Al-Ma'idah

O mga sumampalataya, lumubos kayo sa lahat ng mga kasunduang pinagtibay sa pagitan ninyo at ng Tagalikha ninyo at sa pagitan ninyo at ng nilikha Niya. Nagpahintulot nga si Allāh para sa inyo – bilang awa sa inyo – ng hayop ng mga panghayupan (mga kamelyo, mga baka, at mga tupa) maliban sa anumang bibigkasin sa inyo ang pagbabawal niyon at maliban sa ipinagbawal sa inyo na pangangaso sa kati habang nasa kalagayan ng iḥrām sa ḥajj o `umrah. Tunay na si Allāh ay naghahatol ng ninanais Niya na pagpapahintulot at pagbabawal ayon sa karunungan Niya sapagkat walang nakapipilit sa Kanya at walang nakatututol sa kahatulan Niya.

O mga sumampalataya, huwag kayong lumapastangan sa mga ipinagbabawal ni Allāh na nag-utos sa inyo ng paggalang sa mga ito. Magpigil kayo sa mga pinipigilan sa iḥrām gaya ng pagsusuot ng tinahian at sa mga ipinagbabawal sa Ḥaram gaya ng pangangaso. Huwag kayong lumapastangan [sa pagbabawal] sa pakikipaglaban sa mga banal na buwan: ang Dhul Qa`dah, ang Dhul Hijjah, ang Muḥarram, at ang Rajab. Huwag kayong lumapastangan sa inihahandog, [na dinala] sa Ḥaram na mga hayupan upang ialay kay Allāh doon, sa pamamagitan ng pangangamkam at tulad nito o ng pagpigil sa pag-abot nito sa pook nito. Huwag kayong lumapastangan sa hayop na sinuutan ng kuwintas yari sa lana o iba pa rito para sa pagpaparamdam na ito ay alay. Huwag kayong lumapastangan sa mga nagsasadya sa Pinakababanal na Bahay ni Allāh, na naghahanap ng tubo sa pangangalakal at ng kaluguran ni Allāh. Kapag kumalas kayo sa iḥrām sa isang ḥajj o isang `umrah at lumabas kayo mula sa Ḥaram ay mangaso kayo kung niloob ninyo. Huwag ngang mag-udyok sa inyo ang pagkamuhi sa ilan sa mga tao, dahil sa pagbalakid nila sa inyo sa Masjid na Pinakababanal, sa pang-aapi at pag-iwan sa katarungan sa kanila. Magtulungan kayo, O mga mananampalataya, sa paggawa ng ipinag-utos sa inyo at pag-iwan sa sinaway sa inyo. Huwag kayong magtulungan sa mga pagsuway na nagkakasala ang tagagawa nito at sa paglabag sa mga nilikha sa buhay nila, mga ari-arian nila, at mga dangal nila. Mangamba kayo kay Allāh sa pamamagitan ng pananatili sa pagtalima sa Kanya at paglayo sa pagsuway sa Kanya. Tunay na si Allāh ay matindi ang parusa sa sinumang sumuway sa Kanya kaya mag-ingat kayo sa parusa Niya.

Nagbawal si Allāh sa inyo ng anumang namatay na hayop nang walang pagkatay. Nagbawal Siya ng dugong nabubo, laman ng baboy, anumang binanggit dito ang pangalang iba sa pangalan ni Allāh sa sandali ng pagkatay, namatay dahil sa sakal, namatay dahil sa pagkapalo, namatay dahil sa pagkahulog mula sa isang mataas na lugar, namatay dahil sa pagsuwag ng ibang hayop, at anumang sinila ng mabangis na hayop tulad ng leyon, tigre, at lobo, maliban sa naabutan ninyo nang buhay pa mula sa mga nabanggit at nakatay ninyo sapagkat ito ay ipinahihintulot sa inyo. Nagbawal Siya sa inyo ng anumang ang pag-aalay rito ay para sa mga anito. Nagbawal Siya sa inyo na maghanap kayo ng ibinahagi para sa inyo kabilang sa nakalingid sa pamamagitan ng [pagpapahula sa] tagdan: isang bato o isang palasong nasusulatan ng "gawin mo" o "huwag mong gawin" para magsagawa ng anumang lumabas mula sa mga ito. Ang paggawa ng mga ipinagbabawal na nabanggit na iyon ay isang paglabas sa pagtalima kay Allāh. Sa araw na ito ay nawalan ang mga tumangging sumampalataya ng pag-asa sa pagtalikod ninyo sa Relihiyong Islām dahil sa nakita nila na lakas nito. Kaya huwag kayong mangamba sa kanila at mangamba kayo sa Akin lamang. Sa araw na ito lumubos Ako para sa inyo ng Relihiyon ninyo na siyang ang Islām, bumuo Ako sa inyo ng biyaya Kong nakalitaw at nakakubli, at pumili Ako para sa inyo ng Islām bilang relihiyon kaya hindi Ako tatanggap ng isang relihiyong iba pa rito. Ngunit ang sinumang napilitan, dahilan sa isang kagutuman, sa pagkain mula sa namatay nang hindi kumikiling sa kasalanan ay walang kasalanan sa kanya roon. Tunay na si Allāh ay Mapagpatawad, Maawain.

Nagtatanong sa iyo, O Sugo, ang mga Kasamahan mo kung ano ang ipinahintulot ni Allāh para sa kanila na kainin. Sabihin mo, O Sugo: "Nagpahintulot si Allāh para sa inyo ng anumang naging kaaya-aya sa mga pagkain at ng pagkain ng pinangaso ng mga sinanay na mga hayop na may mga pangil gaya ng mga aso at mga leopardo at mga ibong may mga pandagit na kuko gaya ng mga lawin. Nagturo kayo sa mga ito ng pangangaso, na kabilang sa iminagandang-loob ni Allāh sa inyo na kaalaman sa paghubog sa mga ito hanggang sa kapag inuutusan ang mga ito ay nauutusan ang mga ito at kapag pinipigilan ang mga ito ay napipigilan ang mga ito. Kaya kumain kayo mula sa nahuli ng mga ito kabilang sa pinangangasong hayop kahit pa man napatay na. Bumanggit kayo sa pangalan ni Allāh sa pagpapawala sa mga ito. Mangilag kayong magkasala kay Allāh sa pamamagitan ng pagsunod sa mga ipinag-uutos Niya at pagpipigil sa mga sinasaway Niya." Tunay na si Allāh ay mabilis ang pagtutuos sa mga gawa.

Sa araw na ito, nagpahintulot si Allāh para sa inyo ng pagkain ng mga minamasarap at pagkain ng mga kinatay ng mga May Kasulatan kabilang sa mga Hudyo at mga Kristiyano. Nagpahintulot Siya para sa kanila ng mga kinatay ninyo. Nagpahintulot Siya para sa inyo ng pag-aasawa ng mga malayang babaing malinis ang puri kabilang sa mga babaing mananampalataya at mga malayang babaing malinis ang puri kabilang sa mga nabigyan ng Kasulatan bago pa ninyo na mga Hudyo at mga Kristiyano, kapag nagbigay kayo sa kanila ng mga bigay-kaya sa kanila, habang kayo naman ay mga nagpapakalinis ng puri laban sa paggawa ng kahalayan at hindi mga gumagawa ng mga kasintahang nakagagawa kayo ng pangangalunya sa mga iyon. Ang sinumang tumangging sumampalataya sa isinabatas ni Allāh para sa mga lingkod Niya na mga patakaran ay nawalang-saysay nga ang gawa niya dahil sa pagkawala ng kundisyon nito, ang pananampalataya. Siya sa Araw ng Pagbangon ay kabilang sa mga lugi dahil sa pagpasok niya sa Apoy bilang mananatiling pananatiliin doon.

O mga sumampalataya, kapag nagnais kayo na tumayo para sa pagsasagawa ng pagdarasal, habang kayo ay mga nawalan ng kadalisayang na maliit, magsagawa kayo ng wuḍū sa pamamagitan ng paghuhugas ninyo ng mga mukha ninyo, paghuhugas ninyo ng mga kamay ninyo kasama ng mga siko ng mga ito, paghahaplos ninyo sa mga ulo ninyo, at paghuhugas ninyo ng mga paa ninyo kasama ng mga bukungbukong na mga nakausli sa kasukasuan ng binti. Kung kayo ay nawalan ng kadalisayang malaki, maligo kayo. Kung kayo ay mga may-sakit, na nangangamba kayo ng paglala ng sakit o pagkaantala ng paggaling nito, o kayo ay mga naglalakbay habang nasa kalagayan ng kalusugan, o kayo ay mga nawalan ng kadalisayang maliit dahil sa pagtugon sa tawag ng kalikasan, halimbawa, O mga nawalan ng kadalisayang malaki dahil sa pakikipagtalik sa mga maybahay at hindi kayo nakatagpo ng tubig matapos ng paghahanap nito upang ipandalisay ninyo, magsadya kayo sa lupa, pumalo kayo rito ng mga kamay ninyo, magpunas kayo sa mga mukha ninyo, at magpunas kayo sa mga kamay ninyo mula rito. Hindi nagnanais si Allāh na gumawa sa inyo ng hirap sa mga patakaran Niya sa pamamagitan ng pag-oobliga sa inyo sa paggamit ng tubig na hahantong sa kapinsalaan ninyo sapagkat nagsabatas Siya para sa inyo ng isang pamalit doon sa sandali ng kaimposiblehan [ng paggamit ng tubig] dahil sa sakit o kawalan ng tubig, bilang paglulubos sa biyaya Niya sa inyo, nang sa gayon kayo ay magpapasalamat sa biyaya Niya sa inyo at hindi kayo tatangging kumilala rito.

Umalaala kayo sa biyaya ni Allāh sa inyo sa pamamagitan ng kapatnubayan sa Islām at umalaala kayo sa tipan Niya na nakipagtipan Siya sa inyo nang nagsabi kayo noong nangako kayo ng katapatan sa Propeta – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan – sa pagdinig at pagtalima sa sandali ng kasiglahan at kaatubilian: "Nakarinig kami sa sabi mo at tumalima kami sa utos mo." Mangilag kayong magkasala kay Allāh sa pamamagitan ng pagsunod sa mga ipinag-uutos Niya – kabilang sa mga ito ang mga tipan Niya – at pag-iwas sa mga sinasaway Niya. Tunay na si Allāh ay Maalam sa anumang nasa mga puso kaya walang nakakukubli sa kanya mula rito na anuman.

O mga sumampalataya kay Allāh at sa Sugo Niya, kayo ay maging mga mapagpanatili sa mga karapatan ni Allāh sa inyo bilang mga naghahangad dahil niyon ng kaluguran ng mukha Niya, at kayo ay maging mga saksi sa katarungan hindi sa pang-aapi. Huwag ngang mag-uudyok sa inyo ang pagkamuhi sa ilang tao sa pag-iwan sa katarungan sapagkat ang katarungan ay hinihiling sa kaibigan at kaaway. Kaya magmakatarungan kayo sa kanilang dalawa sapagkat ang katarungan ay higit na malapit sa pangamba kay Allāh at ang pang-aapi ay higit na malapit sa kapusukan laban sa Kanya. Mangilag kayong magkasala kay Allāh sa pamamagitan ng pagsunod sa mga ipinag-uutos Niya at pag-iwas sa mga sinasaway Niya. Tunay na si Allāh ay Mapagbatid sa anumang ginagawa ninyo: walang nakakukubli sa Kanya na anuman mula sa mga gawa ninyo. Gaganti Siya sa inyo sa mga ito.

Nangako si Allāh – na hindi sumisira sa pangako – sa mga sumampalataya sa Kanya at sa mga sugo Niya at gumawa ng mga maayos ng kapatawaran sa mga pagkakasala nila ng gantimpalang sukdulan, ang pagpasok sa Paraiso.

Ang mga tumangging sumampalataya kay Allāh at nagpasinungaling sa mga tanda Niya, ang mga iyon ay ang mga maninirahan sa Apoy na papasukin nila bilang kaparusahan sa kawalang-pananampalataya nila at pagpapasinungaling nila, bilang mga mamamalagi roon gaya ng pamamalagi ng kasamahan sa kasamahan niya.

O mga sumampalataya, alalahanin ninyo sa pamamagitan ng mga puso ninyo at mga dila ninyo ang ibiniyaya ni Allāh sa inyo na katiwasayan at pagpukol ng pangamba sa mga puso ng mga kaaway ninyo nang naglayon sila na magbuhat ng mga kamay nila sa inyo upang humagupit sila sa inyo at kumitil sila, ngunit nagpabaling sa kanila si Allāh palayo sa inyo at nangalaga sa inyo laban sa kanila. Mangilag kayong magkasala kay Allāh sa pamamagitan ng pagsunod sa mga ipinag-uutos Niya at pag-iwas sa mga sinasaway Niya. Sa kay Allāh lamang umasa ang mga mananampalataya sa pagtamo ng mga kapakanan nilang pangmundo at pangkabilang-buhay.

Talaga ngang tumanggap si Allāh ng kasunduang binigyang-diin sa mga anak ni Israel sa darating na pagbanggit nito mamaya. Nagtalaga Siya sa kanila ng labindalawang pangulo, na ang bawat pangulo ay magiging isang tagapagmasid sa sinumang nasa ilalim niya. Nagsabi si Allāh sa mga anak ni Israel: "Tunay na Ako ay kasama sa inyo sa pamamagitan ng pag-aadya at pag-aayuda kapag nagsagawa kayo ng pagdarasal sa paraang pinakalubos, nagbigay kayo ng zakāh ng mga ari-arian ninyo, naniwala kayo sa mga sugo Ko sa kalahatan nang walang pagtatangi-tangi sa pagitan nila, gumalang kayo sa kanila, nag-adya kayo sa kanila, at gumugol kayo sa mga uri ng kabutihan. Kaya kapag nagsagawa kayo niyon sa kabuuan niyon, talagang magtatakip-sala nga Ako sa inyo sa mga masagwang gawa na nagawa ninyo at talagang magpapapasok nga Ako sa inyo sa Araw ng Pagbangon sa mga hardin na dumadaloy ang mga ilog mula sa ilalim ng mga palasyo ng mga ito. Kaya ang sinumang tumangging sumampalataya matapos ng pagtanggap sa tipang pinagtibay na ito ay lumigoy nga siya sa daan ng katotohanan nang nakaaalam at nananadya."

Kaya dahilan sa pagkalas nila sa kasunduang tinanggap sa kanila, nagtaboy Kami sa kanila mula sa awa Namin at gumawa Kami sa mga puso nila na maging magaspang at matigas, na walang umaabot sa mga ito na isang kabutihan at walang nagpapakinabang sa mga ito na isang pangaral. Naglilihis sila sa mga salita palayo sa mga katuturan ng mga ito sa pamamagitan ng pagpapalit sa mga bigkas sa mga ito at ng pagpapakahulugan sa mga kahulugan ng mga ito ayon sa umaalinsunod sa mga pithaya nila. Iniwan nila ang paggawa sa ilan sa ipinaalaala sa kanila. Hindi ka natitigil, O Sugo, sa pagtuklas mo mula sa kanila ng isang kataksilan kay Allāh at sa mga lingkod Niyang mga mananampalataya, maliban sa kaunti sa kanila na tumupad sa tipang tinanggap sa kanila. Kaya magpaumanhin ka sa kanila, huwag kang manisi sa kanila, at magpawalang-sala ka sa kanila sapagkat tunay na iyon ay bahagi ng paggawa ng maganda. Tunay na si Allāh ay umiibig sa mga tagagawa ng maganda.

Gaya ng pagtanggap sa mga Hudyo ng isang kasunduang binigyang-diin na pinagtibay, tinanggap sa mga nagmamalinis sa mga sarili nila na sila raw ay mga tagasunod ni Jesus – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan – ngunit iniwan nila ang paggawa sa isang bahagi mula sa ipinaalaala sa kanila gaya ng ginawa ng mga ninuno nila kabilang sa mga Hudyo. Inihasik sa gitna nila ang hidwaan at ang matinding pagkasuklam hanggang sa Araw ng Pagbangon kaya sila ay naging mga nag-aawayang naglalaban-laban, na nagpaparatang ng kawalang-pananampalataya ang isa't isa sa kanila. Magpapabatid sa kanila si Allāh ng anumang dating pinaggagawa nila at gaganti Siya sa kanila rito.

O mga May Kasulatan na mga Hudyo na mga tagasunod ng Torah at mga Kristiyano na mga tagasunod ng Ebanghelyo, dumating nga sa inyo ang Sugo Naming si Muḥammad – sumakanya ang basbas at ang pagbati ng kapayapaan – na naglilinaw sa inyo ng marami mula sa dating itinatago ninyo mula sa kasulatang pinababa sa inyo at nagpapalampas sa marami buhat doon na kabilang sa anumang walang kapakanan doon maliban sa pagbubunyag sa inyo. Dumating nga sa inyo ang Qur'ān bilang Aklat mula sa ganang kay Allāh. Ito ay isang liwanag na ipinantatanglaw at isang aklat na naglilinaw sa bawat kinakailangan ng mga tao sa mga nauukol sa kanila na pangmundo at pangkabilang-buhay.

Nagpapatnubay si Allāh sa pamamagitan ng Aklat na ito sa sinumang sumunod sa anumang nagpapalugod sa Kanya gaya ng pananampalataya at gawang maayos tungo sa mga daan ng kaligtasan mula sa parusa Niya, ang mga daang nagpaparating sa Paraiso. Nagpapalabas Siya sa kanila mula sa mga kadiliman ng kawalang-pananampalataya at pagsuway tungo sa liwanag ng pananampalataya at pagtalima ayon sa pahintulot Niya. Nagtutuon Siya sa kanila tungo sa daang tuwid na matatag, ang daan ng Islām.

Talaga ngang tumangging sumampalataya ang mga nagsasabi kabilang sa mga Kristiyano na si Allāh ay ang Kristo Jesus na anak ni Maria. Sabihin mo sa kanila, O Sugo: "Sino ang nakakakaya na pumigil kay Allāh sa pagpuksa kay Kristo Jesus na anak ni Maria, at [nakakakaya] na pumuksa sa ina niya at pumuksa sa mga nasa lupa sa kabuuan nila kapag nagnais Siya ng pagpuksa sa kanila? Kapag hindi nakakaya ang isa man na pumigil sa Kanya roon, nagpapatunay iyon na walang Diyos kundi si Allāh at na ang lahat – si Jesus, ang ina niya, at ang lahat ng nilikha – ay nilikha ni Allāh. Sa kay Allāh ang paghahari sa mga langit at lupa at anumang nasa pagitan ng mga ito. Lumilikha Siya ng anumang niloloob Niya. Kabilang sa niloob Niyang likhain ay si Jesus – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan – kaya ito ay lingkod Niya at Sugo Niya. Si Allāh, sa bawat bagay, ay May-kakayahan.

Nag-aangkin ang kapwa mga Hudyo at mga Kristiyano na sila ay mga anak ni Allāh at mga iniibig Niya. Sabihin mo, O Sugo, bilang pagtugon sa kanila: "Bakit pagdurusahin kayo ni Allāh sa mga pagkakasala na nagawa ninyo? Kung sakaling kayo ay mga iniibig Niya gaya ng inakala ninyo, talaga sanang hindi Niya kayo pinagdusa sa pamamagitan ng pagkapatay at pagbabagong-anyo sa Mundo at sa pamamagitan ng Apoy sa Kabilang-buhay dahil Siya ay hindi nagpaparusa sa sinumang inibig Niya. Bagkus kayo ay mga tao gaya ng ibang mga tao. Ang sinumang gumawa ng maganda kabilang sa inyo ay gagantihan Niya ng Paraiso. Ang sinumang gumawa ng masagwa ay parurusahan Niya ng Apoy. Si Allāh ay nagpapatawad sa sinumang loloobin Niya dahil sa kabutihang-loob Niya at nagpaparusa sa sinumang loloobin Niya dahil sa katarungan Niya. Sa kay Allāh lamang ang paghahari sa mga langit at lupa at anumang nasa pagitan ng mga ito. Tungo sa Kanya lamang ang babalikan.

O mga May Kasulatan kabilang sa mga Hudyo at mga Kristiyano, dumating nga sa inyo ang Sugo Niyang si Muḥammad – ang basbas at ang pagbati ng kapayapaan ay sumakanya – matapos ng pagkaputol [ng pagdating] ng mga sugo at dala ng tindi ng pangangailangan sa pagsugo sa kanya upang hindi kayo magsabi bilang mga nagdadahilan: "Walang dumating sa amin na anumang sugong nagbabalita ng nakagagalak sa amin hinggil sa gantimpala ni Allāh ni nagbababala sa amin ng parusa Niya," sapagkat dumating nga sa inyo si Muḥammad – ang basbas at ang pagbati ng kapayapaan ay sumakanya – bilang tagapagbalita ng nakagagalak hinggil sa gantimpala Niya at bilang tagapagbabala ng parusa Niya. Si Allāh, sa bawat bagay, ay May-kakayahan: hindi Siya napanghihina ng anuman. Bahagi ng kakayahan Niya ang pagsusugo ng mga sugo, na ang pangwakas nila ay si Muḥammad – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan.

Banggitin mo, O Sugo, nang nagsabi si Moises sa mga kalipi niyang mga anak ni Israel: "O mga kalipi, alalahanin ninyo sa pamamagitan ng mga puso ninyo at mga dila ninyo ang biyaya ni Allāh sa inyo nang gumawa Siya sa inyo ng mga propeta na nag-aanyaya sa inyo tungo sa patnubay, gumawa Siya sa inyo na mga haring naghahari kayo sa nauukol sa mga sarili ninyo matapos na kayo noon ay mga pinagmamay-aring inaalipin, at nagbigay Siya sa inyo mula sa mga biyaya Niya, na hindi Niya ibinigay sa isa man kabilang sa mga nilalang sa panahon ninyo.

Nagsabi si Moises: "O mga kalipi, magsipasok kayo sa lupaing dinalisay (ang Bahay ng Pinagbanalan at ang Paligid nito) na nangako sa inyo si Allāh ng pagpasok doon at ng pakikipaglaban sa sinumang nasa loob niyon kabilang sa mga tagatangging sumampalataya. Huwag kayong matalo sa harapan ng mga higante sapagkat ang kauuwian ninyo ay ang pagkalugi sa Mundo at Kabilang-buhay."

Nagsabi sa kanya ang mga kalipi niya: "O Moises, tunay na sa loob ng Lupang Binanal ay may mga taong may lakas at may matinding bangis. Ito ay pumipigil sa amin sa pagpasok doon kaya hindi kami papasok doon hanggat namamalagi ang mga ito sa loob niyon dahil wala kaming kapangyarihan at walang lakas sa pakikipaglaban sa kanila. Kaya kung lalabas sila mula roon, tunay na kami ay mga papasok doon.

May nagsabing dalawang lalaki kabilang sa mga kasamahan ni Moises kabilang sa mga natatakot kay Allāh at nangangamba sa parusa Niya, na nagbiyaya si Allāh sa kanilang dalawa ng pagtutuon sa pagtalima sa Kanya, na natatangi sa mga kalipi nilang dalawa sa pagsunod sa utos ni Moises – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan: "Magsipasok kayo sa kinaroroonan ng mga higante sa pintuan ng lungsod sapagkat kapag nakalusot kayo sa pinto at nakapasok kayo roon, tunay na kayo – ayon sa pahintulot ni Allāh – ay mananaig sa kanila dala ng pagtitiwala sa kalakaran ni Allāh sa pagsasaayos ng pagwawagi dahil sa paggamit ng mga kadahilanan gaya ng pananampalataya kay Allāh at paghahanda ng mga kaparaanang materyal. Sa kay Allāh lamang sumandig kayo at manalig kayo, kung kayo ay mga mananampalataya nang totohanan sapagkat ang pananampalataya ay nag-oobliga ng pananalig sa Kanya – kaluwalhatian sa Kanya."

Nagsabi ang mga kalipi ni Moises na mga anak ni Israel habang mga nagpupumilit sa pagsalungat sa utos ng propeta nilang si Moises – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan: "Tunay na kami ay hindi papasok sa lungsod hanggat namamalagi ang mga higante roon. Kaya pumunta ka, O Moises, at ang Panginoon mo at makipaglaban kayong dalawa sa mga higante. Tungkol naman sa amin, mananatili kaming mga namamalagi sa pook namin habang mga nagpapaiwan sa pakikipaglaban kasama sa inyong dalawa."

Nagsabi si Moises sa Panginoon niya: "O Panginoon ko, walang kapamahalaan para sa akin sa isa man maliban sa sarili ko at kapatid kong si Aaron, kaya magpahiwalay Ka sa pagitan namin at ng mga taong lumalabas sa pagtalima sa Iyo at pagtalima sa sugo Mo."

Nagsabi si Allāh sa propeta Niyang si Moises – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan: "Tunay na si Allāh ay nagbawal sa mga anak ni Israel ng pagpasok sa Lupang Binanal sa yugtong apatnapung taon, habang naliligaw sila sa yugtong ito sa disyerto, na mga nalilitong hindi napapatnubayan. Kaya huwag kang malumbay, O Moises, sa mga taong lumalabas sa pagtalima kay Allāh sapagkat tunay na ang tatama sa kanila na parusa ay dahilan sa mga pagsuway nila at mga pagkakasala nila."

Magsalaysay ka, O Sugo, sa mga naiinggit na tagalabag sa katarungan na ito kabilang sa mga Hudyo ng sanaysay ng dalawang anak ni Adan na sina Cain at Abel ayon sa katapatang walang pag-aalangan hinggil doon nang naghandog silang dalawa ng alay na ipinapanlapit-loob ng bawat isa sa kanilang dalawa kay Allāh – kaluwalhatian sa Kanya. Tumanggap si Allāh sa alay na inihandog ni Abel dahil ito ay kabilang sa mga may pangingilag sa pagkakasala. Hindi Siya tumanggap sa alay ni Cain dahil ito ay hindi kabilang sa mga may pangingilag sa pagkakasala. Minasama ni Cain ang pagtanggap sa alay ni Abel dala ng inggit at nagsabi: "Talagang papatayin nga kita, O Abel." Nagsabi naman si Abel: "Tumatanggap lamang si Allāh ng isang alay mula sa sinumang nangilag magkasala sa Kanya sa pamamagitan ng pagsunod sa mga ipinag-uutos Niya at pag-iwas sa mga sinasaway Niya.

Talagang kung pagbubuhatan mo ako ng kamay, na naglalayon ng pagpatay sa akin, ako ay hindi gaganti sa iyo ng tulad sa gawain mo. Iyon ay hindi isang karuwagan mula sa akin bagkus ako ay nangangamba kay Allāh, na Panginoon ng mga nilikha."

Kaya nagsabi pa si Abel kay Cain habang naninindak: "Tunay na ako ay nagnanais na bumalik ka kalakip ng kasalanan ng pagpatay sa akin, dala ng kawalang-katarungan at paglabag, karagdagan sa mga kasalanan mong nauna para ikaw ay maging kabilang sa mga maninirahan sa Apoy, na papasok doon sa Araw ng Pagbangon. Ang ganting iyon ay ang ganti sa mga lumalabag. Ako ay hindi nagnanais na bumalik kalakip ng kasalanan ng pagpatay sa iyo para ako ay maging kabilang sa kanila."

Pinaganda para kay Cain ng kaluluwa niyang palautos ng kasagwaan ang pagpatay sa kapatid niyang si Abel dala ng kawalang-katarungan kaya naman pinatay niya ito kaya siya, dahilan doon, ay naging kabilang sa mga nagbabawas sa mga sarili nila ng mga mabuting bahagi nila sa Mundo nila at Kabilang-buhay nila.

Kaya nagsugo si Allāh ng isang uwak na bubungkal sa lupa sa harapan ni Cain upang maglibing ito roon ng isang patay na uwak upang magturo ito sa kanya kung papaanong magtatakip ng katawan ng kapatid niya. Nagsabi ang pumatay sa kapatid niya nang sandaling iyon: "O kapighatian, pinanghina ako na ako ay maging tulad ng uwak na ito na nagkubli sa ibang uwak na patay para magkubli ako sa bangkay ng kapatid ko." Kaya nagkubli siya nito saka siya ay naging kabilang sa mga nanghihinayang.

Dahil sa pagpatay ni Cain sa kapatid niya, ipinaalam ni Allāh sa mga anak ni Israel na ang sinumang pumatay ng isang tao nang hindi dahilan sa ganting kaparusahan o panggugulo sa lupa sa pamamagitan ng kawalang-pananampalataya o pakikidigma ay para bang pinatay niya ang mga tao sa kalahatan dahil walang pagkakaiba sa ganang kanya sa pagitan ng inosente at may-sala. Ang sinumang nagpigil sa pagpatay ng isang taong ipinagbawal ni Allāh [ang pagpatay rito] – pagkataas-taas Siya – habang naniniwala sa pagkabawal ng pagpatay rito at hindi niya pinatay ay para bang binuhay niya ang mga tao sa kalahatan dahil ang ginawa niya ay nagdudulot ng kaligtasan sa kanila sa kalahatan. Talaga ngang dumating ang mga sugo ni Allāh sa mga anak ni Israel kalakip ng mga maliwanag na katwiran at mga hayag na patunay. Sa kabila nito, tunay na ang marami sa kanila ay mga lumalampas sa mga hangganan ni Allāh sa pamamagitan ng pagkagawa ng mga pagsuway at pagsalungat sa mga sugo nila.

Walang kahihinatnan ang mga nakikipagdigma kay Allāh at sa Sugo Niya at nakikihamok sa Kanya sa pamamagitan ng pangangaway at panggugulo sa lupa sa pamamagitan ng pagpatay, pagkuha ng mga ari-arian ng iba, at panunulisan sa daan kundi na pagpapatayin sila nang walang pagbibitay, o pagpapatayin sila kasabay ng pagbibitay sa isang kahoy at tulad nito, o pagpuputulin ang kanang kamay ng bawat isa sa kanila kasama ng kaliwang paa – pagkatapos kung umulit ito ay puputulin naman ang kaliwang kamay niya kasama ng kanang paa niya – o ipatapon sila sa ibang bayan. Ang parusang iyon ay ukol sa kanila: isang kahihiyan sa Mundo; at ukol sa kanila sa Kabilang-buhay ay isang pagdurusang sukdulan,

maliban sa mga nagbalik-loob kabilang mga nakikipagdigmang ito noon bago pa ng pagkakaya ninyo [sa pagkadakip], O mga may kapamahalaan, sa kanila. Kaya alamin ninyo na si Allāh ay Mapagpatawad sa kanila matapos ng pagbabalik-loob, Maawain sa kanila. Bahagi ng awa Niya sa kanila ang pag-aalis ng parusa sa kanila.

O mga sumampalataya, mangilag kayong magkasala kay Allāh sa pamamagitan ng pagsunod sa mga ipinag-uutos Niya at pag-iwas sa mga sinasaway Niya, hilingin ninyo ang mapalapit sa Kanya sa pamamagitan ng paggawa sa ipinag-utos Niya sa inyo at ng paglayo sa sinaway Niya sa inyo, at makibaka kayo sa mga tagatangging sumampalataya bilang paghahangad sa kaluguran Niya, nang sa gayon kayo ay magtatamo ng hinihiling ninyo at makaiiwas sa kinasisindakan ninyo kapag nagsagawa kayo niyon.

Tunay na ang mga tumangging sumampalataya kay Allāh at sa mga sugo Niya, kung sakaling itinakda na taglay ng bawat isa sa kanila ang pagmamay-ari sa anumang nasa lupa sa kalahatan at tulad nito kasama nito saka naghandog sila nito upang magpawala sila sa mga sarili nila mula sa pagdurusang dulot ni Allāh sa Araw ng Pagbangon, hindi tatanggapin mula sa kanila ang pantubos na iyon. Ukol sa kanila ay isang pagdurusang nakasasakit.

Magnanais sila ng paglabas mula sa Apoy kapag pumasok sila roon ngunit paano mangyayari sa kanila iyon sapagkat hindi sila makalalabas mula roon? Ukol sa kanila roon ay isang pagdurusang mamamalagi.

Ang lalaking magnanakaw at ang babaing magnanakaw ay putulin ninyo, O mga pinuno, ang kanang kamay ng bawat isa sa kanila bilang pagganti sa kanila, bilang kaparusahan mula kay Allāh sa nagawa nila na pagkuha sa mga ari-arian ng mga tao nang wala sa katwiran, at bilang pagpapasindak sa kanila at sa iba pa sa kanila. Si Allāh ay Makapangyarihan: hindi Siya nadadaig ng anuman, Marunong sa pagtatakda Niya at pagbabatas Niya.

Kaya ang sinumang nagbalik-loob kay Allāh mula sa pagnanakaw at nagsaayos ng gawain niya, tunay na si Allāh ay tatanggap sa kanya ng pagbabalik-loob bilang pagmamabuting-loob mula sa Kanya. Iyon ay dahil si Allāh ay Mapagpatawad sa mga pagkakasala ng sinumang nagbalik-loob kabilang sa mga lingkod Niya, Maawain sa kanila; subalit hindi naaalis sa kanila ang takdang parusa sa pamamagitan ng pagbabalik-loob kapag umabot na ang usapin sa mga namamahala.

Talaga ngang nakaalam ka, O Sugo, na si Allāh ay may-ari ng paghahari sa mga langit at lupa: gumagawa Siya sa mga ito ng anumang niloloob Niya, at na Siya ay nagpaparusa sa sinumang loloobin Niya ayon sa katarungan Niya at nagpapatawad sa sinumang loloobin Niya ayon sa kabutihang-loob Niya. Tunay na si Allāh sa bawat bagay ay May-kakayahan: hindi Siya napanghihina ng anuman.

O Sugo, huwag magpalungkot sa iyo ang mga nagmamabilis sa paglalantad sa mga gawain ng kawalang-pananampalataya upang magpangitngit sila sa iyo sa mga mapagpaimbabaw na naglalantad ng pananampalataya habang naglilingid ng kawalang-pananampalataya. Huwag magpalungkot sa iyo ang mga Hudyo na nakikinig sa kasinungalingan ng mga nakatatanda nila at tumatanggap nito bilang mga gumagaya sa mga pinuno nila na hindi pumunta sa iyo dala ng isang pag-ayaw nila sa iyo. Nagpapalit sila sa Salita ni Allāh sa Torah ayon sa umaalinsunod sa mga pithaya nila. Nagsasabi sila sa mga tagasunod nila: "Kung umayon ang kahatulan ni Muḥammad sa mga pithaya ninyo ay sumunod kayo sa kanya. Kung sumalungat iyon sa mga ito ay mangilag kayo sa kanya." Ang sinumang nagnais si Allāh ng pagliligaw sa kanya kabilang sa mga tao ay hindi ka makatatagpo, O Sugo, ng sinumang magtutulak palayo sa kanya ng pagkaligaw at magpapatnubay sa kanya tungo sa landas ng katotohanan. Ang mga inilalarawang iyon sa pamamagitan ng mga katangiang ito kabilang sa mga Hudyo at mga mapagpaimbabaw ay ang mga hindi nagnais si Allāh ng pagdadalisay sa mga puso nila mula sa kawalang-pananampalataya. Ukol sa kanila sa Mundo ay isang kahihiyan at isang kasiraang-puri. Ukol sa kanila sa Kabilang-buhay ay isang pagdurusang sukdulan, ang pagdurusa sa Apoy.

Ang mga Hudyo na ito ay mga madalas makinig sa kasinungalingan at mga madalas makinabang sa yamang galing sa ipinagbabawal gaya ng patubo sa pautang. Kaya kung nagpahatol sila sa iyo, O Sugo, ay magpasya ka sa pagitan nila kung loloobin mo o iwan mo ang pagpapasya sa pagitan nila kung loloobin mo sapagkat ikaw ay makapipili sa dalawang kalagayan. Kung iiwan mo ang pagpapasya sa pagitan nila ay hindi sila makakakaya na puminsala sa iyo ng anuman. Kung magpapasya ka sa pagitan nila ay magpasya ka sa pagitan nila ayon sa katarungan kahit sila man ay mga tagalabag sa katarungan at mga kaaway. Tunay na si Allāh ay umiibig sa mga makatarungan sa hatol nila, kahit pa man ang mga nagpapahatol ay mga kaaway ng tagahatol.

Tunay na ang kalagayan ng mga ito ay talagang kataka-taka sapagkat sila ay tumatangging sumampalataya sa iyo ngunit nagpapahatol sa iyo dala ng paghahangad sa paghatol mo ng umaayon sa mga pithaya nila samantalang taglay nila ang Torah na nag-aangkin sila ng pananampalataya raw roon, na naroon ang kahatulan ni Allāh, pagkatapos umaayaw sila sa hatol mo kapag hindi umalinsunod sa mga pithaya nila. Kaya naman nagsama sila sa kawalang-pananampalataya sa nasa kasulatan nila at sa pag-ayaw sa hatol mo. Ang kagagawan ng mga ito ay hindi kagagawan ng mga mananampalataya kaya sila, samakatuwid, ay hindi kabilang sa mga manananampalataya sa iyo at sa inihatid mo.

Tunay na Kami ay nagpababa ng Torah kay Moises – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan – na doon ay may paggabay at pahiwatig sa kabutihan, at liwanag na ipinantatanglaw. Humahatol sa pamamagitan nito ang mga propeta ng mga anak ni Israel na mga nagpaakay kay Allāh sa pamamagitan ng pagtalima. Humahatol sa pamamagitan nito ang mga maalam at ang mga marunong sa batas na nagtuturo sa mga tao ng ipinaingat sa kanila ni Allāh sa Kasulatan Niya. Gumawa Siya sa kanila bilang mga tagapag-ingat dito, na nangangalaga rito laban sa paglilihis at pagpapalit ng kahulugan. Sila ay mga saksi rito na ito ay katotohanan. Sa kanila sumasangguni ang mga tao hinggil sa pumapatungkol dito. Kaya huwag kayong mangamba, O mga Hudyo, sa mga tao ngunit mangamba kayo kay Allāh lamang. Huwag kayong tumanggap ng isang pamalit sa hatol ayon sa pinababa ni Allāh kapalit ng kaunting halaga gaya ng posisyon o prestihiyo o salapi. Ang sinumang hindi humatol ng ayon sa pinababa ni Allāh mula sa pagkakasi habang nagtuturing na ipinahihintulot iyon o nagmamagaling higit dito ng iba pa rito o nagpapantay niyon dito, ang mga iyon ay ang mga tagatangging sumampalataya nang totohanan.

Nagsatungkulin si Allāh sa mga Hudyo sa Torah na ang sinumang pumatay ng isang tao nang sinasadya, na walang karapatan, ay papatayin dahil doon. Ang sinumang dumukot ng isang mata nang sinasadya ay dudukutin ang mata niya. Ang sinumang tumapyas ng isang ilong nang sinasadya ay tatapyasin ang ilong. Ang sinumang pumutol ng isang tainga ay puputulin ang tainga niya. Ang sinumang bumungal ng isang ngipin ay bubungalin ang ngipin niya. Nagtakda si Allāh sa kanila na hinggil sa mga sugat ay parurusahan ang may-sala ng tulad sa krimen niya. Ang sinumang nagkusang-loob ng pagpapaumanhin sa may-sala, ang pagpapaumanhin niya ay magiging isang panakip-sala sa mga pagkakasala niya dahil sa pagpapaumanhin niya sa lumabag sa katarungan sa kanya. Ang sinumang hindi humatol ng ayon sa pinababa ni Allāh kaugnay sa pumapatungkol sa pantay na ganti at sa pumapatungkol sa iba pa rito, siya ay lumalampas sa mga hangganan ni Allāh.

Nagpasunod Kami sa mga bakas ng mga propeta ng mga anak ni Israel kay Hesus na anak ni Maria bilang mananampalataya sa Torah at bilang tagapaghatol ayon dito. Nagbigay Kami sa kanya ng Ebanghelyo bilang naglalaman ng kapatnubayan sa katotohanan at ng nag-aalis ng mga kalituhan mula sa mga katwiran at lumulutas sa mga suliranin mula sa mga kahatulan, at bilang sumasang-ayon sa bumaba bago pa nito na Torah maliban sa kaunti kabilang sa pinawalang-bisa nito na mga kahatulan niyon. Gumawa Kami sa Ebanghelyo bilang patnubay, na napapatnubayan sa pamamagitan nito ang mga tagapangilag magkasala, at bilang pampigil sa paggawa ng ipinagbawal nito sa kanila.

Sampalatayanan ng mga Kristiyano ang pinababa ni Allāh sa Ebanghelyo at humatol sila ayon dito hinggil sa inihatid nito na katapatan bago ng pagpapadala kay Muḥammad – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan – sa kanila. Ang sinumang hindi humatol ng ayon sa pinababa ni Allāh, ang mga iyon ay ang mga lumalabas sa pagtalima kay Allāh, ang mga nag-iiwan sa katotohanan, ang mga kumikiling sa kabulaanan.