Al-Mukhtasar · Tafsir · in Bosnian
At-Tawbah 9:69–129
9:69Page 198
كَٱلَّذِينَ مِن قَبۡلِكُمۡ كَانُوٓاْ أَشَدَّ مِنكُمۡ قُوَّةٗ وَأَكۡثَرَ أَمۡوَٰلٗا وَأَوۡلَٰدٗا فَٱسۡتَمۡتَعُواْ بِخَلَٰقِهِمۡ فَٱسۡتَمۡتَعۡتُم بِخَلَٰقِكُمۡ كَمَا ٱسۡتَمۡتَعَ ٱلَّذِينَ مِن قَبۡلِكُم بِخَلَٰقِهِمۡ وَخُضۡتُمۡ كَٱلَّذِي خَاضُوٓاْۚ أُوْلَٰٓئِكَ حَبِطَتۡ أَعۡمَٰلُهُمۡ فِي ٱلدُّنۡيَا وَٱلۡأٓخِرَةِۖ وَأُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡخَٰسِرُونَ ٦٩
[You disbelievers are] like those before you; they were stronger than you in power and more abundant in wealth and children. They enjoyed their portion [of worldly enjoyment], and you have enjoyed your portion as those before you enjoyed their portion, and you have engaged [in vanities] like that in which they engaged. [It is] those whose deeds have become worthless in this world and in the Hereafter, and it is they who are the losers.
Vi ste, o munafici, u vašem nevjerstvu i ismijavanju vjerom poput prijašnjih nevjerničkih naroda, s tim što su oni bili mnogo jači, imali su više bogatstva i više djece, uživali su odista u ljepotama ovog svijeta onoliko koliko im je određeno, a i vi ste se, o munafici, poput njih naslađivali ovosvjetskim čarima onoliko koliko vam je određeno, i poput njih poričete i napadate! Takvim ljudima će biti poništena dobra djela kod Allaha, jer oni su nevjernici i istinske propalice.
9:70Page 198
أَلَمۡ يَأۡتِهِمۡ نَبَأُ ٱلَّذِينَ مِن قَبۡلِهِمۡ قَوۡمِ نُوحٖ وَعَادٖ وَثَمُودَ وَقَوۡمِ إِبۡرَٰهِيمَ وَأَصۡحَٰبِ مَدۡيَنَ وَٱلۡمُؤۡتَفِكَٰتِۚ أَتَتۡهُمۡ رُسُلُهُم بِٱلۡبَيِّنَٰتِۖ فَمَا كَانَ ٱللَّهُ لِيَظۡلِمَهُمۡ وَلَٰكِن كَانُوٓاْ أَنفُسَهُمۡ يَظۡلِمُونَ ٧٠
Has there not reached them the news of those before them - the people of Noah and [the tribes of] ʿAad and Thamūd and the people of Abraham and the companions [i.e., dwellers] of Madyan and the towns overturned?1 Their messengers came to them with clear proofs. And Allāh would never have wronged them, but they were wronging themselves.
Zar munafici nisu čuli šta su radili prijašnji nevjernici, i kako su kažnjeni? Nuhov je narod potopljen, Ad je uništen ledenim vjetrom, Semud strašnim glasom, Ibrahimov je narod ostao bez blagodati i zadesila ga je Božija srdžba, stanovnici Medjena kažnjeni su strašnim oblakom, dok su sela u kojima je živio Lutov narod izvrnuta i potom gađana kamenjem s neba. Svima su njima poslanici donosili jasne dokaze i argumente, i Allah im nije nepravdu učinio, već su sami sebi nepravdu učinili time što su nevjernici bili, što su Allahove poslanike u laž utjerivali.
9:71Page 198
وَٱلۡمُؤۡمِنُونَ وَٱلۡمُؤۡمِنَٰتُ بَعۡضُهُمۡ أَوۡلِيَآءُ بَعۡضٖۚ يَأۡمُرُونَ بِٱلۡمَعۡرُوفِ وَيَنۡهَوۡنَ عَنِ ٱلۡمُنكَرِ وَيُقِيمُونَ ٱلصَّلَوٰةَ وَيُؤۡتُونَ ٱلزَّكَوٰةَ وَيُطِيعُونَ ٱللَّهَ وَرَسُولَهُۥٓۚ أُوْلَٰٓئِكَ سَيَرۡحَمُهُمُ ٱللَّهُۗ إِنَّ ٱللَّهَ عَزِيزٌ حَكِيمٞ ٧١
The believing men and believing women are allies of one another. They enjoin what is right and forbid what is wrong and establish prayer and give zakāh and obey Allāh and His Messenger. Those - Allāh will have mercy upon them. Indeed, Allāh is Exalted in Might and Wise.
A vjernici i vjernice pomažu se međusobno, jer ih iman spaja. Oni podstiču na dobra djela svih vrsta, a to je svako djelo koje Allah voli, poput monoteizma, namaza i drugih djela. Oni odvraćaju od loših djela, a to je sve ono što Allah ne voli, poput grijeha i kamate. Oni obavljaju namaz na najpotpuniji način, pokoravaju se Allahu i Njegovom Poslaniku, i njih će Allah milošću Svojom obasuti i u Džennet uvesti. Doista je Allah Silni, niko se sa Njim ne može nadvladavati, i doista je On Onaj Koji mudro upravlja stvorenjima i propisuje im zakone.
9:72Page 198
وَعَدَ ٱللَّهُ ٱلۡمُؤۡمِنِينَ وَٱلۡمُؤۡمِنَٰتِ جَنَّٰتٖ تَجۡرِي مِن تَحۡتِهَا ٱلۡأَنۡهَٰرُ خَٰلِدِينَ فِيهَا وَمَسَٰكِنَ طَيِّبَةٗ فِي جَنَّٰتِ عَدۡنٖۚ وَرِضۡوَٰنٞ مِّنَ ٱللَّهِ أَكۡبَرُۚ ذَٰلِكَ هُوَ ٱلۡفَوۡزُ ٱلۡعَظِيمُ ٧٢
Allāh has promised the believing men and believing women gardens beneath which rivers flow, wherein they abide eternally, and pleasant dwellings in gardens of perpetual residence; but approval from Allāh is greater. It is that which is the great attainment.
Allah je obećao vjernicima i vjernicama da će na Sudnjem danu ući u Džennet, ispod čijih dvoraca rijeke teku. Oni će tamo vječno boraviti i neprekidno uživati. Allah im je obećao da će ih uvesti u lijepa staništa, a da je iznad svega toga - Njegovo zadovoljstvo njima. To je najuzvišenija pobjeda.
9:73Page 199
يَٰٓأَيُّهَا ٱلنَّبِيُّ جَٰهِدِ ٱلۡكُفَّارَ وَٱلۡمُنَٰفِقِينَ وَٱغۡلُظۡ عَلَيۡهِمۡۚ وَمَأۡوَىٰهُمۡ جَهَنَّمُۖ وَبِئۡسَ ٱلۡمَصِيرُ ٧٣
O Prophet, fight against the disbelievers and the hypocrites and be harsh upon them. And their refuge is Hell, and wretched is the destination.
Vjerovjesniče, bori se protiv nevjernikā sabljom, a protiv dvoličnjakā jezikom i argumentmima, i neka tvoj govor i postupci budu strogi, jer oni to zaslužuju. Oni će vječno biti u džehennemskoj vatri. Kako će to biti grozan završetak!
9:74Page 199
يَحۡلِفُونَ بِٱللَّهِ مَا قَالُواْ وَلَقَدۡ قَالُواْ كَلِمَةَ ٱلۡكُفۡرِ وَكَفَرُواْ بَعۡدَ إِسۡلَٰمِهِمۡ وَهَمُّواْ بِمَا لَمۡ يَنَالُواْۚ وَمَا نَقَمُوٓاْ إِلَّآ أَنۡ أَغۡنَىٰهُمُ ٱللَّهُ وَرَسُولُهُۥ مِن فَضۡلِهِۦۚ فَإِن يَتُوبُواْ يَكُ خَيۡرٗا لَّهُمۡۖ وَإِن يَتَوَلَّوۡاْ يُعَذِّبۡهُمُ ٱللَّهُ عَذَابًا أَلِيمٗا فِي ٱلدُّنۡيَا وَٱلۡأٓخِرَةِۚ وَمَا لَهُمۡ فِي ٱلۡأَرۡضِ مِن وَلِيّٖ وَلَا نَصِيرٖ ٧٤
They swear by Allāh that they did not say [anything against the Prophet (ﷺ)] while they had said the word of disbelief and disbelieved after their [pretense of] Islām and planned that which they were not to attain.1 And they were not resentful except [for the fact] that Allāh and His Messenger had enriched them of His bounty.2 So if they repent, it is better for them; but if they turn away, Allāh will punish them with a painful punishment in this world and the Hereafter. And there will not be for them on earth any protector or helper.
Dvoličnjaci se lažno zaklinju Allahom da nisu vrijeđali i napadali tebe i tvoju vjeru, a do tebe je doprlo da jesu. Oni lažu! Rekli su ono zbog čega su izašli iz vjere, ispoljili su nevjerstvo nakon vjerovanja, i željeli su nešto što im nije uspjelo – ubiti Resulullaha, sallallahu alejhi ve sellem, prilikom povratka s Tebuka. Poriču neporecivo: da im je Allah podario veliku blagodat time što ih je učinio bogatim dajući im udio u ratnom plijenu preko Svog poslanika. Ako se Allahu pokaju od svog licemjerstva - to im je bolje nego da ostanu licemjeri, a ako odbiju pokajanje i vjerovanje, Svevišnji će ih Allah kazniti na dunjaluku tako što će vjernici protiv njih ratovati, pa ih ubijati i zarobljavati, a na Ahiretu će vječno gorjeti u Vatri. Neka znaju da ih niko neće zaštititi i sačuvati, korist im pribaviti i od kazne ih sačuvati.
9:75Page 199
۞ وَمِنۡهُم مَّنۡ عَٰهَدَ ٱللَّهَ لَئِنۡ ءَاتَىٰنَا مِن فَضۡلِهِۦ لَنَصَّدَّقَنَّ وَلَنَكُونَنَّ مِنَ ٱلصَّٰلِحِينَ ٧٥
And among them are those who made a covenant with Allāh, [saying], "If He should give us from His bounty, we will surely spend in charity, and we will surely be among the righteous."
Neki dvoličnjaci su se Allahu zavjetovali: “Ako nas Allah opskrbi iz riznica Svojih, davat ćemo siromašnima i činiti samo ono što On voli, a sustegnut ćemo se od zabranjenog!”
9:76Page 199
فَلَمَّآ ءَاتَىٰهُم مِّن فَضۡلِهِۦ بَخِلُواْ بِهِۦ وَتَوَلَّواْ وَّهُم مُّعۡرِضُونَ ٧٦
But when He gave them from His bounty, they were stingy with it and turned away while they refused.
No, kad im je Uzvišeni Allah podario mnoge blagodati, nisu ispoštovali svoj zavjet Allahu, već škrtare i odbijaju pokornost Allahu, džellešanuhu, i vjerovanje u Njega.
9:77Page 199
فَأَعۡقَبَهُمۡ نِفَاقٗا فِي قُلُوبِهِمۡ إِلَىٰ يَوۡمِ يَلۡقَوۡنَهُۥ بِمَآ أَخۡلَفُواْ ٱللَّهَ مَا وَعَدُوهُ وَبِمَا كَانُواْ يَكۡذِبُونَ ٧٧
So He penalized them with hypocrisy in their hearts until the Day they will meet Him - because they failed Allāh in what they promised Him and because they [habitually] used to lie.
A škrtost je imala za posljedicu čisto licemjerstvo u njihovim srcima, zato što su svoja obećanja, Allahu data, kršili, i zato što su lagali.
9:78Page 199
أَلَمۡ يَعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ يَعۡلَمُ سِرَّهُمۡ وَنَجۡوَىٰهُمۡ وَأَنَّ ٱللَّهَ عَلَّٰمُ ٱلۡغُيُوبِ ٧٨
Did they not know that Allāh knows their secrets and their private conversations and that Allāh is the Knower of the unseen?
Zar dvoličnjaci ne znaju da Sveznajući Allah zna za spletke koje oni spremaju na svojim sijelima, i da Allahu ništa nije nepoznato? Allah će im dati ono što su zaslužili.
9:79Page 199
ٱلَّذِينَ يَلۡمِزُونَ ٱلۡمُطَّوِّعِينَ مِنَ ٱلۡمُؤۡمِنِينَ فِي ٱلصَّدَقَٰتِ وَٱلَّذِينَ لَا يَجِدُونَ إِلَّا جُهۡدَهُمۡ فَيَسۡخَرُونَ مِنۡهُمۡ سَخِرَ ٱللَّهُ مِنۡهُمۡ وَلَهُمۡ عَذَابٌ أَلِيمٌ ٧٩
Those who criticize the contributors among the believers concerning [their] charities and [criticize] the ones who find nothing [to spend] except their effort, so they ridicule them - Allāh will ridicule them, and they will have a painful punishment.
Dvoličnjaci prigovaraju čestitim vjernicima koji dobrovoljno udjeljuju milostinju, pa ako vjernik udijeli malu sumu novca, jer ne može udijeliti više, oni reknu: “Od ovog nema nikakve koristi!” Svevišnji Allah će njih izvrnuti poruzi i njih čeka bolna patnja na Ahiretu.
9:80Page 200
ٱسۡتَغۡفِرۡ لَهُمۡ أَوۡ لَا تَسۡتَغۡفِرۡ لَهُمۡ إِن تَسۡتَغۡفِرۡ لَهُمۡ سَبۡعِينَ مَرَّةٗ فَلَن يَغۡفِرَ ٱللَّهُ لَهُمۡۚ ذَٰلِكَ بِأَنَّهُمۡ كَفَرُواْ بِٱللَّهِ وَرَسُولِهِۦۗ وَٱللَّهُ لَا يَهۡدِي ٱلۡقَوۡمَ ٱلۡفَٰسِقِينَ ٨٠
Ask forgiveness for them, [O Muḥammad], or do not ask forgiveness for them. If you should ask forgiveness for them seventy times - never will Allāh forgive them. That is because they disbelieved in Allāh and His Messenger, and Allāh does not guide the defiantly disobedient people.
Molio ti, Allahov Poslaniče, za dvoličnjake ili ne molio, oni nisu dostojni Božijeg oprosta. Štaviše, kad bi za njih molio čak sedamdeset puta, pa i više, Allah im nikad neće oprostiti njihove grijehe. To je tako, jer oni ne vjeruju u Allaha i Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem. Allah, džellešanuhu, neće uputiti nijednog čovjeka koji namjerno odbija da Mu bude pokoran.
9:81Page 200
فَرِحَ ٱلۡمُخَلَّفُونَ بِمَقۡعَدِهِمۡ خِلَٰفَ رَسُولِ ٱللَّهِ وَكَرِهُوٓاْ أَن يُجَٰهِدُواْ بِأَمۡوَٰلِهِمۡ وَأَنفُسِهِمۡ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ وَقَالُواْ لَا تَنفِرُواْ فِي ٱلۡحَرِّۗ قُلۡ نَارُ جَهَنَّمَ أَشَدُّ حَرّٗاۚ لَّوۡ كَانُواْ يَفۡقَهُونَ ٨١
Those who remained behind1 rejoiced in their staying [at home] after [the departure of] the Messenger of Allāh and disliked to strive with their wealth and their lives in the cause of Allāh and said, "Do not go forth in the heat." Say, "The fire of Hell is more intense in heat" - if they would but understand.
Dvoličnjaci koji nisu s Poslanikom, sallallahu alejhi ve sellem, pošli u Pohod na Tebuk, radovali su se. Njima je bilo mrsko da se imecima i životima bore na Allahovom putu kao što se bore vjernici. Govorili su svojoj braći licemjerima: “Ne idite u borbu po ovoj nepodnošljivoj vrućini!”, a bitka na Tebuku je bila u vremenu velikih vrućina. Poslaniče, reci im: “Džehennemska je vatra koja čeka licemjere je mnogo žešća od ove vrućine od koje bježe, kad biste samo znali!
9:82Page 200
فَلۡيَضۡحَكُواْ قَلِيلٗا وَلۡيَبۡكُواْ كَثِيرٗا جَزَآءَۢ بِمَا كَانُواْ يَكۡسِبُونَ ٨٢
So let them laugh a little and [then] weep much as recompense for what they used to earn.
Nek se licemjeri koji su izostali iz bitke smiju u životu na ovom kratkotrajnom svijetu, ali će mnogo plakati na Ahiretu, koji je vječan! To je kazna za njihovo nevjerstvo i loša djela koja su činili na dunjaluku.
9:83Page 200
فَإِن رَّجَعَكَ ٱللَّهُ إِلَىٰ طَآئِفَةٖ مِّنۡهُمۡ فَٱسۡتَـٔۡذَنُوكَ لِلۡخُرُوجِ فَقُل لَّن تَخۡرُجُواْ مَعِيَ أَبَدٗا وَلَن تُقَٰتِلُواْ مَعِيَ عَدُوًّاۖ إِنَّكُمۡ رَضِيتُم بِٱلۡقُعُودِ أَوَّلَ مَرَّةٖ فَٱقۡعُدُواْ مَعَ ٱلۡخَٰلِفِينَ ٨٣
If Allāh should return you to a faction of them [after the expedition] and then they ask your permission to go out [to battle], say, "You will not go out with me, ever, and you will never fight with me an enemy. Indeed, you were satisfied with sitting [at home] the first time, so sit [now] with those who stay behind."
Ako te, o Poslaniče, Svemogući Allah vrati s Tebuka u Medinu pa ti dvoličnjaci dođu tražeći dopuštenje da se bore drugi put, ti im odgovori: “Nikad vam neću dozvoliti da pođete u boj sa mnom, zbog opasnosti vašeg prisustva u mojoj vojsci. Bili ste zadovoljni izostajanjem iz bitke na Tebuku, pa ostanite tu sa bolesnicima, ženama i djecom."
9:84Page 200
وَلَا تُصَلِّ عَلَىٰٓ أَحَدٖ مِّنۡهُم مَّاتَ أَبَدٗا وَلَا تَقُمۡ عَلَىٰ قَبۡرِهِۦٓۖ إِنَّهُمۡ كَفَرُواْ بِٱللَّهِ وَرَسُولِهِۦ وَمَاتُواْ وَهُمۡ فَٰسِقُونَ ٨٤
And do not pray [the funeral prayer, O Muḥammad], over any of them who has died - ever - or stand at his grave. Indeed, they disbelieved in Allāh and His Messenger and died while they were defiantly disobedient.
I ne klanjaj, Božiji Poslaniče, dženazu nijednom dvoličnjaku i nemoj se moliti Allahu za njih, stojeći pored njihovih kaburova jer oni ne vjeruju u Allaha i Resulullaha, sallallahu alejhi ve sellem, i do smrti su ustrajali na nepokornosti Allahu. Takvima se ne klanja dženaza, niti se za njih moli.
9:85Page 200
وَلَا تُعۡجِبۡكَ أَمۡوَٰلُهُمۡ وَأَوۡلَٰدُهُمۡۚ إِنَّمَا يُرِيدُ ٱللَّهُ أَن يُعَذِّبَهُم بِهَا فِي ٱلدُّنۡيَا وَتَزۡهَقَ أَنفُسُهُمۡ وَهُمۡ كَٰفِرُونَ ٨٥
And let not their wealth and their children impress you. Allāh only intends to punish them through them in this world and that their souls should depart [at death] while they are disbelievers.
O Poslaniče, nemoj se diviti imecima i djeci ovih licemjera, jer Allah želi da im to bude uzrok poteškoće i tegobe na ovome svijetu, i da umru kao nevjernici.
9:86Page 200
وَإِذَآ أُنزِلَتۡ سُورَةٌ أَنۡ ءَامِنُواْ بِٱللَّهِ وَجَٰهِدُواْ مَعَ رَسُولِهِ ٱسۡتَـٔۡذَنَكَ أُوْلُواْ ٱلطَّوۡلِ مِنۡهُمۡ وَقَالُواْ ذَرۡنَا نَكُن مَّعَ ٱلۡقَٰعِدِينَ ٨٦
And when a sūrah was revealed [enjoining them] to believe in Allāh and to fight with His Messenger, those of wealth among them asked your permission [to stay back] and said, "Leave us to be with them who sit [at home]."
Kad Svevišnji Allah objavi neku kur’ansku suru u kojoj poziva dvoličnjake da vjeruju u Allaha i da se bore uz Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, na Allahovom putu, tada bogati i ugledni među njima traže dozvolu od Resulullaha da ne pođu u borbu govoreći: “Ostavi nas s nemoćnima, koji imaju opravdanje."
9:87Page 201
رَضُواْ بِأَن يَكُونُواْ مَعَ ٱلۡخَوَالِفِ وَطُبِعَ عَلَىٰ قُلُوبِهِمۡ فَهُمۡ لَا يَفۡقَهُونَ ٨٧
They were satisfied to be with those who stay behind, and their hearts were sealed over, so they do not understand.
Ovi dvoličnjaci su zadovoljni poniženjem jer su zadovoljni da budu sa onima koji imaju opravdanje. Svemogući Allah zapečatio je njihova srca i oni ne mogu shvatiti u čemu je dobro za njih, a u čemu je zlo.
9:88Page 201
لَٰكِنِ ٱلرَّسُولُ وَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ مَعَهُۥ جَٰهَدُواْ بِأَمۡوَٰلِهِمۡ وَأَنفُسِهِمۡۚ وَأُوْلَٰٓئِكَ لَهُمُ ٱلۡخَيۡرَٰتُۖ وَأُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡمُفۡلِحُونَ ٨٨
But the Messenger and those who believed with him fought with their wealth and their lives. Those will have [all that is] good and it is those who are the successful.
Što se tiče Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, i vjernika, oni ne izostaju iz borbe poput licemjera, već žrtvuju svoje imetke i živote boreći se da Allahova riječ stalno bude gornja. Njima pripada svako dobro na oba svijeta: na ovom svijetu im pripada pobjeda, ponos i ratni plijen, a na Ahiretu im pripada Džennet i spasenje.
9:89Page 201
أَعَدَّ ٱللَّهُ لَهُمۡ جَنَّٰتٖ تَجۡرِي مِن تَحۡتِهَا ٱلۡأَنۡهَٰرُ خَٰلِدِينَ فِيهَاۚ ذَٰلِكَ ٱلۡفَوۡزُ ٱلۡعَظِيمُ ٨٩
Allāh has prepared for them gardens beneath which rivers flow, wherein they will abide eternally. That is the great attainment.
Milostivi Allah je vjernicima koji se bore na Njegovu putu pripremio Džennet, ispod čijih dvoraca rijeke teku. Oni će u njemu vječno ostati, uživajući u blagodatima mnogobrojnim. Bit će to velika radost i veličanstven uspjeh kojem neće biti ravna.
9:90Page 201
وَجَآءَ ٱلۡمُعَذِّرُونَ مِنَ ٱلۡأَعۡرَابِ لِيُؤۡذَنَ لَهُمۡ وَقَعَدَ ٱلَّذِينَ كَذَبُواْ ٱللَّهَ وَرَسُولَهُۥۚ سَيُصِيبُ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ مِنۡهُمۡ عَذَابٌ أَلِيمٞ ٩٠
And those with excuses among the bedouins came to be permitted [to remain], and they who had lied1 to Allāh and His Messenger sat [at home]. There will strike those who disbelieved among them a painful punishment.
Dolazili su i neki beduini iz okoline Medine kod Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, da im dopusti izostanak iz borbe na Allahovom putu, a dvoličnjaci među beduinima izostali su bezrazložno, jer nisu vjerovali u Poslanika i Allahovo obećanje. Nevjernike među njima će stići bolna kazna.
9:91Page 201
لَّيۡسَ عَلَى ٱلضُّعَفَآءِ وَلَا عَلَى ٱلۡمَرۡضَىٰ وَلَا عَلَى ٱلَّذِينَ لَا يَجِدُونَ مَا يُنفِقُونَ حَرَجٌ إِذَا نَصَحُواْ لِلَّهِ وَرَسُولِهِۦۚ مَا عَلَى ٱلۡمُحۡسِنِينَ مِن سَبِيلٖۚ وَٱللَّهُ غَفُورٞ رَّحِيمٞ ٩١
There is not upon the weak or upon the ill or upon those who do not find anything to spend any discomfort [i.e., guilt] when they are sincere to Allāh and His Messenger. There is not upon the doers of good any cause [for blame]. And Allāh is Forgiving and Merciful.
Starci, žene, djeca, nemoćni, bolesni, sakati, slijepi i siromašni koji nemaju sredstava za kretanje u boj, nisu grešni zbog neodlaska u borbu - jer imaju opravdanje - ako Allahu iskreno robuju i ako slijede Božijeg Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem. Dobročiniteljima se nema šta prigovoriti. Allah puno prašta dobročiniteljima i milostiv je prema njima.
9:92Page 201
وَلَا عَلَى ٱلَّذِينَ إِذَا مَآ أَتَوۡكَ لِتَحۡمِلَهُمۡ قُلۡتَ لَآ أَجِدُ مَآ أَحۡمِلُكُمۡ عَلَيۡهِ تَوَلَّواْ وَّأَعۡيُنُهُمۡ تَفِيضُ مِنَ ٱلدَّمۡعِ حَزَنًا أَلَّا يَجِدُواْ مَا يُنفِقُونَ ٩٢
Nor [is there blame] upon those who, when they came to you for you to take them along, you said, "I can find nothing upon which to carry you."1 They turned back while their eyes overflowed with tears out of grief that they could not find something to spend [for the cause of Allāh].
Nisu grešni oni koji su ti došli, Vjerovjesniče, tražeći od tebe jahalice za borbu, pa si im rekao da im jahalice ne možeš osigurati. Oni su se potom vratili svojim kućama plačući od tuge što ne naći imetka da idu sa tobom.
9:93Page 201
۞ إِنَّمَا ٱلسَّبِيلُ عَلَى ٱلَّذِينَ يَسۡتَـٔۡذِنُونَكَ وَهُمۡ أَغۡنِيَآءُۚ رَضُواْ بِأَن يَكُونُواْ مَعَ ٱلۡخَوَالِفِ وَطَبَعَ ٱللَّهُ عَلَىٰ قُلُوبِهِمۡ فَهُمۡ لَا يَعۡلَمُونَ ٩٣
The cause [for blame] is only upon those who ask permission of you while they are rich. They are satisfied to be with those who stay behind, and Allāh has sealed over their hearts, so they do not know.
Nakon što je Allah pojasnio da neće biti kažnjeni oni koji imaju opravdanje, spomenuo je one koji zaslužuju kaznu rekavši: "O Poslaniče, kazna i ukor su za one koji imaju mogućnosti a traže ti dozvolu da ne idu u borbu. Zadovoljni su poniženjem, zadovoljni su da ostanu u svojim kućama, kao oni koji imaju opravdanje, i Allah im je zapečatio srca i ne primaju pouku. Zbog zapečaćenosti srca oni ne znaju šta je dobro za njih pa da to rade, ni šta je loše za njih pa da se toga klone.
9:94Page 202
يَعۡتَذِرُونَ إِلَيۡكُمۡ إِذَا رَجَعۡتُمۡ إِلَيۡهِمۡۚ قُل لَّا تَعۡتَذِرُواْ لَن نُّؤۡمِنَ لَكُمۡ قَدۡ نَبَّأَنَا ٱللَّهُ مِنۡ أَخۡبَارِكُمۡۚ وَسَيَرَى ٱللَّهُ عَمَلَكُمۡ وَرَسُولُهُۥ ثُمَّ تُرَدُّونَ إِلَىٰ عَٰلِمِ ٱلۡغَيۡبِ وَٱلشَّهَٰدَةِ فَيُنَبِّئُكُم بِمَا كُنتُمۡ تَعۡمَلُونَ ٩٤
They will make excuses to you when you have returned to them. Say, "Make no excuse - never will we believe you. Allāh has already informed us of your news [i.e., affair]. And Allāh will observe your deeds, and [so will] His Messenger; then you will be taken back to the Knower of the unseen and the witnessed,1 and He will inform you of what you used to do."
Licemjeri koji su izostali iz borbe iznosit će muslimanima razna opravdanja, kada se vrate iz borbe. Allah Uzvišeni ukazuje svome Vjerovjesniku i vjernicima da im odgovore na sljedeći način: "Nemojte iznositi opravdanja zasnovana na lažima, jer vam mi nećemo vjerovati, s obzirom na to da nas je Allah upoznao sa dijelom onoga što u sebi krijete. Allah i Njegov Poslanik vidjeće da li ćete se pokajati, pa da vaše pokajanje bude prihvaćeno, ili ćete pak nastaviti u svome licemjerstvu? Nakon toga bit ćete vraćeni Allahu koji sve zna, pa će vas On obavijestiti o onome što se ste radili, te će vam dati ono što ste zaslužili. Zbog toga, požurite ka pokajanju i dobrim djelima."
9:95Page 202
سَيَحۡلِفُونَ بِٱللَّهِ لَكُمۡ إِذَا ٱنقَلَبۡتُمۡ إِلَيۡهِمۡ لِتُعۡرِضُواْ عَنۡهُمۡۖ فَأَعۡرِضُواْ عَنۡهُمۡۖ إِنَّهُمۡ رِجۡسٞۖ وَمَأۡوَىٰهُمۡ جَهَنَّمُ جَزَآءَۢ بِمَا كَانُواْ يَكۡسِبُونَ ٩٥
They will swear by Allāh to you when you return to them that you would leave them alone. So leave them alone; indeed they are evil; and their refuge is Hell as recompense for what they had been earning.
O vjernici, ovi koji su iz borbe izostali, zaklinjat će se Allahom, potvrđujući zakletvom svoja lažna opravdanja, a sve s ciljem da ih ne kudite i ne sramotite. Zbog toga, vi ih se okanite i napustite ih, jer oni su pogan čija je nutrina prljava. Njihovo prebivalište koje ih čeka jest džehennem, kojim će biti kažnjeni zbog licemjerstva i grijeha koje su činili.
9:96Page 202
يَحۡلِفُونَ لَكُمۡ لِتَرۡضَوۡاْ عَنۡهُمۡۖ فَإِن تَرۡضَوۡاْ عَنۡهُمۡ فَإِنَّ ٱللَّهَ لَا يَرۡضَىٰ عَنِ ٱلۡقَوۡمِ ٱلۡفَٰسِقِينَ ٩٦
They swear to you so that you might be satisfied with them. But if you should be satisfied with them - indeed, Allāh is not satisfied with a defiantly disobedient people.
O vjernici, ovi koji su od borbe izostali, zaklinjat će vam se, kako biste bili njima zadovoljni i kako biste opravdanja njihova prihvatili. Nemojte iskazivati svoje zadovoljstvo prema njima, jer ako to učinite, suprotstavili ste se svome Gospodaru, a On nije zadovoljan onima koji su Mu neposlušni te činee nevjerstvo i licemjerna djela. O muslimani, pazite se toga da budete zadovoljni onima sa kojima Allah nije zadovoljan!
9:97Page 202
ٱلۡأَعۡرَابُ أَشَدُّ كُفۡرٗا وَنِفَاقٗا وَأَجۡدَرُ أَلَّا يَعۡلَمُواْ حُدُودَ مَآ أَنزَلَ ٱللَّهُ عَلَىٰ رَسُولِهِۦۗ وَٱللَّهُ عَلِيمٌ حَكِيمٞ ٩٧
The bedouins are stronger in disbelief and hypocrisy and more likely not to know the limits of what [laws] Allāh has revealed to His Messenger. And Allāh is Knowing and Wise.
Beduini koji ne vjeruju i koji licemjerna djela čine žešći su u svome nevjerovanju i licemjerstvu od civiliziranih ljudi koji ispoljavaju nevjerovanje i licemjerstvo, i oni su najpreči da ne poznaju vjeru, vjerske obaveze, pohvalne radnje i vjerske propise koje je Allah objavio Svome Poslaniku. Razlog tome je njihova žestina i grubost, te izdvojenost od ostalog svijeta. Allah zna njihova stanja, ništa Mu nije skriveno. Njegovo upravljanje svijetom i vjerski zakoni zasnovani su na mudrosti.
9:98Page 202
وَمِنَ ٱلۡأَعۡرَابِ مَن يَتَّخِذُ مَا يُنفِقُ مَغۡرَمٗا وَيَتَرَبَّصُ بِكُمُ ٱلدَّوَآئِرَۚ عَلَيۡهِمۡ دَآئِرَةُ ٱلسَّوۡءِۗ وَٱللَّهُ سَمِيعٌ عَلِيمٞ ٩٨
And among the bedouins are some who consider what they spend as a loss1 and await for you turns of misfortune. Upon them will be a misfortune of evil. And Allāh is Hearing and Knowing.
Među beduinima ima licemjera koji smatraju da je udjeljivanje na Allahovom putu samo gubitak i vid nameta, jer misle da za to udjeljivanje neće biti nagrađeni i da zbog uskraćivanja imetka neće biti kažnjeni. Ipak, neki od njih ponekad udjeljuju pretvarajući se i na takav način se štite. O vjernici, oni čekaju da vas kakvo zlo zadesi, pa da vas se riješe! Zlo koje žele vjernicima i lošu završnicu koju priželjkuju Allah će usmjeriti ka njima, a ne ka vjernicima. Allah čuje ono što govore i zna ono što skrivaju.
9:99Page 202
وَمِنَ ٱلۡأَعۡرَابِ مَن يُؤۡمِنُ بِٱللَّهِ وَٱلۡيَوۡمِ ٱلۡأٓخِرِ وَيَتَّخِذُ مَا يُنفِقُ قُرُبَٰتٍ عِندَ ٱللَّهِ وَصَلَوَٰتِ ٱلرَّسُولِۚ أَلَآ إِنَّهَا قُرۡبَةٞ لَّهُمۡۚ سَيُدۡخِلُهُمُ ٱللَّهُ فِي رَحۡمَتِهِۦٓۚ إِنَّ ٱللَّهَ غَفُورٞ رَّحِيمٞ ٩٩
But among the bedouins are some who believe in Allāh and the Last Day and consider what they spend as means of nearness to Allāh and of [obtaining] invocations of the Messenger. Unquestionably, it is a means of nearness for them. Allāh will admit them to His mercy. Indeed, Allāh is Forgiving and Merciful.
Ima beduina koji vjeruju u Allaha i Sudnji dan i koji dijele svoj imetak na Allahovom putu želeći se približiti Allahu i zaslužiti da Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, moli i traži oprost za njih. Za takvo njihovo udjeljivanje, kojim se žele približiti Allahu, imat će sevap i Allah će ih prekriti Svojom ogromnom milošću koja obuhvata oprost grijeha i ulazak u džennet. Allah će oprostiti onome ko se pokaje i Svoju milost će mu podariti.
9:100Page 203
وَٱلسَّٰبِقُونَ ٱلۡأَوَّلُونَ مِنَ ٱلۡمُهَٰجِرِينَ وَٱلۡأَنصَارِ وَٱلَّذِينَ ٱتَّبَعُوهُم بِإِحۡسَٰنٖ رَّضِيَ ٱللَّهُ عَنۡهُمۡ وَرَضُواْ عَنۡهُ وَأَعَدَّ لَهُمۡ جَنَّٰتٖ تَجۡرِي تَحۡتَهَا ٱلۡأَنۡهَٰرُ خَٰلِدِينَ فِيهَآ أَبَدٗاۚ ذَٰلِكَ ٱلۡفَوۡزُ ٱلۡعَظِيمُ ١٠٠
And the first forerunners [in the faith] among the Muhājireen1 and the Anṣār2 and those who followed them with good conduct - Allāh is pleased with them and they are pleased with Him, and He has prepared for them gardens beneath which rivers flow, wherein they will abide forever. That is the great attainment.
Allah je zadovoljan onima koji su među prvima prihvatili islam i koji su se odselili iz svojih domova radi Allaha, a zadovoljan je i onima koji su pomagali muhadžire, kao i svima onima koji njih budu slijedili u ispravnom vjerovanju i dobrim djelima. Od njih je Allah primio dobra djela i ibadete, a i oni su zadovoljni Allahom, jer im je podario veliku nagradu, pripremio za njih džennet, ispod čijih dvoraca teku rijeke. Oni će vječno boraviti u džennetskim baščama, a to je, uistinu, ogroman uspjeh.
9:101Page 203
وَمِمَّنۡ حَوۡلَكُم مِّنَ ٱلۡأَعۡرَابِ مُنَٰفِقُونَۖ وَمِنۡ أَهۡلِ ٱلۡمَدِينَةِ مَرَدُواْ عَلَى ٱلنِّفَاقِ لَا تَعۡلَمُهُمۡۖ نَحۡنُ نَعۡلَمُهُمۡۚ سَنُعَذِّبُهُم مَّرَّتَيۡنِ ثُمَّ يُرَدُّونَ إِلَىٰ عَذَابٍ عَظِيمٖ ١٠١
And among those around you of the bedouins are hypocrites, and [also] from the people of Madīnah. They have persisted in hypocrisy. You, [O Muḥammad], do not know them, [but] We know them. We will punish them twice [in this world]; then they will be returned to a great punishment.
Među beduinima oko vas, u blizini Medine, ima licemjera, a ima ih i među stanovnicima Medine, koji su u licermjerstvu uporni i ustrajni – ti ih, o Poslaniče, ne poznaješ, ali ih Allah poznaje. Njih će Allah na dvostruke muke staviti: prvi put na ovome svijetu, na način da će njihovo stanje biti otkriveno, da će biti ubijani i zarobljivani, a drugi put na onome svijetu, u kaburskoj patnji. Zatim će biti, na Sudnjem danu, u veliku patnju vraćeni, u najniže provalije džehennema, bačeni.
9:102Page 203
وَءَاخَرُونَ ٱعۡتَرَفُواْ بِذُنُوبِهِمۡ خَلَطُواْ عَمَلٗا صَٰلِحٗا وَءَاخَرَ سَيِّئًا عَسَى ٱللَّهُ أَن يَتُوبَ عَلَيۡهِمۡۚ إِنَّ ٱللَّهَ غَفُورٞ رَّحِيمٌ ١٠٢
And [there are] others who have acknowledged their sins. They had mixed [i.e., polluted] a righteous deed with another that was bad.1 Perhaps Allāh will turn to them in forgiveness. Indeed, Allāh is Forgiving and Merciful.
Među stanovnicima Medine ima i drugih ljudi koji su iz borbe izostali bez opravdanja, pa su priznali da nemaju opravdanja i nisu izmišljali izgovore. Oni su svoja djela, pokornost Allahu, pridržavanje vjerozakona i borbu na Allahovom putu, pomiješali sa lošim djelima, ali se nadaju da im Allah oprosti. Allah će oprostiti onima koji se pokaju i bit će milostiv prema njima.
9:103Page 203
خُذۡ مِنۡ أَمۡوَٰلِهِمۡ صَدَقَةٗ تُطَهِّرُهُمۡ وَتُزَكِّيهِم بِهَا وَصَلِّ عَلَيۡهِمۡۖ إِنَّ صَلَوٰتَكَ سَكَنٞ لَّهُمۡۗ وَٱللَّهُ سَمِيعٌ عَلِيمٌ ١٠٣
Take, [O Muḥammad], from their wealth a charity by which you purify them and cause them increase, and invoke [Allāh's blessings] upon them. Indeed, your invocations are reassurance for them. And Allāh is Hearing and Knowing.
Uzmi, o Allahov Poslaniče, od dobara njihovih zekat i sadaku, da ih njime očistiš od grijeha i blagoslovljenim ih učiniš kako bi se njihov imetaj uvećao, i pomoli se za njih nakon što imetak uzmeš, molitva tvoja će ih, zaista, smiriti jer je ona milost – a Allah je Onaj Koji sve tvoje molbe čuje i sve njihove postupke i namjere zna.
9:104Page 203
أَلَمۡ يَعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ هُوَ يَقۡبَلُ ٱلتَّوۡبَةَ عَنۡ عِبَادِهِۦ وَيَأۡخُذُ ٱلصَّدَقَٰتِ وَأَنَّ ٱللَّهَ هُوَ ٱلتَّوَّابُ ٱلرَّحِيمُ ١٠٤
Do they not know that it is Allāh who accepts repentance from His servants and receives charities and that it is Allāh who is the Accepting of Repentance,1 the Merciful?
Zar ne znaju ovi koji su iz borbe izostali i oni koji se kaju, da jedino Allah prima pokajanje od robova Svojih koji mu se pokaju, da samo On prihvata zekat i sadaku, i da je On neovisan od svega toga, da će On primiti sadaku od onih koji je dijele i da je samo Allah stalni Primatelj pokajanja robova koji se kaju i da je prema njima milostiv?
9:105Page 203
وَقُلِ ٱعۡمَلُواْ فَسَيَرَى ٱللَّهُ عَمَلَكُمۡ وَرَسُولُهُۥ وَٱلۡمُؤۡمِنُونَۖ وَسَتُرَدُّونَ إِلَىٰ عَٰلِمِ ٱلۡغَيۡبِ وَٱلشَّهَٰدَةِ فَيُنَبِّئُكُم بِمَا كُنتُمۡ تَعۡمَلُونَ ١٠٥
And say, "Do [as you will], for Allāh will see your deeds, and [so will] His Messenger and the believers. And you will be returned to the Knower of the unseen and the witnessed, and He will inform you of what you used to do."
l reci, o Poslaniče, onima koji su iz borbe izostali, kao i onima koji se od grijeha kaju: "Trudite se na način da popravite štetu koju ste načinili, činite djela iskreno u ime Allaha i radite ono čime je On zadovoljan, pa će Allah trud vaš vidjeti, a i Poslanik Njegov i vjernici. Vi ćete biti vraćeni na Sudnjem danu Onome Koji zna sve, i Koji zna šta ste skrivali i šta ste javno činili, pa će vas o onome što ste radili na dunjaluku obavijestiti i prema tome vas nagraditi."
9:106Page 203
وَءَاخَرُونَ مُرۡجَوۡنَ لِأَمۡرِ ٱللَّهِ إِمَّا يُعَذِّبُهُمۡ وَإِمَّا يَتُوبُ عَلَيۡهِمۡۗ وَٱللَّهُ عَلِيمٌ حَكِيمٞ ١٠٦
And [there are] others deferred until the command of Allāh - whether He will punish them or whether He will forgive them. And Allāh is Knowing and Wise.
Ima onih koji su izostali iz bitke na Tebuku, a nemaju opravdanja. Oni čekaju Allahovu presudu, a On će među njima presuditi onako kako želi: može ih kazniti ako se ne pokaju, a može im i oprostiti. Allah najbolje zna ko zaslužuje kaznu, a ko zaslužuje Njegov oprost, jer Njegov vjerozakon i uređivanje svijeta zasnovano je na mudrosti. Imena tih ashaba su: Murara b. er-Rebi, Ka'b b. Malik i Hilal b. Umejja.
9:107Page 204
وَٱلَّذِينَ ٱتَّخَذُواْ مَسۡجِدٗا ضِرَارٗا وَكُفۡرٗا وَتَفۡرِيقَۢا بَيۡنَ ٱلۡمُؤۡمِنِينَ وَإِرۡصَادٗا لِّمَنۡ حَارَبَ ٱللَّهَ وَرَسُولَهُۥ مِن قَبۡلُۚ وَلَيَحۡلِفُنَّ إِنۡ أَرَدۡنَآ إِلَّا ٱلۡحُسۡنَىٰۖ وَٱللَّهُ يَشۡهَدُ إِنَّهُمۡ لَكَٰذِبُونَ ١٠٧
And [there are] those [hypocrites] who took for themselves a mosque for causing harm and disbelief and division among the believers and as a station for whoever had warred against Allāh and His Messenger before. And they will surely swear, "We intended only the best." And Allāh testifies that indeed they are liars.
Među licemjerima nalaze se i oni koji su džamijiu sagradili kako bi Allahu nepokorni bili, muslimanima štetu nanijeli, ispoljili nevjerovanje jačanjem licemjera, razjedinili vjernike i spremno iščekivali one koji su se protiv Allaha i Poslanika, još prije gradnje džamije, borili. Ovi licemjeri zaklinjat će vam se i govoriti da im je cilj samo olakšavanje muslimanima, ali Allah je svjedok da oni lažno takve tvrdnje iznose.
9:108Page 204
لَا تَقُمۡ فِيهِ أَبَدٗاۚ لَّمَسۡجِدٌ أُسِّسَ عَلَى ٱلتَّقۡوَىٰ مِنۡ أَوَّلِ يَوۡمٍ أَحَقُّ أَن تَقُومَ فِيهِۚ فِيهِ رِجَالٞ يُحِبُّونَ أَن يَتَطَهَّرُواْۚ وَٱللَّهُ يُحِبُّ ٱلۡمُطَّهِّرِينَ ١٠٨
Do not stand [for prayer] within it - ever. A mosque founded on righteousness from the first day1 is more worthy for you to stand in. Within it are men who love to purify themselves; and Allāh loves those who purify themselves.
O Vjerovjesniče, ne odazivaj se pozivu licemjera da obaviš namaz u džamiji koja ima spomenute karakteristike. Džamija Kuba, koja je već od ranije na temeljima bogobojaznosti sagrađena, preča je da u njoj, a ne u džamiji koja je sagrađena na temeljima nevjerstva, klanjaš. U džamiji Kuba nalaze se ljudi koji vole da se mnogo čiste vodom od nečistoća i prljavštine, kao i traženjem oprosta i pokajanjem od grijeha. Allah voli one koji se mnogo čiste od prljavštine i grijeha.
9:109Page 204
أَفَمَنۡ أَسَّسَ بُنۡيَٰنَهُۥ عَلَىٰ تَقۡوَىٰ مِنَ ٱللَّهِ وَرِضۡوَٰنٍ خَيۡرٌ أَم مَّنۡ أَسَّسَ بُنۡيَٰنَهُۥ عَلَىٰ شَفَا جُرُفٍ هَارٖ فَٱنۡهَارَ بِهِۦ فِي نَارِ جَهَنَّمَۗ وَٱللَّهُ لَا يَهۡدِي ٱلۡقَوۡمَ ٱلظَّٰلِمِينَ ١٠٩
Then is one who laid the foundation of his building on righteousness [with fear] from Allāh and [seeking] His approval better or one who laid the foundation of his building on the edge of a bank about to collapse, so it collapsed with him into the fire of Hell? And Allāh does not guide the wrongdoing people.
Da li je onaj koji je temelj zgrade svoje postavio na temeljima bogobojaznosti, izvršavajući Allahove naredbe i kloneći se zabrana i želeći Allahovo zadovoljstvo kroz dobročinstvo, sličan onome ko je džamiju sagradio s ciljem nanošenja štete muslimanima, jačanja nevjerstva i raskola među vjernicima? Takvi ne mogu nikada biti isti. U prvom slučaju, građevina je čvrsta i ne postoji bojazan da će se porušiti, dok je u drugom slučaju, građevina sazdana na ivici jame i obale koja samo što se nije urušila i u džehennemsku provaliju otišla. Allah neće pomoći i potporu pružiti zulumćarima koji nevjerovanje, licemjerstvo i druge vidove nepravde promoviraju.
9:110Page 204
لَا يَزَالُ بُنۡيَٰنُهُمُ ٱلَّذِي بَنَوۡاْ رِيبَةٗ فِي قُلُوبِهِمۡ إِلَّآ أَن تَقَطَّعَ قُلُوبُهُمۡۗ وَٱللَّهُ عَلِيمٌ حَكِيمٌ ١١٠
Their building which they built will not cease to be a [cause of] skepticism in their hearts until their hearts are cut [i.e., stopped]. And Allāh is Knowing and Wise.
Zgrada (džamija) koju su oni sagradili s ciljem nanošenja štete stalno će unositi nemir u srca njihova, sve dok im srca ne puknu, dok ne umru ili ubijeni budu. Allah je Onaj Koji sve što robovi čine zna, i mudar je u Svojim odredbama naknade za dobro ili zlo.
9:111Page 204
۞ إِنَّ ٱللَّهَ ٱشۡتَرَىٰ مِنَ ٱلۡمُؤۡمِنِينَ أَنفُسَهُمۡ وَأَمۡوَٰلَهُم بِأَنَّ لَهُمُ ٱلۡجَنَّةَۚ يُقَٰتِلُونَ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ فَيَقۡتُلُونَ وَيُقۡتَلُونَۖ وَعۡدًا عَلَيۡهِ حَقّٗا فِي ٱلتَّوۡرَىٰةِ وَٱلۡإِنجِيلِ وَٱلۡقُرۡءَانِۚ وَمَنۡ أَوۡفَىٰ بِعَهۡدِهِۦ مِنَ ٱللَّهِۚ فَٱسۡتَبۡشِرُواْ بِبَيۡعِكُمُ ٱلَّذِي بَايَعۡتُم بِهِۦۚ وَذَٰلِكَ هُوَ ٱلۡفَوۡزُ ٱلۡعَظِيمُ ١١١
Indeed, Allāh has purchased from the believers their lives and their properties [in exchange] for that they will have Paradise. They fight in the cause of Allāh, so they kill and are killed. [It is] a true promise [binding] upon Him in the Torah and the Gospel and the Qur’ān. And who is truer to his covenant than Allāh? So rejoice in your transaction which you have contracted. And it is that which is the great attainment.
Allah je od vjernika kupio živote njihove, i pored toga što su oni u Njegovoj vlasti, kao vid počasti, i to za veliku vrijednost, tj. džennet. Oni će se na Allahovu putu boriti protiv nevjernika, kako bi Allahovu riječ uzdigli, pa će ubijati nevjernke, a i ginuti od njihovih ruku. Allah je to, zbilja, obećao u Tevratu, koji je objavio Musau, i Indžilu, koji je kao objavu dao Isau, neka je na njih mir i spas, a i u Kur'anu, koji je objavio Muhammedu, sallallahu alejhi ve sellem. A niko od Allaha dosljednije ne ispunjava obećanje svoje? Zato se radujte i budite sretni, o vjernici, zbog pogodbe svoje koju ste s Allahom ugovorili, jer to je zasigurno uspjeh veliki.
9:112Page 205
ٱلتَّٰٓئِبُونَ ٱلۡعَٰبِدُونَ ٱلۡحَٰمِدُونَ ٱلسَّٰٓئِحُونَ ٱلرَّٰكِعُونَ ٱلسَّٰجِدُونَ ٱلۡأٓمِرُونَ بِٱلۡمَعۡرُوفِ وَٱلنَّاهُونَ عَنِ ٱلۡمُنكَرِ وَٱلۡحَٰفِظُونَ لِحُدُودِ ٱللَّهِۗ وَبَشِّرِ ٱلۡمُؤۡمِنِينَ ١١٢
[Such believers are] the repentant, the worshippers, the praisers [of Allāh], the travelers [for His cause], those who bow and prostrate [in prayer], those who enjoin what is right and forbid what is wrong, and those who observe the limits [set by] Allāh. And give good tidings to the believers.
Oni koji će dobiti spomenutu nagradu ostavljaju djela koja Allah mrzi i prezire i rade ono što dovodi do Njegove ljubavi i zadovoljstva. Oni su ponizni i strahopoštavanja prema Njemu puni, pa se trude da Mu pokorni budu, iskazuju Mu zahvalu u svim situacijama, poste, klanjaju, promoviraju djela koja su naređena od Allaha i Njegova Poslanika, sprečavaju sve ono što je vjerom zabranjeno, vode brigu o Allahovim granicama i naredbama, te ostavljaju sve ono što je On zabranio. Zato, o Allahov Poslaniče, kaži vjernicima koji imaju ova svojstva ono zbog čega će se radovati i na ovome i na budućem svijetu.
9:113Page 205
مَا كَانَ لِلنَّبِيِّ وَٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓاْ أَن يَسۡتَغۡفِرُواْ لِلۡمُشۡرِكِينَ وَلَوۡ كَانُوٓاْ أُوْلِي قُرۡبَىٰ مِنۢ بَعۡدِ مَا تَبَيَّنَ لَهُمۡ أَنَّهُمۡ أَصۡحَٰبُ ٱلۡجَحِيمِ ١١٣
It is not for the Prophet and those who have believed to ask forgiveness for the polytheists, even if they were relatives, after it has become clear to them that they are companions of Hellfire.
Ne priliči Vjerovjesniku i vjernicima da mole Allaha za oprost mnogobošcima, pa makar im bili najbliža rodbina, nakon što im je postalo jasno da će, zbog toga što su umrli kao mnogobošci, u džehennem ući.
9:114Page 205
وَمَا كَانَ ٱسۡتِغۡفَارُ إِبۡرَٰهِيمَ لِأَبِيهِ إِلَّا عَن مَّوۡعِدَةٖ وَعَدَهَآ إِيَّاهُ فَلَمَّا تَبَيَّنَ لَهُۥٓ أَنَّهُۥ عَدُوّٞ لِّلَّهِ تَبَرَّأَ مِنۡهُۚ إِنَّ إِبۡرَٰهِيمَ لَأَوَّٰهٌ حَلِيمٞ ١١٤
And the request of forgiveness of Abraham for his father was only because of a promise he had made to him. But when it became apparent to him [i.e., Abraham] that he [i.e., the father] was an enemy to Allāh, he disassociated himself from him. Indeed was Abraham compassionate and patient.
Ibrahim je za svoga oca oprost molio jer je obećao da će to učiniti, nadajući se da će prihvatiti islam. Kada je Ibrahimu postalo jasno da je njegov otac Allahov neprijatelj, zbog toga što savjete nije prihvatao ili zbog toga što je posredstvom Objave saznao da će kao nevjernik umrijeti, odrekao ga se. Traženje oprosta za njega bilo je dio njegovog zaključka i truda, a ne kao vid suprotstavljanja Allahovom propisu koji mu je objavio. Ibrahim, neka mu je Allahov mir, bio je Allahu izuzetno predan i puno je svome nepravednom narodu praštao.
9:115Page 205
وَمَا كَانَ ٱللَّهُ لِيُضِلَّ قَوۡمَۢا بَعۡدَ إِذۡ هَدَىٰهُمۡ حَتَّىٰ يُبَيِّنَ لَهُم مَّا يَتَّقُونَۚ إِنَّ ٱللَّهَ بِكُلِّ شَيۡءٍ عَلِيمٌ ١١٥
And Allāh would not let a people stray after He has guided them until He makes clear to them what they should avoid. Indeed, Allāh is Knowing of all things.
Allah neće donijeti odluku da je neki narod u zabludi, nakon što ga je uputio, sve dok im ne pojasni zabranjena djela kojih se moraju čuvati. Ako ih budu činili, nakon tog pojašnjenja, donijet će presudu o njihovoj zabludi. Allah sve zna, ništa Mu skriveno nije. On vas je poučio svemu onome što niste znali.
9:116Page 205
إِنَّ ٱللَّهَ لَهُۥ مُلۡكُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۖ يُحۡيِۦ وَيُمِيتُۚ وَمَا لَكُم مِّن دُونِ ٱللَّهِ مِن وَلِيّٖ وَلَا نَصِيرٖ ١١٦
Indeed, to Allāh belongs the dominion of the heavens and the earth; He gives life and causes death. And you have not besides Allāh any protector or any helper.
Allahova je vlast i na nebesima i na Zemlji, On u toj vlasti ni na Zemlji ni na nebu nema sudruga i ortaka. Ni najskrivenija pojava nije Mu skrivena, On kome hoće život daje, a ako hoće usmrćuje. O ljudi, vi pored Allaha nemate zaštitnika koji će brinuti o vama i vašim stanjima, niti imate pomagača koji će vas od zla udaljiti i protiv neprijatelja pomoći.
9:117Page 205
لَّقَد تَّابَ ٱللَّهُ عَلَى ٱلنَّبِيِّ وَٱلۡمُهَٰجِرِينَ وَٱلۡأَنصَارِ ٱلَّذِينَ ٱتَّبَعُوهُ فِي سَاعَةِ ٱلۡعُسۡرَةِ مِنۢ بَعۡدِ مَا كَادَ يَزِيغُ قُلُوبُ فَرِيقٖ مِّنۡهُمۡ ثُمَّ تَابَ عَلَيۡهِمۡۚ إِنَّهُۥ بِهِمۡ رَءُوفٞ رَّحِيمٞ ١١٧
Allāh has already forgiven the Prophet and the Muhājireen and the Anṣār who followed him in the hour of difficulty after the hearts of a party of them had almost inclined [to doubt], and then He forgave them. Indeed, He was to them Kind and Merciful.
Allah je oprostio vjerovjesniku Muhammedu, sallallahu alejhi ve sellem, kada je licemjerima dozvolio izostanak iz Pohoda na Tebuk, oprostio je i muhadžirima i ensarijama koji nisu izostali, nego su ga u tom teškom času, u Pohodu na Tebuk, slijedili, kada je bila velika vrućina, manjak snage, a neprijatelj je bio jak. U to vrijeme srca nekih od njih zamalo se nisu pokolebala i napustila pohod, jer su bili u teškoj situaciji. Allah ih je poslije učvrstio i pomogao u njihovoj nakani da krenu u boj, te im je poslije i oprostio. On je prema njima, zaista, milosrdan i milostiv, a ta milost se, pored ostaloga, ogleda i u činjenici da ih je usmjerio ka pokajanju, a onda to pokajanje i prihvatio.
9:118Page 206
وَعَلَى ٱلثَّلَٰثَةِ ٱلَّذِينَ خُلِّفُواْ حَتَّىٰٓ إِذَا ضَاقَتۡ عَلَيۡهِمُ ٱلۡأَرۡضُ بِمَا رَحُبَتۡ وَضَاقَتۡ عَلَيۡهِمۡ أَنفُسُهُمۡ وَظَنُّوٓاْ أَن لَّا مَلۡجَأَ مِنَ ٱللَّهِ إِلَّآ إِلَيۡهِ ثُمَّ تَابَ عَلَيۡهِمۡ لِيَتُوبُوٓاْۚ إِنَّ ٱللَّهَ هُوَ ٱلتَّوَّابُ ٱلرَّحِيمُ ١١٨
And [He also forgave] the three who were left alone [i.e., boycotted, regretting their error] to the point that the earth closed in on them in spite of its vastness1 and their souls confined [i.e., anguished] them and they were certain that there is no refuge from Allāh except in Him. Then He turned to them so they could repent. Indeed, Allāh is the Accepting of Repentance,2 the Merciful.
Allah je oprostio trojici koja su izostala iz bitke na Tebuku i čije je pokajanje bilo odgođeno, a oni su: Ka'b b. Malik, Murara b. er-Rebi i Hilal b. Umejja. Poslanik je, sallallah salallahu alejhi ve sellem, izdao naređenje da se oni izbjegavaju, pa su bili veoma tužni, toliko da im se Zemlja, pored širine i prostranstva, učinila skučenom, a u njihovim dušama bilo se stislo zbog samoće koju su osjećali. U tom stanju znali su da je jedini izlaz kod Allaha, pa im se On smilovao i ka pokajanju ih uputio, a onda im pokajanje prihvatio, jer On mnogo prašta Svojim robovima i milostiv je prema njima.
9:119Page 206
يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ ٱتَّقُواْ ٱللَّهَ وَكُونُواْ مَعَ ٱلصَّٰدِقِينَ ١١٩
O you who have believed, fear Allāh and be with those who are true.
O vjernici, vjerujte u Allaha, slijedite Njegova Poslanika i radite po vjerozakonu koji je objavio, bojte se Allaha tako što ćete izvršavati vjerske naredbe i sustezati se od vjerskih zabrana, a pored toga budite sa iskrenima u njihovom vjerovanju, riječima i djelima, jer bez iskrenosti nema vam spasa!
9:120Page 206
مَا كَانَ لِأَهۡلِ ٱلۡمَدِينَةِ وَمَنۡ حَوۡلَهُم مِّنَ ٱلۡأَعۡرَابِ أَن يَتَخَلَّفُواْ عَن رَّسُولِ ٱللَّهِ وَلَا يَرۡغَبُواْ بِأَنفُسِهِمۡ عَن نَّفۡسِهِۦۚ ذَٰلِكَ بِأَنَّهُمۡ لَا يُصِيبُهُمۡ ظَمَأٞ وَلَا نَصَبٞ وَلَا مَخۡمَصَةٞ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ وَلَا يَطَـُٔونَ مَوۡطِئٗا يَغِيظُ ٱلۡكُفَّارَ وَلَا يَنَالُونَ مِنۡ عَدُوّٖ نَّيۡلًا إِلَّا كُتِبَ لَهُم بِهِۦ عَمَلٞ صَٰلِحٌۚ إِنَّ ٱللَّهَ لَا يُضِيعُ أَجۡرَ ٱلۡمُحۡسِنِينَ ١٢٠
It was not [proper] for the people of Madīnah and those surrounding them of the bedouins that they remain behind after [the departure of] the Messenger of Allāh or that they prefer themselves over his self.1 That is because they are not afflicted by thirst or fatigue or hunger in the cause of Allāh, nor do they tread on any ground that enrages the disbelievers, nor do they inflict upon an enemy any infliction but that it is registered for them as a righteous deed. Indeed, Allāh does not allow to be lost the reward of the doers of good.
Stanovnici Medine i beduini iz njene okoline nisu trebali izostati iza Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, kada je krenuo u borbu, i nisu trebali svoje živote čuvati ne žrtvujući se za Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, nego im je obaveza bila da svoje živote založe za njegov, jer njih neće zadesiti ni žeđ, ni umor, ni glad na Allahovu putu, niti će stupiti na neko mjesto koje će nevjernike naljutiti, niti će ikakvu dobit nad neprijateljem ostvariti, bilo da se radi o pogibiji, zarobljavanju, plijenu ili porazu, a da im to sve neće kao dobro djelo upisano biti i od njih kod Allaha primljeno. Allah, zaista, neće dopustiti da propadne nagrada onima koji čine dobro, nego će im tu nagradu čak i povećati.
9:121Page 206
وَلَا يُنفِقُونَ نَفَقَةٗ صَغِيرَةٗ وَلَا كَبِيرَةٗ وَلَا يَقۡطَعُونَ وَادِيًا إِلَّا كُتِبَ لَهُمۡ لِيَجۡزِيَهُمُ ٱللَّهُ أَحۡسَنَ مَا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ ١٢١
Nor do they spend an expenditure, small or large, or cross a valley but that it is registered for them that Allāh may reward them for the best of what they were doing.
I neće dati nikakav imetak, ni mali ni veliki, niti će ikakvu dolinu prevaliti i preći, a da im to udjeljivanje i putovanje neće zapisano biti, da bi ih Allah nagradio na onome svijetu za ono dobro što su radili.
9:122Page 206
۞ وَمَا كَانَ ٱلۡمُؤۡمِنُونَ لِيَنفِرُواْ كَآفَّةٗۚ فَلَوۡلَا نَفَرَ مِن كُلِّ فِرۡقَةٖ مِّنۡهُمۡ طَآئِفَةٞ لِّيَتَفَقَّهُواْ فِي ٱلدِّينِ وَلِيُنذِرُواْ قَوۡمَهُمۡ إِذَا رَجَعُوٓاْ إِلَيۡهِمۡ لَعَلَّهُمۡ يَحۡذَرُونَ ١٢٢
And it is not for the believers to go forth [to battle] all at once. For there should separate from every division of them a group [remaining] to obtain understanding in the religion and warn [i.e., advise] their people when they return to them that they might be cautious.
Vjernici ne trebaju da svi idu u borbu, kako ih neprijatelji ne bi istrijebili ako ih poraze. Iz svake grupe u džihad treba da ide jedna skupina, a druga skupina treba ostati sa Poslanikom, sallallahu alejhi ve sellem, učiti vjeru od njega, slušati kur'anske ajete i učiti vjerske propise, da bi oni time što su naučili opominjali svoje sunarodnjake kada se vrate, nadajući se da će se na taj način sačuvati od Allahove kazne, slijediti Njegove naredbe i kloniti se Njegovih zabrana. Ovo se odnosilo na izvidnice koje je Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, slao u razne krajeve i za koje je birao neke ashabe.
9:123Page 207
يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ قَٰتِلُواْ ٱلَّذِينَ يَلُونَكُم مِّنَ ٱلۡكُفَّارِ وَلۡيَجِدُواْ فِيكُمۡ غِلۡظَةٗۚ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ مَعَ ٱلۡمُتَّقِينَ ١٢٣
O you who have believed, fight against those adjacent to you of the disbelievers and let them find in you harshness. And know that Allāh is with the righteous.
Allah Uzvišeni naređuje vjernicima da se bore protiv onih nevjernika koji ih okružuju u njihovoj blizini, jer su oni opasnost za vjernike. Naredio im je također da ispoljavaju snagu i strogost, kako bi na taj način uplašili nevjernike i spriječili njihovo zlo. Allah je uz vjernike, pomaže ih i daje im potporu.
9:124Page 207
وَإِذَا مَآ أُنزِلَتۡ سُورَةٞ فَمِنۡهُم مَّن يَقُولُ أَيُّكُمۡ زَادَتۡهُ هَٰذِهِۦٓ إِيمَٰنٗاۚ فَأَمَّا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ فَزَادَتۡهُمۡ إِيمَٰنٗا وَهُمۡ يَسۡتَبۡشِرُونَ ١٢٤
And whenever a sūrah is revealed, there are among them [i.e., the hypocrites] those who say, "Which of you has this increased in faith?" As for those who believed, it has increased them in faith, while they are rejoicing.
Kada Allah objavi neku suru Svome Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem, ima licemjera koji, izrugujući se, pitaju: "Kome je od vas ova sura povećala vjerovanje u ono što Muhammed govori?" Kada su u pitanju vjernici u Allaha i Njegova Poslanika, ta sura im je povećala vjerovanje pored već postojećeg koje su imali, i oni se raduju Objavi koja im dolazi, jer ona donosi korist i dobro, kako na ovome, tako i na onome svijetu.
9:125Page 207
وَأَمَّا ٱلَّذِينَ فِي قُلُوبِهِم مَّرَضٞ فَزَادَتۡهُمۡ رِجۡسًا إِلَىٰ رِجۡسِهِمۡ وَمَاتُواْ وَهُمۡ كَٰفِرُونَ ١٢٥
But as for those in whose hearts is disease, it has [only] increased them in evil [in addition] to their evil.1 And they will have died while they are disbelievers.
Licemjerima objava Kur'ana u kojem se nalaze propisi i kazivanja samo bolest i poročnost povećava, jer oni poriču objavu koja dolazi. Bolest im se povećava svaki put kada dođe nova objava, utoliko više jer svaki put sumnjaju u nju, i oni umru kao nevjernici.
9:126Page 207
أَوَلَا يَرَوۡنَ أَنَّهُمۡ يُفۡتَنُونَ فِي كُلِّ عَامٖ مَّرَّةً أَوۡ مَرَّتَيۡنِ ثُمَّ لَا يَتُوبُونَ وَلَا هُمۡ يَذَّكَّرُونَ ١٢٦
Do they not see that they are tried every year once or twice but then they do not repent nor do they remember?
Zar ovi licemjeri ne vide da iskušenja koja im dolaze od Allaha jednom ili dva puta u godini otkrivaju njihovu stanje i sramote ih? I pored toga što znaju da to Allah čini, oni se na kaju zbog svog nevjerovanja, niti shvataju svoje licemjerje. Oni ne uzimaju pouku iz onoga što ih zadesi i da je to od Allaha.
9:127Page 207
وَإِذَا مَآ أُنزِلَتۡ سُورَةٞ نَّظَرَ بَعۡضُهُمۡ إِلَىٰ بَعۡضٍ هَلۡ يَرَىٰكُم مِّنۡ أَحَدٖ ثُمَّ ٱنصَرَفُواْۚ صَرَفَ ٱللَّهُ قُلُوبَهُم بِأَنَّهُمۡ قَوۡمٞ لَّا يَفۡقَهُونَ ١٢٧
And whenever a sūrah is revealed, they look at each other, [as if saying], "Does anyone see you?" and then they dismiss themselves. Allāh has dismissed their hearts because they are a people who do not understand.
Kada Allah objavi neku suru Svome Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem, u kojoj se spominju stanja licemjera, oni se jedni u druge zagledaju i kažu: "Da li vas iko vidi?" Ukoliko ih niko ne bi vidio, oni bi se udaljili sa sijela, a Allah time njihova srca udaljuje od upute i dobra, jer oni ne shvataju i ne razumiju.
9:128Page 207
لَقَدۡ جَآءَكُمۡ رَسُولٞ مِّنۡ أَنفُسِكُمۡ عَزِيزٌ عَلَيۡهِ مَا عَنِتُّمۡ حَرِيصٌ عَلَيۡكُم بِٱلۡمُؤۡمِنِينَ رَءُوفٞ رَّحِيمٞ ١٢٨
There has certainly come to you a Messenger from among yourselves. Grievous to him is what you suffer; [he is] concerned over you [i.e., your guidance] and to the believers is kind and merciful.
O Arapi, došao vam je Poslanik koji vama pripada, on je Arap kao i vi, njemu je teško kada je i vama teško, i ima veliku želju da krenete Pravim putem te zarad toga ulaže veliki trud. On je prema vjernicima posebno blag i samilostan.
9:129Page 207
فَإِن تَوَلَّوۡاْ فَقُلۡ حَسۡبِيَ ٱللَّهُ لَآ إِلَٰهَ إِلَّا هُوَۖ عَلَيۡهِ تَوَكَّلۡتُۖ وَهُوَ رَبُّ ٱلۡعَرۡشِ ٱلۡعَظِيمِ ١٢٩
But if they turn away, [O Muḥammad], say, "Sufficient for me is Allāh; there is no deity except Him. On Him I have relied, and He is the Lord of the Great Throne."
Ukoliko se oni okrenu od tebe i ne povjeruju u ono u šta ih pozivaš, reci im, Poslaniče: "Meni je dovoljan Allah, jedino On zaslužuje da bude obožavan, samo se na Njega oslanjam i On je Gospodar velikog Prijestolja."
Text: Quranic Universal Library (Tarteel), via spa5k/tafsir_api (MIT), at a fixed version. The ayahs: Quran Foundation. Sources and licences