Al-Mukhtasar · Tafsir · in Tagalog
سبإ
Saba
Sheba · Meccan · 54 ayahs
34:1Page 428
ٱلۡحَمۡدُ لِلَّهِ ٱلَّذِي لَهُۥ مَا فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَمَا فِي ٱلۡأَرۡضِ وَلَهُ ٱلۡحَمۡدُ فِي ٱلۡأٓخِرَةِۚ وَهُوَ ٱلۡحَكِيمُ ٱلۡخَبِيرُ ١
[All] praise is [due] to Allāh, to whom belongs whatever is in the heavens and whatever is in the earth, and to Him belongs [all] praise in the Hereafter. And He is the Wise, the Aware.
Ang papuri ay ukol kay Allāh na sa Kanya ang lahat ng nasa mga langit at ang lahat ng nasa lupa sa paglikha, paghahari, at pangangasiwa, at ukol sa Kanya – kaluwalhatian sa Kanya – ang pagbubunyi sa Kabilang-buhay. Siya ay ang Marunong sa paglikha Niya at pangangasiwa Niya, ang Mapagbatid sa mga kalagayan ng mga lingkod Niya: walang nakakukubli sa Kanya mula sa mga ito na anuman.
34:2Page 428
يَعۡلَمُ مَا يَلِجُ فِي ٱلۡأَرۡضِ وَمَا يَخۡرُجُ مِنۡهَا وَمَا يَنزِلُ مِنَ ٱلسَّمَآءِ وَمَا يَعۡرُجُ فِيهَاۚ وَهُوَ ٱلرَّحِيمُ ٱلۡغَفُورُ ٢
He knows what penetrates into the earth and what emerges from it and what descends from the heaven and what ascends therein. And He is the Merciful, the Forgiving.
Nakaaalam Siya sa anumang pumapasok sa lupa na tubig at halaman; nakaaalam Siya sa anumang lumalabas mula rito na halaman at iba pa; nakaaalam Siya sa anumang bumababa mula sa langit na ulan, mga anghel, at mga panustos; at nakaaalam Siya sa anumang umaakyat sa langit na mga anghel, mga gawain ng mga lingkod Niya, at mga kaluluwa nila. Siya ay ang Maawain sa mga lingkod Niyang mga mananampalataya, ang Mapagpatawad sa mga pagkakasala ng sinumang nagbalik-loob sa Kanya.
34:3Page 428
وَقَالَ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ لَا تَأۡتِينَا ٱلسَّاعَةُۖ قُلۡ بَلَىٰ وَرَبِّي لَتَأۡتِيَنَّكُمۡ عَٰلِمِ ٱلۡغَيۡبِۖ لَا يَعۡزُبُ عَنۡهُ مِثۡقَالُ ذَرَّةٖ فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَلَا فِي ٱلۡأَرۡضِ وَلَآ أَصۡغَرُ مِن ذَٰلِكَ وَلَآ أَكۡبَرُ إِلَّا فِي كِتَٰبٖ مُّبِينٖ ٣
But those who disbelieve say, "The Hour will not come to us." Say, "Yes, by my Lord, it will surely come to you. [Allāh is] the Knower of the unseen." Not absent from Him is an atom's weight1 within the heavens or within the earth or [what is] smaller than that or greater, except that it is in a clear register -
Nagsabi ang mga tumangging sumampalataya kay Allāh: "Hindi pupunta sa amin ang Huling Sandali magpakailanman." Sabihin mo sa kanila, O Sugo: "Oo, sumpa man kay Allāh, talagang pupunta nga sa inyo ang Huling Sandali na pinasisinungalingan ninyo, subalit walang nakaaalam sa oras niyon kundi si Allāh sapagkat Siya – kaluwalhatian sa Kanya – ay Nakaaalam sa anumang nakaliban mula sa Huling Sandali at iba pa rito. Walang nakaliliban sa kaalaman Niya – kaluwalhatian sa Kanya – na isang bigat ng pinakamaliit na langgam sa mga langit ni sa lupa, at walang nakaliliban sa Kanya na isang higit na maliit kaysa sa nabanggit na iyon ni isang higit na malaki, malibang ito ay nakasulat sa isang talaang maliwanag, ang Tablerong Pinag-iingatan, na isinulat doon ang bawat bagay na mangyayari hanggang sa Araw ng Pagbangon.
34:4Page 428
لِّيَجۡزِيَ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِۚ أُوْلَٰٓئِكَ لَهُم مَّغۡفِرَةٞ وَرِزۡقٞ كَرِيمٞ ٤
That He may reward those who believe and do righteous deeds. Those will have forgiveness and noble provision.
Pinagtibay ni Allāh ang pinagtibay sa Tablerong Pinag-iingatan upang gumanti Siya sa mga sumampalataya sa Kanya at gumawa ng mga gawang maayos. Ang mga nailarawang iyon sa mga katangiang iyon ay may ukol sa kanila mula kay Allāh na isang kapatawaran para sa mga pagkakasala nila kaya hindi Siya maninisi sa kanila dahil sa mga ito at may ukol sa kanila na isang panustos na masagana, ang paraiso Niya sa Araw ng Pagbangon.
34:5Page 428
وَٱلَّذِينَ سَعَوۡ فِيٓ ءَايَٰتِنَا مُعَٰجِزِينَ أُوْلَٰٓئِكَ لَهُمۡ عَذَابٞ مِّن رِّجۡزٍ أَلِيمٞ ٥
But those who strive against Our verses [seeking] to cause failure1 - for them will be a painful punishment of foul nature.
Ang mga gumawa habang mga nagsisikap para sa pagpapawalang-kabuluhan sa pinababa ni Allāh na mga talata kaya nagsabi sila tungkol sa mga ito: "Panggagaway," at nagsabi naman sila tungkol sa Sugo Namin: "Manghuhula, manggagaway, manunula." Ang mga nailarawang iyon sa mga katangiang iyon ay may ukol sa kanila sa Araw ng Pagbangon na isang pinakamasagwang pagdurusa at isang pinakamatindi nito.
34:6Page 428
وَيَرَى ٱلَّذِينَ أُوتُواْ ٱلۡعِلۡمَ ٱلَّذِيٓ أُنزِلَ إِلَيۡكَ مِن رَّبِّكَ هُوَ ٱلۡحَقَّ وَيَهۡدِيٓ إِلَىٰ صِرَٰطِ ٱلۡعَزِيزِ ٱلۡحَمِيدِ ٦
And those who have been given knowledge see that what is revealed to you from your Lord is the truth, and it guides to the path of the Exalted in Might, the Praiseworthy.
Sumasaksi ang mga maalam sa mga Kasamahan [ng Sugo] at ang sinumang sumampalataya kabilang sa mga maalam sa mga May Kasulatan na ang pinababa ni Allāh sa iyo na pagkasi ay ang totoo na walang pag-aatubili hinggil dito, na gumagabay tungo sa daan ng Makapangyarihan na walang nakadadaig sa Kanya na isa man, Pinapupurihan sa Mundo at Kabilang-buhay.
34:7Page 428
وَقَالَ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ هَلۡ نَدُلُّكُمۡ عَلَىٰ رَجُلٖ يُنَبِّئُكُمۡ إِذَا مُزِّقۡتُمۡ كُلَّ مُمَزَّقٍ إِنَّكُمۡ لَفِي خَلۡقٖ جَدِيدٍ ٧
But those who disbelieve say, "Shall we direct you to a man who will inform you [that] when you have disintegrated in complete disintegration, you will [then] be [recreated] in a new creation?
Nagsabi naman ang mga tumangging sumampalataya kay Allāh sa iba sa kanila dala ng pagtataka at pangungutya sa inihatid ng Sugo – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan: "Magtuturo kaya kami sa inyo sa isang lalaking magpapabatid sa inyo na kayo, kapag namatay kayo at nagkaputul-putol kayo sa isang pagkakaputul-putol, ay bubuhaying muli matapos ng kamatayan ninyo para maging buhay?"
34:8Page 429
أَفۡتَرَىٰ عَلَى ٱللَّهِ كَذِبًا أَم بِهِۦ جِنَّةُۢۗ بَلِ ٱلَّذِينَ لَا يُؤۡمِنُونَ بِٱلۡأٓخِرَةِ فِي ٱلۡعَذَابِ وَٱلضَّلَٰلِ ٱلۡبَعِيدِ ٨
Has he invented about Allāh a lie or is there in him madness?" Rather, they who do not believe in the Hereafter will be in the punishment and [are in] extreme error.
Nagsabi sila: Lumikha-likha kaya ang lalaking ito laban kay Allāh ng isang kasinungalingan saka nag-angkin siya ng inaangkin niya na pagkabuhay na muli natin matapos ng kamatayan natin, o siya ay isang baliw na nagpapatnubay sa pamamagitan ng walang reyalidad? Ang usapin ay hindi gaya ng inaangkin ng mga ito, bagkus ang mangyayari ay na ang mga hindi sumasampalataya sa Kabilang-buhay ay nasa pagdurusang matindi sa Araw ng Pagbangon at nasa pagkaligaw na malayo sa katotohanan sa Mundo.
34:9Page 429
أَفَلَمۡ يَرَوۡاْ إِلَىٰ مَا بَيۡنَ أَيۡدِيهِمۡ وَمَا خَلۡفَهُم مِّنَ ٱلسَّمَآءِ وَٱلۡأَرۡضِۚ إِن نَّشَأۡ نَخۡسِفۡ بِهِمُ ٱلۡأَرۡضَ أَوۡ نُسۡقِطۡ عَلَيۡهِمۡ كِسَفٗا مِّنَ ٱلسَّمَآءِۚ إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَأٓيَةٗ لِّكُلِّ عَبۡدٖ مُّنِيبٖ ٩
Then, do they not look at what is before them and what is behind them of the heaven and earth? If We should will, We could cause the earth to swallow them or [could] let fall upon them fragments from the sky. Indeed in that is a sign for every servant turning back [to Allāh].
Kaya hindi ba nakakikita ang mga tagapasinungaling na ito sa pagkabuhay na muli sa anumang nasa pagitan ng mga kamay nila na lupa at anumang nasa likuran nila na langit? Kung loloobin Namin ang pagpapalamon [sa kanila] sa lupa mula sa ilalim ng mga paa nila ay magpapalamon Kami sa kanila mula sa ilalim nila. Kung loloobin Namin na magpabagsak Kami sa kanila ng mga piraso mula sa langit ay talaga sanang nagpabagsak Kami ng mga ito sa kanila. Tunay na sa gayon ay talagang may palatandaang tiyakan para sa bawat lingkod na madalas ang pagbabalik sa pagtalima sa Panginoon niya, na ipinapampatunay iyon sa kakayahan ni Allāh sapagkat ang nakakakaya roon ay nakakakaya sa pagbubuhay na muli sa inyo matapos ng kamatayan ninyo at paggugutay-gutay ng mga katawan ninyo.
34:10Page 429
۞ وَلَقَدۡ ءَاتَيۡنَا دَاوُۥدَ مِنَّا فَضۡلٗاۖ يَٰجِبَالُ أَوِّبِي مَعَهُۥ وَٱلطَّيۡرَۖ وَأَلَنَّا لَهُ ٱلۡحَدِيدَ ١٠
And We certainly gave David from Us bounty. [We said], "O mountains, repeat [Our] praises with him, and the birds [as well]." And We made pliable for him iron,
Talaga ngang nagbigay Kami kay David – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan – mula sa Amin ng isang pagkapropeta at isang paghahari at nagsabi Kami sa mga bundok: "O mga bundok, magluwalhati kayo kasama kay David." Ganito rin Kami nagsabi sa mga ibon. Ginawa Naming malambot para sa kanya ang bakal upang yumari siya mula rito ng anumang niloloob niya na mga kagamitan,
34:11Page 429
أَنِ ٱعۡمَلۡ سَٰبِغَٰتٖ وَقَدِّرۡ فِي ٱلسَّرۡدِۖ وَٱعۡمَلُواْ صَٰلِحًاۖ إِنِّي بِمَا تَعۡمَلُونَ بَصِيرٞ ١١
[Commanding him], "Make full coats of mail and calculate [precisely] the links, and work [all of you] righteousness. Indeed I, of what you do, am Seeing."
[na nagsasabi]: "Gumawa ka, O David, ng mga baluting maluwag na magsasanggalang sa mga manlalaban mo sa lakas ng kaaway nila. Gumawa ka sa mga alpiler na umaangkop para sa mga argolya kaya huwag mong gawin ang mga [alpiler na] ito na maninipis na hindi mananatili sa loob ng mga [argolyang] ito, ni makakapal na hindi nakapapasok sa loob ng mga ito. Gumawa kayo ng gawang maayos. Tunay na Ako sa anumang ginagawa ninyo ay Nakakikita: walang nakakukubli sa Akin mula sa mga gawain ninyo na anuman at gaganti sa inyo sa mga iyon."
34:12Page 429
وَلِسُلَيۡمَٰنَ ٱلرِّيحَ غُدُوُّهَا شَهۡرٞ وَرَوَاحُهَا شَهۡرٞۖ وَأَسَلۡنَا لَهُۥ عَيۡنَ ٱلۡقِطۡرِۖ وَمِنَ ٱلۡجِنِّ مَن يَعۡمَلُ بَيۡنَ يَدَيۡهِ بِإِذۡنِ رَبِّهِۦۖ وَمَن يَزِغۡ مِنۡهُمۡ عَنۡ أَمۡرِنَا نُذِقۡهُ مِنۡ عَذَابِ ٱلسَّعِيرِ ١٢
And to Solomon [We subjected] the wind - its morning [journey was that of] a month - and its afternoon [journey was that of] a month, and We made flow for him a spring of [liquid] copper. And among the jinn were those who worked for him by the permission of his Lord. And whoever deviated among them from Our command - We will make him taste of the punishment of the Blaze.
Pinagsilbi Namin para kay Solomon na anak ni David – sumakanilang dalawa ang pagbati ng kapayapaan – ang hangin. Naglalakbay ito sa umaga ng singlayo ng isang buwan [na paglalakbay] at naglalakbay ito sa tanghali ng singlayo ng isang buwan [na paglalakbay]. Nagpasalikido Kami para sa kanya ng bukal ng tanso upang yumari siya mula sa tanso ng anumang niloloob niya. May pinagsilbi Kami para sa kanya na mga jinn na gumagawa sa harapan niya ayon sa utos ng Panginoon niya. Ang kumikiling kabilang sa mga jinn palayo sa ipinag-utos Namin na gawain ay magpapalasap Kami sa kanya mula sa pagdurusa sa Apoy na naglalagablab.
34:13Page 429
يَعۡمَلُونَ لَهُۥ مَا يَشَآءُ مِن مَّحَٰرِيبَ وَتَمَٰثِيلَ وَجِفَانٖ كَٱلۡجَوَابِ وَقُدُورٖ رَّاسِيَٰتٍۚ ٱعۡمَلُوٓاْ ءَالَ دَاوُۥدَ شُكۡرٗاۚ وَقَلِيلٞ مِّنۡ عِبَادِيَ ٱلشَّكُورُ ١٣
They made for him what he willed of elevated chambers,1 statues,2 bowls like reservoirs, and stationary kettles. [We said], "Work, O family of David, in gratitude." And few of My servants are grateful.
Gumagawa ang mga jinn na ito para kay Solomon ng anumang ninais niya na mga patirapaan para sa pagdarasal, mga palasyo, anumang niloloob niya na mga imahen, at anumang niloloob niya na mga labador tulad ng mga malaking lagayan ng tubig, at mga kalderong lutuan na nakatigil kaya hindi naigagalaw dahil sa laki ng mga ito. Nagsabi sa kanila: "Gumawa kayo, O mag-anak ni David, bilang pasasalamat kay Allāh dahil sa ibiniyaya Niya sa inyo." Kaunti mula sa mga lingkod Ko ang mapagpasalamat sa Akin dahil sa ibiniyaya Ko sa kanila.
34:14Page 429
فَلَمَّا قَضَيۡنَا عَلَيۡهِ ٱلۡمَوۡتَ مَا دَلَّهُمۡ عَلَىٰ مَوۡتِهِۦٓ إِلَّا دَآبَّةُ ٱلۡأَرۡضِ تَأۡكُلُ مِنسَأَتَهُۥۖ فَلَمَّا خَرَّ تَبَيَّنَتِ ٱلۡجِنُّ أَن لَّوۡ كَانُواْ يَعۡلَمُونَ ٱلۡغَيۡبَ مَا لَبِثُواْ فِي ٱلۡعَذَابِ ٱلۡمُهِينِ ١٤
And when We decreed for him [i.e., Solomon] death, nothing indicated to them [i.e., the jinn] his death except a creature of the earth eating his staff.1 But when he fell, it became clear to the jinn that if they had known the unseen, they would not have remained in humiliating punishment.2
Kaya noong humatol Kami kay Solomon ng kamatayan ay walang gumabay sa mga jinn na siya ay namatay na maliban sa isang kulisap na anay na kumakain sa tungkod niya na siya noon ay sumasandal doon. Kaya noong bumagsak siya ay napaglinawan ng mga jinn na sila ay hindi nakaaalam sa Lingid yayamang kung sakaling sila noon ay nakaaalam doon, hindi sana sila nanatili sa pagdurusang nang-aaba sa kanila. Iyon ay ang dinaranas nila na gawaing mabigat na ginagawa nila para kay Solomon – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan – dahil sa isang pag-aakala mula sa kanila na siya ay buhay na nagmamasid sa kanila.
34:15Page 430
لَقَدۡ كَانَ لِسَبَإٖ فِي مَسۡكَنِهِمۡ ءَايَةٞۖ جَنَّتَانِ عَن يَمِينٖ وَشِمَالٖۖ كُلُواْ مِن رِّزۡقِ رَبِّكُمۡ وَٱشۡكُرُواْ لَهُۥۚ بَلۡدَةٞ طَيِّبَةٞ وَرَبٌّ غَفُورٞ ١٥
There was for [the tribe of] Saba’ in their dwelling place a sign: two [fields of] gardens on the right and on the left. [They were told], "Eat from the provisions of your Lord and be grateful to Him. A good land [have you], and a forgiving Lord."
Talaga ngang nagkaroon ang lipi ng Sheba sa tirahan nila, na sila noon ay nakatira, ng isang palatandaang naglalantad sa kakayahan ni Allāh at pagpapala Niya sa kanila: dalawang hardin na ang isa sa dalawa ay nasa gawing kanan at ang ikalawa ay nasa gawing kaliwa. Nagsabi Kami sa kanila: "Kumain kayo mula sa panustos ng Panginoon ninyo at magpasalamat kayo sa Kanya sa mga biyaya Niya. Ito ay isang bayang kaaya-aya at itong si Allāh ay isang Panginoong mapagpatawad na nagpapatawad sa mga pagkakasala ng sinumang nagbalik-loob sa Kanya.
34:16Page 430
فَأَعۡرَضُواْ فَأَرۡسَلۡنَا عَلَيۡهِمۡ سَيۡلَ ٱلۡعَرِمِ وَبَدَّلۡنَٰهُم بِجَنَّتَيۡهِمۡ جَنَّتَيۡنِ ذَوَاتَيۡ أُكُلٍ خَمۡطٖ وَأَثۡلٖ وَشَيۡءٖ مِّن سِدۡرٖ قَلِيلٖ ١٦
But they turned away [refusing], so We sent upon them the flood of the dam,1 and We replaced their two [fields of] gardens with gardens of bitter fruit, tamarisks and something of sparse lote trees.
Ngunit umayaw sila sa pagpapasalamat kay Allāh at pagsampalataya sa mga sugo Niya kaya nagparusa Kami sa kanila sa pamamagitan ng pagpapalit sa mga biyaya sa kanila na naging isang salot. Kaya nagsugo Kami sa kanila ng isang bahang rumaragasang sumira sa balakid nila at lumunod sa mga taniman nila. Nagpalit Kami sa dalawang pataniman nila ng dalawang patanimang namumunga ng bungang mapait. Mayroon sa dalawang ito na mga puno ng tamarisko na hindi namumunga, at mangilan-ngilang kaunting mansanitas.
34:17Page 430
ذَٰلِكَ جَزَيۡنَٰهُم بِمَا كَفَرُواْۖ وَهَلۡ نُجَٰزِيٓ إِلَّا ٱلۡكَفُورَ ١٧
[By] that We repaid them because they disbelieved. And do We [thus] repay except the ungrateful?
Ang pagpapalit na iyon – ang nangyari sa dati nilang taglay na mga biyaya – ay dahilan sa kawalang-pananampalataya nila at pag-ayaw nila sa pagpapasalamat sa mga biyaya. Hindi nagpaparusa ng matinding parusang ito kundi sa palakaila sa mga biyaya ni Allāh, palatangging magpasalamat sa Kanya – kaluwalhatian sa Kanya.
34:18Page 430
وَجَعَلۡنَا بَيۡنَهُمۡ وَبَيۡنَ ٱلۡقُرَى ٱلَّتِي بَٰرَكۡنَا فِيهَا قُرٗى ظَٰهِرَةٗ وَقَدَّرۡنَا فِيهَا ٱلسَّيۡرَۖ سِيرُواْ فِيهَا لَيَالِيَ وَأَيَّامًا ءَامِنِينَ ١٨
And We placed between them and the cities which We had blessed1 [many] visible cities. And We determined between them the [distances of] journey,2 [saying], "Travel between them by night or by day in safety."
Naglagay Kami sa pagitan ng mga mamamayan ng Sheba sa Yemen at ng mga pamayanan ng Sirya, na nagpala Kami roon, ng mga pamayanang nagkakalapitan. Nagtakda Kami sa mga iyon ng paglalakbay kung saan naglalakbay sila mula sa isang pamayanan patungo sa isang pamayanan nang walang hirap hanggang sa dumating sila sa Sirya. Nagsabi Kami sa kanila: "Humayo kayo roon ayon sa niloob ninyo sa gabi at maghapon, sa katiwasayan laban sa kaaway, pagkagutom, at pagkauhaw."
34:19Page 430
فَقَالُواْ رَبَّنَا بَٰعِدۡ بَيۡنَ أَسۡفَارِنَا وَظَلَمُوٓاْ أَنفُسَهُمۡ فَجَعَلۡنَٰهُمۡ أَحَادِيثَ وَمَزَّقۡنَٰهُمۡ كُلَّ مُمَزَّقٍۚ إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَأٓيَٰتٖ لِّكُلِّ صَبَّارٖ شَكُورٖ ١٩
But [insolently] they said, "Our Lord, lengthen the distance between our journeys," and wronged themselves, so We made them narrations1 and dispersed them in total dispersion. Indeed in that are signs for everyone patient and grateful.
Ngunit nagpawalang-pakundangan sila sa biyaya ni Allāh sa kanila sa pamamagitan ng pagpapalapit ng mga distansiya at nagsabi sila: "Panginoon namin, magpalayo Ka sa pagitan ng mga paglalakbay namin sa pamamagitan ng pag-aalis sa mga pamayanang iyon upang makalasap kami ng pagod ng mga paglalakbay at lumantad ang pagkatangi ng mga sasakyang hayop namin." Lumabag sila sa katarungan sa mga sarili nila dahil sa pagwawalang-pakundangan nila sa biyaya ni Allāh, pag-ayaw nila sa pagpapasalamat sa Kanya, at inggit nila sa mga maralita kabilang sa kanila. Kaya gumawa Kami sa kanila na maging mga pinag-uusapan na pinag-uusapan noong matapos nila. Nagpahiwa-hiwalay Kami sa kanila sa mga bayan nang buong pagpapahiwa-hiwalay sa paraang hindi sila nagkakaugnayan sa isa't isa sa kanila. Tunay na sa nabanggit na iyon na pagbibiyaya sa mga mamamayan ng Sheba, pagkatapos paghihiganti sa kanila dahil sa kawalang-pananampalataya nila at pagwawalang-pakundangan nila ay talagang may maisasaalang-alang para sa bawat mapagtiis sa pagtalima kay Allāh, sa paglayo sa pagsuway sa Kanya, at sa pagsubok, na mapagpasalamat sa mga biyaya ni Allāh.
34:20Page 430
وَلَقَدۡ صَدَّقَ عَلَيۡهِمۡ إِبۡلِيسُ ظَنَّهُۥ فَٱتَّبَعُوهُ إِلَّا فَرِيقٗا مِّنَ ٱلۡمُؤۡمِنِينَ ٢٠
And Iblees had already confirmed through them1 his assumption,2 so they followed him, except for a party of believers.
Talaga ngang nagsakatotohanan sa kanila si Satanas ng ipinagpalagay niya na siya ay nakakakaya sa pagpapalisya sa kanila at pagliligaw sa kanila palayo sa katotohanan. Kaya sumunod sila sa kanya sa kawalang-pananampalataya at pagkaligaw maliban sa isang pangkatin kabilang sa mga mananampalataya sapagkat tunay na sila ay bumigo sa pag-aasam niya dahil sa kawalan ng pagsunod nila sa kanya.
34:21Page 430
وَمَا كَانَ لَهُۥ عَلَيۡهِم مِّن سُلۡطَٰنٍ إِلَّا لِنَعۡلَمَ مَن يُؤۡمِنُ بِٱلۡأٓخِرَةِ مِمَّنۡ هُوَ مِنۡهَا فِي شَكّٖۗ وَرَبُّكَ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٍ حَفِيظٞ ٢١
And he had over them no authority except [it was decreed] that We might make evident who believes in the Hereafter from who is thereof in doubt. And your Lord, over all things, is Guardian.1
Hindi nagkaroon si Satanas sa kanila ng anumang kapamahalaang ipanlulupig niya sa kanila para maligaw sila. Siya lamang noon ay nang-aakit sa kanila at nagpapalisya sa kanila, ngunit Kami ay nagpahintulot sa kanya sa pagpapalisya sa kanila upang malantad ang lagay ng sinumang sumasampalataya sa Kabilang-buhay at anumang naroon na ganti, mula sa sinumang hinggil sa Kabilang-buhay ay nasa isang pagdududa. Ang Panginoon mo, O Sugo, sa bawat bagay ay Mapag-ingat, na nag-iingat sa mga gawain ng mga lingkod Niya at gaganti sa kanila sa mga ito.
34:22Page 430
قُلِ ٱدۡعُواْ ٱلَّذِينَ زَعَمۡتُم مِّن دُونِ ٱللَّهِ لَا يَمۡلِكُونَ مِثۡقَالَ ذَرَّةٖ فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَلَا فِي ٱلۡأَرۡضِ وَمَا لَهُمۡ فِيهِمَا مِن شِرۡكٖ وَمَا لَهُۥ مِنۡهُم مِّن ظَهِيرٖ ٢٢
Say, [O Muḥammad], "Invoke those you claim [as deities] besides Allāh." They do not possess an atom's weight [of ability] in the heavens or on the earth, and they do not have therein any partnership [with Him], nor is there for Him from among them any assistant.
Sabihin mo, O Sugo, sa mga tagapagtambal na ito: "Manawagan kayo sa mga inangkin ninyo na sila ay mga diyos para sa inyo bukod pa kay Allāh upang magdulot sa inyo ng pakinabang o mag-alis sa inyo ng pinsala sapagkat hindi sila nagmamay-ari ng kasimbigat ng isang katiting sa mga langit ni sa lupa. Walang ukol sa kanila na pakikitambal sa mga ito kasama kay Allāh at walang ukol kay Allāh na anumang tagatulong na tumutulong sa Kanya sapagkat Siya ay Walang-pangangailangan sa mga katambal at mga tagatulong.
34:23Page 431
وَلَا تَنفَعُ ٱلشَّفَٰعَةُ عِندَهُۥٓ إِلَّا لِمَنۡ أَذِنَ لَهُۥۚ حَتَّىٰٓ إِذَا فُزِّعَ عَن قُلُوبِهِمۡ قَالُواْ مَاذَا قَالَ رَبُّكُمۡۖ قَالُواْ ٱلۡحَقَّۖ وَهُوَ ٱلۡعَلِيُّ ٱلۡكَبِيرُ ٢٣
And intercession does not benefit with Him except for one whom He permits. [And those wait] until, when terror is removed from their hearts,1 they will say [to one another], "What has your Lord said?" They will say, "The truth." And He is the Most High, the Grand.
Hindi nagpapakinabang ang pamamagitan sa harap Niya – kaluwalhatian sa Kanya – maliban sa para sa sinumang nagpahintulot Siya para rito. Si Allāh ay hindi nagpapahintulot ng pamamagitan – maliban sa para sa sinumang kinalugdan – dahil sa kadakilaan Niya. Bahagi ng kadakilaan Niya na kapag nagsalita Siya sa langit ay nagkakampay ang mga anghel ng mga pakpak nila bilang pagpapakumbaba sa sinabi Niya." Hanggang sa nang pumawi Siya ng hilakbot sa mga puso nila ay nagsabi ang mga anghel kay [Anghel] Gabriel: "Ano ang sinabi ng Panginoon ninyo?" Nagsabi si [Anghel] Gabriel: "Sinabi Niya ang katotohanan." Siya ay ang Mataas sa sarili Niya at paggapi Niya, ang Malaki na ang bawat bagay ay mababa sa Kanya.
34:24Page 431
۞ قُلۡ مَن يَرۡزُقُكُم مِّنَ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۖ قُلِ ٱللَّهُۖ وَإِنَّآ أَوۡ إِيَّاكُمۡ لَعَلَىٰ هُدًى أَوۡ فِي ضَلَٰلٖ مُّبِينٖ ٢٤
Say, "Who provides for you from the heavens and the earth?" Say, "Allāh. And indeed, we or you are either upon guidance or in clear error."
Sabihin mo, O Sugo, sa mga tagapagtambal na ito: "Sino ang tumutustos sa inyo mula sa mga langit sa pamamagitan ng pagpapababa ng ulan at mula sa lupa sa pamamagitan ng pagpapatubo ng mga bunga, mga pananim, mga prutas, at iba pa roon?" Sabihin mo: "Si Allāh ay ang tumutustos sa inyo mula sa mga iyon. Tunay na kami o kayo, O mga tagapagtambal, ay talagang nasa isang kapatnubayan o nasa isang pagkaligaw na maliwanag palayo sa daan sapagkat ang isa sa atin ay walang pasubaling gayon. Walang duda na ang mga alagad ng patnubay ay ang mga mananampalataya at na ang mga alagad ng pagkaligaw ay ang mga tagapagtambal."
34:25Page 431
قُل لَّا تُسۡـَٔلُونَ عَمَّآ أَجۡرَمۡنَا وَلَا نُسۡـَٔلُ عَمَّا تَعۡمَلُونَ ٢٥
Say, "You will not be asked about what we committed, and we will not be asked about what you do."
Sabihin mo sa kanila, O Sugo: "Hindi kayo tatanungin sa Araw ng Pagbangon tungkol sa mga pagkakasala naming nagawa namin at hindi naman kami tatanungin tungkol sa anumang dati ninyong ginagawa."
34:26Page 431
قُلۡ يَجۡمَعُ بَيۡنَنَا رَبُّنَا ثُمَّ يَفۡتَحُ بَيۡنَنَا بِٱلۡحَقِّ وَهُوَ ٱلۡفَتَّاحُ ٱلۡعَلِيمُ ٢٦
Say, "Our Lord will bring us together; then He will judge between us in truth. And He is the Knowing Judge."1
Sabihin mo sa kanila: "Magtitipon si Allāh sa amin at sa inyo sa Araw ng Pagbangon, pagkatapos ay maghahatol Siya sa pagitan namin at ninyo ayon sa katotohanan kaya lilinawin Niya ang nagpapakatotoo mula sa nagpapakabulaan. Siya ay ang Tagahatol na humahatol ayon sa katarungan, ang Maalam sa inihahatol Niya."
34:27Page 431
قُلۡ أَرُونِيَ ٱلَّذِينَ أَلۡحَقۡتُم بِهِۦ شُرَكَآءَۖ كـَلَّاۚ بَلۡ هُوَ ٱللَّهُ ٱلۡعَزِيزُ ٱلۡحَكِيمُ ٢٧
Say, "Show me those whom you have attached to Him as partners. No! Rather, He [alone] is Allāh, the Exalted in Might, the Wise."
Sabihin mo sa kanila, O Sugo: "Magpakita kayo sa akin ng ginawa ninyo para kay Allāh bilang mga katambal na ipinantatambal ninyo sa Kanya sa pagsamba. Aba’y hindi! Ang usapin ay hindi gaya ng ginuguni-guni ninyo na mayroon Siyang mga katambal. Bagkus Siya ay si Allāh, ang Makapangyarihan na walang nakikipanaig sa Kanya na isa man, ang Marunong sa paglikha Niya, pagtatakda Niya, at pangangasiwa Niya."
34:28Page 431
وَمَآ أَرۡسَلۡنَٰكَ إِلَّا كَآفَّةٗ لِّلنَّاسِ بَشِيرٗا وَنَذِيرٗا وَلَٰكِنَّ أَكۡثَرَ ٱلنَّاسِ لَا يَعۡلَمُونَ ٢٨
And We have not sent you except comprehensively1 to mankind as a bringer of good tidings and a warner. But most of the people do not know.
Hindi Kami nagpadala sa iyo, O Sugo, maliban para sa mga tao sa pangkalahatan bilang tagapagbalita ng nakagagalak sa mga alagad ng pangingilag magkasala hinggil sa pagkakamit nila ng paraiso at bilang tagapagpangamba sa mga alagad ng kawalang-pananampalataya at kasamaang-loob sa Impiyerno, subalit ang karamihan sa mga tao ay hindi nakaaalam niyon sapagkat kung sakaling nakaalam sila niyon ay talagang hindi sana sila nagpasinungaling sa iyo.
34:29Page 431
وَيَقُولُونَ مَتَىٰ هَٰذَا ٱلۡوَعۡدُ إِن كُنتُمۡ صَٰدِقِينَ ٢٩
And they say, "When is this promise, if you should be truthful?"
Nasasabi ang mga tagapagtambal habang mga nagmamadali ng pagdurusa na ipinangangamba sa kanila: "Kailan ang pangakong ito ng pagdurusa kung kayo ay naging mga tapat sa ipinaaanyaya ninyo na iyon ay katotohanan."
34:30Page 431
قُل لَّكُم مِّيعَادُ يَوۡمٖ لَّا تَسۡتَـٔۡخِرُونَ عَنۡهُ سَاعَةٗ وَلَا تَسۡتَقۡدِمُونَ ٣٠
Say, "For you is the appointment of a Day [when] you will not remain thereafter an hour, nor will you precede [it]."
Sabihin mo, O Sugo, sa mga nagmamadaling ito ng pagdurusa: "Ukol sa inyo ang tipanan ng isang Araw na tinakdaan, na hindi kayo magpapahuli roon ng isang sandali at hindi kayo magpapauna roon ng isang sandali. Ang Araw na ito ay ang Araw ng Pagbangon.
34:31Page 431
وَقَالَ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ لَن نُّؤۡمِنَ بِهَٰذَا ٱلۡقُرۡءَانِ وَلَا بِٱلَّذِي بَيۡنَ يَدَيۡهِۗ وَلَوۡ تَرَىٰٓ إِذِ ٱلظَّٰلِمُونَ مَوۡقُوفُونَ عِندَ رَبِّهِمۡ يَرۡجِعُ بَعۡضُهُمۡ إِلَىٰ بَعۡضٍ ٱلۡقَوۡلَ يَقُولُ ٱلَّذِينَ ٱسۡتُضۡعِفُواْ لِلَّذِينَ ٱسۡتَكۡبَرُواْ لَوۡلَآ أَنتُمۡ لَكُنَّا مُؤۡمِنِينَ ٣١
And those who disbelieve say, "We will never believe in this Qur’ān nor in that before it." But if you could see when the wrongdoers are made to stand before their Lord, refuting each others' words...1 Those who were oppressed will say to those who were arrogant, "If not for you, we would have been believers."
Nagsabi ang mga tumangging sumampalataya kay Allāh: "Hindi kami sasampalataya sa Qur’an na ito na inaangkin ni Muḥammad na ito ay pinababa sa kanya at hindi kami sasampalataya sa mga kasulatang makalangit na nauna." Kung sakaling makikita mo, O Sugo, kapag ang mga tagalabag sa katarungan ay mga nakakulong sa harap ng Panginoon nila sa Araw ng Pagbangon para sa pagtutuos habang nagpapalitan sila ng pananalita sa pagitan nila, na nagpupukol ang bawat isa sa kanila ng pananagutan at paninisi sa iba. Magsasabi ang mga tagasunod na siniil sa mga pinuno nila na naniil sa kanila sa Mundo: "Kung hindi dahil kayo ay nagligaw sa amin, talaga sanang kami ay naging mga mananampalataya kay Allāh at sa mga sugo Niya."
34:32Page 432
قَالَ ٱلَّذِينَ ٱسۡتَكۡبَرُواْ لِلَّذِينَ ٱسۡتُضۡعِفُوٓاْ أَنَحۡنُ صَدَدۡنَٰكُمۡ عَنِ ٱلۡهُدَىٰ بَعۡدَ إِذۡ جَآءَكُمۖ بَلۡ كُنتُم مُّجۡرِمِينَ ٣٢
Those who were arrogant will say to those who were oppressed, "Did we avert you from guidance after it had come to you? Rather, you were criminals."
Magsasabi ang mga sinusunod, na nagmalaki palayo sa katotohanan, sa mga tagasunod na siniil nila: "Kami ba ay pumigil sa inyo sa patnubay na dinala sa inyo ni Muḥammad? Hindi! Bagkus kayo noon ay mga tagalabag sa katarungan at mga alagad ng kaguluhan at panggugulo."
34:33Page 432
وَقَالَ ٱلَّذِينَ ٱسۡتُضۡعِفُواْ لِلَّذِينَ ٱسۡتَكۡبَرُواْ بَلۡ مَكۡرُ ٱلَّيۡلِ وَٱلنَّهَارِ إِذۡ تَأۡمُرُونَنَآ أَن نَّكۡفُرَ بِٱللَّهِ وَنَجۡعَلَ لَهُۥٓ أَندَادٗاۚ وَأَسَرُّواْ ٱلنَّدَامَةَ لَمَّا رَأَوُاْ ٱلۡعَذَابَۚ وَجَعَلۡنَا ٱلۡأَغۡلَٰلَ فِيٓ أَعۡنَاقِ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْۖ هَلۡ يُجۡزَوۡنَ إِلَّا مَا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ ٣٣
Those who were oppressed will say to those who were arrogant, "Rather, [it was your] conspiracy of night and day when you were ordering us to disbelieve in Allāh and attribute to Him equals." But they will [all] confide regret when they see the punishment; and We will put shackles on the necks of those who disbelieved. Will they be recompensed except for what they used to do?
Magsasabi ang mga tagasunod, na minamahina ng mga pinuno nila, sa mga sinunod nilang mga tagapagmalaki palayo sa katotohanan: "Bagkus bumalakid sa amin sa patnubay ang pakana ninyo laban sa amin sa gabi at maghapon nang kayo dati ay nag-uutos sa amin ng kawalang-pananampalataya kay Allāh at ng pagsamba sa mga nilikha bukod pa sa Kanya." Magkukubli sila ng pagsisisi sa dati nilang taglay na kawalang-pananampalataya sa Mundo kapag nasaksihan nila ang pagdurusa at nalaman nila na sila ay mga pagdurusahin. Maglalagay Kami ng mga posas sa mga leeg ng tagatangging sumampalataya. Hindi sila gagantihan ng ganting ito kundi dahil sa dati nilang ginagawa sa Mundo na pagsamba sa iba pa kay Allāh at paggawa ng mga pagsuway.
34:34Page 432
وَمَآ أَرۡسَلۡنَا فِي قَرۡيَةٖ مِّن نَّذِيرٍ إِلَّا قَالَ مُتۡرَفُوهَآ إِنَّا بِمَآ أُرۡسِلۡتُم بِهِۦ كَٰفِرُونَ ٣٤
And We did not send into a city any warner except that its affluent said, "Indeed we, in that with which you were sent, are disbelievers."
Hindi nagpadala sa isa sa mga pamayanan ng anumang sugong magpapangamba sa kanila sa pagdurusang dulot ni Allāh malibang nagsabi ang mga pinaginhawa roon kabilang sa mga may kapamahalaan, impluwensiya, at yaman: "Tunay na kami sa ipinadala sa inyo, O mga sugo, ay mga tagatangging sumampalataya."
34:35Page 432
وَقَالُواْ نَحۡنُ أَكۡثَرُ أَمۡوَٰلٗا وَأَوۡلَٰدٗا وَمَا نَحۡنُ بِمُعَذَّبِينَ ٣٥
And they1 said, "We are more [than the believers] in wealth and children, and we are not to be punished."
Nagsabi ang mga may impluwensiyang ito habang mga nagyayabang at mga naghahambog: "Kami ay higit na marami sa mga yaman at higit na marami sa mga anak. Ang pinagsasabi ninyo na kami ay mga pagdurusahin ay isang kasinungalingan sapagkat kami ay hindi mga pagdurusahin sa Mundo ni sa Kabilang-buhay."
34:36Page 432
قُلۡ إِنَّ رَبِّي يَبۡسُطُ ٱلرِّزۡقَ لِمَن يَشَآءُ وَيَقۡدِرُ وَلَٰكِنَّ أَكۡثَرَ ٱلنَّاسِ لَا يَعۡلَمُونَ ٣٦
Say, "Indeed, my Lord extends provision for whom He wills and restricts [it], but most of the people do not know."
Sabihin mo, O Sugo, sa mga nalinlang na ito dahil sa ibinigay sa kanila na mga biyaya: "Ang Panginoon ko – kaluwalhatian sa Kanya at pagkataas-taas Siya – ay nagpapaluwag ng panustos para sa sinumang niloloob Niya bilang pagsusulit para sa kanya kung magpapasalamat ba siya o tatangging magpasalamat, at nagpapasikip dito sa sinumang niloloob Niya bilang pagsubok para sa kanya kung magtitiis ba siya o maiinis? Subalit ang karamihan sa mga tao ay hindi nakaaalam na si Allāh ay Marunong: hindi Siya nagtatakda ng isang bagay malibang dahil sa isang kasanhiang malalim. Nakaalam dito ang sinumang nakaalam dito at nagpakamangmang dito ang sinumang nagpakamangmang dito.
34:37Page 432
وَمَآ أَمۡوَٰلُكُمۡ وَلَآ أَوۡلَٰدُكُم بِٱلَّتِي تُقَرِّبُكُمۡ عِندَنَا زُلۡفَىٰٓ إِلَّا مَنۡ ءَامَنَ وَعَمِلَ صَٰلِحٗا فَأُوْلَٰٓئِكَ لَهُمۡ جَزَآءُ ٱلضِّعۡفِ بِمَا عَمِلُواْ وَهُمۡ فِي ٱلۡغُرُفَٰتِ ءَامِنُونَ ٣٧
And it is not your wealth or your children that bring you nearer to Us in position, but it is [by being] one who has believed and done righteousness. For them there will be the double reward for what they did, and they will be in the upper chambers [of Paradise], safe [and secure].
Hindi ang mga yaman ninyo at hindi ang mga anak ninyo na ipinagmamayabang ninyo ang mag-aakay sa inyo tungo sa pagkalugod ni Allāh subalit ang sinumang sumampalataya kay Allāh at gumawa ng gawang maayos ay magtatamo ng pabuyang pinag-ibayo. Ang mga yaman ay nakapagpapalapit kay Allāh sa pamamagitan ng paggugol sa mga ito sa landas ni Allāh at ang mga anak naman ay [nakapagpapalapit ] sa pamamagitan ng pagdalangin nila para sa kanya. Yaong mga mananampalatayang tagagawa ng mga maayos, ukol sa kanila ay gantimpalang pinag-ibayo dahil sa ginawa nila na mga magandang gawa. Sila, sa mga tuluyang pinakamataas sa paraiso, ay mga natitiwasay laban sa bawat pinangangambahan nila na pagdurusa, kamatayan, at pagkaputol ng kaginhawahan.
34:38Page 432
وَٱلَّذِينَ يَسۡعَوۡنَ فِيٓ ءَايَٰتِنَا مُعَٰجِزِينَ أُوْلَٰٓئِكَ فِي ٱلۡعَذَابِ مُحۡضَرُونَ ٣٨
And the ones who strive against Our verses to cause [them] failure1 - those will be brought into the punishment [to remain].
Ang mga tagatangging sumampalataya na mga nag-uukol ng kasukdulan ng pagsisikap nila sa paglilihis sa mga tao palayo sa mga tanda Namin at nagpupunyagi sa pagsasakatuparan sa mga layon nila, ang mga ito ay mga lugi sa Mundo at mga pagdurusahin sa Kabilang-buhay.
34:39Page 432
قُلۡ إِنَّ رَبِّي يَبۡسُطُ ٱلرِّزۡقَ لِمَن يَشَآءُ مِنۡ عِبَادِهِۦ وَيَقۡدِرُ لَهُۥۚ وَمَآ أَنفَقۡتُم مِّن شَيۡءٖ فَهُوَ يُخۡلِفُهُۥۖ وَهُوَ خَيۡرُ ٱلرَّٰزِقِينَ ٣٩
Say, "Indeed, my Lord extends provision for whom He wills of His servants and restricts [it] for him. But whatever thing you spend [in His cause] - He will compensate it; and He is the best of providers."
Sabihin mo, O Sugo,: "Tunay na ang Panginoon ko – kaluwalhatian sa Kanya at pagkataas-taas Siya – ay nagpapaluwang ng panustos para sa sinumang niloloob Niya kabilang sa mga lingkod Niya at nagpapasikip nito sa sinumang niloloob Niya kabilang sa kanila. Ang anumang ginugol ninyo na anuman sa landas ni Allāh, si Allāh – kaluwalhatian sa Kanya at pagkataas-taas Siya – ay magtutumbas nito sa inyo sa Mundo sa pamamagitan ng pagbibigay sa inyo ng higit na mabuti kaysa rito at sa Kabilang-buhay sa pamamagitan ng gantimpalang masagana. Si Allāh – kaluwalhatian sa Kanya – ay ang pinakamainam sa mga tagapagtustos kaya ang sinumang hihiling ng panustos ay dumulog sa Kanya – kaluwalhatian sa Kanya."
34:40Page 433
وَيَوۡمَ يَحۡشُرُهُمۡ جَمِيعٗا ثُمَّ يَقُولُ لِلۡمَلَٰٓئِكَةِ أَهَٰٓؤُلَآءِ إِيَّاكُمۡ كَانُواْ يَعۡبُدُونَ ٤٠
And [mention] the Day when He will gather them all and then say to the angels, "Did these [people] used to worship you?"
Banggitin mo, O Sugo, ang Araw na kakalap sa kanila si Allāh sa kalahatan, pagkatapos magsasabi Siya – kaluwalhatian sa Kanya – sa mga anghel bilang panunumbat sa mga tagapagtambal at paninisi sa kanila: "Ang mga ito ba ay dati silang sumasamba sa inyo sa buhay na pangmundo bukod pa kay Allāh?"
34:41Page 433
قَالُواْ سُبۡحَٰنَكَ أَنتَ وَلِيُّنَا مِن دُونِهِمۖ بَلۡ كَانُواْ يَعۡبُدُونَ ٱلۡجِنَّۖ أَكۡثَرُهُم بِهِم مُّؤۡمِنُونَ ٤١
They will say, "Exalted are You! You, [O Allāh], are our benefactor excluding [i.e., not] them. Rather, they used to worship the jinn; most of them were believers in them."
Magsasabi ang mga anghel: "Nagpakawalang-kapintasan Ka at nagpakabanal Ka! Ikaw ay ang Katangkilik namin sa halip nila sapagkat walang pakikipagtangkilikan sa pagitan namin at nila. Bagkus ang mga tagapagtambal na ito noon ay sumasamba sa mga demonyo, na nagkukunwari sa kanila na ang mga iyon ay mga anghel kaya naman sumasamba sila sa mga iyon bukod pa kay Allāh. Ang karamihan sa kanila sa mga iyon ay mga mananampalataya."
34:42Page 433
فَٱلۡيَوۡمَ لَا يَمۡلِكُ بَعۡضُكُمۡ لِبَعۡضٖ نَّفۡعٗا وَلَا ضَرّٗا وَنَقُولُ لِلَّذِينَ ظَلَمُواْ ذُوقُواْ عَذَابَ ٱلنَّارِ ٱلَّتِي كُنتُم بِهَا تُكَذِّبُونَ ٤٢
But today [i.e., the Day of Judgement] you do not hold for one another [the power of] benefit or harm, and We will say to those who wronged, "Taste the punishment of the Fire, which you used to deny."
Sa araw ng pagkakalap at pagtutuos, hindi makapagdudulot ang mga sinasamba ng isang pakinabang sa mga sumamba sa kanila sa Mundo bukod pa kay Allāh at hindi sila makapagdudulot sa mga iyon ng isang pinsala. Magsasabi Kami sa mga lumabag sa katarungan sa mga sarili nila dahil sa kawalang-pananampalataya at mga pagsuway: "Lumasap kayo ng pagdurusa sa Apoy na kayo noon sa Mundo ay nagpapasinungaling dito."
34:43Page 433
وَإِذَا تُتۡلَىٰ عَلَيۡهِمۡ ءَايَٰتُنَا بَيِّنَٰتٖ قَالُواْ مَا هَٰذَآ إِلَّا رَجُلٞ يُرِيدُ أَن يَصُدَّكُمۡ عَمَّا كَانَ يَعۡبُدُ ءَابَآؤُكُمۡ وَقَالُواْ مَا هَٰذَآ إِلَّآ إِفۡكٞ مُّفۡتَرٗىۚ وَقَالَ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ لِلۡحَقِّ لَمَّا جَآءَهُمۡ إِنۡ هَٰذَآ إِلَّا سِحۡرٞ مُّبِينٞ ٤٣
And when Our verses are recited to them as clear evidences, they say, "This is not but a man who wishes to avert you from that which your fathers were worshipping." And they say, "This is not except a lie invented." And those who disbelieve say of the truth when it has come to them, "This is not but obvious magic."
Kapag binibigkas sa mga tagapagtambal na tagapasinungaling na ito ang mga talata Naming pinababa sa sugo Namin nang maliwanag na walang pagkalito sa mga ito ay nagsasabi sila: "Walang iba ang lalaking ito na naghatid ng mga ito kundi isang lalaking nagnanais na magpalihis sa inyo palayo sa gawain noon ng mga ninuno ninyo." Nagsabi pa sila: "Walang iba ang Qur'ān na ito kundi isang kasinungalingang nilikha-likha niya laban kay Allāh." Nagsabi ang mga tumangging sumampalataya kay Allāh hinggil sa Qur'ān noong dumating ito sa kanila mula sa ganang kay Allāh: "Walang iba ito kundi isang panggagaway na maliwanag dahil sa pagpapahiwalay nito sa lalaki at maybahay niya, at sa anak at ama niya.
34:44Page 433
وَمَآ ءَاتَيۡنَٰهُم مِّن كُتُبٖ يَدۡرُسُونَهَاۖ وَمَآ أَرۡسَلۡنَآ إِلَيۡهِمۡ قَبۡلَكَ مِن نَّذِيرٖ ٤٤
And We had not given them any scriptures which they could study, and We had not sent to them before you, [O Muḥammad], any warner.
Hindi Kami nagbigay sa kanila ng anumang mga kasulatan na binabasa nila upang magturo sa kanila na ang Qur'ān na ito ay isang kasinungalingang nilikha-likha ni Muḥammad. Hindi Kami nagsugo sa kanila bago ng pagsusugo sa iyo, O Sugo, ng anumang sugo na nagpapangamba sa kanila ng pagdurusang dulot ni Allāh.
34:45Page 433
وَكَذَّبَ ٱلَّذِينَ مِن قَبۡلِهِمۡ وَمَا بَلَغُواْ مِعۡشَارَ مَآ ءَاتَيۡنَٰهُمۡ فَكَذَّبُواْ رُسُلِيۖ فَكَيۡفَ كَانَ نَكِيرِ ٤٥
And those before them denied, and they [i.e., the people of Makkah] have not attained a tenth of what We had given them. But they [i.e., the former peoples] denied My messengers, so how [terrible] was My reproach.
Nagpasinungaling ang mga kalipunang nauna tulad ng `Ād at Thamūd at mga kababayan ni Lot. Hindi umabot ang mga tagapagtambal kabilang sa mga kalipi mo sa ikapu ng naabot ng mga kalipunang nauna na lakas, kapangyarihan, yaman, at bilang. Ngunit nagpasinungaling ang bawat isa sa kanila sa sugo niyon kaya hindi nagpakinabang sa kanila ang ibinigay sa kanila na yaman, lakas, at bilang, saka bumagsak sa kanila ang pagdurusang dulot Ko. Kaya tumingin ka, O Sugo, kung magiging papaano na ang pagtutol Ko sa kanila at kung magiging papaano na ang parusa Ko sa kanila.
34:46Page 433
۞ قُلۡ إِنَّمَآ أَعِظُكُم بِوَٰحِدَةٍۖ أَن تَقُومُواْ لِلَّهِ مَثۡنَىٰ وَفُرَٰدَىٰ ثُمَّ تَتَفَكَّرُواْۚ مَا بِصَاحِبِكُم مِّن جِنَّةٍۚ إِنۡ هُوَ إِلَّا نَذِيرٞ لَّكُم بَيۡنَ يَدَيۡ عَذَابٖ شَدِيدٖ ٤٦
Say, "I only advise you of one [thing] - that you stand for Allāh, [seeking truth] in pairs and individually, and then give thought." There is not in your companion any madness. He is only a warner to you before a severe punishment.
Sabihin mo, O Sugo, sa mga tagapagtambal na ito: "Nagpapahiwatig lamang ako sa inyo at nagpapayo lamang ako sa inyo ng iisang katangian: na tumayo kayo, habang mga naaalisan ng pithaya, para kay Allāh – kaluwalhatian sa Kanya – nang dala-dalawa at mga namumukod. Pagkatapos ay mag-isip-isip kayo sa pamumuhay ng kasamahan ninyo at sa anumang nalaman ninyo sa pag-iisip niya, katapatan niya, at pagkamapagkakatiwalaan niya," upang mapaglinawan ninyo na siya – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan – ay walang taglay na kabaliwan. Walang iba siya kundi isang tagapagbigay-babala para sa inyo sa harap ng isang pagdurusang matindi, kung hindi kayo nagbalik-loob kay Allāh mula sa pagtatambal sa Kanya.
34:47Page 433
قُلۡ مَا سَأَلۡتُكُم مِّنۡ أَجۡرٖ فَهُوَ لَكُمۡۖ إِنۡ أَجۡرِيَ إِلَّا عَلَى ٱللَّهِۖ وَهُوَ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٖ شَهِيدٞ ٤٧
Say, "Whatever payment I might have asked of you - it is yours. My payment is only from Allāh, and He is, over all things, Witness."
Sabihin mo, O Sugo, sa mga tagapagtambal na tagapasinungaling na ito: "Hindi ako humingi sa inyo ng anumang gantimpala o pabuya sa inihatid ko sa inyo na patnubay at kabutihan – kung ipagpapalagay ang kairalan nito – sapagkat ito ay para sa inyo. Walang iba ang gantimpala sa akin kundi nasa kay Allāh lamang. Siya – kaluwalhatian sa Kanya – sa bawat bagay ay Saksi sapagkat Siya ay sumasaksi na ako ay nagpaabot sa inyo at sumasaksi sa mga gawain ninyo kaya para lumubos Siya sa inyo sa pagganti sa mga ito."
34:48Page 433
قُلۡ إِنَّ رَبِّي يَقۡذِفُ بِٱلۡحَقِّ عَلَّٰمُ ٱلۡغُيُوبِ ٤٨
Say, "Indeed, my Lord projects the truth, Knower of the unseen."
Sabihin mo, O Sugo: "Tunay na ang Panginoon ko ay magpapangibabaw ng katotohanan sa kabulaanan para pabulaanan ito. Siya ay ang Palaalam sa mga lingid: walang nakakukubli sa Kanya na anuman sa mga langit ni sa lupa at hindi nakakukubli sa Kanya ang mga gawain ng mga lingkod Niya."
34:49Page 434
قُلۡ جَآءَ ٱلۡحَقُّ وَمَا يُبۡدِئُ ٱلۡبَٰطِلُ وَمَا يُعِيدُ ٤٩
Say, "The truth has come, and falsehood can neither begin [anything] nor repeat [it]."1
Sabihin mo, O Sugo, sa mga tagapagtambal na tagapasinungaling na ito: "Dumating ang katotohanan, na siyang Islām, at naalis ang kabulaanan na walang lumilitaw para rito na anumang bakas o lakas at hindi ito manunumbalik sa kapangyarihan nito."
34:50Page 434
قُلۡ إِن ضَلَلۡتُ فَإِنَّمَآ أَضِلُّ عَلَىٰ نَفۡسِيۖ وَإِنِ ٱهۡتَدَيۡتُ فَبِمَا يُوحِيٓ إِلَيَّ رَبِّيٓۚ إِنَّهُۥ سَمِيعٞ قَرِيبٞ ٥٠
Say, "If I should err, I would only err against myself. But if I am guided, it is by what my Lord reveals to me. Indeed, He is Hearing and near."
Sabihin mo, O Sugo, sa mga tagapagtambal na tagapasinungaling na ito: "Kung naligaw ako palayo sa katotohanan kaugnay sa ipinaaabot ko sa inyo, ang pinsala ng pagkaligaw ko ay limitado sa akin: walang aabot sa inyo mula rito na anuman. Kung napatnubayan ako roon ay dahilan sa ikinakasi sa akin ng Panginoon ko – kaluwalhatian sa Kanya. Tunay na Siya ay Madinigin sa mga sinasabi ng mga lingkod Niya, Malapit: hindi imposible sa Kanya ang marinig ang sinasabi ko."
34:51Page 434
وَلَوۡ تَرَىٰٓ إِذۡ فَزِعُواْ فَلَا فَوۡتَ وَأُخِذُواْ مِن مَّكَانٖ قَرِيبٖ ٥١
And if you could see1 when they are terrified but there is no escape, and they will be seized from a place nearby.
Kung sakaling makikita mo, O Sugo, kapag nanghilakbot ang mga tagapasinungaling na ito kapag napagmasdan nila ang pagdurusa sa Araw ng Pagbangon kaya walang matatakasan para sa kanila mula roon at walang madudulugang dudulugan nila. Dadaklutin sila mula sa isang pook na malapit na madali ang pag-abot kaagad-agad. Kung sakaling makikita mo iyon ay talaga makakikita ka ng isang bagay na kataka-taka.
34:52Page 434
وَقَالُوٓاْ ءَامَنَّا بِهِۦ وَأَنَّىٰ لَهُمُ ٱلتَّنَاوُشُ مِن مَّكَانِۭ بَعِيدٖ ٥٢
And they will [then] say, "We believe in it!" But how for them will be the taking1 [of faith] from a place far away?2
Magsasabi sila kapag nakita nila ang kahahantungan nila: "Sumampalataya kami sa Araw ng Pagbangon." Paanong ukol sa kanila ang pagkamit ng pananampalataya at pag-abot dito samantalang nalayo na sa kanila ang pook ng pagtanggap ng pananampalataya dahil sa paglabas nila mula sa tahanan sa Mundo, na ito ang tahanan ng paggawa hindi ng pagganti, tungo sa tahanan sa Kabilang-buhay, na iyon ang tahanan ng pagganti hindi ng paggawa?
34:53Page 434
وَقَدۡ كَفَرُواْ بِهِۦ مِن قَبۡلُۖ وَيَقۡذِفُونَ بِٱلۡغَيۡبِ مِن مَّكَانِۭ بَعِيدٖ ٥٣
And they had already disbelieved in it before and would assault1 the unseen from a place far away.2
Papaanong mangyayari mula sa kanila ang pananampalataya at matatanggap samantalang tumanggi nga silang sumampalataya rito sa buhay na pangmundo at naglalahad sila ng pagpapalagay mula sa isang dakong malayo sa pagtama sa katotohanan gaya ng sabi nila hinggil sa Sugo – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan: "Manggagaway, manghuhula, at manunula!"
34:54Page 434
وَحِيلَ بَيۡنَهُمۡ وَبَيۡنَ مَا يَشۡتَهُونَ كَمَا فُعِلَ بِأَشۡيَاعِهِم مِّن قَبۡلُۚ إِنَّهُمۡ كَانُواْ فِي شَكّٖ مُّرِيبِۭ ٥٤
And prevention will be placed between them and what they desire,1 as was done with their kind before. Indeed, they were in disquieting doubt [i.e., denial].
Pipigilan ang mga tagapasinungaling na ito sa pagtamo sa ninanasa nila na mga sarap ng buhay, sa pagbabalik-loob mula sa kawalang-pananampalataya at kaligtasan sa Apoy, at sa panunumbalik sa buhay na pangmundo, gaya ng ginawa sa mga tulad nila mula sa mga kalipunang tagapasinungaling bago pa nila. Tunay na sila ay dating nasa isang pagdududa sa inihatid ng mga sugo na paniniwala sa kaisahan ni Allāh at pananampalataya sa pagkabuhay na muli, ayon sa pagdududang naghihikayat sa kawalang-pananampalataya.
Text: Quranic Universal Library (Tarteel), via spa5k/tafsir_api (MIT), at a fixed version. The ayahs: Quran Foundation. Sources and licences