Al-Mukhtasar · Tafsir · in Kyrgyz
Al-Qasas 28:56–88
28:56Page 392
إِنَّكَ لَا تَهۡدِي مَنۡ أَحۡبَبۡتَ وَلَٰكِنَّ ٱللَّهَ يَهۡدِي مَن يَشَآءُۚ وَهُوَ أَعۡلَمُ بِٱلۡمُهۡتَدِينَ ٥٦
Indeed, [O Muḥammad], you do not guide whom you like, but Allāh guides whom He wills. And He is most knowing of the [rightly] guided.
Оо, пайгамбар! Чындыгында сен Абу Талиб жана башка өзүң жакшы көргөн адамдарды ыйманга келтирип, туура жолго сала албайсың. Бирок Аллах жалгыз Өзү каалаган адамдарды гана туура жолго салат. Ал Өзүнүн абалкы илиминде ким туура жолго түшүүчүлөрдөн болорун жакшы билет.
28:57Page 392
وَقَالُوٓاْ إِن نَّتَّبِعِ ٱلۡهُدَىٰ مَعَكَ نُتَخَطَّفۡ مِنۡ أَرۡضِنَآۚ أَوَلَمۡ نُمَكِّن لَّهُمۡ حَرَمًا ءَامِنٗا يُجۡبَىٰٓ إِلَيۡهِ ثَمَرَٰتُ كُلِّ شَيۡءٖ رِّزۡقٗا مِّن لَّدُنَّا وَلَٰكِنَّ أَكۡثَرَهُمۡ لَا يَعۡلَمُونَ ٥٧
And they [i.e., the Quraysh] say, "If we were to follow the guidance with you, we would be swept1 from our land." Have We not established for them a safe sanctuary to which are brought the fruits of all things as provision from Us? But most of them do not know.
Мекке элинен болгон мушриктер Исламды ээрчий албайбыз, ага ыйман келтире албайбыз деп үзүрлөрүн айтышып: «Эгер биз сен алып келген бул Исламды ээрчисек, анда душмандарыбыз кээ бир жерлерибизди тез эле тартып алышат» – дешти. Биз ал мушриктерди ыйык жерге отурукташтырдык го? Ал жерде кан төгүү, зулумдук кылуу арам кылынган. Алар ал жерде башкалардын басып кирүүсүнөн коркушпайт жана Биз Өз алдыбыздан ал жерге ар кандай мөмө-жемиштерди ырыскы кылып алып келдик. Бирок алардын көпчүлүгү Аллахтын берген жакшылыктарын билип шүгүр кылышпайт.
28:58Page 392
وَكَمۡ أَهۡلَكۡنَا مِن قَرۡيَةِۭ بَطِرَتۡ مَعِيشَتَهَاۖ فَتِلۡكَ مَسَٰكِنُهُمۡ لَمۡ تُسۡكَن مِّنۢ بَعۡدِهِمۡ إِلَّا قَلِيلٗاۖ وَكُنَّا نَحۡنُ ٱلۡوَٰرِثِينَ ٥٨
And how many a city have We destroyed that was insolent in its [way of] living, and those are their dwellings which have not been inhabited after them except briefly.1 And it is We who were the inheritors.
Күнөөгө батып Аллахтын жакшылыктарын танган нечендеген шаарларга Биз азап жиберип, аларды кырып жок кылдык. Мынакей алардын бузулуп жок болгон турак жайлары. Адамдар ал жерден кесип өтүшөт, анда-санда гана кээ бир жолоочулардын турганы эле болбосо, ал жерде алардан кийин эч ким жашаган жок. Аларга асмандар менен Жерди жана алардын ортосундагыларга ээлик кылган Биз мураскер болдук.
28:59Page 392
وَمَا كَانَ رَبُّكَ مُهۡلِكَ ٱلۡقُرَىٰ حَتَّىٰ يَبۡعَثَ فِيٓ أُمِّهَا رَسُولٗا يَتۡلُواْ عَلَيۡهِمۡ ءَايَٰتِنَاۚ وَمَا كُنَّا مُهۡلِكِي ٱلۡقُرَىٰٓ إِلَّا وَأَهۡلُهَا ظَٰلِمُونَ ٥٩
And never would your Lord have destroyed the cities until He had sent to their mother [i.e., principal city] a messenger reciting to them Our verses. And We would not destroy the cities except while their people were wrongdoers.
Оо, пайгамбар! Раббиң сени шаарлардын энеси болгон Меккеге жиберген сыяктуу кайсы бир чоң шаардын эли шылтоо кылбаш үчүн аларга пайгамбар жибермейинче ал шаарларды кыйратып жок кылбайт. Ошондой эле шаарлардын эли акыйкат жолдо болушса, Биз аларды кыйратып жок кылбайбыз. Алар каапырлык жана күнөө кылып зулумдук кылышса гана Биз аларды жок кылабыз.
28:60Page 393
وَمَآ أُوتِيتُم مِّن شَيۡءٖ فَمَتَٰعُ ٱلۡحَيَوٰةِ ٱلدُّنۡيَا وَزِينَتُهَاۚ وَمَا عِندَ ٱللَّهِ خَيۡرٞ وَأَبۡقَىٰٓۚ أَفَلَا تَعۡقِلُونَ ٦٠
And whatever thing you [people] have been given - it is [only for] the enjoyment of worldly life and its adornment. And what is with Allāh is better and more lasting; so will you not use reason?
Раббиңер силерге берген нерселер бул дүйнө жашоосунда силер пайдаланган жана кооздонгон нерселер, кийин ал бүтөт. Ал эми акыреттеги Аллахтын алдындагы улуу сооптор – бул дүйнөдө силер пайдаланган нерселерден жана кооздуктардан жакшыраак жана түбөлүктүү. Буга акыл жүгүртпөйсүңөрбү, силер түбөлүктүү нерседен убактылууну артык көрүп жатасыңар?!
28:61Page 393
أَفَمَن وَعَدۡنَٰهُ وَعۡدًا حَسَنٗا فَهُوَ لَٰقِيهِ كَمَن مَّتَّعۡنَٰهُ مَتَٰعَ ٱلۡحَيَوٰةِ ٱلدُّنۡيَا ثُمَّ هُوَ يَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِ مِنَ ٱلۡمُحۡضَرِينَ ٦١
Then is he whom We have promised a good promise which he will meet [i.e., obtain] like he for whom We provided enjoyment of worldly life [but] then he is, on the Day of Resurrection, among those presented [for punishment in Hell]?
Биз акыреттеги бейишти жана андагы түбөлүктүү жыргалды убада кылган адам менен, бул дүйнө жашоосунда пайдаланчу байлык жана ырахат берип, анын жыргалына батып, кийин кыямат күнү тозокко келүүчүлөрдөн болгон адам бирдейби?!
28:62Page 393
وَيَوۡمَ يُنَادِيهِمۡ فَيَقُولُ أَيۡنَ شُرَكَآءِيَ ٱلَّذِينَ كُنتُمۡ تَزۡعُمُونَ ٦٢
And [warn of] the Day He will call them and say, "Where are My 'partners' which you used to claim?"
Ал күнү алардын Раббиси чакырык таштап: «Силер Менден башка сыйынган жана аларды Мага шерик деп ойлогон шериктерим кайда?» – деп айтат.
28:63Page 393
قَالَ ٱلَّذِينَ حَقَّ عَلَيۡهِمُ ٱلۡقَوۡلُ رَبَّنَا هَٰٓؤُلَآءِ ٱلَّذِينَ أَغۡوَيۡنَآ أَغۡوَيۡنَٰهُمۡ كَمَا غَوَيۡنَاۖ تَبَرَّأۡنَآ إِلَيۡكَۖ مَا كَانُوٓاْ إِيَّانَا يَعۡبُدُونَ ٦٣
Those upon whom the word1 will have come into effect will say, "Our Lord, these are the ones we led to error. We led them to error just as we were in error. We declare our disassociation [from them] to You. They did not used to worship [i.e., obey] us."2
Каапырлыкка чакырган, башына азап келери анык болгон адамдар: «О, Раббибиз! Биз буларды өзүбүз адашкан сыяктуу адаштырганбыз, Сага алардын бизге катышы жок деп айтабыз. Алар бизге сыйынган эмес, алар шайтандарга сыйынган».
28:64Page 393
وَقِيلَ ٱدۡعُواْ شُرَكَآءَكُمۡ فَدَعَوۡهُمۡ فَلَمۡ يَسۡتَجِيبُواْ لَهُمۡ وَرَأَوُاْ ٱلۡعَذَابَۚ لَوۡ أَنَّهُمۡ كَانُواْ يَهۡتَدُونَ ٦٤
And it will be said, "Invoke your 'partners,'" and they will invoke them; but they will not respond to them, and they will see the punishment. If only they had followed guidance!
Аларга: «Шериктериңерди чакыргыла, алар силерди кордуктан куткарсын!» – деп айтылат. Алар шериктерин чакырышат, бирок алар чакырыктарына жооп беришпейт. Кийин алар үчүн даярдалган азапты көрүшөт. Ошондо алар дүйнөдө акыйкатты ээрчигендер болсок кана дешет.
28:65Page 393
وَيَوۡمَ يُنَادِيهِمۡ فَيَقُولُ مَاذَآ أَجَبۡتُمُ ٱلۡمُرۡسَلِينَ ٦٥
And [mention] the Day He will call them and say, "What did you answer the messengers?"
Ал күнү алардын Раббиси чакырык таштап: «Мен силерге жиберген пайгамбарларга эмне деп жооп бердиңер эле?» – деп айтат.
28:66Page 393
فَعَمِيَتۡ عَلَيۡهِمُ ٱلۡأَنۢبَآءُ يَوۡمَئِذٖ فَهُمۡ لَا يَتَسَآءَلُونَ ٦٦
But the information1 will be unapparent to them that Day, so they will not [be able to] ask one another.
Алар далил кылган нерселер бүдөмүк болуп, эч бирин эстей алышпайт жана бири-биринен да сурашпайт. Анткени алар азапка көздөй баратышканын анык билишкени себептүү аларды коркунуч басат.
28:67Page 393
فَأَمَّا مَن تَابَ وَءَامَنَ وَعَمِلَ صَٰلِحٗا فَعَسَىٰٓ أَن يَكُونَ مِنَ ٱلۡمُفۡلِحِينَ ٦٧
But as for one who had repented, believed, and done righteousness, it is expected [i.e., promised by Allāh] that he will be among the successful.
Ал эми мушриктерден кимиси каапырлыгынан тообо кылып, Аллахка жана Анын элчисине ыйман келтирсе, жакшылык иштерди кылса, балким ошондо ал көздөгөнүнө жеткен жеңүүчүлөрдөн жана коркконунан кутулгандардан болот.
28:68Page 393
وَرَبُّكَ يَخۡلُقُ مَا يَشَآءُ وَيَخۡتَارُۗ مَا كَانَ لَهُمُ ٱلۡخِيَرَةُۚ سُبۡحَٰنَ ٱللَّهِ وَتَعَٰلَىٰ عَمَّا يُشۡرِكُونَ ٦٨
And your Lord creates what He wills and chooses; not for them was the choice. Exalted is Allāh and high above what they associate with Him.
Оо, пайгамбар! Раббиң Өзү каалаган нерсени жаратат жана Өзүнө моюн сунууга жана пайгамбар кылууга Өзү каалаганды тандайт. Мушриктер Аллахка каршы чыккандай аларда ыктыяр жок. Аллах алар сыйынган шериктерден аруу жана ыйык.
28:69Page 393
وَرَبُّكَ يَعۡلَمُ مَا تُكِنُّ صُدُورُهُمۡ وَمَا يُعۡلِنُونَ ٦٩
And your Lord knows what their breasts conceal and what they declare.
Жана Раббиң алардын көкүрөктөрү жашырган жана ашкере кылган нерселерди билет. Алардын эч бири Ага жашыруун эмес. Жакында ал үчүн аларга сыйлыгын же жазасын берет.
28:70Page 393
وَهُوَ ٱللَّهُ لَآ إِلَٰهَ إِلَّا هُوَۖ لَهُ ٱلۡحَمۡدُ فِي ٱلۡأُولَىٰ وَٱلۡأٓخِرَةِۖ وَلَهُ ٱلۡحُكۡمُ وَإِلَيۡهِ تُرۡجَعُونَ ٧٠
And He is Allāh; there is no deity except Him. To Him is [due all] praise in the first [life] and the Hereafter. And His is the [final] decision, and to Him you will be returned.
Ал – Аллах! Андан башка сыйынууга татыктуу кудай жок. Бул дүйнөдө жана акыретте мактоо жалгыз Ага гана таандык. Өкүм жүргүзүү, да Ага гана таандык, ал эч кайтарылбайт. Жана кыямат күнү сурак бериш үчүн, сыйлык же жаза алыш үчүн Ага гана кайтарыласыңар.
28:71Page 394
قُلۡ أَرَءَيۡتُمۡ إِن جَعَلَ ٱللَّهُ عَلَيۡكُمُ ٱلَّيۡلَ سَرۡمَدًا إِلَىٰ يَوۡمِ ٱلۡقِيَٰمَةِ مَنۡ إِلَٰهٌ غَيۡرُ ٱللَّهِ يَأۡتِيكُم بِضِيَآءٍۚ أَفَلَا تَسۡمَعُونَ ٧١
Say, "Have you considered:1 if Allāh should make for you the night continuous until the Day of Resurrection, what deity other than Allāh could bring you light? Then will you not hear?"
Оо, пайгамбар! Ал мушриктерге айт: «Айткылачы, эгер Аллах силерге түндү кыяматка чейин үзүлбөй дайым улана турган кылып койсо, анда Аллахтан башка кайсы кудай силерге күндүзгүдөй жарыкты алып келе алат? Бул далилдерге кулак салбайсыңарбы жана муну Аллахтан башка эч бир кудай алып келе албасын билбейсиңерби?».
28:72Page 394
قُلۡ أَرَءَيۡتُمۡ إِن جَعَلَ ٱللَّهُ عَلَيۡكُمُ ٱلنَّهَارَ سَرۡمَدًا إِلَىٰ يَوۡمِ ٱلۡقِيَٰمَةِ مَنۡ إِلَٰهٌ غَيۡرُ ٱللَّهِ يَأۡتِيكُم بِلَيۡلٖ تَسۡكُنُونَ فِيهِۚ أَفَلَا تُبۡصِرُونَ ٧٢
Say, "Have you considered: if Allāh should make for you the day continuous until the Day of Resurrection, what deity other than Allāh could bring you a night in which you may rest? Then will you not see?"
Оо, пайгамбар! Аларга айт: «Айткылачы, эгер Аллах силерге күндүздү кыяматка чейин дайым улана турган кылып койсо, анда силер күндүзгү иштен чарчап эс алууңар үчүн силерге түндү Аллахтан башка кайсы кудай алып келе алат? Силер бул аят-белгилерди көрбөйсүңөрбү жана мунун баарын Аллахтан башка эч бир кудай алып келе албасын билбейсиңерби?».
28:73Page 394
وَمِن رَّحۡمَتِهِۦ جَعَلَ لَكُمُ ٱلَّيۡلَ وَٱلنَّهَارَ لِتَسۡكُنُواْ فِيهِ وَلِتَبۡتَغُواْ مِن فَضۡلِهِۦ وَلَعَلَّكُمۡ تَشۡكُرُونَ ٧٣
And out of His mercy He made for you the night and the day that you may rest therein and [by day] seek from His bounty and [that] perhaps you will be grateful.
Оо, адамдар! Силер күндүзгү иштен чарчагандан кийин эс алууңар үчүн Аллах силерге түндү караңгы кылуусу жана ырыскы издешиңер үчүн күндүздү жарык кылуусу Анын ырайымдуулугунан. Балким силер Аллахтын силерге берген жакшылыктарын четке какпастан Ага шүгүр кыласыңар.
28:74Page 394
وَيَوۡمَ يُنَادِيهِمۡ فَيَقُولُ أَيۡنَ شُرَكَآءِيَ ٱلَّذِينَ كُنتُمۡ تَزۡعُمُونَ ٧٤
And [warn of] the Day He will call them and say, "Where are My 'partners' which you used to claim?"
Ал күнү аларга Раббиси чакырык таштап: «Силер Менден башка сыйынган жана Мага шерик деп ойлогон шериктерим кайда?» – деп айтат.
28:75Page 394
وَنَزَعۡنَا مِن كُلِّ أُمَّةٖ شَهِيدٗا فَقُلۡنَا هَاتُواْ بُرۡهَٰنَكُمۡ فَعَلِمُوٓاْ أَنَّ ٱلۡحَقَّ لِلَّهِ وَضَلَّ عَنۡهُم مَّا كَانُواْ يَفۡتَرُونَ ٧٥
And We will extract from every nation a witness and say, "Produce your proof," and they will know that the truth belongs to Allāh, and lost from them is that which they used to invent.
Биз ар бир үммөттөн өз пайгамбарын алып келебиз. Пайгамбарлар алардын каапырлыктары менен жалганга чыгаргандарына күбө болушат. Биз ошол үммөттөрдөн жалганга чыгаргандарга: «Силер кылган каапырлыгыңарга жана жалганга чыгарууңарга далилдериңерди алып келгиле» — дейбиз. Алар далил алып келе алышпайт. Ошондо алар эч кандай шеги жок акыйкат Аллахка таандык экенин анык билишет жана алардын Аллахка карата ойлоп тапкан шериктери жок болуп кетет.
28:76Page 394
۞ إِنَّ قَٰرُونَ كَانَ مِن قَوۡمِ مُوسَىٰ فَبَغَىٰ عَلَيۡهِمۡۖ وَءَاتَيۡنَٰهُ مِنَ ٱلۡكُنُوزِ مَآ إِنَّ مَفَاتِحَهُۥ لَتَنُوٓأُ بِٱلۡعُصۡبَةِ أُوْلِي ٱلۡقُوَّةِ إِذۡ قَالَ لَهُۥ قَوۡمُهُۥ لَا تَفۡرَحۡۖ إِنَّ ٱللَّهَ لَا يُحِبُّ ٱلۡفَرِحِينَ ٧٦
Indeed, Qārūn was from the people of Moses, but he tyrannized them. And We gave him of treasures whose keys would burden a band of strong men; thereupon his people said to him, "Do not exult. Indeed, Allāh does not like the exultant.
Чындыгында Карун Мусанын коомунан эле. Ал аларга текеберлик кылды. Биз ага казыналарынын эле ачкычтары алдуу-күчтүү жамаат көтөрсө оор жүк болчудай байлык казыналарын бергенбиз. Коому ага айтты: «Текеберлик кылып кубанбай эле кой. Чындыгында Аллах текеберленип кубангандарды жакшы көрбөйт. Тескерисинче аларды жек көрөт жана ал үчүн аларды азаптайт».
28:77Page 394
وَٱبۡتَغِ فِيمَآ ءَاتَىٰكَ ٱللَّهُ ٱلدَّارَ ٱلۡأٓخِرَةَۖ وَلَا تَنسَ نَصِيبَكَ مِنَ ٱلدُّنۡيَاۖ وَأَحۡسِن كَمَآ أَحۡسَنَ ٱللَّهُ إِلَيۡكَۖ وَلَا تَبۡغِ ٱلۡفَسَادَ فِي ٱلۡأَرۡضِۖ إِنَّ ٱللَّهَ لَا يُحِبُّ ٱلۡمُفۡسِدِينَ ٧٧
But seek, through that which Allāh has given you, the home of the Hereafter; and [yet], do not forget your share of the world. And do good as Allāh has done good to you. And desire not corruption in the land. Indeed, Allāh does not like corrupters."
Аллах сага берген байлыктан жакшылык жолдорго сарптап акыреттеги соопторду талап кылбайсыңбы. Бирок ысырап жана текеберлик кылбастан жеп-ичүү, кийинүү жана башка ушу сыяктуу жакшылыктардан өз насибиңди унутпа. Аллах сага жакшылык кылгандай сен дагы Раббиң жана Анын пенделери менен мамилеңди оңдо. Жана күнөө кылып, ибадаттарды таштап жер бетинде бузукулук кылба. Чындыгында Аллах жер бетинде бузукулук кылгандарды сүйбөйт, тескерисинче аларды жек көрөт.
28:78Page 395
قَالَ إِنَّمَآ أُوتِيتُهُۥ عَلَىٰ عِلۡمٍ عِندِيٓۚ أَوَلَمۡ يَعۡلَمۡ أَنَّ ٱللَّهَ قَدۡ أَهۡلَكَ مِن قَبۡلِهِۦ مِنَ ٱلۡقُرُونِ مَنۡ هُوَ أَشَدُّ مِنۡهُ قُوَّةٗ وَأَكۡثَرُ جَمۡعٗاۚ وَلَا يُسۡـَٔلُ عَن ذُنُوبِهِمُ ٱلۡمُجۡرِمُونَ ٧٨
He said, "I was only given it because of knowledge I have." Did he not know that Allāh had destroyed before him of generations those who were greater than him in power and greater in accumulation [of wealth]? But the criminals, about their sins, will not be asked.1
Карун айтты: «Мага бул байлыктар мендеги билим жана жөндөм себептүү берилди. Мен ага татыктуумун». Карун билбейт бекен, Аллах андан мурунку коомдордон андан да күчтүү, андан да көп байлык чогулткан адамдарды жок кылганын?! Аларга күч-кубаты да, байлыктары да пайда берген жок. Кыямат күнү Аллах күнөөкөрлөрдүн күнөөлөрүн билгени себептүү ал тууралуу суралышпайт. Алардын суралуусу айыптоо, ыйлатуу иретинеде болот.
28:79Page 395
فَخَرَجَ عَلَىٰ قَوۡمِهِۦ فِي زِينَتِهِۦۖ قَالَ ٱلَّذِينَ يُرِيدُونَ ٱلۡحَيَوٰةَ ٱلدُّنۡيَا يَٰلَيۡتَ لَنَا مِثۡلَ مَآ أُوتِيَ قَٰرُونُ إِنَّهُۥ لَذُو حَظٍّ عَظِيمٖ ٧٩
So he came out before his people in his adornment. Those who desired the worldly life said, "Oh, would that we had like what was given to Qārūn. Indeed, he is one of great fortune."
Карун улуулугун көрсөтүп зыйнаттары менен чыкканда, дүйнө жашоосунун кооздуктарын каалаган анын жоро-жолдоштору: «Аттиң, бизге да Карунга берилгендей нерселер берилсе! Чындыгында Карун эбегейсиз мол насипке ээ адам».
28:80Page 395
وَقَالَ ٱلَّذِينَ أُوتُواْ ٱلۡعِلۡمَ وَيۡلَكُمۡ ثَوَابُ ٱللَّهِ خَيۡرٞ لِّمَنۡ ءَامَنَ وَعَمِلَ صَٰلِحٗاۚ وَلَا يُلَقَّىٰهَآ إِلَّا ٱلصَّٰبِرُونَ ٨٠
But those who had been given knowledge said, "Woe to you! The reward of Allāh is better for he who believes and does righteousness. And none are granted it except the patient."
Ал эми илимдүүлөр зыйнаттары менен чыккан Карунду көргөндө жана анын жоро-жолдошторунун каалагандарын укканда мындай дешти: «Силер куруп кеткиле! Аллахтын акыреттеги сооп-сыйлыктары жана Ага ыйман келтирип, жакшы иштерди кылгандар үчүн даярдаган нерселери Карунга берилген дүйнө кооздуктарынан жакшыраак. Мындай сөздү айтуу жана анын талабына ылайык иш-аракет кылуу сабырдууларга гана насип кылынган. Алар бул дүйнөнүн убактылуу ырахаттарынан да Аллахтын алдындагы сооп-сыйлыктарды артык көрүп сабыр кылгандар».
28:81Page 395
فَخَسَفۡنَا بِهِۦ وَبِدَارِهِ ٱلۡأَرۡضَ فَمَا كَانَ لَهُۥ مِن فِئَةٖ يَنصُرُونَهُۥ مِن دُونِ ٱللَّهِ وَمَا كَانَ مِنَ ٱلۡمُنتَصِرِينَ ٨١
And We caused the earth to swallow him and his home. And there was for him no company to aid him other than Allāh, nor was he of those who [could] defend themselves.
Анан Биз аны чектен чыкканы үчүн өч алуу максатта аны үй-жайы жана андагылар менен кошо жерге жуткуруп жибердик. Ага Аллахтан башка жардам берген эч бир жамаат болбоду жана ал өзүнө да жардам бере алган жок.
28:82Page 395
وَأَصۡبَحَ ٱلَّذِينَ تَمَنَّوۡاْ مَكَانَهُۥ بِٱلۡأَمۡسِ يَقُولُونَ وَيۡكَأَنَّ ٱللَّهَ يَبۡسُطُ ٱلرِّزۡقَ لِمَن يَشَآءُ مِنۡ عِبَادِهِۦ وَيَقۡدِرُۖ لَوۡلَآ أَن مَّنَّ ٱللَّهُ عَلَيۡنَا لَخَسَفَ بِنَاۖ وَيۡكَأَنَّهُۥ لَا يُفۡلِحُ ٱلۡكَٰفِرُونَ ٨٢
And those who had wished for his position the previous day began to say, "Oh, how Allāh extends provision to whom He wills of His servants and restricts it! If not that Allāh had conferred favor on us, He would have caused it to swallow us. Oh, how the disbelievers do not succeed!"
Аны жер жутканга чейин анын байлыгын жана зыйнаттарын каалап жаткандар өкүнүп, эстерине келип, мындай деп айта баштады: «Аллах пенделеринен Өзү каалаганына ырыскыны кенен кылып жана Өзү каалаганына тар кылып берерин билбептирбиз?! Эгер бизге Аллахтын ырайымы болбогондо бизди да Карунга окшоп жер жутуп кетмек. Ал бизди айткан сөзүбүз үчүн жазалаган жок. Чындыгында каапырлар бул дүйнөдө да, акыретте да жеңишке жетишпейт. Тескерисинче алардын акыры эки дүйнөдө зыянга учуроо менен бүтөт».
28:83Page 395
تِلۡكَ ٱلدَّارُ ٱلۡأٓخِرَةُ نَجۡعَلُهَا لِلَّذِينَ لَا يُرِيدُونَ عُلُوّٗا فِي ٱلۡأَرۡضِ وَلَا فَسَادٗاۚ وَٱلۡعَٰقِبَةُ لِلۡمُتَّقِينَ ٨٣
That home of the Hereafter We assign to those who do not desire exaltedness upon the earth or corruption. And the [best] outcome is for the righteous.
Биз тигил жактагы акырет жайын жер бетинде акыйкатка ыйман келтирип, аны ээрчүүдөн текеберлик кылууну жана бузукулук кылууну каалабаган адамдар үчүн жыргалчылык жана сый-урмат жайы кылабыз. Мактоого татырлык акыбет – Раббисинин буйруктарын аткарып, тыйгандарын таштаган такыбалар үчүн берилген бейиштеги жыргалчылык жана андагы Аллахтын ыраазылыгынан болгон нерселерге жетүү.
28:84Page 395
مَن جَآءَ بِٱلۡحَسَنَةِ فَلَهُۥ خَيۡرٞ مِّنۡهَاۖ وَمَن جَآءَ بِٱلسَّيِّئَةِ فَلَا يُجۡزَى ٱلَّذِينَ عَمِلُواْ ٱلسَّيِّـَٔاتِ إِلَّا مَا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ ٨٤
Whoever comes [on the Day of Judgement] with a good deed will have better than it; and whoever comes with an evil deed - then those who did evil deeds will not be recompensed except [as much as] what they used to do.
Кимде-ким кыямат күнү намаз, зекет, орозо ж.б. жакшылыктар менен келсе, анда ага ал жакшылыктардан да артык сыйлыктар берилет, бир жакшылыгы он эсеге көбөйтүлөт. Ал эми ким кыямат күнү каапырлык, сүткорлук, зына ж.б. жамандыктар менен келсе, анда ал жамандыктарды кылгандар өз кылгандарына жараша ашырбастан жазаларын алышат.
28:85Page 396
إِنَّ ٱلَّذِي فَرَضَ عَلَيۡكَ ٱلۡقُرۡءَانَ لَرَآدُّكَ إِلَىٰ مَعَادٖۚ قُل رَّبِّيٓ أَعۡلَمُ مَن جَآءَ بِٱلۡهُدَىٰ وَمَنۡ هُوَ فِي ضَلَٰلٖ مُّبِينٖ ٨٥
Indeed, [O Muḥammad], He who imposed upon you the Qur’ān will take you back to a place of return.1 Say, "My Lord is most knowing of who brings guidance and who is in clear error."
Чындыгында сага Куранды түшүрүп, аны жеткирүүнү жана андагы келгендерди аткарууну сага парз кылган Зат сени Меккеге аны багынтуу үчүн кайтарат. Оо, пайгамбар! Айт: «Менин Раббим ким туура жол алып келгенин жана ким акыйкаттан анык адашууда экенин жакшы билет».
28:86Page 396
وَمَا كُنتَ تَرۡجُوٓاْ أَن يُلۡقَىٰٓ إِلَيۡكَ ٱلۡكِتَٰبُ إِلَّا رَحۡمَةٗ مِّن رَّبِّكَۖ فَلَا تَكُونَنَّ ظَهِيرٗا لِّلۡكَٰفِرِينَ ٨٦
And you were not expecting that the Book would be conveyed to you, but [it is] a mercy from your Lord. So do not be an assistant to the disbelievers.1
Оо, пайгамбар! Ойлонуп көрчү, сен пайгамбарлыкка чейин Аллах тараптан сага Куран вахий кылынат деп күткөн эмессиң. Бирок Анын ырайымдуулугу сага аны түшүрүүнү талап кылды. Эми сен каапырлардын адашууларында аларга жардамчы болбо!
28:87Page 396
وَلَا يَصُدُّنَّكَ عَنۡ ءَايَٰتِ ٱللَّهِ بَعۡدَ إِذۡ أُنزِلَتۡ إِلَيۡكَۖ وَٱدۡعُ إِلَىٰ رَبِّكَۖ وَلَا تَكُونَنَّ مِنَ ٱلۡمُشۡرِكِينَ ٨٧
And never let them avert you from the verses of Allāh after they have been revealed to you. And invite [people] to your Lord. And never be of those who associate others with Allāh.
Сага Аллахтын аяттары түшкөндөн кийин ал мушриктер сени андан буруп жиберишпесин, анан сен аны окууну жана жеткирүүнү таштап койбо. Адамдарды Аллахка ыйман келтирүүгө, Аны жалгыздоого жана Анын шариятын аткарууга чакыр. Жана Аллах менен катар башка кудайларга сыйынган мушриктерден болбо. Жалгыз Аллахка гана сыйынган адамдардан бол!
28:88Page 396
وَلَا تَدۡعُ مَعَ ٱللَّهِ إِلَٰهًا ءَاخَرَۘ لَآ إِلَٰهَ إِلَّا هُوَۚ كُلُّ شَيۡءٍ هَالِكٌ إِلَّا وَجۡهَهُۥۚ لَهُ ٱلۡحُكۡمُ وَإِلَيۡهِ تُرۡجَعُونَ ٨٨
And do not invoke with Allāh another deity. There is no deity except Him. Everything will be destroyed except His Face.1 His is the judgement, and to Him you will be returned.
Аллах менен катар башка кудайга сыйынба! Андан башка сыйынууга татыктуу кудай жок. Анын Жүзүнөн — Өзүнөн башка бардык нерселер жок болот. Өкүм кылуу Ага гана таандык, Ал Өзү каалаганды өкүм кылат. Кыямат күнү сурак бериш үчүн жана сыйлык же жаза алыш үчүн жалгыз Ага гана кайтасыңар.
Text: Quranic Universal Library (Tarteel), via spa5k/tafsir_api (MIT), at a fixed version. The ayahs: Quran Foundation. Sources and licences