Al-Mukhtasar · Tafsir · in Vietnamese
يس
Ya-Sin
Ya Sin · Meccan · 83 ayahs
(Ya sin) Đã được giải thích ở câu đầu tiên của chương Al-Baqarah.
Allah thề bởi Qur'an một quyển Thiên Kinh danh giá trên từng câu của Nó, trong Nó không hề có bất cứ sai xót nào dù ở khía cạnh nào.
Quả thật, Ngươi - hỡi Thiên Sứ - đích thực là một trong những Thiên Sứ mà Allah đã cứ phái Ngươi đến với đám bầy tôi của Ngài; để ra lệnh họ phải đặt niềm tin vào Ngài duy nhất và thờ phượng riêng.
Trên một con đường ngay chính và chân thật.
36:5Page 440
تَنزِيلَ ٱلۡعَزِيزِ ٱلرَّحِيمِ ٥
[This is] a revelation of the Exalted in Might, the Merciful,
Và đó là con đường được truyền xuống từ Thượng Đế của Ngươi Đấng Đầy Quyền Lực mà không một ai có thể chế ngự được Ngài, Đấng Rất Mực Khoan Dung cho đám bề tôi có đức tin của Ngài.
36:6Page 440
لِتُنذِرَ قَوۡمٗا مَّآ أُنذِرَ ءَابَآؤُهُمۡ فَهُمۡ غَٰفِلُونَ ٦
That you may warn a people whose forefathers were not warned, so they are unaware.
TA ban xuống cho Ngươi dùng để cảnh tỉnh đến một dân tộc và cũng là điều cảnh báo đối với họ, họ là những người dân Ả rập mà trước đây tổ tiên của họ chưa từng có Thiên Sứ nào đến để cảnh báo. Bởi thế, họ không hề hay biết gì về đức tin và Tawhid (sự tôn thờ Allah duy nhất), do đó khi thời đại của họ nhận được lời cảnh báo đã làm cho họ xem nhẹ cho những điều thiết thực của lời cảnh tỉnh của Thiên Sứ.
36:7Page 440
لَقَدۡ حَقَّ ٱلۡقَوۡلُ عَلَىٰٓ أَكۡثَرِهِمۡ فَهُمۡ لَا يُؤۡمِنُونَ ٧
Already the word [i.e., decree] has come into effect upon most of them, so they do not believe.
Chắc chắn, Allah sẽ trừng phạt đa số bọn họ là một điều quá hiển nhiên, nó sẽ diễn ra sau khi đã được hoàn chỉnh mọi chân lý của Allah từ chính chiếc lưỡi của Thiên Sứ của Ngài đến với họ, rõ ràng như thế mà họ còn chưa chịu tin ở nơi Ngài và tiếp tục ở trên hiện trạng vô đức tin. Bởi vì, họ là những người không tin tưởng nơi Allah và Thiên Sứ của Ngài và cũng không chịu làm theo chân lý được đến với họ.
36:8Page 440
إِنَّا جَعَلۡنَا فِيٓ أَعۡنَٰقِهِمۡ أَغۡلَٰلٗا فَهِيَ إِلَى ٱلۡأَذۡقَانِ فَهُم مُّقۡمَحُونَ ٨
Indeed, We have put shackles on their necks, and they are to their chins, so they are with heads [kept] aloft.
Và họ giống như đang bị đóng những chiếc gông cùm ở cổ và Ngài đã gom những đôi tay với cần cổ của họ lại với nhau. Bởi thế, bọn họ trong tư thế bị ngẩng cao đầu lên trời xanh, không thể hạ thấp xuống được chút nào. Bởi vì họ là những kẻ bị gạt bỏ ra khỏi đức tin của Allah, họ là những kẻ đã khước từ Ngài thế nên họ không thể hạ đầu xuống trong lúc bị Ngài phạt.
36:9Page 440
وَجَعَلۡنَا مِنۢ بَيۡنِ أَيۡدِيهِمۡ سَدّٗا وَمِنۡ خَلۡفِهِمۡ سَدّٗا فَأَغۡشَيۡنَٰهُمۡ فَهُمۡ لَا يُبۡصِرُونَ ٩
And We have put before them a barrier and behind them a barrier and covered them, so they do not see.
Và TA đã dùng một bức tường làm tấm rào cản trước mặt và phía sau lưng chúng đối với việc tiếp cận chân lý, thế nên TA khiến chúng chẳng nhìn thấy được gì có lợi. Bởi thế, điều đó sẽ xảy ra với những kẻ sau khi thể hiện mình là những kẻ ngang tàn và bướng bỉnh xuất phát từ sự phủ nhận Allah.
36:10Page 440
وَسَوَآءٌ عَلَيۡهِمۡ ءَأَنذَرۡتَهُمۡ أَمۡ لَمۡ تُنذِرۡهُمۡ لَا يُؤۡمِنُونَ ١٠
And it is all the same for them whether you warn them or do not warn them - they will not believe.
Quả thật, những kẻ phủ nhận đức tin và còn luôn tỏ vẻ ngông cuồng tự đại thì cho dù Ngươi - hỡi Muhammad - có răn đe họ hoặc bỏ mặc chúng đi chăng nữa thì điều đó cũng chỉ là dư thừa. Bởi vì, chúng là những kẻ không tin tưởng về những gì được Ngươi mang đến từ Allah.
36:11Page 440
إِنَّمَا تُنذِرُ مَنِ ٱتَّبَعَ ٱلذِّكۡرَ وَخَشِيَ ٱلرَّحۡمَٰنَ بِٱلۡغَيۡبِۖ فَبَشِّرۡهُ بِمَغۡفِرَةٖ وَأَجۡرٖ كَرِيمٍ ١١
You can only warn one who follows the message and fears the Most Merciful unseen. So give him good tidings of forgiveness and noble reward.
Quả thật, lời cảnh báo của Ngươi có giá trị đối với những người nào tin tưởng nơi Qur'an và tuân theo những gì được mang lại từ Nó, những người luôn biết kính sợ Thượng Đế của y lúc ở một mình nghĩa là ở nơi không ai nhìn thấy y. Bởi thế, hãy loan tin mừng cho những ai có được phẩm chất tốt đẹp đó được Allah sẽ xóa hết mọi tội lỗi của y và được Ngài tha thứ, không những thế Ngài còn ban cho một phần thưởng thật là hậu hĩ đang chờ đợi y ở Đời Sau đó chính là được bước vào Thiên Đàng.
36:12Page 440
إِنَّا نَحۡنُ نُحۡيِ ٱلۡمَوۡتَىٰ وَنَكۡتُبُ مَا قَدَّمُواْ وَءَاثَٰرَهُمۡۚ وَكُلَّ شَيۡءٍ أَحۡصَيۡنَٰهُ فِيٓ إِمَامٖ مُّبِينٖ ١٢
Indeed, it is We who bring the dead to life and record what they have put forth and what they left behind, and all things We have enumerated in a clear register.
Chắc chắn TA sẽ làm cho người chết sống lại bằng việc phục sinh vào Ngày Tận Thế để phân xử họ. TA đã ghi chép lại hết mọi điều mà họ đã từng làm trong cuộc sống ở trần gian này dù tốt hay xấu, và TA vẫn không bỏ sót những việc làm mà họ để lại hậu thế sau khi chết như những loại tài sản bố thí còn lưu truyền hoặc sự vô đức tin của y hãy vẫn còn tồn tại. Tất cả đều được TA cho ghi chép lại thật chi tiết trong Quyển Sổ Mẹ.
36:13Page 441
وَٱضۡرِبۡ لَهُم مَّثَلًا أَصۡحَٰبَ ٱلۡقَرۡيَةِ إِذۡ جَآءَهَا ٱلۡمُرۡسَلُونَ ١٣
And present to them an example: the people of the city, when the messengers came to it -
Ngươi hãy trình bày - hỡi Thiên Sứ - cho những tên ngông cuồng ngạo mạng về một bài học qua một câu chuyện: "Đó là câu chuyện kể về dân cư của một thị trấn khi có những vị Thiên Sứ được cử phái đến gặp họ."
36:14Page 441
إِذۡ أَرۡسَلۡنَآ إِلَيۡهِمُ ٱثۡنَيۡنِ فَكَذَّبُوهُمَا فَعَزَّزۡنَا بِثَالِثٖ فَقَالُوٓاْ إِنَّآ إِلَيۡكُم مُّرۡسَلُونَ ١٤
When We sent to them two but they denied them, so We strengthened [them] with a third, and they said, "Indeed, we are messengers to you."
Khi TA cử phái lần đầu xuống gặp họ là hai vị Thiên Sứ để kêu gọi họ đến với Tawhid tôn thờ duy nhất Allah và thờ phượng riêng Ngài. Thế nhưng, chúng lại cho là hai vị Thiên Sứ đều nói dối, thế nên TA cử thêm một vị Thiên Sứ thứ ba xuống gặp chúng và cả ba cùng đồng thanh kêu gọi dân chúng ở một thị trấn rằng: "Quả thật, chúng tôi là ba vị Thiên Sứ - được cử phái đến gặp các ngươi; để kêu gọi các ngươi đến với Tawhid tôn thờ duy nhất Allah và làm theo chỉ đạo của Ngài."
36:15Page 441
قَالُواْ مَآ أَنتُمۡ إِلَّا بَشَرٞ مِّثۡلُنَا وَمَآ أَنزَلَ ٱلرَّحۡمَٰنُ مِن شَيۡءٍ إِنۡ أَنتُمۡ إِلَّا تَكۡذِبُونَ ١٥
They said, "You are not but human beings like us, and the Most Merciful has not revealed a thing. You are only telling lies."
Đám dân của thị trấn đáp lại các vị Thiên Sứ rằng: "Các ông chẳng qua chỉ là những người phàm giống như chúng tôi, các người có gì trội hơn chúng tôi đâu nào. Và rồi Đấng Al-Rahman đã không mặc khải xuống cho các ông cả. Rõ ràng, các ông chỉ là những người nói dốc rồi đổ thừa cho Allah trong việc mấy ông kêu gọi chúng tôi thế này đây."
36:16Page 441
قَالُواْ رَبُّنَا يَعۡلَمُ إِنَّآ إِلَيۡكُمۡ لَمُرۡسَلُونَ ١٦
They said, "Our Lord knows that we are messengers to you,
Ba vị Thiên Sứ đáp lại lời của những kẻ ngông cuồng trong đám dân của thị trấn rằng: "Thượng Đế của chúng tôi chắc chắn biết rõ việc chúng tôi đến gặp các người - hỡi dân chúng của thị trấn - chúng tôi là những vị Thiên Sứ chính Ngài đã cử phái chúng tôi đến. Đó là bằng chứng mạnh nhất của chúng tôi."
36:17Page 441
وَمَا عَلَيۡنَآ إِلَّا ٱلۡبَلَٰغُ ٱلۡمُبِينُ ١٧
And we are not responsible except for clear notification."
Chúng tôi không có trách nhiệm nào ngoài việc truyền đạt lại hết mọi mệnh lệnh mà chúng tôi đã nhận được một cách minh bạch và chúng tôi không hề có quyền hạn gì để chỉ đạo các ngươi.
36:18Page 441
قَالُوٓاْ إِنَّا تَطَيَّرۡنَا بِكُمۡۖ لَئِن لَّمۡ تَنتَهُواْ لَنَرۡجُمَنَّكُمۡ وَلَيَمَسَّنَّكُم مِّنَّا عَذَابٌ أَلِيمٞ ١٨
They said, "Indeed, we consider you a bad omen. If you do not desist, we will surely stone you, and there will surely touch you, from us, a painful punishment."
Đám dân của thị trấn đáp lại các vị Thiên Sứ: "Quả thật, chúng tôi đã gieo quẻ biết rằng các người là điềm gở. Nếu như các người không chịu dừng lại việc kêu gọi chúng tôi đến với Tawhid tôn thờ duy nhất Allah thì chúng tôi sẽ áp dụng ngay hình phạt với các người bằng việc ném đá đến khi nào các người chết mới thôi một hình phạt thật là khủng khiếp và đau đớn."
36:19Page 441
قَالُواْ طَٰٓئِرُكُم مَّعَكُمۡ أَئِن ذُكِّرۡتُمۚ بَلۡ أَنتُمۡ قَوۡمٞ مُّسۡرِفُونَ ١٩
They said, "Your omen [i.e., fate] is with yourselves. Is it1 because you were reminded? Rather, you are a transgressing people."
Các vị Thiên Sứ đáp lại bọn chúng: "Việc bói toán của quý vị luôn bám chặt quý vị vì do quý vị phủ nhận Allah và không tuân theo các vị Thiên Sứ của Ngài. Làm sao quý vị vẫn còn bói toán khi được nhắc về Allah cho được cơ chứ? Không, quý vị đúng là một đám người tội lỗi vì sự vô đức tin và nhiều tội lỗi khác.
36:20Page 441
وَجَآءَ مِنۡ أَقۡصَا ٱلۡمَدِينَةِ رَجُلٞ يَسۡعَىٰ قَالَ يَٰقَوۡمِ ٱتَّبِعُواْ ٱلۡمُرۡسَلِينَ ٢٠
And there came from the farthest end of the city a man, running. He said, "O my people, follow the messengers.
Bỗng có một người đàn ông đến từ một nơi thật xa xôi của ngôi làng rất vội vã chạy lại vì sợ hãi người dân của mình cho các vị Thiên Sứ dốc láo và sẽ đe dọa họ rồi sợ sẽ giết chết họ hay hảm hại họ, y bảo: "Này hỡi người dân của ta! Hãy tuân theo những gì mà các vị Thiên Sứ mang đến đi."
36:21Page 441
ٱتَّبِعُواْ مَن لَّا يَسۡـَٔلُكُمۡ أَجۡرٗا وَهُم مُّهۡتَدُونَ ٢١
Follow those who do not ask of you [any] payment, and they are [rightly] guided.
Hãy tuân theo họ đi - hỡi người dân của ta - những người mà không cần bất cứ tiền thù lao gì của qúy vị mà khi đã hoàn tất hết nhiệm vụ của họ đối với các ngươi, và họ là những người được hướng dẫn một cách hoàn thiện bởi Allah qua lời mặc khải của Ngài. Bởi thế, họ là những người xứng đáng để noi theo.
36:22Page 441
وَمَالِيَ لَآ أَعۡبُدُ ٱلَّذِي فَطَرَنِي وَإِلَيۡهِ تُرۡجَعُونَ ٢٢
And why should I not worship He who created me and to whom you will be returned?
Và người đàn ông đó khuyên bảo rằng: "Điều gì, có thể ngăn cản tôi thờ phượng Allah Đấng mà đã tạo hóa ra tôi ? Và điều gì có thể ngăn cản quý vị thờ phượng Thượng Đế của quý vị Đấng đã tạo hóa ra quý vị và cũng là Đấng duy nhất sẽ đưa quý vị trở về gặp lại Ngài vào Ngày Phục Sinh để nhận lấy kết quả ?"
36:23Page 441
ءَأَتَّخِذُ مِن دُونِهِۦٓ ءَالِهَةً إِن يُرِدۡنِ ٱلرَّحۡمَٰنُ بِضُرّٖ لَّا تُغۡنِ عَنِّي شَفَٰعَتُهُمۡ شَيۡـٔٗا وَلَا يُنقِذُونِ ٢٣
Should I take other than Him [false] deities [while], if the Most Merciful intends for me some adversity, their intercession will not avail me at all, nor can they save me?
Làm sao tôi có thể thờ phượng những thần linh nào khác ngoài Allah, trong khi Ngài đã tạo hóa ra tôi để đến với việc thờ phượng những thứ không xứng đáng? Quả thật, nếu như Đấng Al-Rahman muốn hãm hại tôi thì không có một thần linh nào có quyền lực giúp đỡ. Chắc rằng chúng không có khả năng cứu vớt hay hãm hại tôi được, lại càng không bảo về tôi tránh khỏi tai ương mà Allah có ý định cho tôi chết là kẻ phủ nhận đức tin.
"Nếu như tôi đi thờ phượng một thần linh nào khác ngoài Allah thì quả thật tôi sẽ là một người quá là sai lầm một cách rõ rệt vì kẻ mà tôi tôn thờ không xứng đáng để cho tôi thờ phượng mà phải bỏ lỡ đi việc tôn thờ Allah."
36:25Page 441
إِنِّيٓ ءَامَنتُ بِرَبِّكُمۡ فَٱسۡمَعُونِ ٢٥
Indeed, I have believed in your Lord, so listen to me."
"Quả thật, giờ đây tôi - hỡi dân làng - đã tin tưởng vào Thượng Đế của tôi và cũng là Thượng Đế của tất cả quý vị. Xin quý vị hãy nghe lời khuyên của tôi, và tôi sẽ không bận tâm đến những gì quý vị đang đe dọa là sẽ giết chết tôi. Vì vậy, đám dân chúng của ông đã giết chết ông. Thế nên, Allah là Đấng đã ban cho ông vào được Thiên Đàng."
36:26Page 441
قِيلَ ٱدۡخُلِ ٱلۡجَنَّةَۖ قَالَ يَٰلَيۡتَ قَوۡمِي يَعۡلَمُونَ ٢٦
It was said, "Enter Paradise."1 He said, "I wish my people could know
Bỗng có một lời phán bảo thật là cao quý vang lên sau khi ông bị giết vì chính đạo của Allah: "Nhà ngươi hãy bước vào Thiên Đàng." Bởi thế, khi ông ta bước vào và nhìn thấy những hồng ân làm ông chóng ngợp ở chốn Thiên Đàng làm ông phải thốt lên trong sự nghẹn ngào: "Ôi, thật khổ thân cho dân chúng của tôi quá. Phải chi họ biết được những gì tôi được hưởng."
36:27Page 441
بِمَا غَفَرَ لِي رَبِّي وَجَعَلَنِي مِنَ ٱلۡمُكۡرَمِينَ ٢٧
Of how my Lord has forgiven me and placed me among the honored."
Như được tha thứ tội lỗi mà tôi đã phạm và biết bao thiên ân khác mà Ngài đã ban cho. Giá như họ cũng tin tưởng như tôi là họ đã được hưởng như tôi rồi.
36:28Page 442
۞ وَمَآ أَنزَلۡنَا عَلَىٰ قَوۡمِهِۦ مِنۢ بَعۡدِهِۦ مِن جُندٖ مِّنَ ٱلسَّمَآءِ وَمَا كُنَّا مُنزِلِينَ ٢٨
And We did not send down upon his people after him any soldiers from the heaven, nor would We have done so.
TA đã không phái đội quân Thiên Thần từ trời xuống chỉ vì mục đích tiêu diệt cộng đồng của Y, đám người đã chối bỏ Y và sát hại Y. TA cũng chưa từng phái Thiên Thần đến với bất cứ cộng đồng nào khi tiêu diệt chúng, bởi lẽ việc tiêu diệt chúng rất dễ dàng đối với TA. Quả thật, TA đã tiêu diệt họ bằng một tiếng thét từ trên trời chứ không bằng việc gửi Thiên Thần trừng phạt xuống.
36:29Page 442
إِن كَانَتۡ إِلَّا صَيۡحَةٗ وَٰحِدَةٗ فَإِذَا هُمۡ خَٰمِدُونَ ٢٩
It was not but one shout,1 and immediately they were extinguished.
Bởi thế, về câu chuyện tiêu diệt dân chúng của Y TA chỉ cần một tiếng gầm duy nhất giáng lên chúng thì chúng đã chết tươi không còn một kẻ nào trong số bọn chúng có thể sống sót. Bọn chúng giống như đang bị một đám lửa cháy ngùn ngụt rồi sau đó được dập tắt chỉ còn một đống tro tàn không còn sót lại thứ gì.
36:30Page 442
يَٰحَسۡرَةً عَلَى ٱلۡعِبَادِۚ مَا يَأۡتِيهِم مِّن رَّسُولٍ إِلَّا كَانُواْ بِهِۦ يَسۡتَهۡزِءُونَ ٣٠
How regretful for the servants. There did not come to them any messenger except that they used to ridicule him.
Ôi! Thật tội nghiệp thay cho đám bầy tôi dối trá và cũng thấy xót xa cho chúng vào ngày Phục Sinh khi bọn chúng chứng kiến những cảnh trừng phạt. Như thế là vì chúng khi còn ở trần gian, không có một vị Thiên Sứ nào được Allah cử phái đến mà không bị chúng giễu cợt hay chế nhạo. Thế nên vào ngày Phục Sinh chúng phải chịu hậu quả cho việc chúng đã vượt quá mức cho phép của Allah.
36:31Page 442
أَلَمۡ يَرَوۡاْ كَمۡ أَهۡلَكۡنَا قَبۡلَهُم مِّنَ ٱلۡقُرُونِ أَنَّهُمۡ إِلَيۡهِمۡ لَا يَرۡجِعُونَ ٣١
Have they not considered how many generations We destroyed before them - that they to them1 will not return?
Há! Những kẻ dối trá luôn chế giễu không nhìn thấy bài học của các bậc tiền nhân sống ở thời đại trước chúng đã bị TA giáng hình phạt hay sao? Chắc chắn, các tiền nhân đó đã chết và họ sẽ không thể trở lại trần gian một lần nào nữa. Thế nhưng, chúng vẫn cứ đâm đầu vào những việc làm vô bổ. Dựa vào đó Allah sẽ thanh toán cho việc làm của chúng.
36:32Page 442
وَإِن كُلّٞ لَّمَّا جَمِيعٞ لَّدَيۡنَا مُحۡضَرُونَ ٣٢
And indeed, all of them will yet be brought present before Us.
Tất cả mọi cộng đồng không có trường hợp ngoại lệ đều sẽ phải trình diện TA vào ngày Phán Xét sau khi đã được TA phục sinh trở lại để nhận lấy kết quả cho từng việc làm của họ.
36:33Page 442
وَءَايَةٞ لَّهُمُ ٱلۡأَرۡضُ ٱلۡمَيۡتَةُ أَحۡيَيۡنَٰهَا وَأَخۡرَجۡنَا مِنۡهَا حَبّٗا فَمِنۡهُ يَأۡكُلُونَ ٣٣
And a sign for them is the dead earth. We have brought it to life and brought forth from it grain, and from it they eat.
Và có một dấu hiệu cho những kẻ dối trá nhận thấy được rằng TA (Allah) đã tái sinh mà sự tái sinh đó hoàn toàn là sự thật: Đó là một mảnh đất đã chết khô được TA tưới lên những trận mưa từ trên trời xuống. Bởi thế, TA đã làm cho cây cối đâm chồi nảy lộc đơm hoa kết trái cho ra những loại hoa quả thơm ngon để nhân loại dùng làm thực phẩm. Bởi thế, sự tái sinh mảnh đất chết khô bằng những trận mưa làm cho cây cối đâm chồi nảy lộc là minh chứng rằng TA thừa khả năng phục sinh chúng từ cái chết trở lại.
36:34Page 442
وَجَعَلۡنَا فِيهَا جَنَّٰتٖ مِّن نَّخِيلٖ وَأَعۡنَٰبٖ وَفَجَّرۡنَا فِيهَا مِنَ ٱلۡعُيُونِ ٣٤
And We placed therein gardens of palm trees and grapevines and caused to burst forth therefrom some springs -
Và TA biến mảnh đất ấy bằng những trận mưa tưới lên khiến nó trở thành hai mảnh vườn chà là và vườn nho và TA cũng đã làm cho nó có những mạch nước ngầm cho việc tưới tiêu.
36:35Page 442
لِيَأۡكُلُواْ مِن ثَمَرِهِۦ وَمَا عَمِلَتۡهُ أَيۡدِيهِمۡۚ أَفَلَا يَشۡكُرُونَ ٣٥
That they may eat of His fruit.1 And their hands have not produced it,2 so will they not be grateful?
Để cho cả nhân loại hái ăn những loại trái cây từ hai mảnh vườn mà đã được Allah ban ân đến cho họ và đó là việc làm mà họ không thể làm được nó. Vậy mà họ còn không chịu tri ân Allah về các ân huệ của Ngài, họ không chịu thờ thượng duy nhất mình Ngài và tin tưởng vào các vị Thiên Sứ của Ngài, tại sao?
36:36Page 442
سُبۡحَٰنَ ٱلَّذِي خَلَقَ ٱلۡأَزۡوَٰجَ كُلَّهَا مِمَّا تُنۢبِتُ ٱلۡأَرۡضُ وَمِنۡ أَنفُسِهِمۡ وَمِمَّا لَا يَعۡلَمُونَ ٣٦
Exalted is He who created all pairs1 - from what the earth grows and from themselves and from that which they do not know.
Ôi! Thật thiêng liêng thay Allah Đấng Tối Cao, Đấng đã tạo ra cây cối và chính bản thân của loài người thành hai giới tính đực cái và cả trong những thứ mà nhân loại không biết từ đất liền, biển cả và những môi trường khác.
36:37Page 442
وَءَايَةٞ لَّهُمُ ٱلَّيۡلُ نَسۡلَخُ مِنۡهُ ٱلنَّهَارَ فَإِذَا هُم مُّظۡلِمُونَ ٣٧
And a sign for them is the night. We remove1 from it the [light of] day, so they are [left] in darkness.
Và có một bằng chứng để cho nhân loại tôn thờ một mình Allah, đó là TA (Allah) đã di chuyển ban ngày đi và để ban đêm đến; TA đem đến cho họ một màng đêm mù mịt sau khi ta đem ánh sáng ban ngày ra đi. Bởi thế, nhân loại chìm vào bóng tối.
36:38Page 442
وَٱلشَّمۡسُ تَجۡرِي لِمُسۡتَقَرّٖ لَّهَاۚ ذَٰلِكَ تَقۡدِيرُ ٱلۡعَزِيزِ ٱلۡعَلِيمِ ٣٨
And the sun runs [on course] toward its stopping point. That is the determination of the Exalted in Might, the Knowing.
Có một dấu hiệu cho chúng tin tưởng vào Allah duy nhất là mặt trời sẽ di chuyển theo quỹ đạo của nó đến một thời hạn ấn định, điều mà chỉ có Allah mới biết rõ được thời khắc ấn định đó, không hề có bất cư sai lệch nào. Vì đó là sự định đoạt và an bài của Đấng Đầy Quyền Lực, Đấng mà không một ai vượt qua được quyền năng của Ngài và Ngài là Đấng Toàn Tri, không gì có thể che giấu được Ngài.
36:39Page 442
وَٱلۡقَمَرَ قَدَّرۡنَٰهُ مَنَازِلَ حَتَّىٰ عَادَ كَٱلۡعُرۡجُونِ ٱلۡقَدِيمِ ٣٩
And the moon - We have determined for it phases, until it returns [appearing] like the old date stalk.
Và có một dấu hiệu cho họ để khẳng định tính duy nhất của Allah, đó là mặt trăng được Ngài ấn định thành những giai đoạn tròn khuyết cho tất cả các đêm; bắt đầu từ giai đoạn nhỏ (trăng lưỡi liềm) sau đó lớn dần lên (mặt trăng tròn) rồi lại nhỏ đi cho đến khi nó trở lại trạng thái (vầng trăng khuyết) giống như một quầy chà là đã chín vàng uốn công lại trông mỏng như lá lúa, hoặc cong như chiếc lưỡi liềm.
36:40Page 442
لَا ٱلشَّمۡسُ يَنۢبَغِي لَهَآ أَن تُدۡرِكَ ٱلۡقَمَرَ وَلَا ٱلَّيۡلُ سَابِقُ ٱلنَّهَارِۚ وَكُلّٞ فِي فَلَكٖ يَسۡبَحُونَ ٤٠
It is not allowable [i.e., possible] for the sun to reach the moon, nor does the night overtake the day, but each, in an orbit, is swimming.
Và các dấu hiệu như mặt trời, mặt trăng, ban đêm và ban ngày luôn di chuyển và vận hành theo đúng qui trình mà Allah đã ấn định, không có bất cứ sự sai lệch nào trong sự ấn định đó của Ngài. Bởi thế, mặt trời không được được phép phạm vào quỹ đạo của mặt trăng làm thay đổi hành trình vận hành hoặc làm mất đi ánh sáng của nó. Tương tự, ban đêm sẽ không được phép đi trước ban ngày khi giờ của ban ngày vẫn chưa kết thúc. Tất cả mọi tạo vật buộc phải di chuyển và vận hành đúng theo quỹ đạo của nó như đã được Allah ấn định và sắp đặt.
36:41Page 443
وَءَايَةٞ لَّهُمۡ أَنَّا حَمَلۡنَا ذُرِّيَّتَهُمۡ فِي ٱلۡفُلۡكِ ٱلۡمَشۡحُونِ ٤١
And a sign for them is that We carried their forefathers1 in a laden ship.
Và có một dấu hiệu nữa cho chúng tin tưởng vào tính duy nhất của Allah cũng như để khẳng định về Hồng Phúc của Ngài dành cho chúng chính là Ngài đã che chở con cháu của Adam vào ở thời đại của Nuh được sống sót qua trận đại hồng thủy trên một chiếc tàu chở đầy tạo vật của Ngài. Quả thật, Allah đã chuyên chở đầy trên con thuyền đó mỗi thứ một cặp.
36:42Page 443
وَخَلَقۡنَا لَهُم مِّن مِّثۡلِهِۦ مَا يَرۡكَبُونَ ٤٢
And We created for them from the likes of it that which they ride.
Và có một dấu hiệu cho chúng tin vào tính duy nhất của Ngài cũng như cho thấy Hồng Phúc của Ngài đối với đám bầy tôi của Ngài là việc Ngài đã tạo ra cho chúng một chiếc tàu giống như chiếc tàu của Nuh để chuyên chở chúng.
36:43Page 443
وَإِن نَّشَأۡ نُغۡرِقۡهُمۡ فَلَا صَرِيخَ لَهُمۡ وَلَا هُمۡ يُنقَذُونَ ٤٣
And if We should will, We could drown them; then no one responding to a cry would there be for them, nor would they be saved
Và nếu muốn, TA sẽ nhấn chìm hết bọn chúng chết đuối và chúng không còn chút khả năng nào van xin hay cầu cứu một ai và cũng không một ai có khả năng cứu vớt chúng nếu như mệnh lệnh của TA được ban hành và thực thi.
36:44Page 443
إِلَّا رَحۡمَةٗ مِّنَّا وَمَتَٰعًا إِلَىٰ حِينٖ ٤٤
Except as a mercy from Us and provision for a time.
Ngoại trừ những ai được TA Thương Xót cứu vớt họ thoát khỏi sự chết đuối và cho họ được hưởng thụ khoái lạc trong một thời hạn đã được ấn định nhưng sẽ không có sự sai lệch nào về thời gian dù chỉ là một khoảnh khắc, để may ra cho chúng biết nghiền ngẫm để trở thành những người có đức tin.
36:45Page 443
وَإِذَا قِيلَ لَهُمُ ٱتَّقُواْ مَا بَيۡنَ أَيۡدِيكُمۡ وَمَا خَلۡفَكُمۡ لَعَلَّكُمۡ تُرۡحَمُونَ ٤٥
But when it is said to them, "Beware of what is before you and what is behind you;1 perhaps you will receive mercy..."2
Và khi có lời kêu gọi những tên đa thần ương ngạnh đến với đức tin: "Các ngươi hãy cảnh giác điều trước (trên trần gian) và điều sau (ở đời sau) của các ngươi một cách hết sức thận trọng và hãy luôn luôn có sự cảnh giác ở trên trần gian này may ra các ngươi nhận được lòng Khoan Dung của Allah." Tuy nhiên, chúng không làm được như thế mà ngược lại chúng là những tên thờ ơ, quay lưng với lời kêu gọi đó.
36:46Page 443
وَمَا تَأۡتِيهِم مِّنۡ ءَايَةٖ مِّنۡ ءَايَٰتِ رَبِّهِمۡ إِلَّا كَانُواْ عَنۡهَا مُعۡرِضِينَ ٤٦
And no sign comes to them from the signs of their Lord except that they are from it turning away.
Và bất cứ khi nào các dấu hiệu nào của Allah được đem đến cho những kẻ đa thần cứng đầu để khẳng định tính duy nhất của Ngài và chỉ riêng Ngài đáng thờ phượng thì bọn chúng đều thẳng thừng quay lưng bỏ đi.
36:47Page 443
وَإِذَا قِيلَ لَهُمۡ أَنفِقُواْ مِمَّا رَزَقَكُمُ ٱللَّهُ قَالَ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ لِلَّذِينَ ءَامَنُوٓاْ أَنُطۡعِمُ مَن لَّوۡ يَشَآءُ ٱللَّهُ أَطۡعَمَهُۥٓ إِنۡ أَنتُمۡ إِلَّا فِي ضَلَٰلٖ مُّبِينٖ ٤٧
And when it is said to them, "Spend from that which Allāh has provided for you," those who disbelieve say to those who believe, "Should we feed one whom, if Allāh had willed, He would have fed? You are not but in clear error."
Và khi có lời bảo những tên cứng đầu này:" Hãy giúp đỡ những người nghèo và những người gặp khó khăn bằng khối tài sản mà chính Allah đã ban bố cho quý vị." Chúng đáp lại với những người có đức tin rằng: "Chẳng lẽ chúng tôi phải nuôi ăn người mà nếu Allah muốn thì Ngài sẽ nuôi ăn người đó sao? Không, chúng tôi không phải là những người làm trái ý muốn của Ngài, các ngươi - hỡi những người có đức tin - thực sự là những người làm điều sai quấy một cách rõ ràng và ở xa chân lý."
36:48Page 443
وَيَقُولُونَ مَتَىٰ هَٰذَا ٱلۡوَعۡدُ إِن كُنتُمۡ صَٰدِقِينَ ٤٨
And they say, "When is this promise, if you should be truthful?"
Và những kẻ vô đức tin phủ nhận sự phục sinh của bảo: "Bao giờ mới xảy ra sự phục sinh nếu các ngươi - hỡi những người có đức tin - là những người nói thật rằng nó thực sự xảy ra?"
36:49Page 443
مَا يَنظُرُونَ إِلَّا صَيۡحَةٗ وَٰحِدَةٗ تَأۡخُذُهُمۡ وَهُمۡ يَخِصِّمُونَ ٤٩
They do not await except one blast1 which will seize them while they are disputing.
Điều mà những kẻ phủ nhận này đang chờ đợi chỉ là một tiếng còi đầu tiên được thổi lên. Bởi thế, khi tiếng còi đó được hụ lên, nó sẽ túm bắt lấy chúng trong lúc chúng đang bận rộn với cuộc sống trần gian này từ việc mua bán, trồng trọt, chăn nuôi và những bận rộn khác của cõi trần.
36:50Page 443
فَلَا يَسۡتَطِيعُونَ تَوۡصِيَةٗ وَلَآ إِلَىٰٓ أَهۡلِهِمۡ يَرۡجِعُونَ ٥٠
And they will not be able [to give] any instruction, nor to their people can they return.
Bởi thế, khi tiếng còi được hụ lên một cách bất ngờ thì chúng không kịp trăn trối cho nhau và chúng cũng không kịp trở về nhà đoàn tụ với gia đình của chúng. Không, chúng sẽ chết trong tình trạng bận rộn về những điều trần gian của chúng.
36:51Page 443
وَنُفِخَ فِي ٱلصُّورِ فَإِذَا هُم مِّنَ ٱلۡأَجۡدَاثِ إِلَىٰ رَبِّهِمۡ يَنسِلُونَ ٥١
And the Horn will be blown;1 and at once from the graves to their Lord they will hasten.
Và khi tiếng còi thứ hai được thổi lên vào ngày Phục Sinh thì chúng lần lượt từ dưới ngôi mộ đi ra và nhanh chân chạy đến Thượng Đế của chúng để nhận lấy sự thưởng phạt công minh từ nơi Ngài.
36:52Page 443
قَالُواْ يَٰوَيۡلَنَا مَنۢ بَعَثَنَا مِن مَّرۡقَدِنَاۜۗ هَٰذَا مَا وَعَدَ ٱلرَّحۡمَٰنُ وَصَدَقَ ٱلۡمُرۡسَلُونَ ٥٢
They will say, "O woe to us! Who has raised us up from our sleeping place?" [The reply will be], "This is what the Most Merciful had promised, and the messengers told the truth."
Những kẻ vô đức tin phủ nhận sự phục sinh nói trong hối hận: " Ôi! Thật khổ cho thân chúng tôi. Ai đã làm chúng tôi sống lại từ nơi cõi mộ của chúng tôi vậy?" Rồi có lời đáp lại chúng: "Đấy chính là điều mà Allah đã hứa và chắc chắn nó phải diễn ra, và đây cũng là điều đã được các vị Thiên Sứ xác nhận trong bức Thông Điệp mà họ truyền đạt."
36:53Page 443
إِن كَانَتۡ إِلَّا صَيۡحَةٗ وَٰحِدَةٗ فَإِذَا هُمۡ جَمِيعٞ لَّدَيۡنَا مُحۡضَرُونَ ٥٣
It will not be but one blast, and at once they are all brought present before Us.
Việc phục sinh chúng trở lại từ cõi mộ chẳng là gì ngoài việc chỉ cần một tiếng còi hụ thứ hai thì tất cả bọn chúng sẽ được tập hợp rồi được đưa đến trình diện trước TA vào ngày phán xét để nhận lấy sự thưởng phạt công minh của TA.
36:54Page 443
فَٱلۡيَوۡمَ لَا تُظۡلَمُ نَفۡسٞ شَيۡـٔٗا وَلَا تُجۡزَوۡنَ إِلَّا مَا كُنتُمۡ تَعۡمَلُونَ ٥٤
So today [i.e., the Day of Judgement] no soul will be wronged at all, and you will not be recompensed except for what you used to do.
Dưới sự phán xét Anh Minh Chính Trực (của Allah) vào ngày hôm đó, các ngươi - hỡi đám bầy tôi - sẽ không bị đối xử bất công bất cứ điều gì, việc xấu của các ngươi sẽ không bị thêm vào hay việc tốt của các ngươi cũng không bị lấy bớt đi mà quả thật các ngươi sẽ nhận lấy đầy đủ mọi điều mà các ngươi đã làm ở cuộc sống trần gian.
36:55Page 444
إِنَّ أَصۡحَٰبَ ٱلۡجَنَّةِ ٱلۡيَوۡمَ فِي شُغُلٖ فَٰكِهُونَ ٥٥
Indeed the companions of Paradise, that Day, will be amused in [joyful] occupation -
Quả thật, vào ngày Phán Xét, cư dân của Thiên Đàng sẽ không lo nghĩ đến ai khác bởi những gì họ đang chứng kiến từ niềm hạnh phúc vĩnh hằng, sự thành công vĩ đại. Họ cảm thấy vui sướng tột cùng trước phần thưởng đó.
36:56Page 444
هُمۡ وَأَزۡوَٰجُهُمۡ فِي ظِلَٰلٍ عَلَى ٱلۡأَرَآئِكِ مُتَّكِـُٔونَ ٥٦
They and their spouses - in shade, reclining on adorned couches.
Họ và những người vợ của họ cùng nhau tận hưởng niềm hạnh phúc, họ sẽ nằm trên những chiếc trường kỉ cao bên dưới bóng mát của các Ngôi Vườn Thiên đàng.
36:57Page 444
لَهُمۡ فِيهَا فَٰكِهَةٞ وَلَهُم مَّا يَدَّعُونَ ٥٧
For them therein is fruit, and for them is whatever they request [or wish]
Trong Thiên Đàng, sẽ có đủ loại hoa quả tươi ngọn cho họ từ nho, sung, lựu và những gì họ yêu cầu. Họ sẽ có mọi thứ hưởng thụ mà họ mong muốn.
Và điều hạnh phúc nhất đối với họ là lời chào Salam từ Thượng Đế Đấng Rất Mực Khoan Dung đến với họ. Bởi thế, khi Ngài chào Salam đến họ thì họ sẽ được bằng an về mọi phương diện và họ sẽ được lời chúc mừng mà không có lời chúc nào tốt hơn.
36:59Page 444
وَٱمۡتَٰزُواْ ٱلۡيَوۡمَ أَيُّهَا ٱلۡمُجۡرِمُونَ ٥٩
[Then He will say], "But stand apart today, you criminals.1
Và vào ngày Phán Xét, những kẻ đa thần sẽ được bảo: "Các ngươi hãy dang ra, hãy tránh ra xa khỏi những người có đức tin, bởi họ không phù hợp ở cùng với các ngươi, để tương phản rõ ràng phần thưởng của các ngươi với phần thưởng của họ, và để tương phản rõ ràng nhóm các ngươi với nhóm của họ."
36:60Page 444
۞ أَلَمۡ أَعۡهَدۡ إِلَيۡكُمۡ يَٰبَنِيٓ ءَادَمَ أَن لَّا تَعۡبُدُواْ ٱلشَّيۡطَٰنَۖ إِنَّهُۥ لَكُمۡ عَدُوّٞ مُّبِينٞ ٦٠
Did I not enjoin upon you, O children of Adam, that you not worship Satan - [for] indeed, he is to you a clear enemy -
Há TA đã không chỉ dụ và sắc lệnh cho các ngươi qua những chiếc lưỡi của các vị Thiên Sứ của TA rằng: "Này hỡi con cháu Adam, các ngươi chớ tuân theo Shaytan trong việc phạm vào các loại vô đức tin và tội lỗi. Quả thật, Shaytan là kẻ thù công khai của các ngươi. Làm sao mà một người khôn ngoan có thể tuân theo kẻ thù của y, kẻ thù mà nó đã được công khai cho y?!
36:61Page 444
وَأَنِ ٱعۡبُدُونِيۚ هَٰذَا صِرَٰطٞ مُّسۡتَقِيمٞ ٦١
And that you worship [only] Me? This is a straight path.
TA (Allah) đã sắc lệnh cho các ngươi - hỡi con cháu Adam - rằng hãy tôn thờ duy nhất mình TA, không được phép tổ hợp TA với bất cứ ai (vật gì). Việc thờ phượng riêng một mình TA và luôn vâng lời TA là con đường ngay thẳng dẫn đến sự hài lòng của TA và dẫn lối đến Thiên Đàng. Thế nhưng, các ngươi đã không tuân theo chỉ dụ và sắc lệnh của TA.
36:62Page 444
وَلَقَدۡ أَضَلَّ مِنكُمۡ جِبِلّٗا كَثِيرًاۖ أَفَلَمۡ تَكُونُواْ تَعۡقِلُونَ ٦٢
And he had already led astray from among you much of creation, so did you not use reason?
Và quả thật, Shaytan đã làm lầm lạc đa số các ngươi. Chẳng lẽ các ngươi không có khối óc để hiểu rằng các ngươi được sắc lệnh tuân thủ theo Thượng Đế của các ngươi và tôn thờ duy nhất một mình Ngài - Đấng Vinh Quang - thôi ư?! Chẳng lẽ các ngươi không có khối óc để hiểu ra rằng TA đã cảnh báo các ngươi về việc đi theo Shaytan - kẻ thù công khai của các ngươi ư?!
36:63Page 444
هَٰذِهِۦ جَهَنَّمُ ٱلَّتِي كُنتُمۡ تُوعَدُونَ ٦٣
This is the Hellfire which you were promised.
Đây chính là Hỏa Ngục mà các ngươi đã từng hứa hẹn khi còn ở trên trần gian vì tội vô đức tin của các ngươi. Nó là thứ đã từng vô hình đối với các ngươi nhưng giờ đây các ngươi đã tận mắt nhìn thấy Nó.
36:64Page 444
ٱصۡلَوۡهَا ٱلۡيَوۡمَ بِمَا كُنتُمۡ تَكۡفُرُونَ ٦٤
[Enter to] burn therein today for what you used to deny."1
Ngay hôm nay, các ngươi hãy đi vào Hỏa Ngục, các ngươi hãy hứng chịu cái nóng của Nó bởi sự vô đức tin nơi Allah của các ngươi lúc còn sống ở trên trần thế.
36:65Page 444
ٱلۡيَوۡمَ نَخۡتِمُ عَلَىٰٓ أَفۡوَٰهِهِمۡ وَتُكَلِّمُنَآ أَيۡدِيهِمۡ وَتَشۡهَدُ أَرۡجُلُهُم بِمَا كَانُواْ يَكۡسِبُونَ ٦٥
That Day, We will seal over their mouths, and their hands will speak to Us, and their feet will testify about what they used to earn.
Ngày Hôm nay, TA (Allah) sẽ khóa miệng chúng lại, chúng trở nên căm lặng không thể chối cải về những gì mà chúng đã từng vô đức tin và trái lệnh. TA sẽ khiến đôi tay của chúng nói chuyện để tố cáo chúng về những gì mà đã từng làm ở trần gian, TA để cho đôi chân của chúng làm nhân chứng cho những tội lỗi mà chúng đã từng bước đi đến với nó.
36:66Page 444
وَلَوۡ نَشَآءُ لَطَمَسۡنَا عَلَىٰٓ أَعۡيُنِهِمۡ فَٱسۡتَبَقُواْ ٱلصِّرَٰطَ فَأَنَّىٰ يُبۡصِرُونَ ٦٦
And if We willed, We could have obliterated their eyes, and they would race to [find] the path, and how could they see?1
Và nếu muốn TA (Allah) sẽ lấy đi ánh sáng của chúng khiến chúng bước đi trong sự tăm tối mù lòa. Chúng tranh nhau chạy đến chiếc cầu Sirat hầu đi qua để đến với Thiên Đàng nhưng chúng làm sao có thể đi qua được trong khi đôi mắt của chúng đã bị mù lòa.
36:67Page 444
وَلَوۡ نَشَآءُ لَمَسَخۡنَٰهُمۡ عَلَىٰ مَكَانَتِهِمۡ فَمَا ٱسۡتَطَٰعُواْ مُضِيّٗا وَلَا يَرۡجِعُونَ ٦٧
And if We willed, We could have deformed them, [paralyzing them] in their places so they would not be able to proceed, nor could they return.1
Và nếu muốn, TA (Allah) sẽ khiến cho chúng đứng yên tại chỗ trên đôi chân của chúng, chúng không thể di chuyển khỏi vị trí của chúng, chúng không thể bước tới phía trước cũng không thể bước lui về phía sau.
36:68Page 444
وَمَن نُّعَمِّرۡهُ نُنَكِّسۡهُ فِي ٱلۡخَلۡقِۚ أَفَلَا يَعۡقِلُونَ ٦٨
And he to whom We grant long life We reverse in creation;1 so will they not understand?
Và những ai trong nhân loại được TA (Allah) kéo dài cuộc sống của y làm cho y sống thọ thêm thì TA sẽ biến y trở lại thành một người yếu ớt. Há chúng không chịu suy nghĩ để ngộ ra rằng trần gian này chỉ là cuộc sống tạm bợ và cuộc sống Đời Sau mới là vĩnh hằng ư?!
36:69Page 444
وَمَا عَلَّمۡنَٰهُ ٱلشِّعۡرَ وَمَا يَنۢبَغِي لَهُۥٓۚ إِنۡ هُوَ إِلَّا ذِكۡرٞ وَقُرۡءَانٞ مُّبِينٞ ٦٩
And We did not give him [i.e., Prophet Muḥammad (ﷺ)] knowledge of poetry, nor is it befitting for him. It is not but a message and a clear Qur’ān
Và TA (Allah) đã không dạy Muhammad (cầu xin Allah bình an cho người) thơ ca, vì điều đó không phù hợp với Y và cũng không phải thuộc kỹ năng của Y để Y hô to với các ngươi rằng Y là một nhà thơ. Quả thật cái mà TA dạy Y chính là lời Nhắc Nhở và Thiên Kinh Qur'an minh bạch dành cho những ai biết suy ngẫm về Nó.
Text: Quranic Universal Library (Tarteel), via spa5k/tafsir_api (MIT), at a fixed version. The ayahs: Quran Foundation. Sources and licences