Al-Mukhtasar · Tafsir · in Uzbek
المطففين
Al-Mutaffifin
The Defrauding · Meccan · 36 ayahs
Тарозидан уриб қолувчиларга ҳалокат ва зиён бўлсин!
83:2Page 587
ٱلَّذِينَ إِذَا ٱكۡتَالُواْ عَلَى ٱلنَّاسِ يَسۡتَوۡفُونَ ٢
Who, when they take a measure from people, take in full.
Улар шундай кишиларки, бошқалардан ўлчаб олганларида ҳақларини ҳеч камчиликсиз-мукаммал қилиб оладилар.
83:3Page 587
وَإِذَا كَالُوهُمۡ أَو وَّزَنُوهُمۡ يُخۡسِرُونَ ٣
But if they give by measure or by weight to them, they cause loss.
Уларга ўлчаб ёки тортиб берганларида эса ўлчов ва тарозидан уриб қоладилар. Пайғамбар алайҳиссалом Мадинага ҳижрат қилган пайтларида мадиналикларнинг аҳволи шундай эди.
83:4Page 587
أَلَا يَظُنُّ أُوْلَٰٓئِكَ أَنَّهُم مَّبۡعُوثُونَ ٤
Do they not think that they will be resurrected
Бу гуноҳ ишни қилаётганлар қайта тирилиб, Аллоҳнинг олдига боришларига ишонмайдиларми?!
Машаққат ва қўрқинчга тўла бўлган улуғ кундаги ҳисоб-китоб учун қайта тирилтириладилар.
83:6Page 587
يَوۡمَ يَقُومُ ٱلنَّاسُ لِرَبِّ ٱلۡعَٰلَمِينَ ٦
The Day when mankind will stand before the Lord of the worlds?
У шундай кунки, ҳамма халойиқлар Парвардигори ҳузурида ҳисоб-китоб учун тик туради.
83:7Page 588
كـَلَّآ إِنَّ كِتَٰبَ ٱلۡفُجَّارِ لَفِي سِجِّينٖ ٧
No! Indeed, the record of the wicked is in sijjeen.
Асло! Иш сизлар ўйлагандек эмас. Сизлар ўлгандан кейин тирилиш йўқ, дейсизлар. Ҳали, албатта, фисқу фужур қилувчи кофир ва мунофиқлар зиён кўрадилар. Уларнинг номаи аъмоллари ернинг туб-тубидадир.
Эй Пайғамбар, Сижжийн нималигини сиз қаердан ҳам билар эдингиз?!
Уларнинг китоблари битилгандир. Улар на йўқолади, на кўпайтирилади ва на камайтирилади.
У кунда ўша кунни инкор қилувчиларга ҳалокат ва зиён бўлгай!
Улар Аллоҳ таоло бандаларини дунё ҳаётида қилган амалларига қараб ҳисоб-китоб қиладиган Қиёмат кунини ёлғонга чиқарардилар.
83:12Page 588
وَمَا يُكَذِّبُ بِهِۦٓ إِلَّا كُلُّ مُعۡتَدٍ أَثِيمٍ ١٢
And none deny it except every sinful transgressor.
У кунни гуноҳга ботган ва Аллоҳ белгилаб қўйган чегараларни бузганларгина ёлғонга чиқарадилар, холос.
83:13Page 588
إِذَا تُتۡلَىٰ عَلَيۡهِ ءَايَٰتُنَا قَالَ أَسَٰطِيرُ ٱلۡأَوَّلِينَ ١٣
When Our verses are recited to him, he says, "Legends of the former peoples."
Пайғамбаримизга нозил қилинган оятларимиз уларга тиловат қилинса, булар аввалгиларнинг афсоналаридир, Аллоҳ ҳузуридан эмас, дейдилар.
83:14Page 588
كـَلَّاۖ بَلۡۜ رَانَ عَلَىٰ قُلُوبِهِم مَّا كَانُواْ يَكۡسِبُونَ ١٤
No! Rather, the stain has covered their hearts of that which they were earning.1
Асло! Иш анави инкор қилувчилар хаёл қилганларидек эмас. Аксинча, улар қилган гуноҳлари ақлларини қоплаб олиб, ҳақиқатни қалб кўзлари билан кўролмайдиган бўлиб қолганлар.
83:15Page 588
كـَلَّآ إِنَّهُمۡ عَن رَّبِّهِمۡ يَوۡمَئِذٖ لَّمَحۡجُوبُونَ ١٥
No! Indeed, from their Lord, that Day, they will be partitioned.1
Шак-шубҳасиз, уларга Қиёмат куни Парвардигорларини кўриш ман қилинади.
83:16Page 588
ثُمَّ إِنَّهُمۡ لَصَالُواْ ٱلۡجَحِيمِ ١٦
Then indeed, they will [enter and] burn in Hellfire.
Сўнгра улар албатта дўзахга кирадилар ва унинг шиддатли ҳароратини бошдан кечирадилар.
83:17Page 588
ثُمَّ يُقَالُ هَٰذَا ٱلَّذِي كُنتُم بِهِۦ تُكَذِّبُونَ ١٧
Then it will be said [to them], "This is what you used to deny."
Сўнгра уларга Қиёмат куни дашном берилиб, дунё ҳаётида Пайғамбарингиз хабар берганида сизлар ёлғонга чиқарган азоб мана шудир, дейилади.
83:18Page 588
كـَلَّآ إِنَّ كِتَٰبَ ٱلۡأَبۡرَارِ لَفِي عِلِّيِّينَ ١٨
No! Indeed, the record of the righteous is in ʿilliyyūn.
Сизлар ҳеч қандай ҳисоб-китоб йўқ, деб ўйладингизлар. Асло! Иш сизлар ўйлагандек эмас. Албатта итоатгўйларнинг номаи аъмоллари Иллийюндадир.
Эй Пайғамбар, Иллийюн нималигини сиз қаердан ҳам билар эдингиз?!
Уларнинг китоблари битилгандир. Улар на йўқолади, на кўпайтирилади ва на камайтирилади.
Бу китобга ҳар осмондаги муқарраб фаришталар шоҳид бўладилар.
Кўп тоат-ибодат қилувчилар Қиёмат куни, шак-шубҳасиз, доимий неъматлар ичрадир.
Улар безатилган сўриларда Парвардигорларига ва ўзларини хурсанд қиладиган, шодлантирадиган нарсаларга қараб ўтирадилар.
83:24Page 588
تَعۡرِفُ فِي وُجُوهِهِمۡ نَضۡرَةَ ٱلنَّعِيمِ ٢٤
You will recognize in their faces the radiance of pleasure.
Уларга қарасангиз, юзларида неъматларнинг таъсирини – чирой ва тиниқликни кўрасиз.
83:25Page 588
يُسۡقَوۡنَ مِن رَّحِيقٖ مَّخۡتُومٍ ٢٥
They will be given to drink [pure] wine1 [which was] sealed.
Хизматкорлари уларга олдин ҳеч ким очмаган муҳрланган қадаҳлардаги шаробдан қуйиб берадилар.
83:26Page 588
خِتَٰمُهُۥ مِسۡكٞۚ وَفِي ذَٰلِكَ فَلۡيَتَنَافَسِ ٱلۡمُتَنَٰفِسُونَ ٢٦
The last of it1 is musk. So for this let the competitors compete.
Шаробнинг сўнгги томчисигача мушкнинг ҳиди уфуриб туради. Беллашадиганлар мана шу улуғ мукофот йўлида беллашсинлар. Беллашув Аллоҳни рози қиладиган амалларни қилиш ва Унинг ғазабини келтирадиган амаллардан тийилиш билан бўлади.
Бу муҳрланган шаробга Тасним булоғидан қўшилган бўлади.
83:28Page 588
عَيۡنٗا يَشۡرَبُ بِهَا ٱلۡمُقَرَّبُونَ ٢٨
A spring from which those near [to Allāh] drink.
Тасним жаннатнинг энг юқорисидаги бир чашмадир. Унинг зилол сувидан муқарраблар ичадилар. Бошқа мўминлар эса Тасним булоғидан аралаштирилган сувдан ичадилар.
83:29Page 588
إِنَّ ٱلَّذِينَ أَجۡرَمُواْ كَانُواْ مِنَ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ يَضۡحَكُونَ ٢٩
Indeed, those who committed crimes used to laugh at those who believed.
Куфр келтириб, жинояткор бўлганлар иймон келтирган кишиларнинг устидан кулиб, масхара қилар эдилар.
83:30Page 588
وَإِذَا مَرُّواْ بِهِمۡ يَتَغَامَزُونَ ٣٠
And when they passed by them, they would exchange derisive glances.
Улар мўминлар олдидан ўтганларида бир-бирларига кўз қисиб, уларни масхаралаб, пичинг қилиб ўтар эдилар.
83:31Page 588
وَإِذَا ٱنقَلَبُوٓاْ إِلَىٰٓ أَهۡلِهِمُ ٱنقَلَبُواْ فَكِهِينَ ٣١
And when they returned to their people, they would return jesting.
Улар уйларига қайтганларида ўзларининг кофирлиги ва мўминларни мазах қилишларидан ҳузурланиб қайтар эдилар.
83:32Page 588
وَإِذَا رَأَوۡهُمۡ قَالُوٓاْ إِنَّ هَٰٓؤُلَآءِ لَضَآلُّونَ ٣٢
And when they saw them, they would say, "Indeed, those are truly lost."
Мусулмонларга йўлиқиб қолсалар, мана булар, шак-шубҳасиз, ота-боболарининг динини тарк қилиб, йўлдан озган кимсалардир, дер эдилар.
83:33Page 588
وَمَآ أُرۡسِلُواْ عَلَيۡهِمۡ حَٰفِظِينَ ٣٣
But they had not been sent as guardians over them.
Аллоҳ Таоло уларни мўминларнинг амалларига қўриқчи қилиб қўймаган эдики, бу гапларини айтсалар.
83:34Page 588
فَٱلۡيَوۡمَ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ مِنَ ٱلۡكُفَّارِ يَضۡحَكُونَ ٣٤
So Today1 those who believed are laughing at the disbelievers,
Бу дунёда кофирлар мўминлар устидан кулган бўлсалар, Қиёматда мўминлар кофирлар устидан куладилар.
Безатилган сўриларда Аллоҳ уларга тайёрлаб қўйган битмас-туганмас неъматларни томоша қилиб ўтирадилар.
83:36Page 589
هَلۡ ثُوِّبَ ٱلۡكُفَّارُ مَا كَانُواْ يَفۡعَلُونَ ٣٦
Have the disbelievers [not] been rewarded [this Day] for what they used to do?
Шак-шубҳасиз, кофирлар дунё ҳаётида қилиб ўтган амаллари туфайли хор қилувчи азобга гирифтор қилинадилар.
Text: Quranic Universal Library (Tarteel), via spa5k/tafsir_api (MIT), at a fixed version. The ayahs: Quran Foundation. Sources and licences