Аль-Хадид

Göylərdə və yerdə olan məxluqatın hamısı Allahın şənini uca tutur və Ona təriflər deyir. O, Qüdrətlidir, heç kəsin Onu məğlub edə bilməz. O, yaratmaq və qədəri yazmaq xüsusunda Hikmət sahibidir.

Göylərin və yerin hökm­ranlığı təkcə Ona məxsusdur. O, istədiyini dirildir, istədiyini də öl­dürür. O, hər şeyə qadirdir, heç bir şey Onun aciz edə bilməz.

Özündən qabaq heç bir şey olmayan Əvvəl, Özündən sonra heç bir şey olmayan Axır, Özündən üstün heç bir şey olmayan Zahir və Özündən gizlində heç bir şey olmayan Batin Odur. O, hər şeyi biləndir, heç bir şey Ondan gizli qala bilməz.

Hərçənd, O, göyləri və yeri altı gündə yaratmış - bazar günü başlamış və cümə günü bitirmişdir, lakin O, bunları bir göz qırpımından da tez yaratmağa qadirdir. Sonra pak və müqəddəs Allah ərşə yüksəlmiş və ora Özünə layiq tərzdə ucalmışdır. O, yerə gi­rən yağışı, toxumu və sairəni, ora­dan çıxanı bitkiləri, mədənləri və sairəni, göydən enən yağışı, vəhyi və sairəni və oraya qal­xan mələkləri, insanların əməllərini və ruhlarını biləndir. Ey insanlar! Siz ha­rada olsanız, O Öz elmi ilə si­zin­lə­dir. Sizin işlərinizdən heç bir şey Ona gizli qalmaz. Allah sizin nə etdik­lərinizi gö­rür. Əməllərinizdən heç bir şey Ona gizli qalmaz və O, sizə bu əməllərin əvəzini verəcəkdir.

Göylərin və yerin hökm­ranlığı təkcə Ona məxsusdur. Bütün işlər an­caq Ona qaytarılacaqdır və O, qiyamət günü yaradılanları haqq-hesaba çəkəcək, sonra da onlara etdikləri əməllərin əvəzini verəcəkdir.

O, gecəni gündüzə qataraq zülməti gətirir və beləcə, insanlar (yerlərinə uzanıb) yatırlar, gündüzü də gecəyə qataraq havanı işıqlandırır və beləcə, insanlar qalxıb öz işlərinin dalınca gedirlər. O, Öz qullarının köks­lərin­də olanları biləndir, heç bir şey Ona gizli qalmaz.

Allaha və Onun rəsuluna iman gə­tirin! Uca Allahın sizin ixtiyarınıza ver­di­yi maldan sizə buyurduğu şəriət qanunlarına uyğun olaraq sərf edin! Sizlərdən Allaha iman gətirib mal­la­rını Allah yolunda xərcləyənləri Allah qatında bö­yük bir müka­fat - Cənnət gözləyir.

Si­zin Allaha iman gətirməyinizə mane olan nədir?! Halbuki, Peyğəmbər sizi Rəbbinizə iman etməyinizi ümid edərək sizi Uca Allaha iman gə­tirməyə çağırır. Əgər siz mö­min­sinizsə, bi­lin ki, Allah sizi atalarınızın belindən çıxartdığı zaman Ona iman gətirəcəyinizə dair sizdən əhd almışdır.

Sizi küfr və cəhalət zülmətlərindən iman və elm nuruna çı­xartmaq üçün, Öz qulu Muhəmmədə (səllallahu aleyhi və səlləm) açıq-ay­dın ayə­ləri na­zil edən Odur. Həqiqətən, Allah sizə doğru yol göstərən və sizi müşjdələyən Peyğəmbərini göndərməklə sizə qarşı çox şəfqətlidir, rəhm­li­dir.

Sizə malınız­dan Allah yolunda xərcləməyə mane olan nədir?! Halbuki göy­lərin və ye­rin mirası Allaha məxsusdur. Ey möminlər! Sizlərdən mallarını Məkkənin fət­hindən əvvəl Allahın rizasını qazanmaq üçün Onun yolunda xərcləyib, İslam dininin zəfər çalması üçün kafirlərlə döyüşənlər, mallarını Məkkənin fət­hindən sonra xərcləyənlər və kafirlərlə döyüşənlər eyni deyillər. Mallarını Məkkənin fəthindən əvvəl xərcləyənlərin və Allah yolunda kafirlərlə vuruşanların dərəcəsi, mallarını Məkkənin fəthindən sonra Allah yolunda xərc­lə­yənlərdən və kafirlərlə döyüşənlərdən da­ha üs­tün­dür. Lakin Allah hər iki firqəyə Cənnəti vəd et­­miş­dir. Allah sizin nə etdiklə­riniz­dən xəbərdardır. Sizin əməllərinizdən heç bir şey Ona gizli qalmaz və O, bu əməllərin əvəzini sizə verəcəkdir.

Kim malını Allahın rizasını qazanmaq üçün könül xoşluğu ilə xərcləsə, Uca Allahda xərclədiyi malın əvəzini dat-qat onun verəcəkdir. Qiyamət günü onun üçün çox dəyərli bir mükafat da vardır. Bu mükafat, Cənnətdir.

O gün sən mömin kişi­lərin və mömin qadınların nu­runun onların ön­lərindən və sağ tərəflərindən yayıl­dı­ğı­nı görəcəksən. O gün onlara belə deyiləcək: “Bu gün si­zin müjdəniz qəsrləri və ağacları altın­dan çaylar axan cənnətlərdir. Siz orada əbədi qalacaqsınız!" Bu mükafat heç bir bənzəri olmayana böyük uğurdur.

O gün münafiq kişilər və müna­fiq qadınlar iman gə­tirən­lə­rə deyəcəklər: “Bir az gözləyin, biz də sizin nurunuzdan alaq ki, körpünün üstündən keçməkdə bizə kömək olsun”. Bu zaman münafiqlərə istehza edilərək deyiləcək­: “Geriyə qayıdıb nur axtarın ki, sizin yolunuzu işıqlandırsın!” Onların arasına bir sədd çə­ki­lə­cək və bu səddin bir qapısı olacaq. O qapının içəri tərə­fində - möminlərə doğru yönələn üzündə mərhəmət, çöl tərəfində - münafiqlərə doğru yönələn üzündə əzab olacaqdır.

Münafiqlər möminləri səsləyib de­yə­cəklər: “Məgər biz sizinlə birlikdə İslamı yaşayıb itaət etmirdikmi?” Möminlər onlara deyəcəklər: “Bəli siz bizim yanımızda idiniz, la­kin münafiqlik etməklə özünüz özünü­zü aldatdınz və özünüzü həlak etdiniz. Siz, mö­minlərə bəla üz vermə­sini gözləyirdiniz ki, küfrünüzü üzə çıxardasınız. Siz, Allahın möminlərə qələbə bəxş edəcəyinə və ölümdən sonra dirilməyə şübhə edir­diniz. Ölüm sizə gələ­nə­dək xülyalar sizi yoldan çı­xart­dı və siz dəyişmədiniz. Şeytan Allah barəsində sizi yaman aldatdı.

Ey münafiqlər! Bu gün Allahın əzabından qurtulmaq üçün nə sizdən, nə də aşkarda küfr edənlər­dən fidyə qəbul olunar. Sizin də, kafirlərin də gedəcəyiniz yer də Oddur. O sizə, siz də ona layiqsiniz. Ora nə pis dönüş yeridir!”

Allaha və Onun rəsuluna iman gətirənlərin qəlbinin pak və müqəddəs Alla­hın zikri və Qurandan nazil olan vədlər və təhdidlər üçün yum­şalması, daha öncə özlərinə Tövrat verilmiş yəhudilər və İncil verilmiş nəsranilər kimi, özlərinə göndərilmiş peyğəmbərlərlə öz aralarında uzun müddət keçdiyinə görə qəlbləri sərtləşmiş, ço­xusu da Allahın itaətindən çıxıb Ona asi olmuş kimsələr kimi olmaması vaxtı gə­lib çat­ma­dımı?!

Bilin ki, Qurumuş torpağın üzərində bitkilər bitirməklə onu dirildən Uca Allahdır. Ey insanlar! Biz Allahın qüdrətinə və vəhdaniyyətinə dəlalət edən dəlilləri və sübutları sizə bəyan etdik ki, bəlkə anlayasınız. Bili ki, ölmüş torpağı dirltməyə qadir olan Allah, siz öldükdən sonra sizi yenidən diriltməyə də həmçinin, qəlbiniz sərtləşdikdən sonra onu yumşaltmağa da qadirdir.

Şübhəsiz ki, mallarının bir hissəsini könül xoşluqları ilə, üstəlik, heç kəsə minnət qoymadan və əziyyət vermədən sədəqə ve­rən kişi və sədəqə verən qa­dın­lar üçün əməllərinin savabı qat-qat artırılacaqdır. Onlara bir yaxşılığın əvəzinə on savabdan yeddi yüz savaba qədər və bundan da çox əvəz veriləcəkdir. Bununla yanaşı onlar üçün Allah qatında çox dəyərli bir mükafat - Cənnət vardır.

Allaha və Onun elçilə­ri­nə iman gətirənlər, bu elçilərin arasında fərq qoymayanlar – məhz on­lar doğ­ru olan­lar­dır. Şəhid­lərin öz Rəbbi dərgahında, özləri üçün hazırlanmış gözəl mükafatları vardır, üstəlik, qiyamət günü onların önlərindən və sağlarından onların yolunu işıqlandıran nuru olacaqdır. Allaha və Onun elçilərinə küfr etmiş, həmçinin, rəsulumuza nazil etdiyimiz ayə­lə­rimizi yalan sayanlara gə­lincə, onlar Cəhənnəm sakin­ləridir. Onlar qiyamət günü əbədi olaraq ora daxil olacaq və heç vaxt oradan çıxmayacaqlar.

Bilin ki, dünya həyatı bədənləri məşğul edən bir oyun, qəlbləri əyləndirən bir əyləncə, zahiri görünüşü gözəlləşdirən bir zinət, mal və mülk ilə bir-bi­riniz ya­nında öyün­mək, var-dövlət və oğul-uşaq ço­xluğu ilə lovğalanmaqdan ibarətdir. Bu elə bir yağışa bənzəyir ki, on­dan əmələ gə­lən bitki əkin­çi­ləri heyran edir. Bu yaşıl bitki az bir müddətdən sonra qu­ru­yur və sən, ey ona baxan kəs, onun sap­sa­rı ol­du­ğu­nu görürsən. Sonra Allah onu çör-çöpə döndərir. Axirət günü kafirləri və münafiqləri şiddətli əzab gözləyir, möminlərin isə Allah günahlarını bağışlayacaq və onlardan razı qalacaqdır. Dünya həyatı isə keçici ləzzət­dən başqa bir şey deyildir. Kim keçici dünya ləzzətini axirət nemətindən üstün tutarsa, o kimsə ziyana uğrayan və aldananlardan olar.

Ey insanlar! Tövbə etməyə və başqa bu kimi saleh əməlləri yerinə yetirməyə tələsin ki, onların sayəsində günahlarınız bağışlansın və həmçinin, genişliyi göyün və ye­rin ge­nişliyi qədər olan Cənnəti qazanasınız. Allah o Cənnəti Allaha və Onun elçilərinə iman gətirənlər üçün hazırlamışdır. Bu mükafat, Allahın lütfüdür, onu Öz qullarından istədiyinə verər. Pak və müqəddəs Allah mömin qullarına qarşı böyük lütf sahi­bidir.

Yer üzündə insanlara üz vermiş elə bir quraqlıq və başqa bu kimi fəlakət, habelə, onların öz ba­şına gələn elə bir mü­si­bət yox­dur ki, Biz onu xəlq etməmişdən əvvəl o, lövhi-məhfuzda müəyyən edilmiş olmasın. Şüb­hə­siz ki, bu, Allah üçün çox asan­dır.

Ey insanlar! Allah bunu əlinizdən çı­xa­na kə­dərlənməyəsiniz və Onun si­zə verdi­yi ­nemətlərə həddindən artıq sevinməyəsiniz deyə, belə izah edir. Allah heç bir təkəbbürlünü və Allahın verdiyi nemətlə insanlar yanında öyünəni sevməz.

Özlərinə vacib buyurulan sadəqəni verməyə xə­sis­lik edərlər və başqalarına da xəsislik et­məyi əmr edən kimsələr həqiqətən də ziyana uğrayan kimsələrdir. Kim Allaha itaət etməkdən üz çevirsə, Allaha heç bir zərər toxundurmaz, əksinə, yalnız özünə zərər verər. Şübhəsiz ki, Allah, zən­gin­dir və qulunun ibadətinə ehtiyacı yoxdur, həm də hər bir halda təri­fə ­layiq olandır.

Biz elçilərimizi tutarlı də­lillərlə və aydın sübutlarla göndərdik və onlarla bir­lik­də kitab və tərəzi nazil et­dik ki, insanlar ədalətli olsunlar. Biz özün­də çox böyük qüv­və və insanlar üçün mənfəətlər olan dəmiri nazil etdik. O dəmir ki, ondan silah düzəldilir, habelə, insanların sənaye və əkinçilik sahələrində istifadə edilir. Biz onu nazil etdik ki, Allah, Onu görmədən Ona və elçilə­rinə kömək göstərən­ qullarını üzə çı­xartsın. Həqiqətən, Allah qüv­vətlidir, qüdrət­li­dir, heç kəs Ona nə üstün gələ bilər, nə də Onu aciz qoya bilər.

Biz Nuh və İbrahimi (aleyhiməssəlam) göndər­dik, peyğəmbərliyi və nazil edilmiş kitabları onların nəslinə də nəsib et­dik. Onların zürriyətindən bir qismi doğru yola müvəffəq olanlardır, çoxu isə Allahı itaətindən çıxmış kimsələrdir.

Sonra onların ardınca dalbadal el­çilərimizi öz ümmətlərinə yolladıq. Ardınca da Mər­yəm oğlu İsanı gön­dərib ona İncil bəxş etdik. Ona iman gətirənlərin və onun ardınca ge­dənlə­rin qəlblərinə şəf­qət və mərhəmət saldıq. Onlar bir-birilərini sevən və bir-birilərinə mərhəmət göstərən kimsələr idilər. Sonra nəsranilər dinlərində ifrata varmaqla, habelə, özlərini Allahın onlara halal buyurduğu nikahdan və digər ləzzətlərdən məhrum etməklə yenilik gətirdilər. Biz bunu onlardan tələb etməmişdik, sadəcə olaraq onlar özləri dinə yenilik gətirərək bu­nu özlərinə vacib etmişdilər. Biz onlardan Allahın razılığını qazanmağı tələb etdik, lakin onlar buna əməl etmədilər. Biz onlar­dan iman gətirənlərin müka­fat­la­rını ver­dik. Lakin onla­rın çoxu Muhəmmədin (səllallahu aleyhi və səlləm) onlara gətirdiyi risaləti yalan saymaqla Allahın itaətindən çıxmış kimsələrdir.

Ey Allaha iman gətirən və Onun buyuruqlarını yerinə yetirən kimsələr! Allahın əmrlərini yerinə yetirib qadağan etdiyi işlərdən çəkinməklə Allah­dan qor­xun və Onun rəsuluna iman gə­tirin ki, O sizə Muhəmmədə (səllallahu aleyhi və səlləm) və əvvəlki peyğəmbərlərə iman gətirdiyinizə görə iki pay - savab və mükafat bəxş etsin, sizə dünya həyatınızda düz yolla getməyiniz, həmçinin, qiyamət günü sirat körpünün üstünü işıqlandırmanız üçün nur versin və günahlarınızı əff edib, onlara görə sizə cəza vermədən sizi bağışlasın. Pak və müqəddəs Allah Öz qullarını bağışla­yandır, onlara rəhm­ edəndir.

Ey möminlər! Biz sizə, sizin üçün hazırladığımız böyük lütfümüz - qat-qat artırılan mükafat barədə aydınlıq gətirdik ki, yəhudilərdən və nəsranilərdən olan kitab əhli Allahın lütfündən heç bir şey əldə edə bilməyəcəklərini - istədiklərinə nemət verməyə, istədiklərini də bundan məhrum etməyə qadir olmayacaqlarını bilsinlər. Onu da bilsinlər ki, lütf pak və müqəddəs Allahın əlin­dədir, onu Öz qullarında istədiyinə bəxş edər. Allah böyük lütf sahibidir. O, bu lütfü Öz qullarından istədiyi kimsəyə bəxş edər.