Al-Mukhtasar · Tafsir · in Kurdish (Sorani)
الصف
As-Saf
The Ranks · Medinan · 14 ayahs
61:1Page 551
سَبَّحَ لِلَّهِ مَا فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَمَا فِي ٱلۡأَرۡضِۖ وَهُوَ ٱلۡعَزِيزُ ٱلۡحَكِيمُ ١
Whatever is in the heavens and whatever is on the earth exalts Allāh,1 and He is the Exalted in Might, the Wise.
ئەوەی لە ئاسمانەکان و زەویدا ھەیە بەپاک و بێگەردی تەسبیحات و زیکرو یادی اللە تەعالا دەکەن، (بەشێوەیەک لەژێر فەرمان و دەسەڵاتی خوا دەرناچن) ھەر ئەو زاتەیە زاڵ و باڵادەستە و هیچ كەسێك زاڵ نابێت بەسەریدا، زۆریش داناو کاربەجێیە لەبەدیهێنان و ئەندازەگیری و شەریعەتەكەیدا.
61:2Page 551
يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ لِمَ تَقُولُونَ مَا لَا تَفۡعَلُونَ ٢
O you who have believed, why do you say what you do not do?
ئەی ئەوانەی کە باوەڕتان هێناوە بە الله تەعالا، بۆچی ئەوەی ئەیڵێن ئەنجامی نادەن و کاری پێ ناکەن، بۆچی دەڵێن: فڵان كارمان كردووه، كەچی لەواقیعیشدا نەیشتان كردووە؟ وەك ئەوەی كەسێكتان بڵێ: بەشمشێرەكەم جەنگاوم و لە بێباوەڕانم داوە، كەچی بەشمشێرەكەی نەجەنگاوه و لە كەسیشی نەداوە.
61:3Page 551
كَبُرَ مَقۡتًا عِندَ ٱللَّهِ أَن تَقُولُواْ مَا لَا تَفۡعَلُونَ ٣
Greatly hateful in the sight of Allāh is that you say what you do not do.
زۆر مایەی ڕق و توڕەییە لای اللە تەعالا، کە شتێک بڵێن و کاری پێ نەکەن، بۆ باوەڕدار شیاو نییه ڕاستگۆ نەبێت لەگەڵ الله تەعالا، دەبێت كردار و گوفتاری وەك یەك بێت.
61:4Page 551
إِنَّ ٱللَّهَ يُحِبُّ ٱلَّذِينَ يُقَٰتِلُونَ فِي سَبِيلِهِۦ صَفّٗا كَأَنَّهُم بُنۡيَٰنٞ مَّرۡصُوصٞ ٤
Indeed, Allāh loves those who fight in His cause in a row as though they are a [single] structure joined firmly.
(لێرەدا اللە تەعالا ڕوونی دەکاتەوە کە جیھاد کردن لە پێناوی پەروەردگاردا خۆشەویسترین کارێکە بکرێت لای ئەو) دەفەرموێت: بێگومان اللە تەعالا کەسانێکی خۆش دەوێت کە لە پێناوی ئەودا بە یەکڕیزی و یەک پارچەیی دەجەنگن وەک کۆشکێکی چەسپیویی قایم داڕێژراون بە قورقوشم.
61:5Page 551
وَإِذۡ قَالَ مُوسَىٰ لِقَوۡمِهِۦ يَٰقَوۡمِ لِمَ تُؤۡذُونَنِي وَقَد تَّعۡلَمُونَ أَنِّي رَسُولُ ٱللَّهِ إِلَيۡكُمۡۖ فَلَمَّا زَاغُوٓاْ أَزَاغَ ٱللَّهُ قُلُوبَهُمۡۚ وَٱللَّهُ لَا يَهۡدِي ٱلۡقَوۡمَ ٱلۡفَٰسِقِينَ ٥
And [mention, O Muḥammad], when Moses said to his people, "O my people, why do you harm me while you certainly know that I am the messenger of Allāh to you?" And when they deviated, Allāh caused their hearts to deviate. And Allāh does not guide the defiantly disobedient people.
(دوای ئەوەی باسی جیھادی کرد، الله تەعالا باسی موسا پێغەمبەر (علیە السلام) دەکات کە ئەوانیش لە پێناو یەکخواپەرستی اللە تەعالادا ھەوڵی زۆریان داو فەرمانیشیان بە جیھاد کرد) دەفەرموێت: - ئەی پێغەمبەر - بیریان بھێنەرەوە کاتێک موسا وتی بە گەلەکەی: ئەی گەلەکەم بۆ ئازارم دەدەن (بە نەکردنی فەرمانەکانی اللە، یان بە قسە و جوێن پێدان و سووک سەیرکردنم) لە کاتێکدا ئێوە بێگومان دەزانن کە من پێغەمبەرم و نێرراوم بۆ لای ئێوە؟! جا کاتێک ئەوان لە حەق و ڕاستی لایاندا، پەروەردگاریش دڵی وەرگێڕان و سەرگەردانی کردن، بەڕاستی اللە تەعالا رێنمونی کەسان و گەلی لە سنوور دەرچوو ناکات.
61:6Page 552
وَإِذۡ قَالَ عِيسَى ٱبۡنُ مَرۡيَمَ يَٰبَنِيٓ إِسۡرَٰٓءِيلَ إِنِّي رَسُولُ ٱللَّهِ إِلَيۡكُم مُّصَدِّقٗا لِّمَا بَيۡنَ يَدَيَّ مِنَ ٱلتَّوۡرَىٰةِ وَمُبَشِّرَۢا بِرَسُولٖ يَأۡتِي مِنۢ بَعۡدِي ٱسۡمُهُۥٓ أَحۡمَدُۖ فَلَمَّا جَآءَهُم بِٱلۡبَيِّنَٰتِ قَالُواْ هَٰذَا سِحۡرٞ مُّبِينٞ ٦
And [mention] when Jesus, the son of Mary, said, "O Children of Israel, indeed I am the messenger of Allāh to you confirming what came before me of the Torah and bringing good tidings of a messenger to come after me, whose name is Aḥmad."1 But when he came to them with clear evidences, they said, "This is obvious magic."2
- ئەی موحەممەد- بیریان بھێنەرەوە کاتێک کە عیسای کوڕی مەریەم (علیە السلام) وتی: ئەی نەوەی یەعقوب (ئیسرائیل ناوێکی تری یعقوب بووە) بێگومان من پێغەمبەر و نێرراوی اللە تەعالا بۆ لای ئێوە، ڕاستی ئەو تەوراتە دەسەلمێنم کە لە پێش مندا ھاتووە (بۆ موسا) و مزگێنی و موژدەتان دەدەمێ بە پێغەمبەرێک کە لەدوای منەوە دێت و ناوی ئەحمەدە، جا کاتێک عیسا پێغەمبەر (علیە السلام) ئایەت و بەڵگە ڕوونەکانی لەسەر دەسەڵات و گەورەی اللە تەعالا بۆ ھێنان، وتیان: ئەمە سیحر و جادوویەکی ئاشکراو ڕوونە.
61:7Page 552
وَمَنۡ أَظۡلَمُ مِمَّنِ ٱفۡتَرَىٰ عَلَى ٱللَّهِ ٱلۡكَذِبَ وَهُوَ يُدۡعَىٰٓ إِلَى ٱلۡإِسۡلَٰمِۚ وَٱللَّهُ لَا يَهۡدِي ٱلۡقَوۡمَ ٱلظَّٰلِمِينَ ٧
And who is more unjust than one who invents about Allāh untruth while he is being invited to Islām. And Allāh does not guide the wrongdoing people.
چ کەسێک لەو کەسە ستەمکارترە (گومڕا و سەرلێشێواوە) کە درۆ و بوھتان بە ناو اللە تەعالاوە ھەڵدەبەستێت (ھاوەڵ و شەریکی بۆ بڕیار بدات) لە کاتێک بانگ بکرێن بۆ لای ئاینی پیرۆزی ئیسلام، (ئەو گومڕانە کاتێک عیسا پێی وتن : کە پاش من موحەممەد دێت و ئیمانی پێ بھێنن و موسڵمان ببن، کەچی ئەوان وتیان: ئەمە ڕاست نییە و جادووە) خوای گەورەش ھیدایەتی گەل و ھۆزی ستەمکار نادات (چونکە شایستەی ئەوە نین).
61:8Page 552
يُرِيدُونَ لِيُطۡفِـُٔواْ نُورَ ٱللَّهِ بِأَفۡوَٰهِهِمۡ وَٱللَّهُ مُتِمُّ نُورِهِۦ وَلَوۡ كَرِهَ ٱلۡكَٰفِرُونَ ٨
They want to extinguish the light of Allāh with their mouths, but Allāh will perfect His light, although the disbelievers dislike it.
(ئەوانە شەو ڕۆژ لە ھەوڵی ئەوەدان کە ڕێگربن لەبەردەم ھەڵھاتنی خۆری ئیسلام دەكەن، کە ڕووناکی نەگات بەسەر زەوی) نمونەی ئەمانە وەک ئەو کەسە وایە کە بیەوێت ڕوناکی و نوورێکی گەورە بە فووی دەمی بکوژێننەوە -خەیاڵیان خاوە –اللە تەعالا نوور و ڕوناکی ئەم ئاینە پیرۆزە دەگەیەنێت بە ڕۆژهەڵات و ڕۆژئاوای زەوی و تەواوی دەکات، ئەگەر چی بێباوەڕانیش پێیان ناخۆش بێت.
61:9Page 552
هُوَ ٱلَّذِيٓ أَرۡسَلَ رَسُولَهُۥ بِٱلۡهُدَىٰ وَدِينِ ٱلۡحَقِّ لِيُظۡهِرَهُۥ عَلَى ٱلدِّينِ كُلِّهِۦ وَلَوۡ كَرِهَ ٱلۡمُشۡرِكُونَ ٩
It is He who sent His Messenger with guidance and the religion of truth to manifest it over all religion, although those who associate others with Allāh dislike it.
اللە تەعالا ئەو زاتە بەرز و پیرۆزەیە کە پێغەمبەرەکەی موحەممەد (صلّى الله عليه وسلّم ) بە ڕێنمونی و ئاینێکی ڕاست و دروستەوە ناردووە، تاوەکو سەری بخات و بەرزی بکاتەوە بەسەر تەواوی ئاینەکانی تردا، ھەرچەند موشریک و ھاوەبەش پەیداکەرانیش پێیان ناخۆش بێت.
61:10Page 552
يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ هَلۡ أَدُلُّكُمۡ عَلَىٰ تِجَٰرَةٖ تُنجِيكُم مِّنۡ عَذَابٍ أَلِيمٖ ١٠
O you who have believed, shall I guide you to a transaction that will save you from a painful punishment?
ئەی ئەوانەی باوەڕتان ھێناوە بە اللە تەعالا و كاروكردەوەیان بە شەریعەتەكەی كردووە، ئایا رێنومایتان بکەم بۆ بازرگانییەک کە ڕزگارتان بکات لە سزای زۆر سەخت و بە ئازاری دۆزەخ؟
61:11Page 552
تُؤۡمِنُونَ بِٱللَّهِ وَرَسُولِهِۦ وَتُجَٰهِدُونَ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ بِأَمۡوَٰلِكُمۡ وَأَنفُسِكُمۡۚ ذَٰلِكُمۡ خَيۡرٞ لَّكُمۡ إِن كُنتُمۡ تَعۡلَمُونَ ١١
[It is that] you believe in Allāh and His Messenger and strive in the cause of Allāh with your wealth and your lives. That is best for you, if you only knew.
ئەو بازرگانییە قازانجكەرەیش ئەوەیە باوەڕ بھێنن بە اللە تەعالا و پێغەمبەرەکەی و ھەروەھا بە سەروەت و سامان و بە گیانتان لە پێناوی سەرخستنی رێبازەکەیدا تێبكۆشن، ھەر ئەمەش چاکتر و باشترە لەھەموو شتێک ئەگەر ئێوە بزانن، جا لەبەر ئەوە خێرا بكەن لەئەنجامدانی.
61:12Page 552
يَغۡفِرۡ لَكُمۡ ذُنُوبَكُمۡ وَيُدۡخِلۡكُمۡ جَنَّٰتٖ تَجۡرِي مِن تَحۡتِهَا ٱلۡأَنۡهَٰرُ وَمَسَٰكِنَ طَيِّبَةٗ فِي جَنَّٰتِ عَدۡنٖۚ ذَٰلِكَ ٱلۡفَوۡزُ ٱلۡعَظِيمُ ١٢
He will forgive for you your sins and admit you to gardens beneath which rivers flow and pleasant dwellings in gardens of perpetual residence. That is the great attainment.
قازانجی ئەم بازرگانیەیش ئەوەیە اللە تەعالا لە گوناھەکانتان خۆش دەبێت و پاشانیش دەتانخاتە بەھەشتانێکەوە کە چەندەھا ڕووبار بە ژێریاندا دەڕوات و لەچەندان کۆشک و خانووی پاک و ڕازاوەی بەھەشتەکانی عەدندا نیشتەجێتان دەکات، ئا ئەمەیە سەرکەوتن و سەرفرازی گەورە، كەهیچ سەركەوتن و سەرفرازییەك هاوشێوەی ئەو نییە.
61:13Page 552
وَأُخۡرَىٰ تُحِبُّونَهَاۖ نَصۡرٞ مِّنَ ٱللَّهِ وَفَتۡحٞ قَرِيبٞۗ وَبَشِّرِ ٱلۡمُؤۡمِنِينَ ١٣
And [you will obtain] another [favor] that you love - victory from Allāh and an imminent conquest; and give good tidings to the believers.
قازانجێكی تری ئەم بازرگانییە نیعمەتێکی تره و حەزتان لێیەتی کە پەروەردگار پێتان ببەخشێت لە دونیادا ئەویش سەرخستن و سەرکەوتنێکە لە لایەن الله وە بێت و ڕزگار کردنێکی نزیکیش (کە مەبەست پێی فەتح کردن و ڕزگارکردنی شاری مەککەیە لەدەست بت پەرستەکانی قوڕەیش) جا - ئەی موحەممەد - موژدە بدە بە ئیمانداران بەسەركەوتن لە دونیا، وە سەركەوتنیش بەچوونە بەهەشت لەدواڕۆژدا.
61:14Page 552
يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ كُونُوٓاْ أَنصَارَ ٱللَّهِ كَمَا قَالَ عِيسَى ٱبۡنُ مَرۡيَمَ لِلۡحَوَارِيِّـۧنَ مَنۡ أَنصَارِيٓ إِلَى ٱللَّهِۖ قَالَ ٱلۡحَوَارِيُّونَ نَحۡنُ أَنصَارُ ٱللَّهِۖ فَـَٔامَنَت طَّآئِفَةٞ مِّنۢ بَنِيٓ إِسۡرَٰٓءِيلَ وَكَفَرَت طَّآئِفَةٞۖ فَأَيَّدۡنَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ عَلَىٰ عَدُوِّهِمۡ فَأَصۡبَحُواْ ظَٰهِرِينَ ١٤
O you who have believed, be supporters of Allāh, as when Jesus, the son of Mary, said to the disciples, "Who are my supporters for Allāh?" The disciples said, "We are supporters of Allāh." And a faction of the Children of Israel believed and a faction disbelieved. So We supported those who believed against their enemy, and they became dominant.
ئەی ئەوانەی باوەڕتان ھێناوەو كار بە شەریعەتەكەی دەكەن، ببن بە پشتیوانی (ئاینەکەی) اللە تەعالا، ھەروەک چۆن عیسای کوڕی مەریەم وتی بە ھاوڕێ نزیکەکانی خۆی کێ پشتیوانی من دەبێت لە پێناو سەرخستنی ئاینی اللە تەعالادا؟ ھاوڕێ نزیکەکانیشی وتیان: ئێمەین پشتیوانی ئاینەکەی اللە تەعالا، جا کۆمەڵێک لە بەنی ئیسرائیل باوەڕیان ھێنا و کۆمەڵێکی تریشیان بێباوەڕ بوون، (پەروەردگاریش) دەفەرموێت: ئێمەیش یارمەتیدەر و پشتیوانی ئەوانە بووین کە باوەڕیان ھێنا لەبەرامبەر ئەوانەی کە بێباوەڕ بوون، سەرەنجامیش پشتگیرییەکەی پەروەردگار سەرکەوت بەسەریاندا.
Text: Quranic Universal Library (Tarteel), via spa5k/tafsir_api (MIT), at a fixed version. The ayahs: Quran Foundation. Sources and licences