Аль-МухтасарАль‑Касас · 28:1–57

Аль-Мухтасар · Тафсир · на узбекском

القصص

Аль-Касас

Рассказ · Мекканская · 88 аятов

28:1Страница 385

طسٓمٓ ١

Та. Син. Мим.

То. Син. Мим. Бундай ҳарфлар ҳақида "Бақара" сурасида айтиб ўтдик.

28:2Страница 385

تِلۡكَ ءَايَٰتُ ٱلۡكِتَٰبِ ٱلۡمُبِينِ ٢

Это - аяты ясного Писания.

Булар аниқ, тушунарли Китоб - Қуръоннинг оятларидир.

28:3Страница 385

نَتۡلُواْ عَلَيۡكَ مِن نَّبَإِ مُوسَىٰ وَفِرۡعَوۡنَ بِٱلۡحَقِّ لِقَوۡمٖ يُؤۡمِنُونَ ٣

Мы правдиво прочтем тебе для верующих людей историю Мусы (Моисея) и Фараона.

Иймон келтирадиган қавм ибрат олиши учун сизга Мусо ва Фиръавн ҳақидаги хабарни ўқиб берамиз. Зеро, фақат мўминларгина ибрат оладилар.

28:4Страница 385

إِنَّ فِرۡعَوۡنَ عَلَا فِي ٱلۡأَرۡضِ وَجَعَلَ أَهۡلَهَا شِيَعٗا يَسۡتَضۡعِفُ طَآئِفَةٗ مِّنۡهُمۡ يُذَبِّحُ أَبۡنَآءَهُمۡ وَيَسۡتَحۡيِۦ نِسَآءَهُمۡۚ إِنَّهُۥ كَانَ مِنَ ٱلۡمُفۡسِدِينَ ٤

Фараон возгордился на земле и разделил ее жителей на группы. Одних он ослаблял, убивая их сыновей и оставляя в живых их женщин. Воистину, он был одним из тех, кто распространял нечестие.

Фиръавн Мисрда ҳаддидан ошди, зўравонлик қилди, унинг аҳолисини тоифаларга бўлиб юборди. Улардан бир тоифани - Бани Исроилни хорлади, эркакларини ўлдириб, аёлларини хизматкор қилиш мақсадида тирик қолдирди. У такаббурлиги, зулми ва зўравонлиги билан ер юзидаги бузғунчилардан бири бўлганди.

28:5Страница 385

وَنُرِيدُ أَن نَّمُنَّ عَلَى ٱلَّذِينَ ٱسۡتُضۡعِفُواْ فِي ٱلۡأَرۡضِ وَنَجۡعَلَهُمۡ أَئِمَّةٗ وَنَجۡعَلَهُمُ ٱلۡوَٰرِثِينَ ٥

Мы пожелали оказать милость тем, кто был унижен на земле, сделать их предводителями и наследниками,

Биз эса Мисрда Фиръавн тарафидан хўрланган Бани Исроилга фазлу марҳамат кўрсатиб, душманини маҳв этиб, ўзини хорликдан озод қилиб, ҳақ йўлидаги пешволарга айлантиришни ва Фиръавн ҳалок бўлганидан кейин муборак шом ерларини уларга мерос қилиб қолдиришни истаймиз. Аллоҳ таоло айтади: "Олдин хорланган зотларга ернинг машриқларию мағрибларини мерос қилиб қолдирдик..."

28:6Страница 386

وَنُمَكِّنَ لَهُمۡ فِي ٱلۡأَرۡضِ وَنُرِيَ فِرۡعَوۡنَ وَهَٰمَٰنَ وَجُنُودَهُمَا مِنۡهُم مَّا كَانُواْ يَحۡذَرُونَ ٦

даровать им власть на земле и показать Фараону, Хаману и их воинам то, чего они остерегались.

Уларни салтанат соҳибларига айлантириб ер юзида барқарор этишни ҳамда Фиръавн, унинг энг катта ёрдамчиси Ҳомон ва уларнинг лашкарларига эса ўзлари қўрқаётган нарсани кўрсатиб қўйишни истадик. Улар қўрқаётган нарса Бани Исроилдан туғиладиган бир ўғил фарзанд қўли билан подшоҳликнинг қўлдан кетиши эди.

28:7Страница 386

وَأَوۡحَيۡنَآ إِلَىٰٓ أُمِّ مُوسَىٰٓ أَنۡ أَرۡضِعِيهِۖ فَإِذَا خِفۡتِ عَلَيۡهِ فَأَلۡقِيهِ فِي ٱلۡيَمِّ وَلَا تَخَافِي وَلَا تَحۡزَنِيٓۖ إِنَّا رَآدُّوهُ إِلَيۡكِ وَجَاعِلُوهُ مِنَ ٱلۡمُرۡسَلِينَ ٧

Мы внушили матери Мусы (Моисея): «Корми его грудью. Когда же станешь опасаться за него, то брось его в реку. Не бойся и не печалься, ибо Мы вернем его тебе и сделаем одним из посланников».

Мусо алайҳиссаломнинг онасига шундай илҳом бердик: "Уни эмизавер. Уни Фиръавн ва унинг қавми ўлдириб қўйишидан қўрқсанг, бир сандиққа солиб Нил дарёсига ташла. Чўкиб кетишидан қўрқма, унинг фироқидан хафа бўлма. Биз уни сенга аниқ тирик қайтаргувчимиз ва уни Аллоҳнинг пайғамбарларидан бири қилгувчимиз".

28:8Страница 386

فَٱلۡتَقَطَهُۥٓ ءَالُ فِرۡعَوۡنَ لِيَكُونَ لَهُمۡ عَدُوّٗا وَحَزَنًاۗ إِنَّ فِرۡعَوۡنَ وَهَٰمَٰنَ وَجُنُودَهُمَا كَانُواْ خَٰطِـِٔينَ ٨

Семья Фараона подобрала его, чтобы он стал их врагом и печалью. Воистину, Фараон, Хаман и их воины были грешниками.

Онаси Биз ато этган илҳом билан уни (Мусони) сандиққа солиб, дарёга ташлади. Фиръавн хонадони уни тутиб олдилар. Бу иш Аллоҳнинг иродаси юз бериши учун шундай бўлди. Яъни, келажакда Мусо Фиръавнга душман бўлиши ва унинг қўли билан золимнинг салтанати барбод этилиши керак эди. Фиръавн, унинг вазири Ҳомон ва уларнинг одамлари куфру туғёнлари ва ер юзида бузғунчиликлар қилиб юрганлари туфайли гуноҳкорлардан эдилар.

28:9Страница 386

وَقَالَتِ ٱمۡرَأَتُ فِرۡعَوۡنَ قُرَّتُ عَيۡنٖ لِّي وَلَكَۖ لَا تَقۡتُلُوهُ عَسَىٰٓ أَن يَنفَعَنَآ أَوۡ نَتَّخِذَهُۥ وَلَدٗا وَهُمۡ لَا يَشۡعُرُونَ ٩

Жена Фараона сказала: «Вот услада очей для меня и тебя. Не убивайте его! Быть может, он принесет нам пользу, или же мы усыновим его». Они ни о чем не подозревали.

Фиръавн уни ўлдирмоқчи бўлганида хотини унга деди: "Бу бола менга ҳам, сенга қувонч бахш этади. Уни ўлдирманглар. Балки у бизга асқотиб қолар, хизмат қилар ёки уни ўзимизга бола қилиб олармиз". Ҳолбуки, улар салтанатлари шу бола қўлида барҳам топишини билмас эдилар.

28:10Страница 386

وَأَصۡبَحَ فُؤَادُ أُمِّ مُوسَىٰ فَٰرِغًاۖ إِن كَادَتۡ لَتُبۡدِي بِهِۦ لَوۡلَآ أَن رَّبَطۡنَا عَلَىٰ قَلۡبِهَا لِتَكُونَ مِنَ ٱلۡمُؤۡمِنِينَ ١٠

Сердце матери Мусы (Моисея) опустело (переполнилось тревогой и оказалось лишено всех иных чувств). Она готова была раскрыть его (свой поступок), если бы Мы не укрепили ее сердце, чтобы она оставалась верующей.

Мусо алайҳиссалом онасининг қалби дунёнинг бирон ишига эътибор бермайдиган бўм-бўш бўлиб қолди. У фақат Мусони ўйларди. Тоқати тоқ бўлганди. Ортиқ даражада ғам чекканидан сирни фош қилиб қўйишига сал қолди. Парвардигорига таваккул қиладиган, У Зотнинг қазойи қадарига сабр этадиган мўминлардан бўлиши учун унинг қалбини мустаҳкам қилиб қўймаганимизда ўзини ошкор қилиб қўйиши мумкин эди.

28:11Страница 386

وَقَالَتۡ لِأُخۡتِهِۦ قُصِّيهِۖ فَبَصُرَتۡ بِهِۦ عَن جُنُبٖ وَهُمۡ لَا يَشۡعُرُونَ ١١

Она сказала его сестре: «Следуй за ним». Она наблюдала за ним издали, и они не замечали этого.

Мусо алайҳиссаломнинг онаси уни дарёга ташлаганидан кейин Мусонинг опасига: "Унинг изидан бориб, нима бўлишини билиб кел", деди. Опаси ўзини сездирмасдан узоқдан кузатиб турди. Фиръавн ва унинг қавми бу қиз Мусонинг опаси эканини, атайин кузатиб турганини сезмадилар.

28:12Страница 386

۞ وَحَرَّمۡنَا عَلَيۡهِ ٱلۡمَرَاضِعَ مِن قَبۡلُ فَقَالَتۡ هَلۡ أَدُلُّكُمۡ عَلَىٰٓ أَهۡلِ بَيۡتٖ يَكۡفُلُونَهُۥ لَكُمۡ وَهُمۡ لَهُۥ نَٰصِحُونَ ١٢

Мы запретили ему брать грудь кормилиц, пока она (сестра Мусы) не сказала: «Показать ли вам семью, которая будет заботиться о нем для вас и будет желать ему добра?».

Аллоҳнинг тадбири билан Мусо то ўзининг онасига қайтарилгунига қадар аёлларни эмишдан бош тортди. Опаси уларнинг эмизувчи қидираётганларини кўриб: "Уни сизлар учун тарбиялаб берадиган ва унга насиҳатгўй бўладиган бир оилани айтайми?!", деди.

28:13Страница 386

فَرَدَدۡنَٰهُ إِلَىٰٓ أُمِّهِۦ كَيۡ تَقَرَّ عَيۡنُهَا وَلَا تَحۡزَنَ وَلِتَعۡلَمَ أَنَّ وَعۡدَ ٱللَّهِ حَقّٞ وَلَٰكِنَّ أَكۡثَرَهُمۡ لَا يَعۡلَمُونَ ١٣

Так Мы вернули его матери, чтобы утешились ее глаза, чтобы она не печалилась и знала, что обещание Аллаха истинно. Но большинство их не ведает этого.

Мусони онасига қайтардик. Токи, уни яқиндан кўриб хурсанд бўлсин. Фироқ ўтида ёнмасин. Аллоҳнинг уни қайтариб бериш ҳақидаги ваъдаси шак-шубҳасиз ҳақ эканини билсин, англасин. Лекин уларнинг кўплари бу ваъда ҳақ эканини ҳам, бу аёл Мусонинг онаси эканини ҳам билмайдилар.

28:14Страница 387

وَلَمَّا بَلَغَ أَشُدَّهُۥ وَٱسۡتَوَىٰٓ ءَاتَيۡنَٰهُ حُكۡمٗا وَعِلۡمٗاۚ وَكَذَٰلِكَ نَجۡزِي ٱلۡمُحۡسِنِينَ ١٤

Когда он достиг зрелого возраста, Мы даровали ему власть (мудрость или пророчество) и знание. Так Мы воздаем творящим добро.

Бадани пишиб-етилиб, кучга тўлгач, унга ўзи пайғамбар бўлишидан олдинги Бани Исроилнинг динини англаш ва билиш неъматини ато этдик. Мусони тоати учун мукофотлаганимиздек, ҳамма замону макондаги яхшилик қилувчиларни мукофотлаймиз.

28:15Страница 387

وَدَخَلَ ٱلۡمَدِينَةَ عَلَىٰ حِينِ غَفۡلَةٖ مِّنۡ أَهۡلِهَا فَوَجَدَ فِيهَا رَجُلَيۡنِ يَقۡتَتِلَانِ هَٰذَا مِن شِيعَتِهِۦ وَهَٰذَا مِنۡ عَدُوِّهِۦۖ فَٱسۡتَغَٰثَهُ ٱلَّذِي مِن شِيعَتِهِۦ عَلَى ٱلَّذِي مِنۡ عَدُوِّهِۦ فَوَكَزَهُۥ مُوسَىٰ فَقَضَىٰ عَلَيۡهِۖ قَالَ هَٰذَا مِنۡ عَمَلِ ٱلشَّيۡطَٰنِۖ إِنَّهُۥ عَدُوّٞ مُّضِلّٞ مُّبِينٞ ١٥

Войдя в город, когда его жители были невнимательны, он встретил двух мужчин, которые дрались друг с другом. Один был из числа его сторонников, а другой был из числа его врагов. Тот, кто был из числа его сторонников, попросил его помочь ему против того, кто был из числа его врагов. Муса (Моисей) ударил его кулаком и прикончил. Он сказал: «Это - одно из деяний дьявола. Воистину, он является явным врагом, вводящим в заблуждение».

У шаҳарга одамлар дам олаётган пайтда кириб борди. Қараса, икки одам урушяпти. Бири ўзининг қавмидан бўлиб, иккинчиси Фиръавннинг қавми қибтийлардан эди. Қабиладоши ундан ёрдам сўради. Шунда Мусо қабиладошига ёрдам бериб, қибтийни бир урган эди, зарбанинг қаттиқлигидан у ўлиб қолди. Бу ишни Мусо қуйидагича ифодалади: "Бу шайтоннинг гуноҳни чиройли қилиб кўрсатиб, одамни йўлдан оздиришидир. У инсонга очиқ душман. Ўзига эргашган одамни адаштиради. Мен тарафимдан содир бўлган бу иш ҳам унинг васвасаси билан юз берди".

28:16Страница 387

قَالَ رَبِّ إِنِّي ظَلَمۡتُ نَفۡسِي فَٱغۡفِرۡ لِي فَغَفَرَ لَهُۥٓۚ إِنَّهُۥ هُوَ ٱلۡغَفُورُ ٱلرَّحِيمُ ١٦

Он сказал: «Господи! Я поступил несправедливо по отношению к себе. Прости же меня!». Он простил его, ибо Он - Прощающий, Милосердный.

Мусо қилган гуноҳини эътироф этиб, Парвардигорига шундай илтижо қилди: "Парвардигорим, мен шу қибтийни ўлдириб қўйиш билан ўзимга ўзим зулм қилдим. Гуноҳимни афв эт". Бас, Аллоҳ бизга Мусони кечирганини баён қилди. Аллоҳ тавба қилган бандаларини мағфират айлагувчи, уларга Меҳрибон Зотдир.

28:17Страница 387

قَالَ رَبِّ بِمَآ أَنۡعَمۡتَ عَلَيَّ فَلَنۡ أَكُونَ ظَهِيرٗا لِّلۡمُجۡرِمِينَ ١٧

Он сказал: «Господи, за то, что Ты оказал мне милость, я никогда не буду пособлять грешникам».

Мусо алайҳиссаломнинг дуоси қуйидагича давом этади: "Парвардигорим, менга Сен ато этган куч, ҳикмат ва илм ҳаққи-ҳурмати энди ҳеч қачон ҳеч бир жиноятчининг жиноятига ёрдам бермайман".

28:18Страница 387

فَأَصۡبَحَ فِي ٱلۡمَدِينَةِ خَآئِفٗا يَتَرَقَّبُ فَإِذَا ٱلَّذِي ٱسۡتَنصَرَهُۥ بِٱلۡأَمۡسِ يَسۡتَصۡرِخُهُۥۚ قَالَ لَهُۥ مُوسَىٰٓ إِنَّكَ لَغَوِيّٞ مُّبِينٞ ١٨

Утром он отправился в город, оглядываясь со страхом, и вдруг тот, кто попросил его о помощи накануне, вновь позвал его на помощь. Муса (Моисей) сказал ему: «Ты являешься явным заблудшим».

Бўлар иш бўлиб, қибтийни ўлдириб қўйгани учун шаҳарда қолиши хавфли бўлиб турган бир пайтда кечагина бир қибтийга қарши ёрдам сўраган ҳалиги одам бугун яна бир қибтийга қарши ёрдам сўраб турибди. Шунда Мусо аччиғланиб: "Сен ўзи аниқ адашган, йўлдан озган одам экансан", деди.

28:19Страница 387

فَلَمَّآ أَنۡ أَرَادَ أَن يَبۡطِشَ بِٱلَّذِي هُوَ عَدُوّٞ لَّهُمَا قَالَ يَٰمُوسَىٰٓ أَتُرِيدُ أَن تَقۡتُلَنِي كَمَا قَتَلۡتَ نَفۡسَۢا بِٱلۡأَمۡسِۖ إِن تُرِيدُ إِلَّآ أَن تَكُونَ جَبَّارٗا فِي ٱلۡأَرۡضِ وَمَا تُرِيدُ أَن تَكُونَ مِنَ ٱلۡمُصۡلِحِينَ ١٩

Когда же он захотел схватить того, кто был их врагом, тот сказал: «О Муса (Моисей)! Неужели ты хочешь убить меня, как убил человека вчера? Ты лишь хочешь стать тираном на земле и не хочешь быть в числе тех, кто примиряет людей».

Исроилий Мусонинг: "Сен ўзи аниқ адашган, йўлдан озган одам экансан", деган гапини эшитгач, худди кечаги қибтийдек мени ҳам уради, деб ўйлаб: "Кеча биттасини ўлдиргандинг, энди бугун мени ўлдирмоқчи бўляпсанми, сен ўзи урушаётган одамларни яраштириб қўйиш ўрнига уларга зулм қиладиган, уларни ўлдирадиган зўравон бўлишни истайдиган одам экансан", деди.

28:20Страница 387

وَجَآءَ رَجُلٞ مِّنۡ أَقۡصَا ٱلۡمَدِينَةِ يَسۡعَىٰ قَالَ يَٰمُوسَىٰٓ إِنَّ ٱلۡمَلَأَ يَأۡتَمِرُونَ بِكَ لِيَقۡتُلُوكَ فَٱخۡرُجۡ إِنِّي لَكَ مِنَ ٱلنَّٰصِحِينَ ٢٠

С окраины города второпях пришел мужчина и сказал: «О Муса (Моисей)! Знать договаривается о том, чтобы убить тебя. Уходи! Воистину, я даю тебе добрый совет».

Бу хабар тарқалиб кетди. Шаҳарнинг нариги четидан бир одам шошиб келиб Мусога: "Фиръавн қавмининг аъёнлари сени ўлдириш ҳақида маслаҳат қилишяпти, шаҳардан чиқиб кет, сенга ачинганимдан холис насиҳат қиляпман", деди.

28:21Страница 387

فَخَرَجَ مِنۡهَا خَآئِفٗا يَتَرَقَّبُۖ قَالَ رَبِّ نَجِّنِي مِنَ ٱلۡقَوۡمِ ٱلظَّٰلِمِينَ ٢١

Муса (Моисей) покинул город, оглядываясь со страхом, и сказал: «Господи! Спаси меня от несправедливых людей!».

Мусо ўша насиҳатгўй кишининг маслаҳатига юриб, бирон кори ҳол бўлишидан хавфсираб, шаҳардан чиқиб кетди ва Парвардигорига: "Парвардигорим, золим қавмдан нажот бер, улар менга бирон ёмонлик қила олишмасин", деб дуо қилди.

28:22Страница 388

وَلَمَّا تَوَجَّهَ تِلۡقَآءَ مَدۡيَنَ قَالَ عَسَىٰ رَبِّيٓ أَن يَهۡدِيَنِي سَوَآءَ ٱلسَّبِيلِ ٢٢

Направившись в сторону Мадьяна, он сказал: «Быть может, мой Господь наставит меня на правильный путь».

Мадян сари йўл олгач: "Шояд, Парвардигорим мени энг яхши йўлга бошласа ва ундан адашмасам", деди.

28:23Страница 388

وَلَمَّا وَرَدَ مَآءَ مَدۡيَنَ وَجَدَ عَلَيۡهِ أُمَّةٗ مِّنَ ٱلنَّاسِ يَسۡقُونَ وَوَجَدَ مِن دُونِهِمُ ٱمۡرَأَتَيۡنِ تَذُودَانِۖ قَالَ مَا خَطۡبُكُمَاۖ قَالَتَا لَا نَسۡقِي حَتَّىٰ يُصۡدِرَ ٱلرِّعَآءُۖ وَأَبُونَا شَيۡخٞ كَبِيرٞ ٢٣

Когда он прибыл к колодцу в Мадьяне, то обнаружил возле него людей, которые поили скотину. Неподалеку от них он увидел двух женщин, которые отгоняли свое стадо. Он сказал: «Что с вами?». Они сказали: «Мы не поим скотину, пока пастухи не уведут свои стада. Наш отец очень стар».

Мадян сувига етиб боргач, бир гуруҳ одамларнинг чорва ҳайвонларини суғораётганларини кўрди. Икки қиз эса то одамлар ҳайвонларини суғориб олгунига қадар қўйларини бир чеккага олиб турдилар. Мусо улардан: "Нега одамлар билан сизлар ҳам ҳайвонларингизни суғормаяпсизлар", деб сўради. Улар: "Одатда биз подачиларга аралашиб кетмаслик учун улар қайтиб кетгунларига қадар кутиб турамиз. Отамиз кексайиб қолган. Қўйларимизни суғоришга қурби етмайди. Шунинг учун уларни биз суғоришга мажбурмиз", деб жавоб бердилар.

28:24Страница 388

فَسَقَىٰ لَهُمَا ثُمَّ تَوَلَّىٰٓ إِلَى ٱلظِّلِّ فَقَالَ رَبِّ إِنِّي لِمَآ أَنزَلۡتَ إِلَيَّ مِنۡ خَيۡرٖ فَقِيرٞ ٢٤

Он напоил для них скотину, а затем вернулся в тень и сказал: «Господи! Воистину, я нуждаюсь в любом благе, которое Ты ниспошлешь мне».

Мусонинг уларга раҳми келиб, қўйларини суғориб берди. Кейин бир соя остига бориб, дам ола бошлади ва Парвардигорига дуо қилар экан, шу қилган ишига ишора қилиб ўтди: "Парвардигорим, Сен менга нозил қилган ҳар қандай яхшиликка муҳтожман".

28:25Страница 388

فَجَآءَتۡهُ إِحۡدَىٰهُمَا تَمۡشِي عَلَى ٱسۡتِحۡيَآءٖ قَالَتۡ إِنَّ أَبِي يَدۡعُوكَ لِيَجۡزِيَكَ أَجۡرَ مَا سَقَيۡتَ لَنَاۚ فَلَمَّا جَآءَهُۥ وَقَصَّ عَلَيۡهِ ٱلۡقَصَصَ قَالَ لَا تَخَفۡۖ نَجَوۡتَ مِنَ ٱلۡقَوۡمِ ٱلظَّٰلِمِينَ ٢٥

Одна из двух женщин подошла к нему застенчиво и сказала: «Мой отец зовет тебя, чтобы вознаградить тебя за то, что ты напоил для нас скотину». Когда он пришел к отцу и поведал ему рассказ, он сказал: «Не бойся. Ты спасся от несправедливых людей».

Қизлар уйларига қайтиб бориб, оталарига бўлган воқеани айтиб бердилар. Шунда ота улардан бирига Мусони чақириб келишни буюрди. Қиз Мусонинг олдига уялиб келиб: "Сизни отам йўқлаяпти. Қўйларимизни суғориб берганингиз учун сизни мукофотламоқчи", деди. Мусо отанинг олдига келгач, унга бошидан ўтказганларини гапириб берди. Шунда ота уни тинчлантириб: "Қўрқма, золим Фиръавндан ҳам, унинг одамларидан ҳам нажот топибсан, чунки Мадянга уларнинг ҳукми ўтмайди, энди улар сенга озор беролмайдилар", деди.

28:26Страница 388

قَالَتۡ إِحۡدَىٰهُمَا يَٰٓأَبَتِ ٱسۡتَـٔۡجِرۡهُۖ إِنَّ خَيۡرَ مَنِ ٱسۡتَـٔۡجَرۡتَ ٱلۡقَوِيُّ ٱلۡأَمِينُ ٢٦

Одна из двух женщин сказала: «Отец мой! Найми его, ведь лучшим из тех, кого ты наймешь, будет тот, кто силен и заслуживает доверия».

Қизларидан бири шундай деди: "Отажон, шу одамни ишга олинг. Қўйларимизни суғориб юрсин. У жуда ҳам муносиб ишчи. Чунки у бақувват ва ҳалол. Бақувватлиги билан ишни яхши бажаради. Ҳалоллиги билан эса хиёнат қилмайди".

28:27Страница 388

قَالَ إِنِّيٓ أُرِيدُ أَنۡ أُنكِحَكَ إِحۡدَى ٱبۡنَتَيَّ هَٰتَيۡنِ عَلَىٰٓ أَن تَأۡجُرَنِي ثَمَٰنِيَ حِجَجٖۖ فَإِنۡ أَتۡمَمۡتَ عَشۡرٗا فَمِنۡ عِندِكَۖ وَمَآ أُرِيدُ أَنۡ أَشُقَّ عَلَيۡكَۚ سَتَجِدُنِيٓ إِن شَآءَ ٱللَّهُ مِنَ ٱلصَّٰلِحِينَ ٢٧

Он сказал: «Воистину, я хочу сочетать тебя браком с одной из моих дочерей этих при условии, что ты наймешься ко мне на восемь лет. Если же ты останешься на все десять, то это будет милостью от тебя. Я не собираюсь обременять тебя, и ты увидишь, если пожелает Аллах, что я являюсь одним из праведников».

Ота Мусо алайҳиссаломга деди: "Сени шу қизларимдан бирига уйлантириб қўяман. Маҳрига қўйларимизни саккиз йил боқиб берасан. Ўн йил бўлса, фазлу марҳамат кўрсатган бўласан. Лекин саккиз йилдан ортиғи мажбурий эмас. Ундан ортиғи сенинг олийжаноблигинг бўлади. Устингга сенга оғирлик қиладиган вазифани юкламайман. Мана кўрасан, мен аҳдига вафо қиладиган одамман".

28:28Страница 388

قَالَ ذَٰلِكَ بَيۡنِي وَبَيۡنَكَۖ أَيَّمَا ٱلۡأَجَلَيۡنِ قَضَيۡتُ فَلَا عُدۡوَٰنَ عَلَيَّۖ وَٱللَّهُ عَلَىٰ مَا نَقُولُ وَكِيلٞ ٢٨

Он сказал: «Договорились. Какой бы из этих двух сроков я ни отработал, пусть со мной не поступают несправедливо. Аллах является Попечителем и Хранителем того, что мы говорим».

Мусо алайҳиссалом деди: "Тамом, келишдик. Саккиз йил бўладими, ўн йил бўладими, қайси бирини бажарсам ҳам бўйнимдаги вазифани адо этган бўламан. Мендан ундан ортиғини талаб қилмайсиз. Тузаётганимиз бу битимга Аллоҳнинг Ўзи вакил, Ўзи кузатиб турибди".

28:29Страница 389

۞ فَلَمَّا قَضَىٰ مُوسَى ٱلۡأَجَلَ وَسَارَ بِأَهۡلِهِۦٓ ءَانَسَ مِن جَانِبِ ٱلطُّورِ نَارٗاۖ قَالَ لِأَهۡلِهِ ٱمۡكُثُوٓاْ إِنِّيٓ ءَانَسۡتُ نَارٗا لَّعَلِّيٓ ءَاتِيكُم مِّنۡهَا بِخَبَرٍ أَوۡ جَذۡوَةٖ مِّنَ ٱلنَّارِ لَعَلَّكُمۡ تَصۡطَلُونَ ٢٩

Когда Муса (Моисей) отработал срок и двинулся в путь со своей семьей, он увидел со стороны горы огонь и сказал своей семье: «Оставайтесь здесь! Я увидел огонь. Возможно, я принесу вам оттуда известие или горящую головню, чтобы вы могли согреться».

Мусо ўн йиллик муддатни ўтаб, оиласи билан Мадяндан Миср сари йўлга тушгач, Тур тарафидан бир оловни кўриб қолди ва оиласига шундай деди: "Шу ерда қимирламай кутиб туринглар. Мен бир оловни кўрдим. Шояд, сизларга ундан бир хабар келтирсам ёки исиниб олишингиз учун оловдан бир тутам чўғ олиб келсам".

28:30Страница 389

فَلَمَّآ أَتَىٰهَا نُودِيَ مِن شَٰطِيِٕ ٱلۡوَادِ ٱلۡأَيۡمَنِ فِي ٱلۡبُقۡعَةِ ٱلۡمُبَٰرَكَةِ مِنَ ٱلشَّجَرَةِ أَن يَٰمُوسَىٰٓ إِنِّيٓ أَنَا ٱللَّهُ رَبُّ ٱلۡعَٰلَمِينَ ٣٠

Подойдя туда, он услышал глас со стороны дерева, которое росло в благословенном месте на правой стороне долины: «О Муса (Моисей)! Я- Аллах, Господь миров.

Мусо оловнинг олдига борганида Аллоҳ муборак айлаган у ердаги водийнинг ўнг тарафида жойлашган дарахтдан Парвардигори унга шундай нидо қилди: "Эй Мусо, Мен барча махлуқотларнинг Парвардигори Аллоҳдирман".

28:31Страница 389

وَأَنۡ أَلۡقِ عَصَاكَۚ فَلَمَّا رَءَاهَا تَهۡتَزُّ كَأَنَّهَا جَآنّٞ وَلَّىٰ مُدۡبِرٗا وَلَمۡ يُعَقِّبۡۚ يَٰمُوسَىٰٓ أَقۡبِلۡ وَلَا تَخَفۡۖ إِنَّكَ مِنَ ٱلۡأٓمِنِينَ ٣١

Брось свой посох!». Когда же он увидел, как тот извивается, словно змея, он бросился бежать и не вернулся (или не обернулся). Аллах сказал: «О Муса (Моисей)! Подойди и не бойся, ибо ты являешься одним из тех, кто находится в безопасности.

"Асоингни ташла". Мусо Парвардигорининг амрини бажариб, уни ташлади. Кейин унинг худди илондек қимирлаётганини кўриб, ортига қарамай қочди. Шунда Парвардигори унга нидо қилди: "Эй Мусо, келавер, ундан қўрқма, зеро, сен ҳар қандай хавфу хатардан омон бўлгувчилардансан".

28:32Страница 389

ٱسۡلُكۡ يَدَكَ فِي جَيۡبِكَ تَخۡرُجۡ بَيۡضَآءَ مِنۡ غَيۡرِ سُوٓءٖ وَٱضۡمُمۡ إِلَيۡكَ جَنَاحَكَ مِنَ ٱلرَّهۡبِۖ فَذَٰنِكَ بُرۡهَٰنَانِ مِن رَّبِّكَ إِلَىٰ فِرۡعَوۡنَ وَمَلَإِيْهِۦٓۚ إِنَّهُمۡ كَانُواْ قَوۡمٗا فَٰسِقِينَ ٣٢

Сунь свою руку за пазуху, и она выйдет белой (цвета молока, светящейся), без следов болезни. Прижми к себе руку, чтобы избавиться от страха. Это - два доказательства от твоего Господа для Фараона и его знати. Воистину, они являются людьми нечестивыми».

"Қўлингни кўйлагинг ёқасидан қўйнингга сол. У оппоқ бўлиб чиқади. Лекин унда пес, мохов каби касаллик бўлмайди". Мусо шундай қилди ва қўли қордек оппоқ бўлди. "Қўрқув кетиши учун қўлингни маҳкам қисиб ол". Мусо шундай қилди ва шу билан ундан қўрқув кетди. "Шу икки нарса, яъни, асо ва қўл Парвардигоринг тарафидан Фиръавн ва унинг аъёнларига юборилган икки ҳужжатдир. Улар куфру маъсиятлар ила Аллоҳга итоат этмайдиган қавм бўлдилар".

28:33Страница 389

قَالَ رَبِّ إِنِّي قَتَلۡتُ مِنۡهُمۡ نَفۡسٗا فَأَخَافُ أَن يَقۡتُلُونِ ٣٣

Он сказал: «Господи! Я убил одного из них и боюсь, что они убьют меня.

Мусо Парвардигорига илтижо қилиб деди: "Улардан бир одамни ўлдириб қўйганман. Энди уларга рисолатни етказиш учун борсам, мени ўлдириб юборишларидан қўрқаман".

28:34Страница 389

وَأَخِي هَٰرُونُ هُوَ أَفۡصَحُ مِنِّي لِسَانٗا فَأَرۡسِلۡهُ مَعِيَ رِدۡءٗا يُصَدِّقُنِيٓۖ إِنِّيٓ أَخَافُ أَن يُكَذِّبُونِ ٣٤

Мой брат Харун (Аарон) более красноречив, чем я. Пошли же его со мною помощником, чтобы он подтвердил мою правдивость. Я действительно боюсь, что они сочтут меня лжецом».

"Мендан кўра акам Ҳоруннинг нутқи равонроқ. Уни мен билан бирга ёрдамчи қилиб юбор. Фиръавн ва унинг одамлари мени ёлғончига чиқарсалар, у мени тасдиқлаб туради. Олдинги пайғамбарларни ўз умматлари ёлғончига чиарганларидек, улар ҳам мени ёлғончига чиқаришларидан қўрқаман".

28:35Страница 389

قَالَ سَنَشُدُّ عَضُدَكَ بِأَخِيكَ وَنَجۡعَلُ لَكُمَا سُلۡطَٰنٗا فَلَا يَصِلُونَ إِلَيۡكُمَا بِـَٔايَٰتِنَآۚ أَنتُمَا وَمَنِ ٱتَّبَعَكُمَا ٱلۡغَٰلِبُونَ ٣٥

Он сказал: «Мы укрепим твою руку посредством твоего брата и одарим вас доказательством (или силой). Они не смогут навредить вам. Благодаря Нашим знамениям вы и те, кто последует за вами, станете победителями».

Аллоҳ Мусонинг дуосини ижобат қилиб шундай деди: "Эй Мусо, акангни сенга ёрдамчи қилиб юбориш билан Биз сени қўллаб-қувватлаймиз. Сизларга бир ҳужжат ва тиргак ато этамиз. Улар сизларга бирон зиён-заҳмат етказа олмаслар. Сизларни шундай оятлар, мўъжизалар ила юборамизки, улар ёрдамида сизлар ҳам, сизларга эргашган мўминлар ҳам ғолиб бўлурсизлар".

28:36Страница 390

فَلَمَّا جَآءَهُم مُّوسَىٰ بِـَٔايَٰتِنَا بَيِّنَٰتٖ قَالُواْ مَا هَٰذَآ إِلَّا سِحۡرٞ مُّفۡتَرٗى وَمَا سَمِعۡنَا بِهَٰذَا فِيٓ ءَابَآئِنَا ٱلۡأَوَّلِينَ ٣٦

Когда Муса (Моисей) явился к ним с Нашими ясными знамениями, они сказали: «Это - всего лишь вымышленное колдовство. Мы не слышали об этом от наших праотцев».

Мусо алайҳиссалом уларга очиқ-ойдин оятларимизни келтиргач, улар дедилар: "Бу уйдирма сеҳрдан бошқа нарса эмас. Уни Мусонинг ўзи тўқиб чиқарган. Олдинги ота-боболаримиздан ҳам бу ҳақда эшитмаганмиз".

28:37Страница 390

وَقَالَ مُوسَىٰ رَبِّيٓ أَعۡلَمُ بِمَن جَآءَ بِٱلۡهُدَىٰ مِنۡ عِندِهِۦ وَمَن تَكُونُ لَهُۥ عَٰقِبَةُ ٱلدَّارِۚ إِنَّهُۥ لَا يُفۡلِحُ ٱلظَّٰلِمُونَ ٣٧

Тогда Муса (Моисей) сказал: «Мой Господь лучше знает, кто пришел с верным руководством от Него и чей исход в Последней жизни окажется счастливым. Воистину, беззаконники не преуспеют».

Мусо Фиръавнга хитоб қилиб деди: "Парвардигорим Аллоҳ ҳузуридан ҳидоят келтирган ростгўй ким эканини ҳам, охират диёридаги гўзал оқибат кимга бўлишини ҳам яхши Билгувчи Зотдир. Албатта, золимлар нажот топмаслар, мурод-мақсадларига етмаслар".

28:38Страница 390

وَقَالَ فِرۡعَوۡنُ يَٰٓأَيُّهَا ٱلۡمَلَأُ مَا عَلِمۡتُ لَكُم مِّنۡ إِلَٰهٍ غَيۡرِي فَأَوۡقِدۡ لِي يَٰهَٰمَٰنُ عَلَى ٱلطِّينِ فَٱجۡعَل لِّي صَرۡحٗا لَّعَلِّيٓ أَطَّلِعُ إِلَىٰٓ إِلَٰهِ مُوسَىٰ وَإِنِّي لَأَظُنُّهُۥ مِنَ ٱلۡكَٰذِبِينَ ٣٨

Фараон сказал: «О знать! Я не знаю для вас иного бога, кроме меня. О Хаман! Разожги огонь над глиной и сооруди для меня башню, чтобы я смог подняться к Богу Мусы. Воистину, я полагаю, что он является одним из лжецов».

Фиръавн ўзининг аъёнларига қарата деди: "Эй, аъёнлар, мен сизларга ўзимдан бошқа бир маъбуд борлигини билмаганман. Бас, эй Ҳомон, лойга ўт ёқиб, уни пишит, ғишт қил ва мен учун бир баланд қаср қур, шоядки, унга чиқиб, Мусонинг худосини кўрсам. Мен Мусонинг ўзини Аллоҳ тарафидан юборилган пайғамбарман, деган даъвоси ёлғон, деб ўйламоқдаман".

28:39Страница 390

وَٱسۡتَكۡبَرَ هُوَ وَجُنُودُهُۥ فِي ٱلۡأَرۡضِ بِغَيۡرِ ٱلۡحَقِّ وَظَنُّوٓاْ أَنَّهُمۡ إِلَيۡنَا لَا يُرۡجَعُونَ ٣٩

Он и его воины несправедливо возгордились на земле и предположили, что они не вернутся к Нам.

Фиръавн ҳам, унинг лашкари ҳам Миср ерида ноҳақ мутакаббирлик қилдилар. Қайта тирилишни инкор этдилар. Қиёмат куни Бизга қайта боражакларини ва ҳисоб-китоб қилинишларини бўлмайдиган иш, деб ўйладилар.

28:40Страница 390

فَأَخَذۡنَٰهُ وَجُنُودَهُۥ فَنَبَذۡنَٰهُمۡ فِي ٱلۡيَمِّۖ فَٱنظُرۡ كَيۡفَ كَانَ عَٰقِبَةُ ٱلظَّٰلِمِينَ ٤٠

Мы схватили его и его воинов и бросили их в море. Посмотри же, каким был конец беззаконников!

Бас, уни ҳам ва лашкарини ҳам ушдадик-да, денгизга улоқтирдик. Ҳаммалари чўкиб ўлиб кетдилар. Бас, эй Пайғамбар, у золимларнинг оқибати қандай бўлганини кўринг.

28:41Страница 390

وَجَعَلۡنَٰهُمۡ أَئِمَّةٗ يَدۡعُونَ إِلَى ٱلنَّارِۖ وَيَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِ لَا يُنصَرُونَ ٤١

Мы сделали их предводителями, которые призывают в Огонь, и в День воскресения им не окажут помощи.

Уларни золимларга, йўлдан озганларга куфру залолатни мақтаб, чиройли қилиб кўрсатиш билан дўзахга чақирадиган пешволар қилдик. Қиёмат куни уларга ёрдам берилмас. Аксинча, уларга азоб қилмишлари туфайли зиёда қилиб берилади. Зеро, бўйинларида ўзларининг ҳам, уларга эргашган тобеларининг ҳам гуноҳлари бўлади.

28:42Страница 390

وَأَتۡبَعۡنَٰهُمۡ فِي هَٰذِهِ ٱلدُّنۡيَا لَعۡنَةٗۖ وَيَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِ هُم مِّنَ ٱلۡمَقۡبُوحِينَ ٤٢

Мы сделали так, что проклятие следует за ними в этом мире, а в День воскресения они будут в числе отдаленных от милости.

Азобга қўшимча тарзда уларга шу дунёда ҳам қувғинликни, шармандаликни қўшиб қўйдик. Қиёмат кунида ҳам улар Аллоҳнинг раҳматидан қувилганлар сафида бўладилар.

28:43Страница 390

وَلَقَدۡ ءَاتَيۡنَا مُوسَى ٱلۡكِتَٰبَ مِنۢ بَعۡدِ مَآ أَهۡلَكۡنَا ٱلۡقُرُونَ ٱلۡأُولَىٰ بَصَآئِرَ لِلنَّاسِ وَهُدٗى وَرَحۡمَةٗ لَّعَلَّهُمۡ يَتَذَكَّرُونَ ٤٣

Погубив первые поколения, Мы даровали Мусе (Моисею) Писание в качестве наглядного наставления для людей, верного руководства и милости, чтобы они могли помянуть назидание.

Олдинги умматларга пайғамбарларимизни юбордик. Улар Биз юборган пайғамбарларни ёлғончига чиқардилар. Натижада уларни ҳалок қилдик. Шундан кейин Мусога Тавротни ато этдик. Унда одамларга фойдали бўлган нарсалар баён қилинган. Токи, уларга амал қилиб, фойда олсинлар. Уларга зарарли бўлган нарсалар ҳам айтилган. Токи, уларга яқинлашмасинлар ва зараридан эҳтиёт бўлсинлар. Яна унда одамларни ҳар икки дунё саодатига олиб борадиган эзгуликка бошловчи кўрсатмалар ҳам бор. Шоядки, улар Аллоҳнинг неъматларини ёдга олиб, шукр қилсалар, У Зотга иймон келтирсалар.

28:44Страница 391

وَمَا كُنتَ بِجَانِبِ ٱلۡغَرۡبِيِّ إِذۡ قَضَيۡنَآ إِلَىٰ مُوسَى ٱلۡأَمۡرَ وَمَا كُنتَ مِنَ ٱلشَّٰهِدِينَ ٤٤

Тебя не было на западном склоне, когда Мы возложили на Мусу (Моисея) наши повеления, и тебя не было в числе присутствовавших.

Эй Пайғамбар, Мусонинг ишини ниҳоялаб, уни Фиръавн ва унинг одамларига пайғамбар қилиб юбораётганимизда сиз тоғнинг ғарбий тарафида ҳам бўлмагансиз, воқеанинг гувоҳи ҳам бўлмагансиз. Уни одамларга худди ўзингиз кўргандек гапириб бера олмайсиз. Гапираётганларингизнинг ҳаммаси Аллоҳ тарафидан сизга юборилган ваҳийдир.

28:45Страница 391

وَلَٰكِنَّآ أَنشَأۡنَا قُرُونٗا فَتَطَاوَلَ عَلَيۡهِمُ ٱلۡعُمُرُۚ وَمَا كُنتَ ثَاوِيٗا فِيٓ أَهۡلِ مَدۡيَنَ تَتۡلُواْ عَلَيۡهِمۡ ءَايَٰتِنَا وَلَٰكِنَّا كُنَّا مُرۡسِلِينَ ٤٥

Но Мы сотворили поколения после Мусы (Моисея), и долгим оказался для них срок. Тебя не было среди жителей Мадьяна, и ты не читал им Наши аяты, но Мы отправили посланников.

Лекин биз Мусодан кейин кўп умматларни, халқларни вужудга келтирдик. Замон ўтиши билан улар Аллоҳга берган аҳдларини унутдилар. Сиз Мадянда туриб, уларга оятларимизни ўқиб бермаган эдингиз. Аксинча, Биз сизни пайғамбар қилиб юбориб, сизга Мусо ҳақидаги хабарларни, унинг Мадянда турганини ваҳий қилгандик. Кейин сиз Аллоҳ юборган ваҳийни одамларга етказган эдингиз.

28:46Страница 391

وَمَا كُنتَ بِجَانِبِ ٱلطُّورِ إِذۡ نَادَيۡنَا وَلَٰكِن رَّحۡمَةٗ مِّن رَّبِّكَ لِتُنذِرَ قَوۡمٗا مَّآ أَتَىٰهُم مِّن نَّذِيرٖ مِّن قَبۡلِكَ لَعَلَّهُمۡ يَتَذَكَّرُونَ ٤٦

Тебя не было на склоне горы, когда Мы воззвали, но это было милостью твоего Господа, чтобы ты предостерег народ, к которому до тебя не приходил предостерегающий увещеватель. Быть может, они помянут назидание.

Мусога нидо қилиб, унга ваҳийлар юборган пайтимизда сиз Турнинг ёнида бўлмаган эдингиз. Лекин сиз Парвардигорингиз томонидан бир раҳмат бўлиб, сиздан олдин бирон огоҳлантиргувчи келмаган бир қавмни огоҳлантиришингиз учун пайғамбар қилиб юборилдингиз. Шояд улар эслатма-ибрат олсалар ва сиз олиб келган ваҳийларга иймон келтирсалар.

28:47Страница 391

وَلَوۡلَآ أَن تُصِيبَهُم مُّصِيبَةُۢ بِمَا قَدَّمَتۡ أَيۡدِيهِمۡ فَيَقُولُواْ رَبَّنَا لَوۡلَآ أَرۡسَلۡتَ إِلَيۡنَا رَسُولٗا فَنَتَّبِعَ ءَايَٰتِكَ وَنَكُونَ مِنَ ٱلۡمُؤۡمِنِينَ ٤٧

А если бы этого не произошло и если бы их постигло несчастье за то, что приготовили их руки, то они бы сказали: «Господь наш! Почему Ты не отправил к нам посланника, чтобы мы последовали за Твоими знамениями и стали одними из верующих?».

Уларга ўзлари қилган куфру маъсиятлари туфайли бирон илоҳий жазо-мусибат келганида: "Парвардигоро, бизга бир пайғамбар юборганингда эди, Сенинг оятларингга эргашар ва иймон келтиргувчилардан бўлар эдик", дея пайғамбар юборилмаганини ҳужжат қилишмаганида эди, уларга тез азоб юборган бўлар эдик. Лекин уларга пайғамбар юбориш билан ўзларини оқлайдиган ҳеч қандай ҳужжат қолдирмаслик учун азобни кечиктирдик.

28:48Страница 391

فَلَمَّا جَآءَهُمُ ٱلۡحَقُّ مِنۡ عِندِنَا قَالُواْ لَوۡلَآ أُوتِيَ مِثۡلَ مَآ أُوتِيَ مُوسَىٰٓۚ أَوَلَمۡ يَكۡفُرُواْ بِمَآ أُوتِيَ مُوسَىٰ مِن قَبۡلُۖ قَالُواْ سِحۡرَانِ تَظَٰهَرَا وَقَالُوٓاْ إِنَّا بِكُلّٖ كَٰفِرُونَ ٤٨

Когда же к ним явилась истина от Нас, они сказали: «Почему ему не даровано то, что было даровано Мусе (Моисею)?». Разве они не отвергли то, что прежде было даровано Мусе (Моисею)? Они сказали: «Эти два колдовства (Коран и Тора) поддерживают друг друга». Они также сказали: «Мы не веруем ни в одно из них».

Муҳаммад алайҳиссалом Қурайшга Парвардигори ҳузуридан рисолатни олиб келганда: "Муҳаммадга ҳам худди Мусога берилганидек, қўл, асо каби пайғамбар эканини исботлаб берадиган мўъжизалар берилганда эди", дедилар. Эй Пайғамбар, уларга айтинг: "Илгари ўша яҳудийлар Мусога берилган нарсага куфр келтирмаганмидилар?!" Улар Қуръон ва Таврот ҳақида шундай дедилар: "Иккиси ҳам сеҳр. Бир-бирини қўллаб-қувватлаб турадиган жоду". Яна шундай дедилар: "Биз Тавротга ҳам, Қуръонга ҳам куфр келтирамиз".

28:49Страница 391

قُلۡ فَأۡتُواْ بِكِتَٰبٖ مِّنۡ عِندِ ٱللَّهِ هُوَ أَهۡدَىٰ مِنۡهُمَآ أَتَّبِعۡهُ إِن كُنتُمۡ صَٰدِقِينَ ٤٩

Скажи: «Если вы говорите правду, то принесите Писание от Аллаха, которое было бы более верным руководством, чем эти два Писания, и я последую за ним».

Эй Пайғамбар, уларга айтинг: "Сизлар айтгандек Қуръон ва Таврот сеҳр бўлса, Аллоҳ ҳузуридан шу икки китобдан кўра тўғрироқ бўлган бирон китоб келтиринглар, мен унга эргашай".

28:50Страница 391

فَإِن لَّمۡ يَسۡتَجِيبُواْ لَكَ فَٱعۡلَمۡ أَنَّمَا يَتَّبِعُونَ أَهۡوَآءَهُمۡۚ وَمَنۡ أَضَلُّ مِمَّنِ ٱتَّبَعَ هَوَىٰهُ بِغَيۡرِ هُدٗى مِّنَ ٱللَّهِۚ إِنَّ ٱللَّهَ لَا يَهۡدِي ٱلۡقَوۡمَ ٱلظَّٰلِمِينَ ٥٠

Если они не ответят тебе, то знай, что они лишь потакают своим желаниям. А кто может быть более заблудшим, чем тот, кто потакает своим желаниям без верного руководства от Аллаха? Воистину, Аллах не ведет прямым путем несправедливых людей.

Қурайш сизнинг Қуръон ва Тавротдан ҳам тўғрироқ китобни олиб келиш ҳақидаги бу гапингизга жавоб бера олмаса, бас, аниқ билингки, уларнинг сизни ёлғончига чиқараётганлари фақат ҳавойи нафсларигагина эргашаётганларидан бошқа нарса эмас. Аллоҳ тарафидан ҳидоят топмай, ўз ҳавойи нафсига эргашган кимсадан ҳам йўлдан озганроқ кимса борми?! Албатта, Аллоҳ куфр келтириб, ўзига ўзи зулм қилган қавмни хидоят қилмас.

28:51Страница 392

۞ وَلَقَدۡ وَصَّلۡنَا لَهُمُ ٱلۡقَوۡلَ لَعَلَّهُمۡ يَتَذَكَّرُونَ ٥١

Мы довели до них Слово, чтобы они могли помянуть назидание.

Мушрикларга ҳам, Бани Исроил яҳудийларига ҳам ўтган умматлар ва уларнинг пайғамбарларни ёлғончига чиқарганлари туфайли бошларига ёғилган балолар ҳақидаги қиссаларни айтиб бердик. Шоядки, улардан ибрат олиб, иймонга келсалар ва бошларига ўшалардек балолар ёғилишидан нажот топсалар.

28:52Страница 392

ٱلَّذِينَ ءَاتَيۡنَٰهُمُ ٱلۡكِتَٰبَ مِن قَبۡلِهِۦ هُم بِهِۦ يُؤۡمِنُونَ ٥٢

Те, кому Мы прежде даровали Писание, уверовали в него (Коран).

Қуръон нозил бўлишидан олдин Тавротга қаттиқ ишонганлар Қуръонга ҳам иймон келтирадилар. Чунки уларнинг китобларида Қуръонни васф этувчи хабар келган.

28:53Страница 392

وَإِذَا يُتۡلَىٰ عَلَيۡهِمۡ قَالُوٓاْ ءَامَنَّا بِهِۦٓ إِنَّهُ ٱلۡحَقُّ مِن رَّبِّنَآ إِنَّا كُنَّا مِن قَبۡلِهِۦ مُسۡلِمِينَ ٥٣

Когда им читают его, они говорят: «Мы уверовали в него! Это - истина от нашего Господа. Мы и прежде были мусульманами».

Уларга тиловат қилиб берилган пайтда дедилар: "Унга иймон келтирдик. У Парвардигоримиз тарафидан юборилган ҳақиқатдир. Биз ундан олдин ҳам мусулмонлар бўлганмиз. Чунки олдинги пайғамбарлар олиб келган рисолатга иймон келтирганмиз".

28:54Страница 392

أُوْلَٰٓئِكَ يُؤۡتَوۡنَ أَجۡرَهُم مَّرَّتَيۡنِ بِمَا صَبَرُواْ وَيَدۡرَءُونَ بِٱلۡحَسَنَةِ ٱلسَّيِّئَةَ وَمِمَّا رَزَقۡنَٰهُمۡ يُنفِقُونَ ٥٤

Они получат свою награду в двойном размере за то, что были терпеливы. Они отвращают зло добром и расходуют из того, чем Мы наделили их.

Аллоҳ мана шундай фазилатларга эга бўлган зотларнинг ажрларини икки ҳисса қилиб беради. Чунки улар ўзларининг китобларига иймон келтиришда ҳам, Муҳаммад алайҳиссаломга иймон келтиришда ҳам сабр қилдилар ва қилиб ўтган гуноҳларини яхши амаллари билан ювдилар ҳамда Биз берган ризқдан эзгулик йўлида сарфладилар.

28:55Страница 392

وَإِذَا سَمِعُواْ ٱللَّغۡوَ أَعۡرَضُواْ عَنۡهُ وَقَالُواْ لَنَآ أَعۡمَٰلُنَا وَلَكُمۡ أَعۡمَٰلُكُمۡ سَلَٰمٌ عَلَيۡكُمۡ لَا نَبۡتَغِي ٱلۡجَٰهِلِينَ ٥٥

А услышав праздные речи, они отворачиваются от них и говорят: «Нам достанутся наши деяния, а вам - ваши. Мир вам! Мы не желаем следовать путем невежд».

Аҳли китоблар орасидаги мўминлар бирон ботилни кўрсалар, эшитсалар, унга эътибор бермасдан, ўша ишни қилаётганларга ёки айтаётганларга: "Биз ўзимиз қилган ишларимизга жавоб берамиз, сизлар ҳам ўзларингиз қилган ишларингизга жавоб берасизлар. Саломат бўлинглар. Сизлар билан талашиб, сўкишиб юрмаймиз. Динимиз ва дунёмизга зарар бўлиб қолмаслиги учун нодонларга яқин юришдан эҳтиёт бўламиз", дейдилар.

28:56Страница 392

إِنَّكَ لَا تَهۡدِي مَنۡ أَحۡبَبۡتَ وَلَٰكِنَّ ٱللَّهَ يَهۡدِي مَن يَشَآءُۚ وَهُوَ أَعۡلَمُ بِٱلۡمُهۡتَدِينَ ٥٦

Воистину, ты не сможешь наставить на прямой путь тех, кого возлюбил. Только Аллах наставляет на прямой путь тех, кого пожелает. Он лучше знает тех, кто следует прямым путем.

Эй Пайғамбар, сиз Абу Толиб каби ўзингиз истаган одамларни иймонга муваффақ айлаб, ҳидоят қила олмассиз. Тавфиқ ёлғиз Аллоҳнинг қўлида. У Зот Ўзи истаган одамни ҳидоятга бошлар. Ким ҳидоят сари юришини Ўзи яхши билур.

28:57Страница 392

وَقَالُوٓاْ إِن نَّتَّبِعِ ٱلۡهُدَىٰ مَعَكَ نُتَخَطَّفۡ مِنۡ أَرۡضِنَآۚ أَوَلَمۡ نُمَكِّن لَّهُمۡ حَرَمًا ءَامِنٗا يُجۡبَىٰٓ إِلَيۡهِ ثَمَرَٰتُ كُلِّ شَيۡءٖ رِّزۡقٗا مِّن لَّدُنَّا وَلَٰكِنَّ أَكۡثَرَهُمۡ لَا يَعۡلَمُونَ ٥٧

Они (неверующие мекканцы) сказали: «Если мы последуем за верным руководством вместе с тобой, то мы будем выброшены из нашей земли». Разве Мы не закрепили за ними безопасного святилища, в которое привозят плоды любых видов в качестве пропитания от Нас? Однако большинство их не ведает этого.

Макка мушриклари иймон келтириб, мусулмон бўлолмаётганларига узр айтиб, шундай дедилар: "Агар биз сен билан бирга ҳидоятга эргашсак, душманларимиз бир зумда ерларимизни тортиб оладилар". Биз уларга Ҳарамни зулмдан, ноҳақ қон тўкилишидан холи, тинч жой қилиб бермадикми?! Ҳамма нарсанинг мевалари Бизнинг даргоҳимиздан ризқ бўлиб ўша жойга йиғилади-ку! Лекин уларнинг кўплари бу неъматни билмаслар.

Текст: Quranic Universal Library (Tarteel) через spa5k/tafsir_api (MIT), в зафиксированной версии. Аяты: Quran Foundation. Источники и лицензии

Содержание

Аят аль-Курси36Аль-Кахфстр. 42джуз 15Бухари 1Муслим 2999

Вид

Тема
Размер текста
Вид

Read in English