Al-Mukhtasar · Tafsir · in Fula
الفجر
Al-Fajr
The Dawn · Meccan · 30 ayahs
Alla ceniiɗo O woondarii wenndoogo.
Alla woondirii jemmaaji sappa battandiiɗi e lewri jil hijjati.
Mi woondiri ko ɗimmita e ko teelɗi e geɗe goodaaɗe.
Mi woondiri jemma si mbo arii; mbo ɓenni mbo runtii, ma on njoɓe golle mon.
89:5Page 593
هَلۡ فِي ذَٰلِكَ قَسَمٞ لِّذِي حِجۡرٍ ٥
Is there [not] in [all] that an oath [sufficient] for one of perception?1
Mbela ina ndee woondoore ko jaɓnata jom hakkille?
89:6Page 593
أَلَمۡ تَرَ كَيۡفَ فَعَلَ رَبُّكَ بِعَادٍ ٦
Have you not considered how your Lord dealt with ʿAad -
Mbela A yi*aani-aan nelaado- no Alla waɗi Aad en yimɓe Huud nde ɓe penni nelaaɓe?
Leñol Aad ummingol e taani mum en Iram jom darnde.
89:8Page 593
ٱلَّتِي لَمۡ يُخۡلَقۡ مِثۡلُهَا فِي ٱلۡبِلَٰدِ ٨
The likes of whom had never been created in the land?
Mbo hono mum tagaaka e dow leydi.
89:9Page 593
وَثَمُودَ ٱلَّذِينَ جَابُواْ ٱلصَّخۡرَ بِٱلۡوَادِ ٩
And [with] Thamūd, who carved out the rocks in the valley?
Mbela A yi*aani no joom Ma waɗi Samuud yimɓe Saalihu, ɓeen seekɓe pelle, ɓe mbaɗi ɗe cuujɗi.
Mbela A yi*aani hono joom ma waɗi Fir*awna oon jom penɗe ɗe o leptiratno yimɓe.
ɓee fof mbewiina njawti keeri e canndallaagal e tooñnnge, gooto e mum fof yawtiino keerol e leydi mum.
ɓe kebbini e hendi bonannde sabu ko ɓe caakti toon ko e keefeeru e goopi.
89:13Page 593
فَصَبَّ عَلَيۡهِمۡ رَبُّكَ سَوۡطَ عَذَابٍ ١٣
So your Lord poured upon them a scourge of punishment.
Alla meeɗniɓe lepte cattuɗe, O ɗoofiɓe e dow leydi.
joom Ma-aan nelaado- na tommbii golle mum en na ndaara ɗe, ngam yoɓde oon moƴƴinɗo aljanna, oon bonnuɗo yoɓee yiite.
89:15Page 593
فَأَمَّا ٱلۡإِنسَٰنُ إِذَا مَا ٱبۡتَلَىٰهُ رَبُّهُۥ فَأَكۡرَمَهُۥ وَنَعَّمَهُۥ فَيَقُولُ رَبِّيٓ أَكۡرَمَنِ ١٥
And as for man, when his Lord tries him and [thus] is generous to him and favors him, he says, "My Lord has honored me."1
Tawi ko aade na e neesu mum si joom makko jaribiimo mbo O teddini mbo; O neeminiri mbo ngalu e ɓesngu e koongu, o sikka wonde ɗuum ko teddungal ka Alla, o wiya:joom am teddinii kam sabu mina haandi e teddungal Makko.
89:16Page 593
وَأَمَّآ إِذَا مَا ٱبۡتَلَىٰهُ فَقَدَرَ عَلَيۡهِ رِزۡقَهُۥ فَيَقُولُ رَبِّيٓ أَهَٰنَنِ ١٦
But when He tries him and restricts his provision, he says, "My Lord has humiliated me."
Si tawii O jaribiimo mbo O faaɗni arsuko makko, o sikka ɗuum ko koyeere makko to joom mum, o wiya:joom am hoynii kam.
Alah wonah no aade mbaadinta wonde neemineede ko daliilu weluya Alla wonande maccuɗo mum, e wonde satteende ko maande koyeere to joomiraawo, ko woodi ko woni on teddintaana baaya e arsuko Alla okki mon o.
89:18Page 593
وَلَا تَحَٰٓضُّونَ عَلَىٰ طَعَامِ ٱلۡمِسۡكِينِ ١٨
And you do not encourage one another to feed the poor.
O hirjindirtah ñamminde baasɗo mbo alah nguura.
89:19Page 593
وَتَأۡكُلُونَ ٱلتُّرَاثَ أَكۡلٗا لَّمّٗا ١٩
And you consume inheritance, devouring [it] altogether,1
Hoɗon ñaama hakkeeli lohɓe rewɓe e yatimeeɓe ñaamgol cattungol ko aldah e reentaade na dagii wolla dagaaki.
Hoɗon njiɗi jawdi sanne, lomon nafkude ndi e laawol Alla sabu reerɗude e hendi.
89:21Page 593
كـَلَّآۖ إِذَا دُكَّتِ ٱلۡأَرۡضُ دَكّٗا دَكّٗا ٢١
No! When the earth has been leveled - pounded and crushed
Haanaani nde golle mon wa*ata nih, ciftare si leydi ndi dimmbaam dimmbere sattunde ndi yirbi.
89:22Page 593
وَجَآءَ رَبُّكَ وَٱلۡمَلَكُ صَفّٗا صَفّٗا ٢٢
And your Lord has come1 and the angels, rank upon rank,
joom ma ara-aan nelaado- ngam ñaawde hakkunde jiyaaɓe; malaykaaji ɗi ngara na mbaɗi saffeeji.
89:23Page 593
وَجِاْيٓءَ يَوۡمَئِذِۭ بِجَهَنَّمَۚ يَوۡمَئِذٖ يَتَذَكَّرُ ٱلۡإِنسَٰنُ وَأَنَّىٰ لَهُ ٱلذِّكۡرَىٰ ٢٣
And brought [within view], that Day, is Hell - that Day, man will remember, but how [i.e., what good] to him will be the remembrance?
E oon ñalawma jahannama addee hombo waɗi 70000 ujunere ginol, kala heen gootol na e mum 70000 wuluure malayka na ndasa mbo, ndeen noon aade siftoro ko o welsandino, kono ko siftorde nafata oon ñalawma, o ñalngu ko mbo njoɓdi wonah mbo golle.
89:24Page 594
يَقُولُ يَٰلَيۡتَنِي قَدَّمۡتُ لِحَيَاتِي ٢٤
He will say, "Oh, I wish I had sent ahead [some good] for my life."1
O wi*a sabu sattude nimsa: Haaniino mi ardina golle lobbe wonande nguurndam am ka laakara, ko ɗaam woni goongo.
89:25Page 594
فَيَوۡمَئِذٖ لَّا يُعَذِّبُ عَذَابَهُۥٓ أَحَدٞ ٢٥
So on that Day, none will punish [as severely] as His punishment,
E oon ñalawma hay gooto leptatah yeru lepte Alla, sabu ko lepte Alla ɓuri sattude e duumaade.
89:26Page 594
وَلَا يُوثِقُ وَثَاقَهُۥٓ أَحَدٞ ٢٦
And none will bind [as severely] as His binding [of the evildoers].
Hay gooto tonngotaake e callallale hono tonngi heeferɓe e nder henge.
89:27Page 594
يَٰٓأَيَّتُهَا ٱلنَّفۡسُ ٱلۡمُطۡمَئِنَّةُ ٢٧
[To the righteous it will be said], "O reassured soul,
Tawi ko fittaandu goonɗinɗo ndu wi*anee saanga maayde e ñande darnga: Eehey ma fittaandu deeƴndu faade e iimaan e golle lobbe:
89:28Page 594
ٱرۡجِعِيٓ إِلَىٰ رَبِّكِ رَاضِيَةٗ مَّرۡضِيَّةٗ ٢٨
Return to your Lord, well-pleased and pleasing [to Him],
Ruuto e joom ma hombo wela ma, anne haɗa welaa Mbo sabu ko ndaɗa ko e baraaje mawɗe sabu golle ma lobbe.
Naat e maccuɓe Am moƴƴuɓe.
Naatdu e mum en aljanna Am mbo keblanmi ɓe.
Text: Quranic Universal Library (Tarteel), via spa5k/tafsir_api (MIT), at a fixed version. The ayahs: Quran Foundation. Sources and licences