Al-Mukhtasar · Tafsir · in Tagalog
الحج
Al-Hajj
The Pilgrimage · Medinan · 78 ayahs
22:1Page 332
يَٰٓأَيُّهَا ٱلنَّاسُ ٱتَّقُواْ رَبَّكُمۡۚ إِنَّ زَلۡزَلَةَ ٱلسَّاعَةِ شَيۡءٌ عَظِيمٞ ١
O mankind, fear your Lord. Indeed, the convulsion of the [final] Hour is a terrible thing.
O mga tao, mangilag kayong magkasala sa Panginoon ninyo sa pamamagitan ng pagsunod sa anumang ipinag-utos Niya sa inyo at ng pagpipigil sa anumang sinaway Niya sa inyo! Tunay na ang umaalinsabay sa Araw ng Pagbangon na pagyanig ng lupa at iba pa rito na mga hilakbot ay isang bagay na sukdulan na kinakailangan ang paghahanda para rito sa pamamagitan ng paggawa ng nagpapalugod kay Allāh.
22:2Page 332
يَوۡمَ تَرَوۡنَهَا تَذۡهَلُ كُلُّ مُرۡضِعَةٍ عَمَّآ أَرۡضَعَتۡ وَتَضَعُ كُلُّ ذَاتِ حَمۡلٍ حَمۡلَهَا وَتَرَى ٱلنَّاسَ سُكَٰرَىٰ وَمَا هُم بِسُكَٰرَىٰ وَلَٰكِنَّ عَذَابَ ٱللَّهِ شَدِيدٞ ٢
On the Day you see it every nursing mother will be distracted from that [child] she was nursing, and every pregnant woman will abort her pregnancy, and you will see the people [appearing] intoxicated while they are not intoxicated; but the punishment of Allāh is severe.
Sa Araw na makasasaksi kayo nito, malilingat ang bawat tagapagpasuso sa pasusuhin nito, maglalaglag ang bawat babaing may ipinagbubuntis na dinadala nito [sa sinapupunan] dahil sa tindi ng pangamba, at makakikita ka ng mga tao na dala ng paglaho ng mga isip nila ay tulad ng mga lasing dahil sa tindi ng hilakbot ng katayuan samantalang hindi naman sila lasing dahil sa pag-inom ng alak, subalit ang pagdurusang dulot ni Allāh ay matindi sapagkat nagpawala ito sa kanila ng mga isip nila.
22:3Page 332
وَمِنَ ٱلنَّاسِ مَن يُجَٰدِلُ فِي ٱللَّهِ بِغَيۡرِ عِلۡمٖ وَيَتَّبِعُ كُلَّ شَيۡطَٰنٖ مَّرِيدٖ ٣
And of the people is he who disputes about Allāh without knowledge and follows every rebellious devil.
May mga tao na nakikipaghidwaan hinggil sa kakayahan ni Allāh sa pagbubuhay ng mga patay nang walang kaalamang pinagbabatayan, at sumusunod, sa paniniwala niya at pagsasabi niya, sa bawat tagapaghimagsik sa Panginoon niya kabilang sa mga demonyo at kabilang sa mga pasimuno ng pagkaligaw.
22:4Page 332
كُتِبَ عَلَيۡهِ أَنَّهُۥ مَن تَوَلَّاهُ فَأَنَّهُۥ يُضِلُّهُۥ وَيَهۡدِيهِ إِلَىٰ عَذَابِ ٱلسَّعِيرِ ٤
It has been decreed for him [i.e., every devil] that whoever turns to him - he will misguide him and will lead him to the punishment of the Blaze.
Itinakda sa tagapaghimagsik na iyon kabilang sa mga demonyo ng tao at jinn na ang sinumang sumunod sa kanya at naniwala sa kanya, tunay na siya ay magliligaw rito palayo sa daan ng katotohanan at maghahatid dito tungo sa pagdurusa sa Apoy dahil sa pag-aakay nito tungo roon ng kawalang-pananampalataya at mga pagsuway.
22:5Page 332
يَٰٓأَيُّهَا ٱلنَّاسُ إِن كُنتُمۡ فِي رَيۡبٖ مِّنَ ٱلۡبَعۡثِ فَإِنَّا خَلَقۡنَٰكُم مِّن تُرَابٖ ثُمَّ مِن نُّطۡفَةٖ ثُمَّ مِنۡ عَلَقَةٖ ثُمَّ مِن مُّضۡغَةٖ مُّخَلَّقَةٖ وَغَيۡرِ مُخَلَّقَةٖ لِّنُبَيِّنَ لَكُمۡۚ وَنُقِرُّ فِي ٱلۡأَرۡحَامِ مَا نَشَآءُ إِلَىٰٓ أَجَلٖ مُّسَمّٗى ثُمَّ نُخۡرِجُكُمۡ طِفۡلٗا ثُمَّ لِتَبۡلُغُوٓاْ أَشُدَّكُمۡۖ وَمِنكُم مَّن يُتَوَفَّىٰ وَمِنكُم مَّن يُرَدُّ إِلَىٰٓ أَرۡذَلِ ٱلۡعُمُرِ لِكَيۡلَا يَعۡلَمَ مِنۢ بَعۡدِ عِلۡمٖ شَيۡـٔٗاۚ وَتَرَى ٱلۡأَرۡضَ هَامِدَةٗ فَإِذَآ أَنزَلۡنَا عَلَيۡهَا ٱلۡمَآءَ ٱهۡتَزَّتۡ وَرَبَتۡ وَأَنۢبَتَتۡ مِن كُلِّ زَوۡجِۭ بَهِيجٖ ٥
O people, if you should be in doubt about the Resurrection, then [consider that] indeed, We created you from dust, then from a sperm-drop, then from a clinging clot, and then from a lump of flesh, formed and unformed1 - that We may show you.2 And We settle in the wombs whom We will for a specified term, then We bring you out as a child, and then [We develop you] that you may reach your [time of] maturity. And among you is he who is taken in [early] death, and among you is he who is returned to the most decrepit [old] age so that he knows, after [once having] knowledge, nothing. And you see the earth barren, but when We send down upon it rain, it quivers and swells and grows [something] of every beautiful kind.
O mga tao kung mayroon kayong pagdududa sa kakayahan Namin sa pagbubuhay sa inyo matapos ng kamatayan, magnilay-nilay kayo sa pagkakalikha sa inyo sapagkat lumikha Kami sa ama ninyong si Adan mula sa alabok. Pagkatapos lumikha Kami sa mga supling niya mula sa punlay na ibinubuga ng lalaki sa sinapupunan ng babae. Pagkatapos nagbabagong-anyo ang punlay na nagiging namuong dugo. Pagkatapos nagbabagong-anyo ang namuong dugo para maging isang piraso ng laman na nakawawangis ng piraso ng lamang nginuya. Pagkatapos nagbabagong-anyo ang piraso ng laman na maaaring para maging isang nilikhang lubos, na mananatili sa sinapupunan hanggang sa lumabas na isang sanggol na buhay, at maaaring para maging isang nilikhang hindi lubos, na ilalaglag ng sinapupunan. [Ito ay] upang maglinaw Kami sa inyo ng kakayahan Namin sa paglikha sa inyo sa mga antas. Nagpapatatag Kami sa loob ng mga sinapupunan ng niloloob Namin na mga fetus hanggang sa isilang ito sa isang panahong tinakdaan, na siyam na buwan. Pagkatapos nagpapalabas Kami sa inyo mula sa mga tiyan ng mga ina ninyo bilang mga bata. Pagkatapos upang makarating kayo sa kalubusan ng lakas at isip. Mayroon sa inyo na namamatay bago niyon. Mayroon sa inyo na nabubuhay hanggang sa umabot sa edad ng pag-uulyanin kung kailan humihina ang lakas at humihina ang isip hanggang sa maging higit na masahol sa kalagayan kaysa sa bata, na hindi na nakaaalam ng anuman mula sa dating nalalaman. Nakakikita ka na ang lupa ay tuyot, na walang halaman dito, ngunit kapag nagpababa Kami sa ibabaw nito ng tubig ng ulan ay namumukadkad ito sa mga halaman, umaangat ito dahilan sa paglago ng mga halaman nito, at nagpapalabas ito ng bawat klase ng mga halamang marikit ang tanawin.
22:6Page 333
ذَٰلِكَ بِأَنَّ ٱللَّهَ هُوَ ٱلۡحَقُّ وَأَنَّهُۥ يُحۡيِ ٱلۡمَوۡتَىٰ وَأَنَّهُۥ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٖ قَدِيرٞ ٦
That is because Allāh is the True Reality and because He gives life to the dead and because He is over all things competent
Ang binanggit Naming iyon para sa inyo – na pagsisimula sa paglikha sa inyo, mga antas nito, at mga kalagayan ng sinumang ipinanganganak sa inyo – ay upang sumampalataya kayo na si Allāh na lumikha sa inyo ay ang Katotohanan na walang pagdududa hinggil dito, bilang kasalungatan naman sa sinasamba ninyo na mga anito ninyo, at upang sumampalataya kayo na Siya ay nagbibigay-buhay sa mga patay, na Siya sa bawat bagay ay May-kakayahan: hindi Siya napanghihina ng anuman,
22:7Page 333
وَأَنَّ ٱلسَّاعَةَ ءَاتِيَةٞ لَّا رَيۡبَ فِيهَا وَأَنَّ ٱللَّهَ يَبۡعَثُ مَن فِي ٱلۡقُبُورِ ٧
And [that they may know] that the Hour is coming - no doubt about it - and that Allāh will resurrect those in the graves.
upang sumampalataya kayo na ang Huling Sandali ay darating, na walang pagdududa sa pagdating nito, at na si Allāh ay bubuhay sa mga patay mula sa mga libingan nila upang gumanti Siya sa kanila sa mga gawa nila.
22:8Page 333
وَمِنَ ٱلنَّاسِ مَن يُجَٰدِلُ فِي ٱللَّهِ بِغَيۡرِ عِلۡمٖ وَلَا هُدٗى وَلَا كِتَٰبٖ مُّنِيرٖ ٨
And of the people is he who disputes about Allāh without knowledge or guidance or an enlightening book [from Him],
May mga tagatangging sumampalataya na nakikipagtalo hinggil sa paniniwala sa kaisahan ni Allāh nang walang kaalaman mula sa kanila na nakararating sila sa pamamagitan nito sa katotohanan, ni pagsunod sa isang tagapagpatnubay na gagabay sa kanila roon, ni isang aklat na tagapagtanglaw na pinababa mula sa ganang kay Allāh, na papatnubay sa kanila tungo sa Kanya.
22:9Page 333
ثَانِيَ عِطۡفِهِۦ لِيُضِلَّ عَن سَبِيلِ ٱللَّهِۖ لَهُۥ فِي ٱلدُّنۡيَا خِزۡيٞۖ وَنُذِيقُهُۥ يَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِ عَذَابَ ٱلۡحَرِيقِ ٩
Twisting his neck [in arrogance] to mislead [people] from the way of Allāh. For him in the world is disgrace, and We will make him taste on the Day of Resurrection the punishment of the Burning Fire [while it is said],
Pumipilipit ng leeg niya dala ng pagpapakamalaki upang magpalihis sa mga tao palayo sa pananampalataya at pagpasok sa relihiyon ni Allāh, ukol sa sinumang ito ang paglalarawan sa kanya ay isang pagkahamak sa Mundo dahil sa ipapataw sa kanya na parusa. Magpapalasap Kami sa kanya sa Kabilang-buhay ng pagdurusa sa Apoy na tagasunog.
22:10Page 333
ذَٰلِكَ بِمَا قَدَّمَتۡ يَدَاكَ وَأَنَّ ٱللَّهَ لَيۡسَ بِظَلَّٰمٖ لِّلۡعَبِيدِ ١٠
"That is for what your hands have put forth and because Allāh is not ever unjust to [His] servants."
Sasabihin sa kanya: "Ang pagdurusang iyon na lalasapin mo ay dahilan sa nakamit mo na kawalang-pananampalataya at mga pagsuway. Si Allāh ay hindi nagpaparusa sa isa man kabilang sa nilikha Niya malibang dahil sa pagkakasala."
22:11Page 333
وَمِنَ ٱلنَّاسِ مَن يَعۡبُدُ ٱللَّهَ عَلَىٰ حَرۡفٖۖ فَإِنۡ أَصَابَهُۥ خَيۡرٌ ٱطۡمَأَنَّ بِهِۦۖ وَإِنۡ أَصَابَتۡهُ فِتۡنَةٌ ٱنقَلَبَ عَلَىٰ وَجۡهِهِۦ خَسِرَ ٱلدُّنۡيَا وَٱلۡأٓخِرَةَۚ ذَٰلِكَ هُوَ ٱلۡخُسۡرَانُ ٱلۡمُبِينُ ١١
And of the people is he who worships Allāh on an edge.1 If he is touched by good, he is reassured by it; but if he is struck by trial, he turns on his face [to unbelief]. He has lost [this] world and the Hereafter. That is what is the manifest loss.
Mayroon sa mga tao na nalilito: sumasamba kay Allāh sa pagdududa. Kaya kapag may tumama sa kanya na isang mabuti gaya ng kalusugan at yaman, nagpapatuloy siya sa pananampalataya niya at pagsamba niya kay Allāh; at kapag may tumama sa kanya na isang pagsusulit gaya ng karamdaman at karalitaan, nagmamasama siya sa relihiyon niya at tumatalikod siya palayo rito. Nalugi siya sa Mundo niya sapagkat hindi magdaragdag sa kanya ang kawalang-pananampalataya niya ng isang bahagi mula sa Mundo, na hindi itinakda para sa kanya. Nalugi siya sa Kabilang-buhay niya dahil sa daranasin niya na pagdurusang dulot ni Allāh. Iyon ay ang pagkaluging maliwanag.
22:12Page 333
يَدۡعُواْ مِن دُونِ ٱللَّهِ مَا لَا يَضُرُّهُۥ وَمَا لَا يَنفَعُهُۥۚ ذَٰلِكَ هُوَ ٱلضَّلَٰلُ ٱلۡبَعِيدُ ١٢
He invokes instead of Allāh that which neither harms him nor benefits him. That is what is the extreme error.
Sumasamba siya sa bukod pa kay Allāh, na mga anitong hindi nakapipinsala sa kanya kung sumuway siya sa mga ito at hindi nagpapakinabang sa kanya kung tumalima siya sa mga ito. Ang pagdalanging iyon sa mga anitong hindi nakapipinsala at hindi nagpapakinabang ay ang pagkaligaw na malayo sa katotohanan.
22:13Page 333
يَدۡعُواْ لَمَن ضَرُّهُۥٓ أَقۡرَبُ مِن نَّفۡعِهِۦۚ لَبِئۡسَ ٱلۡمَوۡلَىٰ وَلَبِئۡسَ ٱلۡعَشِيرُ ١٣
He invokes one whose harm is closer than his benefit - how wretched the protector and how wretched the associate.
Dumadalangin ang tagatangging sumampalataya na ito na sumasamba sa mga anito sa isang ang pagpinsala nitong napatotohanan ay higit na malapit kaysa sa pagpapakinabang nitong nawawala. Talagang kay sagwa ang sinasambang ang pagpinsala nito ay higit na malapit kaysa sa pagpapakinabang nito! Kay sagwa ito bilang tagapag-adya para sa sinumang nagpapaadya rito at bilang kasamahan para sa sinumang sumasama rito!
22:14Page 333
إِنَّ ٱللَّهَ يُدۡخِلُ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ جَنَّٰتٖ تَجۡرِي مِن تَحۡتِهَا ٱلۡأَنۡهَٰرُۚ إِنَّ ٱللَّهَ يَفۡعَلُ مَا يُرِيدُ ١٤
Indeed, Allāh will admit those who believe and do righteous deeds to gardens beneath which rivers flow. Indeed, Allāh does what He intends.
Tunay na si Allāh ay magpapapasok sa mga sumampalataya at gumawa ng mga gawaing maayos sa mga hardin na dumadaloy ang mga ilog mula sa ilalim ng mga palasyo ng mga ito. Tunay na si Allāh ay gumagawa ng anumang ninanais Niya na pagkaawa sa sinumang kaaawaan Niya at pagparusa sa sinumang parurusahan Niya. Walang tagapilit para sa Kanya – kaluwalhatian sa Kanya.
22:15Page 333
مَن كَانَ يَظُنُّ أَن لَّن يَنصُرَهُ ٱللَّهُ فِي ٱلدُّنۡيَا وَٱلۡأٓخِرَةِ فَلۡيَمۡدُدۡ بِسَبَبٍ إِلَى ٱلسَّمَآءِ ثُمَّ لۡيَقۡطَعۡ فَلۡيَنظُرۡ هَلۡ يُذۡهِبَنَّ كَيۡدُهُۥ مَا يَغِيظُ ١٥
Whoever should think that Allāh will not support him [i.e., Prophet Muḥammad (ﷺ)] in this world and the Hereafter - let him extend a rope to the ceiling, then cut off [his breath],1 and let him see: will his effort remove that which enrages [him]?
Ang sinumang nagpapalagay na si Allāh ay hindi mag-aadya sa Propeta Niya – ang basbas at ang pagbati ng kapayapaan ay sumakanya – sa Mundo at Kabilang-buhay ay magpaabot ito ng isang lubid sa bubungan ng bahay niya. Pagkatapos magbigti siya gamit nito sa pamamagitan ng pag-angat ng sarili niya palayo sa lupa. Pagkatapos tumingin siya: mag-aalis nga kaya iyon ng anumang natatagpuan niya sa sarili na ngitngit? Si Allāh ay tagapag-adya ng Propeta Niya, niloob man ng nakikipagmatigasan o tinanggihan.
22:16Page 334
وَكَذَٰلِكَ أَنزَلۡنَٰهُ ءَايَٰتِۭ بَيِّنَٰتٖ وَأَنَّ ٱللَّهَ يَهۡدِي مَن يُرِيدُ ١٦
And thus have We sent it [i.e., the Qur’ān] down as verses of clear evidence and because Allāh guides whom He intends.
Kung paanong naglinaw para sa inyo ng mga katwirang maliwanag sa pagbubuhay na muli, nagpababa naman kay Muḥammad – ang basbas at ang pagbati ng kapayapaan ay sumakanya – ng Qur'ān bilang mga talatang maliwanag, at na [dahil] si Allāh ay nagtutuon sa pamamagitan ng kabutihang-loob Niya sa sinumang niloloob Niya para sa landas ng kapatnubayan at pagkagabay.
22:17Page 334
إِنَّ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَٱلَّذِينَ هَادُواْ وَٱلصَّٰبِـِٔينَ وَٱلنَّصَٰرَىٰ وَٱلۡمَجُوسَ وَٱلَّذِينَ أَشۡرَكُوٓاْ إِنَّ ٱللَّهَ يَفۡصِلُ بَيۡنَهُمۡ يَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِۚ إِنَّ ٱللَّهَ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٖ شَهِيدٌ ١٧
Indeed, those who have believed and those who were Jews and the Sabeans and the Christians and the Magians and those who associated with Allāh - Allāh will judge between them on the Day of Resurrection. Indeed Allāh is, over all things, Witness.1
Tunay na ang mga sumampalataya kay Allāh kabilang sa Kalipunang ito, ang mga Hudyo, ang mga Sabeano (isang pangkatin kabilang sa mga tagasunod ng ilan sa mga propeta), ang mga Kristiyano, ang mga tagasamba ng apoy, at ang mga tagasamba ng mga diyus-diyusan, tunay na si Allāh ay maghuhusga sa pagitan nila sa Araw ng Pagbangon para pumasok ang mga mananampalataya sa Paraiso at pumasok ang mga iba pa sa kanila sa Apoy. Tunay na si Allāh sa bawat anuman sa mga sinabi ng mga lingkod Niya at mga ginawa nila ay Saksi: walang nakakukubli sa Kanya mula sa mga ito na anuman. Gaganti Siya sa kanila sa mga ito.
22:18Page 334
أَلَمۡ تَرَ أَنَّ ٱللَّهَ يَسۡجُدُۤ لَهُۥۤ مَن فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَمَن فِي ٱلۡأَرۡضِ وَٱلشَّمۡسُ وَٱلۡقَمَرُ وَٱلنُّجُومُ وَٱلۡجِبَالُ وَٱلشَّجَرُ وَٱلدَّوَآبُّ وَكَثِيرٞ مِّنَ ٱلنَّاسِۖ وَكَثِيرٌ حَقَّ عَلَيۡهِ ٱلۡعَذَابُۗ وَمَن يُهِنِ ٱللَّهُ فَمَا لَهُۥ مِن مُّكۡرِمٍۚ إِنَّ ٱللَّهَ يَفۡعَلُ مَا يَشَآءُ۩ ١٨
Do you not see [i.e., know] that to Allāh prostrates whoever is in the heavens and whoever is on the earth and the sun, the moon, the stars, the mountains, the trees, the moving creatures and many of the people? But upon many the punishment has been justified.1 And he whom Allāh humiliates - for him there is no bestower of honor. Indeed, Allāh does what He wills.
Hindi ka ba nakaalam, O Sugo, na kay Allāh ay nagpapatirapa ayon sa pagpapatirapa ng pagtalima ang sinumang nasa mga langit na mga anghel at ang sinumang nasa lupa na mga mananampalataya ng tao at jinn. Nagpapatirapa sa Kanya ang araw; nagpapatirapa sa Kanya ang buwan; nagpapatirapa sa Kanya ang mga bituin sa langit, ang mga bundok, ang mga punong-kahoy, at ang mga hayop sa lupa ayon sa pagpapatirapa ng pagpapaakay; at nagpapatirapa sa Kanya ang marami sa mga tao ayon sa pagpapatirapa ng pagtalima. May maraming tumanggi sa pagpapatirapa sa Kanya bilang pagtalima. Kaya nagindapat sa kanila ang pagdurusang dulot ni Allāh dahil sa kawalang-pananampalataya nila. Ang sinumang huhusgahan ni Allāh ng pagkahamak at kaabahan dahil sa kawalang-pananampalataya niya ay wala sa kanyang isang magpaparangal. Tunay na si Allāh ay gumagawa ng anumang niloloob Niya sapagkat walang tagapilit sa Kanya – kaluwalhatian sa Kanya.
22:19Page 334
۞ هَٰذَانِ خَصۡمَانِ ٱخۡتَصَمُواْ فِي رَبِّهِمۡۖ فَٱلَّذِينَ كَفَرُواْ قُطِّعَتۡ لَهُمۡ ثِيَابٞ مِّن نَّارٖ يُصَبُّ مِن فَوۡقِ رُءُوسِهِمُ ٱلۡحَمِيمُ ١٩
These1 are two adversaries who have disputed over their Lord. But those who disbelieved will have cut out for them garments of fire. Poured upon their heads will be scalding water
Ang dalawang ito ay dalawang pangkat na nagkakaalitan hinggil sa Panginoon nila, kung alin sa kanila ang nagsasakatotohanan: ang pangkat ng pananampalataya at ang pangkat ng kawalang-pananampalataya. Ang pangkat ng kawalang-pananampalataya ay paliligiran ng apoy tulad ng pagkapaligid ng mga kasuutan sa tagapagsuot ng mga ito. Ibubuhos mula sa ibabaw ng mga ulo nila ang tubig na labis-labis sa pagkainit.
22:20Page 334
يُصۡهَرُ بِهِۦ مَا فِي بُطُونِهِمۡ وَٱلۡجُلُودُ ٢٠
By which is melted that within their bellies and [their] skins.
Matutunaw sa pamamagitan nito ang nasa mga tiyan nila na mga bituka dahil sa tindi ng init nito, at aabot ito sa mga balat nito para tumunaw sa mga ito.
Para [sa pagpalo] sa kanila sa Apoy ay mga pamukpok yari sa bakal na ipampapalo ng mga anghel sa mga ulo nila.
22:22Page 334
كُلَّمَآ أَرَادُوٓاْ أَن يَخۡرُجُواْ مِنۡهَا مِنۡ غَمٍّ أُعِيدُواْ فِيهَا وَذُوقُواْ عَذَابَ ٱلۡحَرِيقِ ٢٢
Every time they want to get out of it [i.e., Hellfire] from anguish, they will be returned to it, and [it will be said], "Taste the punishment of the Burning Fire!"
Sa tuwing magtatangka sila ng paglabas mula sa Apoy dahil sa tindi ng dinaranas nila na lumbay roon ay pababalikin sila roon at sasabihin sa kanila: "Lasapin ninyo ang pagdurusa sa Apoy na tagasunog."
22:23Page 334
إِنَّ ٱللَّهَ يُدۡخِلُ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ جَنَّٰتٖ تَجۡرِي مِن تَحۡتِهَا ٱلۡأَنۡهَٰرُ يُحَلَّوۡنَ فِيهَا مِنۡ أَسَاوِرَ مِن ذَهَبٖ وَلُؤۡلُؤٗاۖ وَلِبَاسُهُمۡ فِيهَا حَرِيرٞ ٢٣
Indeed, Allāh will admit those who believe and do righteous deeds to gardens beneath which rivers flow. They will be adorned therein with bracelets of gold and pearl, and their garments therein will be silk.
Ang pangkat ng pananampalataya, na mga sumampalataya kay Allāh at gumawa ng mga gawang maayos, ay papapasukin ni Allāh sa mga hardin na dumadaloy mula sa ilalim ng mga palasyo ng mga ito at mga punong-kahoy ng mga ito ang mga ilog. Magpapalamuti sa kanila si Allāh sa pamamagitan ng paggagayak sa kanila ng mga pulseras na ginto at magpapalamuti Siya sa kanila sa pamamagitan ng paggagayak ng mga mutya. Mangyayaring ang kasuutan nila sa mga iyon ay ang sutla.
22:24Page 335
وَهُدُوٓاْ إِلَى ٱلطَّيِّبِ مِنَ ٱلۡقَوۡلِ وَهُدُوٓاْ إِلَىٰ صِرَٰطِ ٱلۡحَمِيدِ ٢٤
And they had been guided [in worldly life] to good speech, and they were guided to the path of the Praiseworthy.
Gumabay sa kanila si Allāh sa buhay na pangmundo tungo sa kaaya-aya sa mga sinasabi gaya ng pagsaksi na walang Diyos kundi si Allāh, pagdakila, at pagpupuri [sa Kanya]. Gumabay Siya sa kanila tungo sa pinapupurihang daan ng Islām.
22:25Page 335
إِنَّ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ وَيَصُدُّونَ عَن سَبِيلِ ٱللَّهِ وَٱلۡمَسۡجِدِ ٱلۡحَرَامِ ٱلَّذِي جَعَلۡنَٰهُ لِلنَّاسِ سَوَآءً ٱلۡعَٰكِفُ فِيهِ وَٱلۡبَادِۚ وَمَن يُرِدۡ فِيهِ بِإِلۡحَادِۭ بِظُلۡمٖ نُّذِقۡهُ مِنۡ عَذَابٍ أَلِيمٖ ٢٥
Indeed, those who have disbelieved and avert [people] from the way of Allāh and [from] al-Masjid al-Ḥarām, which We made for the people - equal are the resident therein and one from outside - and [also] whoever intends [a deed] therein1 of deviation [in religion] by wrongdoing - We will make him taste of a painful punishment.
Tunay na ang mga tumangging sumampalataya kay Allāh, naglilihis sa iba pa sa kanila palayo sa pagpasok sa Islām, at sumasagabal sa mga tao sa Masjid na Pinakababanal, tulad ng ginawa ng mga tagapagtambal noong taon ng Ḥudaybīyah, ay ipalalasap sa kanila ang pagdurusang masakit. Ang masjid na iyon na ginawa bilang qiblah para sa mga tao sa dasal nila at isang pinagdadausan mula sa mga pinagdadausan ng ḥajj at `umrah ay nagkakapantay roon ang taga-Makkah na nakatira roon at ang nagsasadya roon na hindi kabilang sa mga naninirahan sa Makkah. Ang sinumang nagnanais doon ng isang pagkiling palayo sa katotohanan sa pamamagitan ng pagkakasadlak sa anuman sa mga pagsuway nang sinasadya, magpapalasap Kami sa kanya ng isang pagdurusang nakasasakit.
22:26Page 335
وَإِذۡ بَوَّأۡنَا لِإِبۡرَٰهِيمَ مَكَانَ ٱلۡبَيۡتِ أَن لَّا تُشۡرِكۡ بِي شَيۡـٔٗا وَطَهِّرۡ بَيۡتِيَ لِلطَّآئِفِينَ وَٱلۡقَآئِمِينَ وَٱلرُّكَّعِ ٱلسُّجُودِ ٢٦
And [mention, O Muḥammad], when We designated for Abraham the site of the House, [saying], "Do not associate anything with Me and purify My House for those who perform ṭawāf1 and those who stand [in prayer] and those who bow and prostrate.
Banggitin mo, O Sugo, noong naglinaw Kami para kay Abraham – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan – ng pook ng Bahay at mga hangganan nito matapos na ito dati ay di-nalalaman. Nagkasi Kami sa kanya: "Huwag kang magtambal sa pagsamba sa Akin ng anuman bagkus sumamba ka sa Akin lamang at magdalisay ka ng Bahay ko mula sa mga karumihang pisikal at espirituwal para sa mga pumapalibot dito at mga nagdarasal dito.
22:27Page 335
وَأَذِّن فِي ٱلنَّاسِ بِٱلۡحَجِّ يَأۡتُوكَ رِجَالٗا وَعَلَىٰ كُلِّ ضَامِرٖ يَأۡتِينَ مِن كُلِّ فَجٍّ عَمِيقٖ ٢٧
And proclaim to the people the ḥajj [pilgrimage]; they will come to you on foot and on every lean camel; they will come from every distant pass -
Manawagan ka sa mga tao habang nag-aanyaya sa kanila sa pagsasagawa ng ḥajj sa Bahay na ito na nag-utos Kami sa iyo na magpatayo nito, pupunta sila sa iyo nang mga naglalakad o mga nakasakay sa bawat kamelyong nangayayat dahil sa dinanas na paglalakbay; magdadala sa kanila ang mga kamelyo, na nagbubuhat sa kanila mula sa bawat malayong daan.
22:28Page 335
لِّيَشۡهَدُواْ مَنَٰفِعَ لَهُمۡ وَيَذۡكُرُواْ ٱسۡمَ ٱللَّهِ فِيٓ أَيَّامٖ مَّعۡلُومَٰتٍ عَلَىٰ مَا رَزَقَهُم مِّنۢ بَهِيمَةِ ٱلۡأَنۡعَٰمِۖ فَكُلُواْ مِنۡهَا وَأَطۡعِمُواْ ٱلۡبَآئِسَ ٱلۡفَقِيرَ ٢٨
That they may witness [i.e., attend] benefits for themselves and mention the name of Allāh on known [i.e., specific] days over what He has provided for them of [sacrificial] animals.1 So eat of them and feed the miserable and poor.
[Ito ay] upang dumalo sila sa mag-uuwi para sa kanila ng pakinabang na kapatawaran sa mga pagkakasala, pagtamo ng gantimpala, pag-iisa ng adhikain, at iba pa, at upang bumanggit sila sa pangalan ni Allāh sa kinakatay nila na mga alay sa mga araw na nalalaman: ang ikasampu ng Dhulḥijjah at ang tatlong araw matapos nito, bilang pasasalamat kay Allāh dahil sa itinustos Niya sa kanila na mga kamelyo, mga baka, at mga tupa. Kaya kumain kayo mula sa mga alay na ito at magpakain kayo mula sa mga ito sa sinumang naging matindi ang karalitaan.
22:29Page 335
ثُمَّ لۡيَقۡضُواْ تَفَثَهُمۡ وَلۡيُوفُواْ نُذُورَهُمۡ وَلۡيَطَّوَّفُواْ بِٱلۡبَيۡتِ ٱلۡعَتِيقِ ٢٩
Then let them end their untidiness and fulfill their vows and perform ṭawāf around the ancient House."
Pagkatapos, tumapos sila ng natira sa kanila na mga gawain ng ḥajj nila at kumalas sila sa pamamagitan ng pag-aahit sa mga ulo nila, pagputol ng mga kuko nila, at pag-aalis ng duming naipon sa kanila dahilan sa iḥrām; tumupad sila sa inobliga nila sa mga sarili na ḥajj, o `umrah, o alay; at pumalibot sila ng ṭawāf ifāḍāh sa Bahay na pinalaya ni Allāh mula sa pangingibabaw ng mga manlulupig dito.
22:30Page 335
ذَٰلِكَۖ وَمَن يُعَظِّمۡ حُرُمَٰتِ ٱللَّهِ فَهُوَ خَيۡرٞ لَّهُۥ عِندَ رَبِّهِۦۗ وَأُحِلَّتۡ لَكُمُ ٱلۡأَنۡعَٰمُ إِلَّا مَا يُتۡلَىٰ عَلَيۡكُمۡۖ فَٱجۡتَنِبُواْ ٱلرِّجۡسَ مِنَ ٱلۡأَوۡثَٰنِ وَٱجۡتَنِبُواْ قَوۡلَ ٱلزُّورِ ٣٠
That [has been commanded], and whoever honors the sacred ordinances of Allāh - it is best for him in the sight of his Lord. And permitted to you are the grazing livestock, except what is recited to you.1 So avoid the uncleanliness of idols and avoid false statement,
Ang ipinag-utos na iyon sa inyo na pagkalas sa pamamagitan ng pag-aahit ng ulo, pagpuputol ng mga kuko, pag-aalis ng mga dumi, pagtupad sa panata, at paglibot sa Bahay ay ang inobliga ni Allāh sa inyo, kaya igalang ninyo ang inobliga ni Allāh sa inyo. Ang sinumang umiwas sa ipinag-utos ni Allāh na iwasan niya sa sandali ng iḥrām niya bilang paggalang mula sa kanya sa mga hangganan ni Allāh laban sa paglapit sa mga ito at sa mga pinakababanal Niya laban sa paglapastangan sa mga ito, iyon ay higit na mabuti para sa kanya sa Mundo at Kabilang-buhay sa ganang Panginoon niya – kaluwalhatian sa Kanya. Ipinahintulot para sa inyo, O mga tao, ang mga hayupan gaya ng mga kamelyo, mga baka, at mga tupa sapagkat hindi Siya nagbawal sa inyo mula sa mga ito ng isang ḥāmī ni isang baḥīrah ni isang waṣīlah. Hindi Siya nagbawal mula sa mga ito maliban sa nakatatagpo kayo sa Qur'ān ng pagbabawal sa patay [na hindi kinatay], dugo, at iba pa sa mga ito. Kaya lumayo kayo sa karumihan na mga diyus-diyusan at lumayo kayo sa bawat pagsasabi ng bulaan na pagsisinungaling laban kay Allāh o laban sa nilikha Niya.
22:31Page 336
حُنَفَآءَ لِلَّهِ غَيۡرَ مُشۡرِكِينَ بِهِۦۚ وَمَن يُشۡرِكۡ بِٱللَّهِ فَكَأَنَّمَا خَرَّ مِنَ ٱلسَّمَآءِ فَتَخۡطَفُهُ ٱلطَّيۡرُ أَوۡ تَهۡوِي بِهِ ٱلرِّيحُ فِي مَكَانٖ سَحِيقٖ ٣١
Inclining [only] to Allāh, not associating [anything] with Him. And he who associates with Allāh - it is as though he had fallen from the sky and was snatched by the birds or the wind carried him down into a remote place.
Umiwas kayo roon bilang mga nakakiling palayo sa bawat relihiyon maliban pa sa relihiyon niyang kinalulugdan sa ganang Panginoon niya, na hindi mga tagapagtambal sa Kanya ng isa man sa pagsamba. Ang sinumang nagtatambal kay Allāh ay para bang lumagpak siya mula sa langit kaya maaari na dumagit ang mga ibon sa laman niya at buto niya o maghagis sa kanya ang hangin sa isang pook na malayo.
22:32Page 336
ذَٰلِكَۖ وَمَن يُعَظِّمۡ شَعَٰٓئِرَ ٱللَّهِ فَإِنَّهَا مِن تَقۡوَى ٱلۡقُلُوبِ ٣٢
That [is so]. And whoever honors the symbols [i.e., rites] of Allāh - indeed, it is from the piety of hearts.
Iyon ay ang ipinag-utos ni Allāh na paniniwala sa kaisahan Niya, pagpapakawagas sa Kanya, at pagwaksi sa mga diyus-diyusan at sa pagsabi ng kabulaanan. Ang sinumang dumadakila sa mga tanda ng relihiyon – kabilang sa mga ito ang alay at ang mga gawain sa ḥajj – tunay na ang paggalang sa mga ito ay bahagi ng pangingilag magkasala ng mga puso sa Panginoon ng mga ito.
22:33Page 336
لَكُمۡ فِيهَا مَنَٰفِعُ إِلَىٰٓ أَجَلٖ مُّسَمّٗى ثُمَّ مَحِلُّهَآ إِلَى ٱلۡبَيۡتِ ٱلۡعَتِيقِ ٣٣
For you therein [i.e., the animals marked for sacrifice] are benefits for a specified term;1 then their place of sacrifice is at the ancient House.2
Ukol sa inyo sa mga alay na kakatayin ninyo sa Bahay ay mga pakinabang tulad ng pagsakay, mga lana, mga anak ng hayop, at gatas hanggang sa isang yugtong tinakdaan ng oras ng pagkakatay sa mga ito sa tabi ng kalapitan mula sa Bahay ni Allāh, na pinalaya Niya mula sa pangingibabaw ng mga manlulupig.
22:34Page 336
وَلِكُلِّ أُمَّةٖ جَعَلۡنَا مَنسَكٗا لِّيَذۡكُرُواْ ٱسۡمَ ٱللَّهِ عَلَىٰ مَا رَزَقَهُم مِّنۢ بَهِيمَةِ ٱلۡأَنۡعَٰمِۗ فَإِلَٰهُكُمۡ إِلَٰهٞ وَٰحِدٞ فَلَهُۥٓ أَسۡلِمُواْۗ وَبَشِّرِ ٱلۡمُخۡبِتِينَ ٣٤
And for every [religious] community We have appointed a rite [of sacrifice]1 that they may mention the name of Allāh over what He has provided for them of [sacrificial] animals. For your god is one God, so to Him submit. And, [O Muḥammad], give good tidings to the humble [before their Lord]
Para sa bawat kalipunang nagdaan ay nagtalaga ng isang pamamaraan ng pagpapadanak ng mga dugo bilang handog para kay Allāh. [Ito ay] sa pag-asang bumanggit sila ng pangalan ni Allāh sa kinakatay nila mula sa mga handog na iyon sa sandali ng pagkakatay bilang pasasalamat kay Allāh sa itinustos Niya sa kanila na mga kamelyo, mga baka, at mga tupa. Ang sinasamba ninyo ayon sa karapatan, o mga tao, ay nag-iisang sinasamba: walang katambal sa Kanya, kaya sa Kanya lamang kayo magpaakay sa pamamagitan ng pagpapasailalim at pagtalima. Magpabatid ka, O Sugo, sa mga tagapagpakumbabang nagpapakawagas sa magpapatuwa sa kanila.
22:35Page 336
ٱلَّذِينَ إِذَا ذُكِرَ ٱللَّهُ وَجِلَتۡ قُلُوبُهُمۡ وَٱلصَّٰبِرِينَ عَلَىٰ مَآ أَصَابَهُمۡ وَٱلۡمُقِيمِي ٱلصَّلَوٰةِ وَمِمَّا رَزَقۡنَٰهُمۡ يُنفِقُونَ ٣٥
Who, when Allāh is mentioned, their hearts are fearful, and [to] the patient over what has afflicted them, and the establishers of prayer and those who spend from what We have provided them.
na kapag binaggit si Allāh ay nangangamba sila sa parusa Niya kaya lumalayo sila sa pagsalungat sa utos Niya, nagtitiis sila kung may tumama sa kanila na isang pagsubok, nagsasagawa sila ng pagdarasal nang lubusan, at gumugugol sila sa mga uri ng pagpapakabuti mula sa itinustos sa kanila ni Allāh.
22:36Page 336
وَٱلۡبُدۡنَ جَعَلۡنَٰهَا لَكُم مِّن شَعَٰٓئِرِ ٱللَّهِ لَكُمۡ فِيهَا خَيۡرٞۖ فَٱذۡكُرُواْ ٱسۡمَ ٱللَّهِ عَلَيۡهَا صَوَآفَّۖ فَإِذَا وَجَبَتۡ جُنُوبُهَا فَكُلُواْ مِنۡهَا وَأَطۡعِمُواْ ٱلۡقَانِعَ وَٱلۡمُعۡتَرَّۚ كَذَٰلِكَ سَخَّرۡنَٰهَا لَكُمۡ لَعَلَّكُمۡ تَشۡكُرُونَ ٣٦
And the camels and cattle We have appointed for you as among the symbols [i.e., rites] of Allāh; for you therein is good. So mention the name of Allāh upon them when lined up [for sacrifice]; and when they are [lifeless] on their sides, then eat from them and feed the needy [who does not seek aid] and the beggar. Thus have We subjected them to you that you may be grateful.
Ang mga kamelyo at ang mga baka na inaalay doon sa Bahay [ni Allāh] ay ginawa para sa inyo bilang kabilang sa mga sagisag ng Relihiyon at mga tanda nito. Ukol sa inyo sa mga ito ay mga pakinabang na pangrelihiyon at pangmundo. Kaya magsabi kayo ng Bismi -llāh (Sa ngalan ni Allāh) sa sandali ng pagkakatay sa mga ito matapos na humanay ang mga pata ng mga ito. Ito ay pata na iginapos nga ang isa sa mga kamay ng hayop upang hindi gumala-gala ito. Kaya kapag bumagsak ito sa tagiliran nito matapos ng pagkatay ay kumain kayo, O mga tagapag-alay, mula rito at magbigay kayo mula rito sa maralitang nangingimi sa panghihingi at maralitang humaharang upang bigyan mula rito. Kung paanong pinaamo ang mga ito para sa inyo upang magpapasan kayo sa mga ito at sumakay kayo sa mga ito, pinaamo rin ang mga ito para sa inyo para magpaakay tungo sa kung saan kakatay kayo ng mga ito bilang pagpapakalapit kay Allāh, nang sa gayon kayo ay magpapasalamat kay Allāh sa biyaya ng pagpapaamo sa mga ito para sa inyo.
22:37Page 336
لَن يَنَالَ ٱللَّهَ لُحُومُهَا وَلَا دِمَآؤُهَا وَلَٰكِن يَنَالُهُ ٱلتَّقۡوَىٰ مِنكُمۡۚ كَذَٰلِكَ سَخَّرَهَا لَكُمۡ لِتُكَبِّرُواْ ٱللَّهَ عَلَىٰ مَا هَدَىٰكُمۡۗ وَبَشِّرِ ٱلۡمُحۡسِنِينَ ٣٧
Their meat will not reach Allāh, nor will their blood, but what reaches Him is piety from you. Thus have We subjected them to you that you may glorify Allāh for that [to] which He has guided you; and give good tidings to the doers of good.
Hindi aabot kay Allāh ang mga laman ng inihahain ninyo na mga alay ni ang mga dugo ng mga ito at hindi maiaangat tungo sa Kanya. Subalit naiaangat tungo kay Allāh ang pangingilag ninyo na magkasala sa Kanya sa mga ito sa pamamagitan ng pagpapakawagas ninyo sa Kanya sa pagsunod ninyo sa pagpapakalapit sa Kanya sa pamamagitan ng mga alay. Gayon nagpaamo sa mga ito si Allāh para sa inyo upang dumakila kayo kay Allāh habang mga nagpapasalamat sa Kanya sa pagtuon Niya sa inyo sa katotohanan. Magpabatid ka, O Sugo, sa mga tagagawa ng maganda sa pagsamba nila sa Panginoon nila at sa pakikitungo nila sa nilikha Niya, ng magpapatuwa sa kanila.
22:38Page 336
۞ إِنَّ ٱللَّهَ يُدَٰفِعُ عَنِ ٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓاْۗ إِنَّ ٱللَّهَ لَا يُحِبُّ كُلَّ خَوَّانٖ كَفُورٍ ٣٨
Indeed, Allāh defends those who have believed. Indeed, Allāh does not like everyone treacherous and ungrateful.
Tunay na si Allāh ay nagtutulak palayo sa mga sumampalataya ng kasamaan ng mga kaaway nila. Tunay na si Allāh ay hindi umiibig sa bawat palataksil sa pagtitiwala sa kanya, na mapagkaila sa utang na loob sa mga biyaya ni Allāh kaya naman hindi siya nagpapasalamat kay Allāh sa mga ito bagkus ay nasusuklam pa.
22:39Page 337
أُذِنَ لِلَّذِينَ يُقَٰتَلُونَ بِأَنَّهُمۡ ظُلِمُواْۚ وَإِنَّ ٱللَّهَ عَلَىٰ نَصۡرِهِمۡ لَقَدِيرٌ ٣٩
Permission [to fight] has been given to those who are being fought,1 because they were wronged. And indeed, Allāh is competent to give them victory.
Nagpahintulot si Allāh ng pakikipaglaban para sa mga mananampalatayang kinakalaban ng mga tagapagtambal noong may naganap sa kanila na kawalang-katarungan ng mga kaaway nila sa kanila. Tunay na si Allāh sa pag-aadya sa mga mananampalataya laban sa kaaway nila nang walang pakikipaglaban ay talagang May-kakayahan, subalit ang karunungan Niya ay humiling na sulitin ang mga mananampalataya sa pamamagitan ng pakikipaglaban sa mga tagapagtambal.
22:40Page 337
ٱلَّذِينَ أُخۡرِجُواْ مِن دِيَٰرِهِم بِغَيۡرِ حَقٍّ إِلَّآ أَن يَقُولُواْ رَبُّنَا ٱللَّهُۗ وَلَوۡلَا دَفۡعُ ٱللَّهِ ٱلنَّاسَ بَعۡضَهُم بِبَعۡضٖ لَّهُدِّمَتۡ صَوَٰمِعُ وَبِيَعٞ وَصَلَوَٰتٞ وَمَسَٰجِدُ يُذۡكَرُ فِيهَا ٱسۡمُ ٱللَّهِ كَثِيرٗاۗ وَلَيَنصُرَنَّ ٱللَّهُ مَن يَنصُرُهُۥٓۚ إِنَّ ٱللَّهَ لَقَوِيٌّ عَزِيزٌ ٤٠
[They are] those who have been evicted from their homes without right - only because they say, "Our Lord is Allāh." And were it not that Allāh checks the people, some by means of others, there would have been demolished monasteries, churches, synagogues, and mosques in which the name of Allāh is much mentioned [i.e., praised]. And Allāh will surely support those who support Him [i.e., His cause]. Indeed, Allāh is Powerful and Exalted in Might.
[Sila] ang mga pinalisan ng mga tagatangging sumampalataya mula sa mga tahanan nila dala ng isang kawalang-katarungan, hindi dahil sa isang krimeng nagawa nila bagkus dahil sila ay nagsabi: "Ang Panginoon namin ay si Allāh; walang Panginoon para sa amin na iba pa sa Kanya." Kung hindi dahil sa isinabatas ni Allāh para sa mga propeta at mga mananampalataya na pakikipaglaban sa mga kaaway nila, talaga sanang lumabag ang mga ito sa mga larangan ng pagsamba saka nagwasak ang mga ito ng mga monasteryo ng mga monghe, mga iglesya ng mga Kristiyano, mga templo ng mga Hudyo, at mga masjid ng mga Muslim, na inilaan para sa pagdarasal. Sa mga ito ay bumabanggit ang mga Muslim kay Allāh nang pagbanggit na madalas. Talagang mag-aadya nga si Allāh sa sinumang nag-aadya sa Relihiyon Niya at Propeta Niya. Tunay na si Allāh ay talagang Malakas sa pag-aadya sa sinumang nag-aadya sa Relihiyon Niya, Makapangyarihan na walang nakikipagdaigan sa Kanya na isa man.
22:41Page 337
ٱلَّذِينَ إِن مَّكَّنَّٰهُمۡ فِي ٱلۡأَرۡضِ أَقَامُواْ ٱلصَّلَوٰةَ وَءَاتَوُاْ ٱلزَّكَوٰةَ وَأَمَرُواْ بِٱلۡمَعۡرُوفِ وَنَهَوۡاْ عَنِ ٱلۡمُنكَرِۗ وَلِلَّهِ عَٰقِبَةُ ٱلۡأُمُورِ ٤١
[And they are] those who, if We give them authority in the land, establish prayer and give zakāh and enjoin what is right and forbid what is wrong. And to Allāh belongs the outcome of [all] matters.
Ang mga pinangakuang ito ng pag-aadya ay ang mga kung nagbigay-kapangyarihan Kami sa kanila sa lupa sa pamamagitan ng pag-aadya laban sa mga kaaway nila ay magsasagawa ng pagdarasal sa pinakalubos na paraan, magbibigay ng zakāh ng mga yaman nila, mag-uutos ng ipinag-uutos ng Batas ng Islām, at sasaway ayon sa sinaway nito. Sa kay Allāh lamang ang babalikan ng mga bagay sa gantimpala sa mga ito at parusa.
22:42Page 337
وَإِن يُكَذِّبُوكَ فَقَدۡ كَذَّبَتۡ قَبۡلَهُمۡ قَوۡمُ نُوحٖ وَعَادٞ وَثَمُودُ ٤٢
And if they deny you, [O Muḥammad] - so, before them, did the people of Noah and ʿAad and Thamūd deny [their prophets],
Kung nagpapasinungaling sa iyo, O Sugo, ang mga kababayan mo ay magtiis ka sapagkat hindi ikaw ang una na pinasinungalingan ng mga kababayan niya kabilang sa mga sugo sapagkat nagpasinungaling nga, bago ng mga kababayan mo, ang mga kababayan ni Noe kay Noe at nagpasinungaling ang liping `Ād kay Hūd at ang liping Thamūd kay Ṣāliḥ.
Nagpasinungaling ang mga kababayan ni Abraham kay Abraham at nagpasinungaling ang mga kababayan ni Lot kay Lot.
22:44Page 337
وَأَصۡحَٰبُ مَدۡيَنَۖ وَكُذِّبَ مُوسَىٰۖ فَأَمۡلَيۡتُ لِلۡكَٰفِرِينَ ثُمَّ أَخَذۡتُهُمۡۖ فَكَيۡفَ كَانَ نَكِيرِ ٤٤
And the inhabitants of Madyan. And Moses was denied, so I prolonged enjoyment for the disbelievers; then I seized them, and how [terrible] was My reproach.
Nagpasinungaling ang mga naninirahan sa Madyan kay Shu`ayb at nagpasinungaling si Paraon at ang mga tao niya kay Moises, kaya nagpaliban Ako ng kaparusahan sa mga tao nila bilang pagpapain sa kanila. Pagkatapos dumaklot Ako sa kanila sa pamamagitan ng pagdurusa. Kaya magnilay-nilay ka kung papaano naging ang pagtutol Ko sa kanila sapagkat nagpahamak Ako sa kanila dahilan sa kawalang-pananampalataya nila.
22:45Page 337
فَكَأَيِّن مِّن قَرۡيَةٍ أَهۡلَكۡنَٰهَا وَهِيَ ظَالِمَةٞ فَهِيَ خَاوِيَةٌ عَلَىٰ عُرُوشِهَا وَبِئۡرٖ مُّعَطَّلَةٖ وَقَصۡرٖ مَّشِيدٍ ٤٥
And how many a city did We destroy while it was committing wrong - so it is [now] fallen into ruin1 - and [how many] an abandoned well and [how many] a lofty palace.2
Anong dami ng mga pamayanan na nagpahamak Kami ng mga ito – samantalang ang mga ito ay tagalabag sa katarungan dahil sa kawalang-pananampalataya ng mga ito – sa pamamagitan ng isang pagdurusang pumupuksa kaya ang mga tahanan ng mga ito ay winasak, na nawawalan ng mga nakatira sa mga ito. Anong dami ng mga balon na nawawalan ng mga tagaigib sa mga ito dahil sa kapahamakan nila. Anong dami ng mga palasyong matataas na pinalamutian, na hindi nakapagsanggalang sa mga nakatira sa mga iyon laban sa pagdurusa.
22:46Page 337
أَفَلَمۡ يَسِيرُواْ فِي ٱلۡأَرۡضِ فَتَكُونَ لَهُمۡ قُلُوبٞ يَعۡقِلُونَ بِهَآ أَوۡ ءَاذَانٞ يَسۡمَعُونَ بِهَاۖ فَإِنَّهَا لَا تَعۡمَى ٱلۡأَبۡصَٰرُ وَلَٰكِن تَعۡمَى ٱلۡقُلُوبُ ٱلَّتِي فِي ٱلصُّدُورِ ٤٦
So have they not traveled through the earth and have hearts by which to reason and ears by which to hear? For indeed, it is not eyes that are blinded, but blinded are the hearts which are within the breasts.
Kaya hindi ba naglakbay sa lupain ang mga tagapagpasinungaling na ito sa inihatid ng Sugo – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan – upang makakita sila sa mga bakas ng mga ipinahamak na pamayanang iyon para mag-isip-isip sila sa pamamagitan ng mga isip nila, upang magsaalang-alang sila at makarinig sila ng mga kasaysayan ng mga iyon ayon sa pagdinig ng pagtanggap, upang mapangaralan sila. Tunay na ang pagkabulag ay hindi ang pagkabulag ng paningin, bagkus ang pagkabulag na nakapapahamak na nakalilipol ay ang pagkabulag ng pagkatalos kung saan ang dumaranas nito ay hindi nagkakaroon ng pagsasaalang-alang ni ng pagtanggap ng pangaral.
22:47Page 338
وَيَسۡتَعۡجِلُونَكَ بِٱلۡعَذَابِ وَلَن يُخۡلِفَ ٱللَّهُ وَعۡدَهُۥۚ وَإِنَّ يَوۡمًا عِندَ رَبِّكَ كَأَلۡفِ سَنَةٖ مِّمَّا تَعُدُّونَ ٤٧
And they urge you to hasten the punishment. But Allāh will never fail in His promise. And indeed, a day with your Lord is like a thousand years of those which you count.
Humihiling sa iyo, O Sugo, ang mga tagatangging sumampalataya kabilang sa mga kababayan mo ng pagmamadali sa pagdurusang ipinamamadali sa Mundo at pagdurusang ipinagpapaliban sa Kabilang-buhay dahil sa pagkababala sa kanila sa mga ito. Hindi sisira sa kanila si Allāh sa ipinangako Niya sa kanila. Kabilang sa ipinamamadali ay ang dumapo sa kanila sa Araw ng [Labanan sa] Badr. Tunay na ang isang araw ng pagdurusa sa Kabilang-buhay ay tulad ng isang libong taon mula sa binibilang ninyo mula sa mga taon ng Mundo dahilan sa dulot nitong pagdurusa.
22:48Page 338
وَكَأَيِّن مِّن قَرۡيَةٍ أَمۡلَيۡتُ لَهَا وَهِيَ ظَالِمَةٞ ثُمَّ أَخَذۡتُهَا وَإِلَيَّ ٱلۡمَصِيرُ ٤٨
And for how many a city did I prolong enjoyment while it was committing wrong. Then I seized it, and to Me is the [final] destination.
Anong dami ng mga pamayanan na nagpalugit Ako sa mga ito sa [pagdulot ng] pagdurusa samantalang ang mga ito ay tagalabag sa katarungan dahil sa kawalang-pananampalataya ng mga ito. Hindi Ako nakipagmadalian sa mga ito [sa pagdulot ng pagdurusa] bilang pagpapain para sa mga ito. Pagkatapos dumaklot Ako sa mga ito sa pamamagitan ng isang pagdurusang pumupuksa. Tungo sa Akin lamang ang babalikan nila sa Araw ng Pagbangon, kaya gaganti Ako sa kanila sa kawalang-pananampalataya nila ng pagdurusang namamalagi.
22:49Page 338
قُلۡ يَٰٓأَيُّهَا ٱلنَّاسُ إِنَّمَآ أَنَا۠ لَكُمۡ نَذِيرٞ مُّبِينٞ ٤٩
Say, "O people, I am only to you a clear warner."
Sabihin mo: "O mga tao, ako lamang para sa inyo ay isang tagapagbabala, nagpapaabot sa inyo ng ipinasugo sa akin, na maliwanag sa pagbabala ko."
22:50Page 338
فَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ لَهُم مَّغۡفِرَةٞ وَرِزۡقٞ كَرِيمٞ ٥٠
And those who have believed and done righteous deeds - for them is forgiveness and noble provision.
Kaya ang mga sumampalataya kay Allāh at gumawa ng mga gawang maayos, ukol sa kanila mula sa Panginoon nila ay isang kapatawaran para sa mga pagkakasala nila at ukol sa kanila ay isang panustos na masagana sa Paraiso, na hindi mapuputol magpakailanman.
22:51Page 338
وَٱلَّذِينَ سَعَوۡاْ فِيٓ ءَايَٰتِنَا مُعَٰجِزِينَ أُوْلَٰٓئِكَ أَصۡحَٰبُ ٱلۡجَحِيمِ ٥١
But the ones who strove against Our verses, [seeking] to cause failure1 - those are the companions of Hellfire.
Ang mga nagsikap sa pagpapasinungaling sa mga tanda Namin habang mga nagtataya na sila ay magpapawalang-kakayahan kay Allāh at makalulusot sa Kanya para hindi Siya makapagparusa sa kanila, ang mga iyon ay ang mga maninirahan sa Impiyerno, na pananatilihan nila gaya ng pananatili ng kasamahan sa kasamahan nito.
22:52Page 338
وَمَآ أَرۡسَلۡنَا مِن قَبۡلِكَ مِن رَّسُولٖ وَلَا نَبِيٍّ إِلَّآ إِذَا تَمَنَّىٰٓ أَلۡقَى ٱلشَّيۡطَٰنُ فِيٓ أُمۡنِيَّتِهِۦ فَيَنسَخُ ٱللَّهُ مَا يُلۡقِي ٱلشَّيۡطَٰنُ ثُمَّ يُحۡكِمُ ٱللَّهُ ءَايَٰتِهِۦۗ وَٱللَّهُ عَلِيمٌ حَكِيمٞ ٥٢
And We did not send before you any messenger or prophet except that when he spoke [or recited], Satan threw into it [some misunderstanding]. But Allāh abolishes that which Satan throws in; then Allāh makes precise His verses.1 And Allāh is Knowing and Wise.
Hindi nagpadala bago mo pa, O Sugo, ng isang sugo ni isang propeta malibang kapag bumigkas siya ng aklat ni Allāh ay nagpupukol ang demonyo sa pagbigkas nito ng nagpapalito sa mga tao [para mag-akala] na iyan ay bahagi pagkakasi, ngunit nagpapawalang-bisa si Allāh sa ipinupukol ng demonyo mula pagpukol niyon at nagpapatatag Siya sa mga tanda Niya. Si Allāh ay Maalam sa bawat bagay: walang nakakukubli sa Kanya na anuman, Marunong sa paglikha Niya, pagtatakda Niya, at pangangasiwa Niya.
22:53Page 338
لِّيَجۡعَلَ مَا يُلۡقِي ٱلشَّيۡطَٰنُ فِتۡنَةٗ لِّلَّذِينَ فِي قُلُوبِهِم مَّرَضٞ وَٱلۡقَاسِيَةِ قُلُوبُهُمۡۗ وَإِنَّ ٱلظَّٰلِمِينَ لَفِي شِقَاقِۭ بَعِيدٖ ٥٣
[That is] so He may make what Satan throws in [i.e., asserts] a trial for those within whose hearts is disease1 and those hard of heart. And indeed, the wrongdoers are in extreme dissension.
Nagpupukol ang demonyo sa pagbigkas ng Propeta upang gawin ni Allāh ang ipinupukol ng demonyo bilang pagsusulit para sa mga mapagpaimbabaw at para sa mga tumigas ang mga puso nila kabilang sa mga tagapagtambal. Tunay na ang mga tagalabag sa katarungan kabilang sa mga mapagpaimbabaw at mga tagapagtambal ay talagang nasa isang pangangaway kay Allāh at sa Sugo Niya at isang pagkalayo sa katotohanan at pagkagabay.
22:54Page 338
وَلِيَعۡلَمَ ٱلَّذِينَ أُوتُواْ ٱلۡعِلۡمَ أَنَّهُ ٱلۡحَقُّ مِن رَّبِّكَ فَيُؤۡمِنُواْ بِهِۦ فَتُخۡبِتَ لَهُۥ قُلُوبُهُمۡۗ وَإِنَّ ٱللَّهَ لَهَادِ ٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓاْ إِلَىٰ صِرَٰطٖ مُّسۡتَقِيمٖ ٥٤
And so those who were given knowledge may know that it is the truth from your Lord and [therefore] believe in it, and their hearts humbly submit to it. And indeed is Allāh the Guide of those who have believed to a straight path.
[Iyan ay] upang makapagtiyak ang mga binigyan ni Allāh ng kaalaman na ang Qur'ān na pinababa kay Muḥammad – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan – ay ang katotohanan na ikinasi ni Allāh sa iyo, O Sugo, para madagdagan sila ng pananampalataya rito at magpasailalim rito ang mga puso nila at magpakumbaba. Tunay na si Allāh ay talagang tagapagpatnubay ng mga sumampalataya sa Kanya tungo sa daan ng katotohanan, na tuwid, na walang pagkabaluktot doon, bilang ganti sa kanila sa pagpapasailalim nila rito.
22:55Page 338
وَلَا يَزَالُ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ فِي مِرۡيَةٖ مِّنۡهُ حَتَّىٰ تَأۡتِيَهُمُ ٱلسَّاعَةُ بَغۡتَةً أَوۡ يَأۡتِيَهُمۡ عَذَابُ يَوۡمٍ عَقِيمٍ ٥٥
But those who disbelieve will not cease to be in doubt of it until the Hour comes upon them unexpectedly or there comes to them the punishment of a barren Day.1
Hindi tumitigil na ang mga tumangging sumampalataya kay Allāh at nagpasinungaling sa Sugo Niya ay nasa isang pagdududa sa pinababa ni Allāh sa iyo na Qur'ān habang mga nagpapatuloy hanggang sa pumunta sa kanila ang Huling Sandali nang biglaan habang sila ay nasa gayong kalagayan, o pumunta sa kanila ang isang pagdurusa sa isang Araw na walang awa para sa kanila roon at walang kabutihan. Ito ay ang Araw ng Pagbangon kaugnay sa kanila.
22:56Page 339
ٱلۡمُلۡكُ يَوۡمَئِذٖ لِّلَّهِ يَحۡكُمُ بَيۡنَهُمۡۚ فَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ فِي جَنَّٰتِ ٱلنَّعِيمِ ٥٦
[All] sovereignty that Day is for Allāh;1 He will judge between them. So they who believed and did righteous deeds will be in the Gardens of Pleasure.
Ang paghahari sa Araw na Pagbangon – sa araw na pupunta sa mga ito ang dating ipinangangako sa kanila na pagdurusa – ay sa kay Allāh lamang walang nakikipagtunggali sa Kanya roon. Siya – kaluwalhatian sa Kanya – ay hahatol sa pagitan ng mga mananampalataya at mga tagatangging sumampalataya, saka hahatol Siya sa bawat isa sa kanila ayon sa kung ano ang nagiging karapat-dapat dito. Kaya ang mga sumampalataya kay Allāh at gumawa ng mga gawang maayos, ukol sa kanila ay isang gantimpalang sukdulan, ang mga hardin ng kaginhawahang mananatili, na hindi napuputol.
22:57Page 339
وَٱلَّذِينَ كَفَرُواْ وَكَذَّبُواْ بِـَٔايَٰتِنَا فَأُوْلَٰٓئِكَ لَهُمۡ عَذَابٞ مُّهِينٞ ٥٧
And they who disbelieved and denied Our signs - for those there will be a humiliating punishment.
Ang mga tumangging sumampalataya sa Amin at nagpasinungaling sa mga tanda Naming pinababa sa Sugo Namin ay may ukol sa kanila na isang pagdurusang nang-aaba, na aabahin sila ni Allāh sa pamamagitan nito sa Impiyerno.
22:58Page 339
وَٱلَّذِينَ هَاجَرُواْ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ ثُمَّ قُتِلُوٓاْ أَوۡ مَاتُواْ لَيَرۡزُقَنَّهُمُ ٱللَّهُ رِزۡقًا حَسَنٗاۚ وَإِنَّ ٱللَّهَ لَهُوَ خَيۡرُ ٱلرَّٰزِقِينَ ٥٨
And those who emigrated for the cause of Allāh and then were killed or died - Allāh will surely provide for them a good provision. And indeed, it is Allāh who is the best of providers.
Ang mga nag-iwan sa mga tahanan nila at mga bayan nila sa paghahangad sa kaluguran ni Allāh at pagpapatibay sa relihiyon Niya, pagkatapos napatay sila sa pakikibaka sa landas Niya, o namatay sila, ay talagang magtutustos sa kanila si Allāh sa Paraiso ng isang panustos na maganda na mamamalagi, na hindi mapuputol. Tunay na si Allāh – kaluwalhatian sa Kanya – ay talagang Siya ang pinakamabuti sa mga tagapagtustos.
22:59Page 339
لَيُدۡخِلَنَّهُم مُّدۡخَلٗا يَرۡضَوۡنَهُۥۚ وَإِنَّ ٱللَّهَ لَعَلِيمٌ حَلِيمٞ ٥٩
He will surely cause them to enter an entrance with which they will be pleased, and indeed, Allāh is Knowing and Forbearing.
Talagang magpapapasok nga sa kanila si Allāh sa isang pook na kalulugdan nila. Tunay na si Allāh ay talagang Maalam sa mga gawain nila at mga layunin nila, Matimpiin yayamang hindi Siya nagmadali sa kanila sa kaparusahan gayong nagkulang sila.
22:60Page 339
۞ ذَٰلِكَۖ وَمَنۡ عَاقَبَ بِمِثۡلِ مَا عُوقِبَ بِهِۦ ثُمَّ بُغِيَ عَلَيۡهِ لَيَنصُرَنَّهُ ٱللَّهُۚ إِنَّ ٱللَّهَ لَعَفُوٌّ غَفُورٞ ٦٠
That [is so]. And whoever responds [to injustice] with the equivalent of that with which he was harmed and then is tyrannized - Allāh will surely aid him. Indeed, Allāh is Pardoning and Forgiving.1
Ang nabanggit na iyon ay ang pagpapapasok sa Paraiso ng mga lumikas sa landas ni Allāh at ang pagpapahintulot sa pagtumbas sa lumalabag ng tulad sa paglabag niya yayamang walang kasalanan doon para sa nilabag. Kapag umulit ang tagalabag sa paglabag niya, tunay na si Allāh ay mag-aadya sa nilabag. Tunay na si Allāh ay Mapagpaumanhin sa mga pagkakasala ng mga mananampalataya, Mapagpatawad sa kanila.
22:61Page 339
ذَٰلِكَ بِأَنَّ ٱللَّهَ يُولِجُ ٱلَّيۡلَ فِي ٱلنَّهَارِ وَيُولِجُ ٱلنَّهَارَ فِي ٱلَّيۡلِ وَأَنَّ ٱللَّهَ سَمِيعُۢ بَصِيرٞ ٦١
That1 is because Allāh causes the night to enter the day and causes the day to enter the night and because Allāh is Hearing and Seeing.
Ang pag-aadyang iyon sa nilabag ay dahil si Allāh ay nakakakaya sa anumang niloloob Niya – na bahagi ng kakayahan Niya ang pagpapasok ng gabi sa maghapon at ng maghapon sa gabi sa pamamagitan ng pagdaragdag sa isa sa dalawa at pagbabawas sa iba; at dahil si Allāh ay Madinigin sa mga sinasabi ng mga lingkod Niya, Nakakikita sa mga gawain nila: walang nakakukubli sa Kanya na anuman sa mga ito, at gaganti sa kanila sa mga ito.
22:62Page 339
ذَٰلِكَ بِأَنَّ ٱللَّهَ هُوَ ٱلۡحَقُّ وَأَنَّ مَا يَدۡعُونَ مِن دُونِهِۦ هُوَ ٱلۡبَٰطِلُ وَأَنَّ ٱللَّهَ هُوَ ٱلۡعَلِيُّ ٱلۡكَبِيرُ ٦٢
That is because Allāh is the True Reality, and that which they call upon other than Him is falsehood, and because Allāh is the Most High, the Grand.
Ang nabanggit na iyon na pagpapapasok ni Allāh ng gabi sa maghapon at ng maghapon sa gabi ay dahil si Allāh ay ang Katotohanan kaya ang Relihiyon niya ay katotohanan, ang pangako Niya ay katotohanan, at ang pag-aadya Niya para sa mga mananampalataya ay katotohanan; dahil ang anumang sinasamba ng mga tagapagtambal bukod pa kay Allāh gaya ng mga diyus-diyusan ay ang kabulaanang walang batayan doon; at dahil si Allāh ay ang Mataas sa nilikha Niya sa sarili, halaga, at paggapi, ang Malaki na ukol sa Kanya ang pagmamalaki, ang kadakilaan, at ang pagkapinagpipitaganan.
22:63Page 339
أَلَمۡ تَرَ أَنَّ ٱللَّهَ أَنزَلَ مِنَ ٱلسَّمَآءِ مَآءٗ فَتُصۡبِحُ ٱلۡأَرۡضُ مُخۡضَرَّةًۚ إِنَّ ٱللَّهَ لَطِيفٌ خَبِيرٞ ٦٣
Do you not see that Allāh has sent down rain from the sky and the earth becomes green? Indeed, Allāh is Subtle1 and Aware.2
Hindi ka ba nakakita, O Sugo, na si Allāh ay nagpababa mula sa langit ng ulan kaya ang lupa, matapos ng pagbaba ng ulan rito, ay nagiging luntian dahil sa pinatubo nito na halaman? Tunay na si Allāh ay Mapagtalos sa mga lingkod Niya yayamang nagpababa Siya para sa kanila ng ulan at nagpatubo Siya para sa kanila sa lupa, Mapagbatid sa mga kapakanan nila: walang nakakukubli sa Kanya na anuman sa mga ito.
Text: Quranic Universal Library (Tarteel), via spa5k/tafsir_api (MIT), at a fixed version. The ayahs: Quran Foundation. Sources and licences