Al-Mukhtasar · Tafsir · in Vietnamese
Al-An'am 6:110–158
6:110Page 141
وَنُقَلِّبُ أَفۡـِٔدَتَهُمۡ وَأَبۡصَٰرَهُمۡ كَمَا لَمۡ يُؤۡمِنُواْ بِهِۦٓ أَوَّلَ مَرَّةٖ وَنَذَرُهُمۡ فِي طُغۡيَٰنِهِمۡ يَعۡمَهُونَ ١١٠
And We will turn away their hearts and their eyes just as they refused to believe in it [i.e., the revelation] the first time. And We will leave them in their transgression, wandering blindly.
Và TA (Allah) sẽ lật ngược trái tim và cái nhìn của chúng ra khỏi sự hướng dẫn giống như TA đã làm chúng không có đức tin nơi Qur'an ở lần đầu do sự ngoan cố của chúng. TA bỏ mặc chúng trong sự lầm lạc và để chúng bơ vơ trong sự thái quá của chúng mà không có sự hướng dẫn.
6:111Page 142
۞ وَلَوۡ أَنَّنَا نَزَّلۡنَآ إِلَيۡهِمُ ٱلۡمَلَٰٓئِكَةَ وَكَلَّمَهُمُ ٱلۡمَوۡتَىٰ وَحَشَرۡنَا عَلَيۡهِمۡ كُلَّ شَيۡءٖ قُبُلٗا مَّا كَانُواْ لِيُؤۡمِنُوٓاْ إِلَّآ أَن يَشَآءَ ٱللَّهُ وَلَٰكِنَّ أَكۡثَرَهُمۡ يَجۡهَلُونَ ١١١
And even if We had sent down to them the angels [with the message] and the dead spoke to them [of it] and We gathered together every [created] thing in front of them, they would not believe unless Allāh should will. But most of them, [of that], are ignorant.
Và nếu TA có đáp ứng cho họ những gì họ đề nghị là TA đã cho các Thiên Thần hạ thế cho thấy tận mắt, rồi cho người chết sống lại báo cho họ biết sự thật về sứ mạng của Ngươi, song TA tập họp tất cả yêu cầu của họ đặt trước mặt họ để đối chất với họ thì họ vẫn không tin vào những gì Ngươi mang đến ngoại trừ một số người nào mà Allah muốn hướng dẫn họ đi đến con đường ngay chính, nhưng đa số bọn chúng không biết về điều đó và cũng không dựa dẫm vào Allah để được Ngài hướng dẫn đến chính đạo.
6:112Page 142
وَكَذَٰلِكَ جَعَلۡنَا لِكُلِّ نَبِيٍّ عَدُوّٗا شَيَٰطِينَ ٱلۡإِنسِ وَٱلۡجِنِّ يُوحِي بَعۡضُهُمۡ إِلَىٰ بَعۡضٖ زُخۡرُفَ ٱلۡقَوۡلِ غُرُورٗاۚ وَلَوۡ شَآءَ رَبُّكَ مَا فَعَلُوهُۖ فَذَرۡهُمۡ وَمَا يَفۡتَرُونَ ١١٢
And thus We have made for every prophet an enemy - devils from mankind and jinn, inspiring to one another decorative speech in delusion. But if your Lord had willed, they would not have done it, so leave them and that which they invent.
Và TA đã thử thách Ngươi bởi sự phản đối của nhóm người đa thần giống như TA đã thử thách các Nabi trước Ngươi. Thế là TA tạo ra mỗi người trong số họ những kẽ thù chống đối từ con người và loài Jinn, và họ thì thầm nói những lời xấu xa để lừa gạt thiên hạ. Nếu Allah muốn họ không làm những điều đó chắc chắn họ cũng không bao giờ làm được, nhưng Ngài đã muốn cho họ gặp phải những thử thách đó, bởi thế chớ bận tâm đến việc của bọn họ mặc cho họ sống trong vô niềm tin và vọng tưởng.
6:113Page 142
وَلِتَصۡغَىٰٓ إِلَيۡهِ أَفۡـِٔدَةُ ٱلَّذِينَ لَا يُؤۡمِنُونَ بِٱلۡأٓخِرَةِ وَلِيَرۡضَوۡهُ وَلِيَقۡتَرِفُواْ مَا هُم مُّقۡتَرِفُونَ ١١٣
And [it is] so the hearts of those who disbelieve in the Hereafter will incline toward it [i.e., deceptive speech] and that they will be satisfied with it and that they will commit that which they are committing.
Và để họ thì thầm to nhỏ với nhau làm cho những con tim không tin tưởng vào ngày tận thế chấp nhận những lời nói đó cho bản thân họ, họ hài lòng tuân theo lời nói đó, và họ sẽ thu gom thêm tội lỗi và chống đối.
6:114Page 142
أَفَغَيۡرَ ٱللَّهِ أَبۡتَغِي حَكَمٗا وَهُوَ ٱلَّذِيٓ أَنزَلَ إِلَيۡكُمُ ٱلۡكِتَٰبَ مُفَصَّلٗاۚ وَٱلَّذِينَ ءَاتَيۡنَٰهُمُ ٱلۡكِتَٰبَ يَعۡلَمُونَ أَنَّهُۥ مُنَزَّلٞ مِّن رَّبِّكَ بِٱلۡحَقِّۖ فَلَا تَكُونَنَّ مِنَ ٱلۡمُمۡتَرِينَ ١١٤
[Say], "Then is it other than Allāh I should seek as judge while it is He who has revealed to you the Book [i.e., the Qur’ān] explained in detail?" And those to whom We [previously] gave the Scripture know that it is sent down from your Lord in truth, so never be among the doubters.
Ngươi - hỡi Thiên Sứ - hãy nói với những kẻ đa thần đang tôn thờ Allah cùng với thần linh khác: Phải chăng là sự khôn ngoan khi chấp nhận một kẻ nào khác ngoài Allah để phán xét giữa Ta và các ngươi ư? Trong khi Allah đã mặc khải Thiên Kinh Qur'an xuống cho các ngươi giải thích cặn kẽ rõ ràng về tất cả mọi đều. Và TA đã ban cho dân chúng Do Thái Kinh Tawrah - Kinh Cựu Ước -, TA cũng ban xuống cho người dân Thiên Chúa Kinh Injil - Kinh Tân Ước-. Họ biết rõ về Thiên Kinh Qur'an được mặc khải cho ngươi - Muhammad - đó là sự thật qua những bằng chứng họ tìm thấy từ trong hai Kinh Sách của họ, cho nên Ngươi đừng là kẻ sinh nghi về những gì TA đã thiên khải cho Ngươi.
6:115Page 142
وَتَمَّتۡ كَلِمَتُ رَبِّكَ صِدۡقٗا وَعَدۡلٗاۚ لَّا مُبَدِّلَ لِكَلِمَٰتِهِۦۚ وَهُوَ ٱلسَّمِيعُ ٱلۡعَلِيمُ ١١٥
And the word of your Lord has been fulfilled in truth and in justice. None can alter His words, and He is the Hearing, the Knowing.
Qur'an đã đạt đến độ chính xác tuyệt đối về lời phán và về thông điệp, không bao giờ sai lệch đi ý nghĩa trong Nó. Bởi Ngài luôn hằng nghe mọi lời nói của bầy tôi Ngài, Ngài am tường hết mọi việc, không có gì có thể giấu được Ngài và Ngài sẽ trừng trị những ai cố thay đổi những lời phán trong Nó.
6:116Page 142
وَإِن تُطِعۡ أَكۡثَرَ مَن فِي ٱلۡأَرۡضِ يُضِلُّوكَ عَن سَبِيلِ ٱللَّهِۚ إِن يَتَّبِعُونَ إِلَّا ٱلظَّنَّ وَإِنۡ هُمۡ إِلَّا يَخۡرُصُونَ ١١٦
And if you obey most of those upon the earth, they will mislead you from the way of Allāh. They follow not except assumption, and they are not but misjudging.1
Nếu có định cho Ngươi - hỡi Thiên Sứ - làm theo đa số mọi người trong trái đất này thì họ sẽ dắt Ngươi đi lạc khỏi tôn giáo của Allah. Trong khi qui luật của Allah đã định là chân lý ở cùng số ít, nhưng hầu hết mọi người chỉ làm theo cảm nhận chứ không có bằng chứng xác thực bởi họ nghĩ rằng những thần linh họ đang thờ phượng đưa họ đến gần Allah hơn và họ là những kẻ nói dốc trong những đều nghĩ đó.
6:117Page 142
إِنَّ رَبَّكَ هُوَ أَعۡلَمُ مَن يَضِلُّ عَن سَبِيلِهِۦۖ وَهُوَ أَعۡلَمُ بِٱلۡمُهۡتَدِينَ ١١٧
Indeed, your Lord is most knowing of who strays from His way, and He is most knowing of the [rightly] guided.
Quả thật, Thượng Đế của Ngươi - hỡi Thiên Sứ - Ngài biết rõ trong thiên hạ ai là kẻ đi lạc khỏi chính đạo của Ngài, và Ngài Am Tường tìm đến sự hướng dẫn đó bởi không có gì có thể che giấu được Ngài.
6:118Page 142
فَكُلُواْ مِمَّا ذُكِرَ ٱسۡمُ ٱللَّهِ عَلَيۡهِ إِن كُنتُم بِـَٔايَٰتِهِۦ مُؤۡمِنِينَ ١١٨
So eat of that [meat] upon which the name of Allāh has been mentioned,1 if you are believers in His verses [i.e., revealed law].
Cho nên, các ngươi - hỡi nhân loại - hãy nhân danh Allah nếu các ngươi có ý định giết con vật để ăn thịt hoặc dâng tế nếu các ngươi là người tin tưởng chân lý qua những bằng chứng rõ ràng của Ngài.
6:119Page 143
وَمَا لَكُمۡ أَلَّا تَأۡكُلُواْ مِمَّا ذُكِرَ ٱسۡمُ ٱللَّهِ عَلَيۡهِ وَقَدۡ فَصَّلَ لَكُم مَّا حَرَّمَ عَلَيۡكُمۡ إِلَّا مَا ٱضۡطُرِرۡتُمۡ إِلَيۡهِۗ وَإِنَّ كَثِيرٗا لَّيُضِلُّونَ بِأَهۡوَآئِهِم بِغَيۡرِ عِلۡمٍۚ إِنَّ رَبَّكَ هُوَ أَعۡلَمُ بِٱلۡمُعۡتَدِينَ ١١٩
And why should you not eat of that upon which the name of Allāh has been mentioned while He has explained in detail to you what He has forbidden you, excepting that to which you are compelled.1 And indeed do many lead [others] astray through their [own] inclinations without knowledge. Indeed, your Lord - He is most knowing of the transgressors.
Điều gì mà cấm các ngươi - hỡi những người có đức tin - về việc các ngươi dùng thực phẩm đã được nhắc tên Allah lên nó, và chắc chắn TA đã trình bày rõ cho các ngươi điều gì cấm các ngươi thì mới bắt buộc các ngươi từ bỏ nó ngoại trừ trường hợp đặc biệt cần thiết thì các ngươi được dùng đến nó, bởi khi cấp bách là được sử dụng điều cấm. Quả thật, đa số những kẻ đa thần đã lôi kéo các tín đồ của họ lại để làm theo những gì họ cho là đúng, phù hợp với các quan điểm ngu muội của họ, cụ thể là họ cho phép những gì Allah cấm từ xác động vật và những thứ khác, họ từ chối dùng thực phẩm mà Allah cho phép họ được phép dùng như hồ nước, dây, bảo vệ và nhiều thứ khác. Quả thật, Thượng Đế của Ngươi - hỡi Thiên Sứ - Ngài biết rõ ai là kẻ vượt giới hạn của Allah và Ngài sẽ cho chúng biết hậu quả về việc làm của chúng.
6:120Page 143
وَذَرُواْ ظَٰهِرَ ٱلۡإِثۡمِ وَبَاطِنَهُۥٓۚ إِنَّ ٱلَّذِينَ يَكۡسِبُونَ ٱلۡإِثۡمَ سَيُجۡزَوۡنَ بِمَا كَانُواْ يَقۡتَرِفُونَ ١٢٠
And leave [i.e., desist from] what is apparent of sin and what is concealed thereof. Indeed, those who earn [blame for] sin will be recompensed for that which they used to commit.
Và các ngươi hãy từ bỏ đi - hỡi nhân loại - mọi hành động tội lỗi dù công khai hay thầm kín. Quả thật, những ai phạm tội lỗi cho dù trong thầm kín hay công khai thì TA sẽ ban cho họ phần thưởng xứng đáng với cái tội lỗi của họ đã gây ra.
6:121Page 143
وَلَا تَأۡكُلُواْ مِمَّا لَمۡ يُذۡكَرِ ٱسۡمُ ٱللَّهِ عَلَيۡهِ وَإِنَّهُۥ لَفِسۡقٞۗ وَإِنَّ ٱلشَّيَٰطِينَ لَيُوحُونَ إِلَىٰٓ أَوۡلِيَآئِهِمۡ لِيُجَٰدِلُوكُمۡۖ وَإِنۡ أَطَعۡتُمُوهُمۡ إِنَّكُمۡ لَمُشۡرِكُونَ ١٢١
And do not eat of that upon which the name of Allāh has not been mentioned, for indeed, it is grave disobedience. And indeed do the devils inspire their allies [among men] to dispute with you. And if you were to obey them, indeed, you would be associators [of others with Him].1
Và các ngươi - hỡi tín đồ Muslim - chớ có ăn thịt động vật mà lúc giết không nhắc đến tên của Allah lên nó, không phân biệt là chúng được nhắc tên ai đó ngoài Ngài hay không, và việc ăn thực phẩm đó là đã bất tuân Allah. Và quả thật lũ Shaytan đã thì thào vào tai đồng bọn chúng đấu tranh với các ngươi về việc ăn thịt động vật đã chết. Nếu các ngươi - hỡi tín đồ Muslim - nghe lời xúi dục của chúng là được phép ăn thịt động vật chết thì các ngươi sẽ không khác gì những kẽ thờ đa thần.
6:122Page 143
أَوَمَن كَانَ مَيۡتٗا فَأَحۡيَيۡنَٰهُ وَجَعَلۡنَا لَهُۥ نُورٗا يَمۡشِي بِهِۦ فِي ٱلنَّاسِ كَمَن مَّثَلُهُۥ فِي ٱلظُّلُمَٰتِ لَيۡسَ بِخَارِجٖ مِّنۡهَاۚ كَذَٰلِكَ زُيِّنَ لِلۡكَٰفِرِينَ مَا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ ١٢٢
And is one who was dead and We gave him life and made for him light by which to walk among the people like one who is in darkness, never to emerge therefrom? Thus it has been made pleasing to the disbelievers that which they were doing.
Phải chăng có sự tương xứng với người trước khi được Allah hướng dẫn, y tựa như xác chết - bởi y sống trong vô đức tin, tội lỗi và ngu muội - rồi y được Allah cứu sống y bằng niềm tin Iman, kiến thức và phục tùng so với kẻ chìm sâu trong tâm tối của sự vô đức tin, ngu muội và tội lỗi khiến y không biết cách nào thoát khỏi mặc dù hắn đã cố gắng thoát khỏi, cố tìm đường để ra?! Giống như việc khiến những kẻ đa thần mê muội trong sự vô đức tin, ăn xác chết và họ thảo luận với nhau bằng những đều xàm bậy để đám người vô đức tin chất chồng thêm tội lỗi để chúng bị trừng phạt thật đau đớn ở Đời Sau.
6:123Page 143
وَكَذَٰلِكَ جَعَلۡنَا فِي كُلِّ قَرۡيَةٍ أَكَٰبِرَ مُجۡرِمِيهَا لِيَمۡكُرُواْ فِيهَاۖ وَمَا يَمۡكُرُونَ إِلَّا بِأَنفُسِهِمۡ وَمَا يَشۡعُرُونَ ١٢٣
And thus We have placed within every city the greatest of its criminals to conspire therein. But they conspire not except against themselves, and they perceive [it] not.
Và giống như những gì đã xảy ra với những kẻ đa thần đầy quyền uy tại Makkah tìm cách đẩy lùi con đường chính đạo của Allah. TA sẽ sắp đặt cho từng thị trấn những tên thủ lĩnh tài giỏi lên kế hoạch để dụ dỗ chúng đến với đường lối của Shaytan mà tìm cách chống đối với Thiên Sứ và hậu duệ của Người nhưng thật ra bọn chúng lại bị gậy ông đập lưng ông, họ không nhận ra điều đó bởi họ vốn ngu dốt chỉ biết thõa mãn bản thân.
6:124Page 143
وَإِذَا جَآءَتۡهُمۡ ءَايَةٞ قَالُواْ لَن نُّؤۡمِنَ حَتَّىٰ نُؤۡتَىٰ مِثۡلَ مَآ أُوتِيَ رُسُلُ ٱللَّهِۘ ٱللَّهُ أَعۡلَمُ حَيۡثُ يَجۡعَلُ رِسَالَتَهُۥۗ سَيُصِيبُ ٱلَّذِينَ أَجۡرَمُواْ صَغَارٌ عِندَ ٱللَّهِ وَعَذَابٞ شَدِيدُۢ بِمَا كَانُواْ يَمۡكُرُونَ ١٢٤
And when a sign comes to them, they say, "Never will we believe until we are given like that which was given to the messengers of Allāh." Allāh is most knowing of where [i.e., with whom] He places His message. There will afflict those who committed crimes debasement before Allāh and severe punishment for what they used to conspire.
Và khi có một dấu hiệu mà Allah thiên khải cho Nabi của Ngài đến trình bày với những kẻ đầu xỏ của nhóm ngoại đạo thì chúng bảo: Chúng tôi không bao giờ tin tưởng đều đó cho đến khi chúng tôi nhận được một đều nào đó giống như Allah đã ban cho các vị Thiên Sứ của Ngài. Allah đáp trả chúng rằng Ngài thừa biết ai là người đáng đảm nhận thông điệp và thực thi được sứ mạng truyền đạt lại. Rồi đây những kẻ bạo hành ngang ngược các ngươi sẽ sớm bị khinh miệt và sĩ nhục chỉ vì họ lánh xa sự thật và chịu trừng phạt đầy khắc nghiệt về những điều mà các ngươi đã từng âm mưu toan tính.
6:125Page 144
فَمَن يُرِدِ ٱللَّهُ أَن يَهۡدِيَهُۥ يَشۡرَحۡ صَدۡرَهُۥ لِلۡإِسۡلَٰمِۖ وَمَن يُرِدۡ أَن يُضِلَّهُۥ يَجۡعَلۡ صَدۡرَهُۥ ضَيِّقًا حَرَجٗا كَأَنَّمَا يَصَّعَّدُ فِي ٱلسَّمَآءِۚ كَذَٰلِكَ يَجۡعَلُ ٱللَّهُ ٱلرِّجۡسَ عَلَى ٱلَّذِينَ لَا يُؤۡمِنُونَ ١٢٥
So whoever Allāh wants to guide - He expands his breast to [contain] Islām; and whoever He wants to send astray1 - He makes his breast tight and constricted as though he were climbing into the sky. Thus does Allāh place defilement upon those who do not believe.
Bởi thế, khi Allah muốn hướng dẫn ai chấp thuận chân lý là Ngài mở cõi lòng y sẵn sàng đón nhận Islam. Và ngược lại, kẻ nào bị Allah muốn hạ nhục và không hướng dẫn y đến với chân lý thì TA sẽ siết chật lòng y hẹp lại để cho y không chấp nhận chân lý tựa như việc y đang bị đẩy lên cao rơi vào hiện trạng khó thở. Giống như Allah siết chặt cho cuộc sống y thêm đau khổ và giáng hành phạt lên những kẻ vô đức tin.
6:126Page 144
وَهَٰذَا صِرَٰطُ رَبِّكَ مُسۡتَقِيمٗاۗ قَدۡ فَصَّلۡنَا ٱلۡأٓيَٰتِ لِقَوۡمٖ يَذَّكَّرُونَ ١٢٦
And this is the path of your Lord, [leading] straight. We have detailed the verses for a people who remember.
Và đây là một tôn giáo mà TA đã thiên khải nó cho Ngươi - hỡi Thiên Sứ - là con đường của Allah thẳng tắp không quanh co. Quả thật, TA đã trình bày rõ các lời phán cho những ai có khối óc biết nhận thức về Allah.
6:127Page 144
۞ لَهُمۡ دَارُ ٱلسَّلَٰمِ عِندَ رَبِّهِمۡۖ وَهُوَ وَلِيُّهُم بِمَا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ ١٢٧
For them will be the Home of Peace [i.e., Paradise] with their Lord. And He will be their protecting friend because of what they used to do.
Họ được hưởng một tòa lâu đài đầy sự bằng an bảo vệ họ tránh khỏi mọi đều xấu xa, đó chính là Thiên Đàng. Và Ngài luôn phù hộ và ủng hộ họ bằng những phần thưởng do việc làm ngoan đạo mà họ đã làm.
6:128Page 144
وَيَوۡمَ يَحۡشُرُهُمۡ جَمِيعٗا يَٰمَعۡشَرَ ٱلۡجِنِّ قَدِ ٱسۡتَكۡثَرۡتُم مِّنَ ٱلۡإِنسِۖ وَقَالَ أَوۡلِيَآؤُهُم مِّنَ ٱلۡإِنسِ رَبَّنَا ٱسۡتَمۡتَعَ بَعۡضُنَا بِبَعۡضٖ وَبَلَغۡنَآ أَجَلَنَا ٱلَّذِيٓ أَجَّلۡتَ لَنَاۚ قَالَ ٱلنَّارُ مَثۡوَىٰكُمۡ خَٰلِدِينَ فِيهَآ إِلَّا مَا شَآءَ ٱللَّهُۚ إِنَّ رَبَّكَ حَكِيمٌ عَلِيمٞ ١٢٨
And [mention, O Muḥammad], the Day when He will gather them together [and say], "O company of jinn, you have [misled] many of mankind." And their allies among mankind will say, "Our Lord, some of us made use of others, and we have [now] reached our term which You appointed for us." He will say, "The Fire is your residence, wherein you will abide eternally, except for what Allāh wills. Indeed, your Lord is Wise and Knowing."
Hãy nhớ lại đi - hỡi Thiên Sứ - vào ngày mà Allah phục sinh loài người và Jinn, rồi Ngài phán: "Hỡi tập đoàn Jinn, quả thật các ngươi xúi giục rất nhiều thiên hạ làm điều sai quấy và cản trở họ đến con đường của Allah." Và đám người ùa theo lời gọi của Jinn đáp lại Thượng Đế: "Lạy Thượng Đế của bầy tôi, mỗi người trong bầy tôi đã thỏa mãn với nhau, rằng loài Jinn hoan hỉ khi loài người nghe lời chúng và loài người được thỏa mãn dục vọng của mình, cho đến khi bầy tôi hưởng hết tuổi thọ mà Ngài đã định cho bầy tôi, thì đây là Ngày Tận Thế." Allah phán: "Lửa là nơi cư ngụ của các ngươi trong đó đời đời, ngoại trừ Allah muốn đều gì đó thay đổi với các ngươi về thời gian giữa việc phục sinh từ ngôi mộ rồi sau đó các ngươi tiếp tục bị tống cổ vào Hỏa Ngục. Đây là khoảng thời gian mà Allah tạm ngưng việc trừng phạt họ bằng lửa. Quả thật, Thượng Đế của ngươi - hỡi Thiên Sứ - luôn sáng suốt trong việc ước tính và cai quản, Ngài luôn am tường về bầy tôi của Ngài, và ai là kẻ đáng bị trừng phạt.
6:129Page 144
وَكَذَٰلِكَ نُوَلِّي بَعۡضَ ٱلظَّٰلِمِينَ بَعۡضَۢا بِمَا كَانُواْ يَكۡسِبُونَ ١٢٩
And thus will We make some of the wrongdoers allies of others for what they used to earn.1
Tương tự như những tên cầm đầu của bọn chúng là loài Jinn, bọn chúng sẽ sai khiến một số loài người này để làm điều sai quấy với số người kia, tất cả mọi điều bất công áp đặt lên với người bất công khác và hắn thúc dục các ngươi làm mọi đều ác, hắn thẳng thừng từ chối mọi điều tốt đẹp, chắc rằng hậu quả của bọn chúng sẽ nhận được là vô vàng tội lỗi mà chúng đã tạo nên.
6:130Page 144
يَٰمَعۡشَرَ ٱلۡجِنِّ وَٱلۡإِنسِ أَلَمۡ يَأۡتِكُمۡ رُسُلٞ مِّنكُمۡ يَقُصُّونَ عَلَيۡكُمۡ ءَايَٰتِي وَيُنذِرُونَكُمۡ لِقَآءَ يَوۡمِكُمۡ هَٰذَاۚ قَالُواْ شَهِدۡنَا عَلَىٰٓ أَنفُسِنَاۖ وَغَرَّتۡهُمُ ٱلۡحَيَوٰةُ ٱلدُّنۡيَا وَشَهِدُواْ عَلَىٰٓ أَنفُسِهِمۡ أَنَّهُمۡ كَانُواْ كَٰفِرِينَ ١٣٠
"O company of jinn and mankind,1 did there not come to you messengers from among you, relating to you My verses and warning you of the meeting of this Day of yours?" They will say, "We bear witness against ourselves"; and the worldly life had deluded them, and they will bear witness against themselves that they were disbelievers.
Và TA nói với chúng trong Ngày Phán Xử: "Hỡi loài người và loài Jinn, há không có các Thiên Sứ nào xuất thân từ chính cộng đồng của các ngươi - loài người - Họ truyền đạt lại mọi lời phán từ Allah để các nghe và khuyến cáo về cuộc trình diện trong Ngày Phán Xét này hay sao ?" Chúng thưa: "Hôm nay bầy tôi xin chứng nhận rằng giới Thiên Sứ của Ngài đã truyền đạt tất cả cho bầy tôi, và bầy tôi đã chấp nhận cuộc trình diện này nhưng bầy tôi đã phủ nhận các Thiên Sứ của Ngài, phủ nhận luôn cuộc trình diện Ngày hôm nay. Thế là họ đã bị cuộc sống trần tục lừa dối chúng bằng những đều lọng lẫy xa hoa và đầy phù phiếm, và chúng xác nhận họ đã sống trên trần gian bằng sự vô đức tin, phủ nhận Allah và các Thiên Sứ của Ngài, tuy nhiên sự thú tội đó không giúp ích gì cho họ và niềm tin trở nên vô ích khi đã hết thời hạn.
6:131Page 144
ذَٰلِكَ أَن لَّمۡ يَكُن رَّبُّكَ مُهۡلِكَ ٱلۡقُرَىٰ بِظُلۡمٖ وَأَهۡلُهَا غَٰفِلُونَ ١٣١
That is because your Lord would not destroy the cities for wrongdoing1 while their people were unaware.
Đó là nguyên nhân Thiên Sứ được gởi đến cho loài người và loài Jinn để không ai trong họ còn viện cớ không có Thiên Sứ đến báo trước và không nhận được thông điệp. Thế nên, không một cộng đồng nào trước đây bị trừng phạt ngoại trừ đã gởi đến họ vị Thiên Sứ.
6:132Page 145
وَلِكُلّٖ دَرَجَٰتٞ مِّمَّا عَمِلُواْۚ وَمَا رَبُّكَ بِغَٰفِلٍ عَمَّا يَعۡمَلُونَ ١٣٢
And for all are degrees [i.e., positions resulting] from what they have done. And your Lord is not unaware of what they do.
Và tất cả mọi việc làm của họ sẽ được phân ra từng cấp bật tương xứng, không bao giờ có sự làm nhiều điều tội lỗi lại ngang bằng với việc làm tội lỗi ít hơn, cũng không có việc người đề xướng hoặc người làm theo lại như nhau. Và Thượng Đế của Ngươi không bao làm ngơ với việc làm của họ, đúng hơn là ngày luôn quan sát họ, cũng không có một điều gì có thể giấu giếm được Ngài, Ngài sẽ thưởng phạt tùy vào việc làm của họ.
6:133Page 145
وَرَبُّكَ ٱلۡغَنِيُّ ذُو ٱلرَّحۡمَةِۚ إِن يَشَأۡ يُذۡهِبۡكُمۡ وَيَسۡتَخۡلِفۡ مِنۢ بَعۡدِكُم مَّا يَشَآءُ كَمَآ أَنشَأَكُم مِّن ذُرِّيَّةِ قَوۡمٍ ءَاخَرِينَ ١٣٣
And your Lord is the Free of need, the possessor of mercy. If He wills, He can do away with you and give succession after you to whomever He wills, just as He produced you from the descendants of another people.
Và Thượng Đế của Ngươi - hỡi Thiên Sứ - Ngài là Đấng Giàu Có, Ngài không cần bất cứ thứ gì từ họ, Ngài không cần tới việc thờ phượng của họ, cho dù chúng có toan tính ra sao cũng không làm hại được Ngài, tuy Ngài rất giàu bất cần họ nhưng Ngài rất nhân từ với họ. Nếu muốn là Ngài đã hủy diệt các ngươi - hỡi đám bầy tôi đầy tội lỗi - Ngài sẽ trừng phạt các ngươi, rồi sau khi trừng phạt các ngươi Ngài sẽ thay thế các ngươi bởi những người có đức tin và thần phục Ngài. Cũng giống như Ngài tạo các ngươi từ con cháu của người khác từ những tổ tiên của các ngươi.
6:134Page 145
إِنَّ مَا تُوعَدُونَ لَأٓتٖۖ وَمَآ أَنتُم بِمُعۡجِزِينَ ١٣٤
Indeed, what you are promised is coming, and you will not cause failure [to Allāh].1
Quả thật, về những gì đã cảnh cáo các ngươi - hỡi nhóm người vô đức tin - như phục sinh, thanh toán và sự trừng phạt chắc chắn sẽ xảy ra không ai có thể tránh khỏi, các ngươi sẽ không chạy thoát khỏi Thượng Đế đâu, Ngài túm lấy chùm tóc trán của các ngươi và Ngài giáng hành phạt lên các ngươi.
6:135Page 145
قُلۡ يَٰقَوۡمِ ٱعۡمَلُواْ عَلَىٰ مَكَانَتِكُمۡ إِنِّي عَامِلٞۖ فَسَوۡفَ تَعۡلَمُونَ مَن تَكُونُ لَهُۥ عَٰقِبَةُ ٱلدَّارِۚ إِنَّهُۥ لَا يُفۡلِحُ ٱلظَّٰلِمُونَ ١٣٥
Say, "O my people, work according to your position; [for] indeed, I am working. And you are going to know who will have succession in the home.1 Indeed, the wrongdoers will not succeed."
Ngươi hãy bảo họ - hỡi Thiên Sứ -: Hỡi dân ta, các ngươi hãy trụ lấy trên con đường các ngươi đang đi, đó không phải là con đường của nhóm vô đức tin và lầm lạc đâu. Quả thật, Ta đã cảnh báo cho các ngươi với bằng chứng rõ ràng, Ta không phải là kẻ dẫn các ngươi đến với sự vô đức tin và lầm lạc. Ta quyết trụ lấy chân lý mà Ta đã đi, rồi các ngươi sẽ biết ai mới thật sự chiến thắng ở trần gian, ai là người thừa kế trái đất này và cả Đời Sau. Quả thật, những kẻ đa thần các ngươi sẽ không bao giờ chiến thắng được trên trần gian này lẫn Đời Sau được đâu. Đúng hơn, kết quả dành cho họ là sự thất bại ê chề và nếu được hưởng thụ chỉ hưởng thụ được cuộc sống trần gian này mà thôi.
6:136Page 145
وَجَعَلُواْ لِلَّهِ مِمَّا ذَرَأَ مِنَ ٱلۡحَرۡثِ وَٱلۡأَنۡعَٰمِ نَصِيبٗا فَقَالُواْ هَٰذَا لِلَّهِ بِزَعۡمِهِمۡ وَهَٰذَا لِشُرَكَآئِنَاۖ فَمَا كَانَ لِشُرَكَآئِهِمۡ فَلَا يَصِلُ إِلَى ٱللَّهِۖ وَمَا كَانَ لِلَّهِ فَهُوَ يَصِلُ إِلَىٰ شُرَكَآئِهِمۡۗ سَآءَ مَا يَحۡكُمُونَ ١٣٦
And they [i.e., the polytheists] assign to Allāh from that which He created of crops and livestock a share and say, "This is for Allāh," by their claim, "and this is for our 'partners' [associated with Him]." But what is for their "partners" does not reach Allāh, while what is for Allāh - this reaches their "partners." Evil is that which they rule.
Và những kẻ đa thần họ tự đưa ra quy định cho Allah rằng họ sẽ cúng tế cho Allah một phần trồng trọt và một số lượng gia súc, họ cuồn ngôn cho đây là phần của Allah, còn một phần cúng tế khác họ bảo đây là của các thần tượng họ sùng bái và các thần linh của họ. Thế nên, các phần mà họ dành cho thần linh của họ không đến được những mục tiêu mà Allah đã qui định, chẳng hạn như người nghèo và người thiếu thốn, còn những phần dành cho Allah thì đến được các bụt tượng mà họ thờ. Không gì tồi tệ hơn về quyết định và sự phân chia của họ.
6:137Page 145
وَكَذَٰلِكَ زَيَّنَ لِكَثِيرٖ مِّنَ ٱلۡمُشۡرِكِينَ قَتۡلَ أَوۡلَٰدِهِمۡ شُرَكَآؤُهُمۡ لِيُرۡدُوهُمۡ وَلِيَلۡبِسُواْ عَلَيۡهِمۡ دِينَهُمۡۖ وَلَوۡ شَآءَ ٱللَّهُ مَا فَعَلُوهُۖ فَذَرۡهُمۡ وَمَا يَفۡتَرُونَ ١٣٧
And likewise, to many of the polytheists their partners1 have made [to seem] pleasing the killing of their children in order to bring about their destruction and to cover them with confusion in their religion. And if Allāh had willed, they would not have done so. So leave them and that which they invent.
Và tương tự, nhóm người đa thần đã bị lũ Shaytan mê hoặc mà sát hại con cái mình do dợ nghèo khổ, điều tồi tệ này ngày càng lan rộng hơn, do bởi lũ Shaytan muốn họ phải vị phạm lệnh cấm của Allah bằng cách lạm sát người vô tội ngoại trừ người đó phạm tội, ngoài ra chúng còn xáo trộn thị phi khiến mọi người không thể phân biệt được đâu là được, đâu là cấm. Tuy nhiên, nếu như Allah không muốn điều đó xảy ra thì họ sẽ không bao giờ làm được, nhưng Ngài muốn điều đó xảy ra bởi giá trị lớn lao hơn. Thôi hãy bỏ mặt họ - hỡi Thiên Sứ - nhóm người đa thần và lời vu khống của họ về Allah, quả thật, điều đó không gây hại gì cho Ngài đâu.
6:138Page 146
وَقَالُواْ هَٰذِهِۦٓ أَنۡعَٰمٞ وَحَرۡثٌ حِجۡرٞ لَّا يَطۡعَمُهَآ إِلَّا مَن نَّشَآءُ بِزَعۡمِهِمۡ وَأَنۡعَٰمٌ حُرِّمَتۡ ظُهُورُهَا وَأَنۡعَٰمٞ لَّا يَذۡكُرُونَ ٱسۡمَ ٱللَّهِ عَلَيۡهَا ٱفۡتِرَآءً عَلَيۡهِۚ سَيَجۡزِيهِم بِمَا كَانُواْ يَفۡتَرُونَ ١٣٨
And they say, "These animals1 and crops are forbidden; no one may eat from them except whom we will," by their claim. And there are those [camels] whose backs are forbidden [by them]2 and those upon which the name of Allāh is not mentioned3 - [all of this] an invention of untruth about Him.4 He will punish them for what they were inventing.
Và những kẻ đa thần nói: Thú nuôi và hoa mầu này không được dùng, ngoại trừ những ai được sự đồng ý của họ; họ còn ngông cuồng cho rằng để phục vụ cho thần linh họ và cho điều khác, họ còn cấm cưỡi trên lưng những con thú nuôi, không chuyên chở và chúng cần sự chăm sóc, nâng niu và được bảo vệ. Và những con vật nuôi bị giết chết cũng không cho phép nhắc đến tên Allah mà phải nhắc tên các thần linh của họ lên con vật bị giết chết; họ làm mọi chuyện rồi đỗ thừa cho Allah và họ đỗ thừa mọi điều đó là đến từ giáo lý của Ngài, rồi Allah sẽ trừng phạt họ bởi vì những lời cuồng ngôn của họ.
6:139Page 146
وَقَالُواْ مَا فِي بُطُونِ هَٰذِهِ ٱلۡأَنۡعَٰمِ خَالِصَةٞ لِّذُكُورِنَا وَمُحَرَّمٌ عَلَىٰٓ أَزۡوَٰجِنَاۖ وَإِن يَكُن مَّيۡتَةٗ فَهُمۡ فِيهِ شُرَكَآءُۚ سَيَجۡزِيهِمۡ وَصۡفَهُمۡۚ إِنَّهُۥ حَكِيمٌ عَلِيمٞ ١٣٩
And they say, "What is in the bellies of these animals1 is exclusively for our males and forbidden to our females. But if it is [born] dead, then all of them have shares therein." He will punish them for their description.2 Indeed, He is Wise and Knowing.
Và họ nói: Với những bào thai được sinh ra từ những súc vật đó, nếu sinh vẫn còn sống thì nó dành riêng cho nam giới trong chúng tôi, cấm phụ nữ hưởng nó, còn nếu sinh ra bị chết thì cả đàn ông lẫn phụ nữ điều được phép dùng. Rồi đây, Allah Tối Cao sẽ trừng phạt những gì họ nói mà không dựa theo giáo lý của Ngài. Quả thật, Ngài rất sáng suốt về giáo lý và sự quản lý của Ngài, Ngài biết rõ mọi việc.
6:140Page 146
قَدۡ خَسِرَ ٱلَّذِينَ قَتَلُوٓاْ أَوۡلَٰدَهُمۡ سَفَهَۢا بِغَيۡرِ عِلۡمٖ وَحَرَّمُواْ مَا رَزَقَهُمُ ٱللَّهُ ٱفۡتِرَآءً عَلَى ٱللَّهِۚ قَدۡ ضَلُّواْ وَمَا كَانُواْ مُهۡتَدِينَ ١٤٠
They will have lost who killed their children in foolishness without knowledge and prohibited what Allāh had provided for them, inventing untruth about Allāh. They have gone astray and were not [rightly] guided.
Chắc chắn rằng họ là kẻ thua thiệt khi họ đã tước đoạt đi sinh mạng của các đứa trẻ sơ sinh trong khi chúng chưa có ý trí và nhận thức được, họ tự cấm bản thân dùng những thiên lộc được Allah ban cho từ động vật rồi họ đặt điều nói dối rồi đổ thừa cho Allah. Quả thật, họ đã đi quá xa con đường chính đạo và không được ai hướng dẫn.
6:141Page 146
۞ وَهُوَ ٱلَّذِيٓ أَنشَأَ جَنَّٰتٖ مَّعۡرُوشَٰتٖ وَغَيۡرَ مَعۡرُوشَٰتٖ وَٱلنَّخۡلَ وَٱلزَّرۡعَ مُخۡتَلِفًا أُكُلُهُۥ وَٱلزَّيۡتُونَ وَٱلرُّمَّانَ مُتَشَٰبِهٗا وَغَيۡرَ مُتَشَٰبِهٖۚ كُلُواْ مِن ثَمَرِهِۦٓ إِذَآ أَثۡمَرَ وَءَاتُواْ حَقَّهُۥ يَوۡمَ حَصَادِهِۦۖ وَلَا تُسۡرِفُوٓاْۚ إِنَّهُۥ لَا يُحِبُّ ٱلۡمُسۡرِفِينَ ١٤١
And He it is who causes gardens to grow, [both] trellised and untrellised, and palm trees and crops of different [kinds of] food and olives and pomegranates, similar and dissimilar. Eat of [each of] its fruit when it yields and give its due [zakāh] on the day of its harvest. And be not excessive.1 Indeed, He does not like those who commit excess.
Và Allah Hiển Vinh là Đấng đã tạo hóa ra hàng loạt các vườn cây trải đều trên mặt đất gồm cả những cây thân bò, Ngài đã tạo ra chà là và những mảnh đất trồng trọt đủ các loại hình dạng và mùi vị, Ngài còn tạo ra trái ô liu và trái lựu có những chiếc lá tương tự nhau nhưng cả hai lại có khẩu vị khác nhau. Này - hỡi con người - hãy ăn đi những trái đã chín mộng và hãy thực hiện Zakat khi đã thu hoạch mùa vụ xong và chớ hoang phí vượt quá giớ hạn từ giáo lý trong việc ăn uống và chi tiêu. Alllah không bao giờ yêu thích sự hoang phí vượt quá giới hạng của hai điều đó, Ngài rất ghét sự phung phí. Quả thật, Ngài tạo ra tất cả thực phẩm để cho phép đám nô lệ của Ngài dùng nến đám người đa thần không có thẩm quyền cấm nó.
6:142Page 146
وَمِنَ ٱلۡأَنۡعَٰمِ حَمُولَةٗ وَفَرۡشٗاۚ كُلُواْ مِمَّا رَزَقَكُمُ ٱللَّهُ وَلَا تَتَّبِعُواْ خُطُوَٰتِ ٱلشَّيۡطَٰنِۚ إِنَّهُۥ لَكُمۡ عَدُوّٞ مُّبِينٞ ١٤٢
And of the grazing livestock are carriers [of burdens] and those [too] small. Eat of what Allāh has provided for you and do not follow the footsteps of Satan.1 Indeed, he is to you a clear enemy.
Ngài đã tạo ra cho các ngươi những con vật mạnh khỏe, để cho các ngươi dùng để chuyên chở giống như con lạc đà to lớn mạnh khỏe chứ không phải những con yếu ớt và những con nhỏ bé giống như những con cừu, dê. Này - hỡi con người - hãy ăn đi thì những gì mà Allah đã ban cho các ngươi được phép ăn, các ngươi chớ làm theo lời xàm bậy của lũ Shaytan bởi vì chúng đã cấm những điều Allah cho phép và cho phép những điều Allah đã cấm giống như những việc làm của những kẻ đa thần. Quả thật, lũ Shaytan là kẻ thù công khai của các ngươi đó - hỡi con người - chúng muốn các ngươi làm những điều tội lỗi với Allah.
6:143Page 147
ثَمَٰنِيَةَ أَزۡوَٰجٖۖ مِّنَ ٱلضَّأۡنِ ٱثۡنَيۡنِ وَمِنَ ٱلۡمَعۡزِ ٱثۡنَيۡنِۗ قُلۡ ءَآلذَّكَرَيۡنِ حَرَّمَ أَمِ ٱلۡأُنثَيَيۡنِ أَمَّا ٱشۡتَمَلَتۡ عَلَيۡهِ أَرۡحَامُ ٱلۡأُنثَيَيۡنِۖ نَبِّـُٔونِي بِعِلۡمٍ إِن كُنتُمۡ صَٰدِقِينَ ١٤٣
[They are] eight mates - of the sheep, two and of the goats, two. Say, "Is it the two males He has forbidden or the two females or that which the wombs of the two females contain? Inform me with knowledge, if you should be truthful."
Ngài đã tạo cho các ngươi tám loài vật, gồm loài cừu hai giống đực cái và loài dê cũng hai giống. Ngươi hãy hỏi nhóm người đa thần - hỡi Thiên Sứ -: Có phải Allah đã cấm ăn thịt hai loài đực vì lý do chúng là giống đực ? Nếu họ đáp: Đúng vậy thì hỏi họ tiếp: Tại sao lại cấm hai giống cái, phải chăng vì lý do chúng là giống cái? Nếu họ đáp: Đúng vậy thì hỏi họ tiếp: Tại sao cấm hai loài đực, phải chăng vì lý do chúng lẫn lộn giống đực và cái trong một bào thai? Nếu họ nói: Đúng vậy thì hãy hỏi họ: Tại sao lại phân biệt giữa cái bào thai đó lúc thì cấm giống đực, lúc thì cấm giống cái. Nào hãy cho Ta biết - hỡi những kẻ đa thần - rằng dựa vào đâu mà các ngươi cho đó là đúng đắn nếu các ngươi nói thật trong việc các ngươi cuồng ngôn nói là Allah đã cấm như thế.
6:144Page 147
وَمِنَ ٱلۡإِبِلِ ٱثۡنَيۡنِ وَمِنَ ٱلۡبَقَرِ ٱثۡنَيۡنِۗ قُلۡ ءَآلذَّكَرَيۡنِ حَرَّمَ أَمِ ٱلۡأُنثَيَيۡنِ أَمَّا ٱشۡتَمَلَتۡ عَلَيۡهِ أَرۡحَامُ ٱلۡأُنثَيَيۡنِۖ أَمۡ كُنتُمۡ شُهَدَآءَ إِذۡ وَصَّىٰكُمُ ٱللَّهُ بِهَٰذَاۚ فَمَنۡ أَظۡلَمُ مِمَّنِ ٱفۡتَرَىٰ عَلَى ٱللَّهِ كَذِبٗا لِّيُضِلَّ ٱلنَّاسَ بِغَيۡرِ عِلۡمٍۚ إِنَّ ٱللَّهَ لَا يَهۡدِي ٱلۡقَوۡمَ ٱلظَّٰلِمِينَ ١٤٤
And of the camels, two and of the cattle, two. Say, "Is it the two males He has forbidden or the two females or that which the wombs of the two females contain? Or were you witnesses when Allāh charged you with this? Then who is more unjust than one who invents a lie about Allāh to mislead the people by [something] other than knowledge? Indeed, Allāh does not guide the wrongdoing people."
Những loài súc vật còn lại trong tám loài gồm một cặp lạc đà và cặp bò. Hãy hỏi nhóm đa thần - hỡi Thiên Sứ -: Há phải chăng cho rằng Allah cấm dùng thịt vì chúng là giống đực hoặc là giống cái hoặc là con đực, con cái trong cùng bào thai? Hay là các ngươi - hỡi nhóm đa thần đang có mặt khi các ngươi khẳng định - Allah đã hạ lệnh riêng cho các ngươi cấm điều này phải không ? Cho nên không có một điều bất công nào to tát rồi cũng không có điều cấm nào lớn lao hơn khi các ngươi dốc láo rồi đỗ thừa cho Allah, các ngươi tự cấm rồi đổ thừa Allah đã cấm để kéo thiên hạ khỏi con đường chính đạo trong khi các ngươi không có tí kiến thức gì về nó. Quả thật, Allah không bao giờ hướng dẫn những kẻ bất công trong khi họ nói dốc láo rồi đổ thừa cho Allah.
6:145Page 147
قُل لَّآ أَجِدُ فِي مَآ أُوحِيَ إِلَيَّ مُحَرَّمًا عَلَىٰ طَاعِمٖ يَطۡعَمُهُۥٓ إِلَّآ أَن يَكُونَ مَيۡتَةً أَوۡ دَمٗا مَّسۡفُوحًا أَوۡ لَحۡمَ خِنزِيرٖ فَإِنَّهُۥ رِجۡسٌ أَوۡ فِسۡقًا أُهِلَّ لِغَيۡرِ ٱللَّهِ بِهِۦۚ فَمَنِ ٱضۡطُرَّ غَيۡرَ بَاغٖ وَلَا عَادٖ فَإِنَّ رَبَّكَ غَفُورٞ رَّحِيمٞ ١٤٥
Say, "I do not find within that which was revealed to me [anything] forbidden to one who would eat it unless it be a dead animal or blood spilled out or the flesh of swine - for indeed, it is impure - or it be [that slaughtered in] disobedience, dedicated to other than Allāh.1 But whoever is forced [by necessity], neither desiring [it] nor transgressing [its limit], then indeed, your Lord is Forgiving and Merciful."
Ngươi hãy nói đi - hỡi Thiên Sứ - rằng Ta không tìm thấy trong những gì mà Allah đã mặc khải cho Ta cấm dùng ngoại trừ những con vật chết tự nhiên không được cắt cổ hoặc máu chảy thành dòng hoặc thịt heo, bởi nó ô uế bị cấm hoặc những con vật nào cắt cổ không nhắc tên Allah giống như cúng bái bụt tượng. Riêng trường hợp ai bất đắt dĩ phải ăn thịt những con vật bị cấm ăn ở trên vì quá đói chứ không phải để thưởng thức và cũng không ăn quá nhiều thì y không bị bắt tội. Quả thật, Thượng Đế của ngươi - hỡi Thiên Sứ - luôn tha thứ cho những ai bắt đắc dĩ phải ăn, Ngài tội nghiệp họ.
6:146Page 147
وَعَلَى ٱلَّذِينَ هَادُواْ حَرَّمۡنَا كُلَّ ذِي ظُفُرٖۖ وَمِنَ ٱلۡبَقَرِ وَٱلۡغَنَمِ حَرَّمۡنَا عَلَيۡهِمۡ شُحُومَهُمَآ إِلَّا مَا حَمَلَتۡ ظُهُورُهُمَآ أَوِ ٱلۡحَوَايَآ أَوۡ مَا ٱخۡتَلَطَ بِعَظۡمٖۚ ذَٰلِكَ جَزَيۡنَٰهُم بِبَغۡيِهِمۡۖ وَإِنَّا لَصَٰدِقُونَ ١٤٦
And to those who are Jews We prohibited every animal of uncloven hoof; and of the cattle and the sheep We prohibited to them their fat, except what adheres to their backs or the entrails or what is joined with bone. [By] that We repaid them for their transgression. And indeed, We are truthful.
Và TA hạ lệnh cấm người Do Thái dùng thịt của con vật mà móng của chúng dính vào nhau như con lạc đà và đà điểu, và TA cấm họ dùng mỡ bò, mỡ dê cừu ngoại trừ phần mỡ nào dính ở lưng, bao quanh bao tử, bao quanh xương sườn. TA phạt họ vì tội bất công mà họ đã gây nên và chắc chắn, thông tin của TA là chính xác.
6:147Page 148
فَإِن كَذَّبُوكَ فَقُل رَّبُّكُمۡ ذُو رَحۡمَةٖ وَٰسِعَةٖ وَلَا يُرَدُّ بَأۡسُهُۥ عَنِ ٱلۡقَوۡمِ ٱلۡمُجۡرِمِينَ ١٤٧
So if they deny you, [O Muḥammad], say, "Your Lord is the possessor of vast mercy; but His punishment cannot be repelled from the people who are criminals."
Quả thật, nếu họ cho rằng Ngươi nói dốc - hỡi Thiên Sứ - và họ không tin những gì do Ngươi mang đến từ Thượng Đế của Ngươi thì hãy cho họ biết một điều: Thượng Đế của các ngươi vô cùng khoan dung, trong những hình thức Ngài đã khoan dung là đã trì hoãn không vội vã trừng phạt các ngươi, song hãy cảnh báo họ rằng sự trừng phạt của Ngài khi giáng xuống thì những kẻ tội lỗi và sai quấy không sao tránh khỏi.
6:148Page 148
سَيَقُولُ ٱلَّذِينَ أَشۡرَكُواْ لَوۡ شَآءَ ٱللَّهُ مَآ أَشۡرَكۡنَا وَلَآ ءَابَآؤُنَا وَلَا حَرَّمۡنَا مِن شَيۡءٖۚ كَذَٰلِكَ كَذَّبَ ٱلَّذِينَ مِن قَبۡلِهِمۡ حَتَّىٰ ذَاقُواْ بَأۡسَنَاۗ قُلۡ هَلۡ عِندَكُم مِّنۡ عِلۡمٖ فَتُخۡرِجُوهُ لَنَآۖ إِن تَتَّبِعُونَ إِلَّا ٱلظَّنَّ وَإِنۡ أَنتُمۡ إِلَّا تَخۡرُصُونَ ١٤٨
Those who associated [others] with Allāh will say, "If Allāh had willed, we would not have associated [anything] and neither would our fathers, nor would we have prohibited anything." Likewise did those before deny until they tasted Our punishment. Say, "Do you have any knowledge that you can produce for us? You follow not except assumption, and you are not but misjudging."
Những người đa thần họ sẽ biện minh rằng là Allah đã sắp đặt và an bài số phận họ là tổ hợp thần linh khác cùng Ngài: Nếu Allah muốn là chúng tôi, lẫn tổ tiên của chúng tôi đã không tài nào có thể tổ hợp thần linh khác cùng Ngài được, nếu Allah muốn là chúng tôi không thể cấm những thứ mà chúng tôi đã cấm. Và cũng với lời biện minh này mà thế hệ trước họ đã phủ nhận sứ mạng của những Thiên Sứ được gởi đến họ, họ nói: Nếu Allah an bài cho chúng tôi không phủ nhận sứ mạng của Thiên Sứ là chúng tôi đã không thể phủ nhận được họ và họ còn tiếp tục sống trong sự phủ nhận đó mãi đến khi TA giáng hình phạt lên họ. Hãy bảo nhóm đa thần đó - hỡi Thiên Sứ -: Các ngươi có bằng chứng nào là cơ sở rằng Allah hài lòng việc các ngươi tổ hợp thần linh khác cùng Ngài và việc các ngươi cấm điều Allah cho phép và cho phép làm điều Allah cấm? Đó là sự lập luận của các ngươi chứ thật ra đó không phải là bằng chứng mà Allah hài lòng với các ngươi, các ngươi chỉ làm theo cảm tính và bao giờ cảm tính là sự thật cho được, các ngươi vốn là đám người dốc láo.
6:149Page 148
قُلۡ فَلِلَّهِ ٱلۡحُجَّةُ ٱلۡبَٰلِغَةُۖ فَلَوۡ شَآءَ لَهَدَىٰكُمۡ أَجۡمَعِينَ ١٤٩
Say, "With Allāh is the far-reaching [i.e., conclusive] argument. If He had willed, He would have guided you all."
Ngươi - hỡi Thiên Sứ- hãy nói với người đa thần: Quả thật, các ngươi không có những lập luận nào khác ngoại trừ những lập luận mơ hồ này thì quả thật Allah có lập luận quả quyết sẽ dập tắt đi mọi lập luận mà các ngươi đưa ra và dập tắt luôn những lệch lạc mà các ngươi đã trụ lấy. Nếu Allah muốn là Ngài đã hướng dẫn tất cả các ngươi đến chính đạo rồi - hỡi nhóm người đa thần - chắc chắn Ngài làm được điều đó.
6:150Page 148
قُلۡ هَلُمَّ شُهَدَآءَكُمُ ٱلَّذِينَ يَشۡهَدُونَ أَنَّ ٱللَّهَ حَرَّمَ هَٰذَاۖ فَإِن شَهِدُواْ فَلَا تَشۡهَدۡ مَعَهُمۡۚ وَلَا تَتَّبِعۡ أَهۡوَآءَ ٱلَّذِينَ كَذَّبُواْ بِـَٔايَٰتِنَا وَٱلَّذِينَ لَا يُؤۡمِنُونَ بِٱلۡأٓخِرَةِ وَهُم بِرَبِّهِمۡ يَعۡدِلُونَ ١٥٠
Say, [O Muḥammad], "Bring forward your witnesses who will testify that Allāh has prohibited this." And if they testify, do not testify with them. And do not follow the desires of those who deny Our verses and those who do not believe in the Hereafter, while they equate [others] with their Lord.
Ngươi - hỡi Thiên Sứ - hãy nói với nhóm người đa thần đã cấm điều mà Allah cho phép và khẳng định Allah đã cấm: Các ngươi hãy đem ra những nhân chứng đã khẳng định Allah đã cấm những điều mà các ngươi đã cấm. Nếu họ chỉ khẳng định không dựa trên cơ sở rõ ràng thì đừng tin vào họ - hỡi Thiên Sứ - bởi lời nói của họ là giả dối, Ngươi đừng có chìu theo sở thích của họ. Quả thật, họ đã bác bỏ các lời mặc khải khi họ cấm những gì Allah cho phép nên đừng ùa theo đám người không tí niềm tin vào Đời Sau, và làm sao các ngươi nghe theo đám người đã cố tình thờ phượng thần linh khác cùng Thượng Đế cho được.
6:151Page 148
۞ قُلۡ تَعَالَوۡاْ أَتۡلُ مَا حَرَّمَ رَبُّكُمۡ عَلَيۡكُمۡۖ أَلَّا تُشۡرِكُواْ بِهِۦ شَيۡـٔٗاۖ وَبِٱلۡوَٰلِدَيۡنِ إِحۡسَٰنٗاۖ وَلَا تَقۡتُلُوٓاْ أَوۡلَٰدَكُم مِّنۡ إِمۡلَٰقٖ نَّحۡنُ نَرۡزُقُكُمۡ وَإِيَّاهُمۡۖ وَلَا تَقۡرَبُواْ ٱلۡفَوَٰحِشَ مَا ظَهَرَ مِنۡهَا وَمَا بَطَنَۖ وَلَا تَقۡتُلُواْ ٱلنَّفۡسَ ٱلَّتِي حَرَّمَ ٱللَّهُ إِلَّا بِٱلۡحَقِّۚ ذَٰلِكُمۡ وَصَّىٰكُم بِهِۦ لَعَلَّكُمۡ تَعۡقِلُونَ ١٥١
Say, "Come, I will recite what your Lord has prohibited to you. [He commands] that you not associate anything with Him, and to parents, good treatment, and do not kill your children out of poverty; We will provide for you and them. And do not approach immoralities - what is apparent of them and what is concealed. And do not kill the soul which Allāh has forbidden [to be killed] except by [legal] right. This has He instructed you that you may use reason."
Ngươi - hỡi Thiên Sứ - hãy nói với thiên hạ: Các ngươi hãy đến đây, để Ta đọc cho các ngươi nghe những gì Allah đã cấm, Ngài cấm các ngươi phạm Shirk - thờ phượng ai đó cùng với Ngài -; cấm bất hiếu với cha mẹ, đáng lẽ ra các ngươi phải cung kính đối xử tốt với họ; cấm giết con cái vì lý do nghèo khổ giống như đám người thời tiền Islam đã làm trong khi chính TA mới là Đấng ban phát bổng lộc cho các ngươi và chúng; cấm các ngươi tìm mọi cách đến gần những điều khả ố như tình dục ngoài hôn nhân bằng cách công khai hay thầm kín; cấm các ngươi giết lạm sát người vô tội ngoại trừ vì lý do chính đáng như phạm tội ngoại tình sau khi đã kết hôn sau, phản đạo. Đó là điều mà Allah chỉ thị cho các ngươi để cho các ngươi thông hiểu về giáo lý của Ngài và làm theo mệnh lệnh của Ngài.
6:152Page 149
وَلَا تَقۡرَبُواْ مَالَ ٱلۡيَتِيمِ إِلَّا بِٱلَّتِي هِيَ أَحۡسَنُ حَتَّىٰ يَبۡلُغَ أَشُدَّهُۥۚ وَأَوۡفُواْ ٱلۡكَيۡلَ وَٱلۡمِيزَانَ بِٱلۡقِسۡطِۖ لَا نُكَلِّفُ نَفۡسًا إِلَّا وُسۡعَهَاۖ وَإِذَا قُلۡتُمۡ فَٱعۡدِلُواْ وَلَوۡ كَانَ ذَا قُرۡبَىٰۖ وَبِعَهۡدِ ٱللَّهِ أَوۡفُواْۚ ذَٰلِكُمۡ وَصَّىٰكُم بِهِۦ لَعَلَّكُمۡ تَذَكَّرُونَ ١٥٢
And do not approach the orphan's property except in a way that is best [i.e., intending improvement] until he reaches maturity. And give full measure and weight in justice. We do not charge any soul except [with that within] its capacity. And when you speak [i.e., testify], be just, even if [it concerns] a near relative. And the covenant of Allāh fulfill. This has He instructed you that you may remember.
Và Ngài cấm các ngươi chạm vào tài sản của trẻ mồ côi - đó là đứa trẻ mất cha trước tuổi trưởng thành - ngoại trừ cải thiện tốt hơn, làm tăng thêm lợi nhuận từ tài sản cho nó đến khi đứa trẻ trưởng thành và khôn ngoan; cấm các ngươi gian lận trong cân và đo lường, đúng hơn là Ngài bắt buộc các ngươi phải trung thực trong mua bán, Ngài chỉ bắt mỗi linh hồn gánh vác tùy theo sức lực của nó, và khi các ngươi bất lực kiểm soát việc thừa và thiếu trong cân đo thì các ngươi vô tội; cấm các ngươi ăn nói không đúng sự thật về nguồn thông tin hoặc thiên vị khi làm chứng; cấm các ngươi vi phạm những giao ước mà Ngài đã giao ước với các ngươi hoặc các ngươi giao ước với Ngài, đúng hơn là Allah bắt buộc các ngươi hoàn thành nó. Đó là những mệnh lệnh mà Ngài muốn nhấn mạnh với các ngươi, mong rằng các ngươi biết suy nghĩ về kết quả cho hành động của mình.
6:153Page 149
وَأَنَّ هَٰذَا صِرَٰطِي مُسۡتَقِيمٗا فَٱتَّبِعُوهُۖ وَلَا تَتَّبِعُواْ ٱلسُّبُلَ فَتَفَرَّقَ بِكُمۡ عَن سَبِيلِهِۦۚ ذَٰلِكُمۡ وَصَّىٰكُم بِهِۦ لَعَلَّكُمۡ تَتَّقُونَ ١٥٣
And, [moreover], this is My path, which is straight, so follow it; and do not follow [other] ways, for you will be separated from His way. This has He instructed you that you may become righteous.
Và Ngài cấm các ngươi đi vào con đường lầm lạc và sai quấy, đúng hơn là Ngài bắt buộc các ngươi đi theo con đường ngay chính không uẩn khúc của Ngài. Còn đi con đường lầm lạc nó sẽ làm cho các ngươi lệch khỏi con đường chính đạo. Việc bám theo con đường ngay chính của Allah là mệnh lệnh của Ngài mong rằng các ngươi biết kính sợ mà làm theo những gì Ngài đã ra lệnh cũng như tránh xa những gì Ngài đã cấm
6:154Page 149
ثُمَّ ءَاتَيۡنَا مُوسَى ٱلۡكِتَٰبَ تَمَامًا عَلَى ٱلَّذِيٓ أَحۡسَنَ وَتَفۡصِيلٗا لِّكُلِّ شَيۡءٖ وَهُدٗى وَرَحۡمَةٗ لَّعَلَّهُم بِلِقَآءِ رَبِّهِمۡ يُؤۡمِنُونَ ١٥٤
Then1 We gave Moses the Scripture, making complete [Our favor] upon the one who did good [i.e., Moses] and as a detailed explanation of all things and as guidance and mercy that perhaps in the meeting with their Lord they would believe.
Sau những nguồn tin đã thông báo, TA đã ban cho Musa Kinh Tawrah (Cựu Ước) nhằm hoàn chỉnh ân huệ làm phần thưởng cho việc ngoan đạo của Người, trong Nó giải thích cặn kẻ mọi điều cần thiết trong tôn giáo và là bằng chứng khẳng định chân lý và nhân từ hi vọng các ngươi tin tưởng vào cuộc trình diện Thượng Đế các ngươi ở Đời Sau, vì vậy các ngươi phải chuẩn bị cho việc thực hiện hành đạo tốt đẹp
6:155Page 149
وَهَٰذَا كِتَٰبٌ أَنزَلۡنَٰهُ مُبَارَكٞ فَٱتَّبِعُوهُ وَٱتَّقُواْ لَعَلَّكُمۡ تُرۡحَمُونَ ١٥٥
And this [Qur’ān] is a Book We have revealed [which is] blessed, so follow it and fear Allāh that you may receive mercy.
Và đây là Thiên Kinh Qur'an mà Ta đã mặc khải xuống có rất nhiều hồng ân, bởi trong Nó hàm chứa rất nhiều điều tốt đẹp cho tôn giáo và trần tục, các ngươi hãy tuân thủ theo Nó và tránh nghịch lại Nó, có thế các ngươi mới có hi vọng được Ngài thương xót.
6:156Page 149
أَن تَقُولُوٓاْ إِنَّمَآ أُنزِلَ ٱلۡكِتَٰبُ عَلَىٰ طَآئِفَتَيۡنِ مِن قَبۡلِنَا وَإِن كُنَّا عَن دِرَاسَتِهِمۡ لَغَٰفِلِينَ ١٥٦
[We revealed it] lest you say, "The Scripture was only sent down to two groups before us, but we were of their study unaware,"
Để các ngươi đừng nói - hỡi nhóm đa thần Ả-rập -: Allah chỉ ban xuống Kinh Tawrah - Cựu Ước - và Kinh Injil - Tân Ước - cho người Do Thái và người Thiên Chúa trước chúng tôi mà thôi, chớ không ban cho chúng tôi một kinh sách nào, và thật sự chúng tôi không biết đọc kinh sách của họ, bởi đó là ngôn ngữ của họ chứ không phải ngôn ngữ của chúng tôi.
6:157Page 149
أَوۡ تَقُولُواْ لَوۡ أَنَّآ أُنزِلَ عَلَيۡنَا ٱلۡكِتَٰبُ لَكُنَّآ أَهۡدَىٰ مِنۡهُمۡۚ فَقَدۡ جَآءَكُم بَيِّنَةٞ مِّن رَّبِّكُمۡ وَهُدٗى وَرَحۡمَةٞۚ فَمَنۡ أَظۡلَمُ مِمَّن كَذَّبَ بِـَٔايَٰتِ ٱللَّهِ وَصَدَفَ عَنۡهَاۗ سَنَجۡزِي ٱلَّذِينَ يَصۡدِفُونَ عَنۡ ءَايَٰتِنَا سُوٓءَ ٱلۡعَذَابِ بِمَا كَانُواْ يَصۡدِفُونَ ١٥٧
Or lest you say, "If only the Scripture had been revealed to us, we would have been better guided than they." So there has [now] come to you a clear evidence from your Lord and a guidance and mercy. Then who is more unjust than one who denies the verses of Allāh and turns away from them? We will recompense those who turn away from Our verses with the worst of punishment for their having turned away.
Và để các ngươi đừng nói: Nếu Allah ban cho chúng tôi một kinh sách như Ngài đã ban cho Do Thái và Thiên Chúa thì chắc chắn chúng tôi sẽ ngay chính hơn họ. Nhưng Allah đã ban Kinh Sách cho vị Nabi của các ngươi Muhammad rồi mà, bằng chính ngôn ngữ của các ngươi, đó là một minh chứng rõ ràng và một chỉ đạo hướng đến chân lý và là lòng nhân từ dành cho cộng đồng. Cho nên sẽ không chấp nhận bất cứ lý do mơ hồ nào mà các ngươi đã biện minh nữa, quả thật không có điều bất công nào hơn sự bất công bác bỏ mọi giáo lý của Allah và ngoãnh mặt với nó, TA sẽ tống cổ những kẻ đã ngoãnh mặt với các lời mặc khải của TA vào Hỏa Ngục, một phần thưởng dành cho đám người đó.
6:158Page 150
هَلۡ يَنظُرُونَ إِلَّآ أَن تَأۡتِيَهُمُ ٱلۡمَلَٰٓئِكَةُ أَوۡ يَأۡتِيَ رَبُّكَ أَوۡ يَأۡتِيَ بَعۡضُ ءَايَٰتِ رَبِّكَۗ يَوۡمَ يَأۡتِي بَعۡضُ ءَايَٰتِ رَبِّكَ لَا يَنفَعُ نَفۡسًا إِيمَٰنُهَا لَمۡ تَكُنۡ ءَامَنَتۡ مِن قَبۡلُ أَوۡ كَسَبَتۡ فِيٓ إِيمَٰنِهَا خَيۡرٗاۗ قُلِ ٱنتَظِرُوٓاْ إِنَّا مُنتَظِرُونَ ١٥٨
Do they [then] wait for anything except that the angels should come to them or your Lord should come or that there come some of the signs1 of your Lord? The Day that some of the signs of your Lord will come no soul will benefit from its faith as long as it had not believed before or had earned through its faith some good. Say, "Wait. Indeed, we [also] are waiting."
Nhóm phủ nhận đức tin không chờ đợi điều gì ngoài việc Thần Chết, cùng với nhóm Thiên Thần đến rút hồn họ trên trần gian này hoặc Thượng Đế của Ngươi sẽ đến gặp họ vào ngày Phán Xét ở Đời Sau - hỡi Thiên Sứ - để phân xử bọn họ, hoặc một số dấu hiệu từ Thượng Đế của Ngươi đến để báo trước thời khắc tận thế - như việc mặt trời mọc lên từ hướng tây - lúc đó niềm tin Iman của người Kafir không còn lợi ích gì và việc làm ngoan đạo của người có đức tin cũng trở nên vô giá trị lúc đó. Ngươi hãy bảo - hỡi Thiên Sứ - với nhóm người đa thần phủ nhận đức tin: Các ngươi hãy chờ đợi một trong những điều đó xảy ra đi và Ta cũng đang chờ đợi điều đó.
Text: Quranic Universal Library (Tarteel), via spa5k/tafsir_api (MIT), at a fixed version. The ayahs: Quran Foundation. Sources and licences