి విడి భాగములుగా చేసిన వారందరిని ప్రళయదినాన మేము తప్పకుండా ప్రశ్నిస్తాము.
వారు ఇహలోకములో చేసుకున్న అవిశ్వాసము,అవిధేయ కార్యాల గురించి మేము తప్పకుండా ప్రశ్నిస్తాము.
15:94Page 267
فَٱصۡدَعۡ بِمَا تُؤۡمَرُ وَأَعۡرِضۡ عَنِ ٱلۡمُشۡرِكِينَ ٩٤
Then declare what you are commanded1 and turn away from the polytheists.2
ఓ ప్రవక్తా అల్లాహ్ మీకు దేని గురించి పిలుపునివ్వమని ఆదేశించాడో దాన్ని బహిరంగంగా చేయండి. మరియు ముష్రికులు ఏదైతే పలుకుతున్నారో,ఏదైతే చేస్తున్నారో దాని వైపు తిరిగి చూడకండి.
15:95Page 267
إِنَّا كَفَيۡنَٰكَ ٱلۡمُسۡتَهۡزِءِينَ ٩٥
Indeed, We are sufficient for you against the mockers
మరియు మీరు వారితో భయపడకండి. ఖురైష్ లో నుండి అవిశ్వాసపరులైన నాయకుల్లోంచి పరిహాసమాడే వారి నుండి రక్షించటానికి మేము మీకు చాలు.
15:96Page 267
ٱلَّذِينَ يَجۡعَلُونَ مَعَ ٱللَّهِ إِلَٰهًا ءَاخَرَۚ فَسَوۡفَ يَعۡلَمُونَ ٩٦
Who make [equal] with Allāh another deity. But they are going to know.
అల్లాహ్ తోపాటు ఇతరులను ఆరాధ్య దైవముగా చేసుకునేవారు తమ షిర్కు యొక్క దుష్పరిణామమును తొందరలోనే తెలుసుకుంటారు.
15:97Page 267
وَلَقَدۡ نَعۡلَمُ أَنَّكَ يَضِيقُ صَدۡرُكَ بِمَا يَقُولُونَ ٩٧
And We already know that your breast is constrained by what they say.
ఓ ప్రవక్తా వారు మిమ్మల్ని తిరస్కరించటం వలన,మిమ్మల్ని ఎగతాళి చేయటం వలన మీకు మనస్తాపం కలుగుతుందన్న విషయం మాకు తెలుసు.
15:98Page 267
فَسَبِّحۡ بِحَمۡدِ رَبِّكَ وَكُن مِّنَ ٱلسَّٰجِدِينَ ٩٨
So exalt [Allāh] with praise of your Lord and be of those who prostrate [to Him].
అయితే మీరు అల్లాహ్ వైపునకు ఆయనకు తగని గుణాల నుండి ఆయన పరిశుద్ధతను కొనియాడుతూ, ఆయన పరిపూర్ణ గుణాల ద్వారా ఆయన స్థుతులను తెలుపుతూ ఆశ్రయించు. మరియు నీవు అల్లాహ్ కొరకు ఆరాధన చేసే వారిలో,ఆయన కొరకు నమాజులు పాటించే వారిలో అయిపో. ఇందులో మీకు కలిగిన మనస్తాపమునకు వైధ్యం ఉన్నది.
15:99Page 267
وَٱعۡبُدۡ رَبَّكَ حَتَّىٰ يَأۡتِيَكَ ٱلۡيَقِينُ ٩٩
And worship your Lord until there comes to you the certainty [i.e., death].
మరియు నీవు నీ ప్రభువు ఆరాధనను ఎడతెగకుండా చేయి, నీవు జీవించి ఉన్నంత కాలం దానిపై కొనసాగు,చివరికి నీకు మరణం సంభవించినప్పుడు నీవు దానిపైనే ఉండు.
Text: Quranic Universal Library (Tarteel), via spa5k/tafsir_api (MIT), at a fixed version. The ayahs: Quran Foundation. Sources and licences